II SA/Wa 536/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung (spr.), Sędziowie WSA Joanna Kube, WSA Adam Lipiński, Protokolant Anna Siwonia, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 sierpnia 2009 r. sprawy ze skargi B. J. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską - oddala skargę Decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w B., działając na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) cofnął B. J. pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że wyrokiem Sądu Rejonowego w O. V Wydział Grodzki z dnia [...] grudnia 2004 r. sygn. akt [...] uznano skarżącego winnym popełnienia czynu z art. 263 § 4 kk, czyli nieumyślnej utraty broni palnej, i skazano na karę grzywny. Nadto wyrokiem Sądu Rejonowego w S. II Wydział Karny z dnia [...] kwietnia 1995 r. sygn. akt [...] uznano B. J. winnym przywłaszczenia przyczepy (podlegającej licytacji) na szkodę Spółdzielni Kółek Rolniczych w K. (art. 199 § 2 kk z 1969 r.) i skazano na karę grzywny. Skarżący został również skazany na karę pozbawienia wolności oraz karę grzywny za uporczywe uchylanie się od łożenia na utrzymanie swoich dzieci (wyrok Sądu Rejonowego w S. II Wydział Karny z dnia [...] stycznia 2001 r. sygn. akt [...]). Wyroki te nie uległy zatarciu. Nadto organ Policji ustalił, że B. J. był ukarany karą grzywny za naruszenie zasad bezpieczeństwa i porządku w ruchu drogowym (wyrok Sądu Rejonowego w S. VII Wydział Grodzki z dnia [...] sierpnia 2005 r.) oraz sześciokrotnie mandatami w latach 2003 – 2007 za wykroczenia w ruchu drogowym. Organ I instancji podniósł, że posiadanie broni jest wyjątkowym uprawnieniem, które nakłada na jej posiadaczy szczególne obowiązki, dotyczące przede wszystkim przestrzegania przepisów prawa. Dalej organ stwierdził, że broń nie jest rzeczą zwykłą, a dysponowania nią ma ścisły związek ze sferą bezpieczeństwa i porządku publicznego. Zatem dla ochrony tych dóbr pozwolenia na broń nie może posiadać osoba, która świadomie łamie obowiązujący porządek prawny, budząc tym samym obawę użycia broni w celu sprzecznym z prawem. Stąd też ustawodawca nadał normie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji charakter obligatoryjny, wskazujący jednoznacznie organom Policji sposób rozstrzygnięcia sprawy. Organ I instancji podkreślił, że powołany wyżej przepis nie zawiera zamkniętego katalogu okoliczności uzasadniających powstanie obawy niezgodnego z prawem posiadania i używania broni. Ustawodawca wyróżnił w nim bowiem te czyny zabronione, które uznał za szczególnie niebezpieczne ze względu na duży stopień społecznej szkodliwości oraz ze względu na charakter chronionych przez przepisy kodeksu karnego dóbr, czyli zdrowia, życia czy też mienia. Dalej organ I instancji podkreślił, że prawo do posiadania broni nie jest prawem powszechnym i podlega reglamentacji administracyjnej. Od osób, którym przyznano takie prawo, należy wymagać bezwzględnego przestrzegania przepisów prawa z uwagi na związek prawa do broni ze sferą bezpieczeństwa i porządku publicznego. Komendant Wojewódzki Policji w B. stwierdził, że skarżący, który dopuścił się kilku przestępstw, w tym zamieszczonego w dziale XXXII kodeksu karnego czyli przestępstwa przeciwko porządkowi publicznemu, nie daje gwarancji przestrzegania przepisów prawa w przyszłości. Z uwagi zaś na obawę użycia przez B. J. broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego (art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji), organ Policji zobligowany był do cofnięcia prawa do broni. W tego typu sprawach ustawodawca przyjął bowiem, że ważniejszy od słusznego interesu obywatela jest interes społeczny, stąd też ani pozytywna opinia z miejsca zamieszkania, ani opinia macierzystego koła łowieckiego, ani też fakt zgodnego z przepisami przechowywania broni, nie mają wpływu na treść rozstrzygnięcia. Nadto organ Policji wyjaśnił, że cofnięcie pozwolenia na broń nie jest karą w rozumieniu przepisów kodeksu karnego, lecz administracyjnym skutkiem popełnienia czynu zabronionego prawem. Ponadto, pozbawienie prawa do broni nie wyklucza udziału skarżącego w polowaniach, nie uniemożliwia też aktywności w pracach na rzecz koła łowieckiego, a jedynie pozbawia prawa do dokonywania odstrzałów zwierzyny. Decyzją dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] Komendant Główny Policji, po rozpatrzeniu odwołania B. J., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji – na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. W uzasadnieniu decyzji Komendant Główny Policji powtórzył argumentację zawartą w decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. Wskazał ponadto, że o istniejącej w przypadku skarżącego obawie użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego świadczy popełnienie przez skarżącego na przestrzeni wielu lat kilku przestępstw różnego rodzaju (w tym przeciwko porządkowi publicznemu oraz przeciwko rodzinie i opiece), kierowanie samochodem bez wymaganych uprawnień, popełnienie również innych wykroczeń w ruchu drogowym. Organ II instancji wziął również pod uwagę fakt poszukiwania B. J. przez Policję oraz wielokrotnego notowania z różnych powodów. Wobec powyższego, dla Komendanta Głównego Policji sama deklaracja skarżącego, że w przyszłości nie popełni przestępstwa jest niewystarczająca. Nadto, wyjaśniono, że ocena dotychczasowej postawy skarżącego wskazuje, że nie może on dysponować bronią, która jest przecież niebezpiecznym narzędziem. Pozytywna opinia z miejsca zamieszkania oraz koła łowieckiego, a także prawidłowe przechowywanie broni, nie mają wpływu na rozstrzygnięcie sprawy, ponieważ obligatoryjny charakter przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji wyraźnie wskazuje, iż interes społeczny jest przedkładany nad interesem obywatela przez ustawodawcę. Powyższa decyzja Komendanta Głównego Policji stała się przedmiotem skargi B. J. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. Wyjaśnił, że jego zdaniem brak jest podstaw do uznania, iż mógłby użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku prawnego. Skarżący dodał, że od 1990 r. zajmuje się hobbystycznie myślistwem i do tej pory trzymał broń odpowiednio zabezpieczoną, co potwierdza protokół kontroli warunków przechowywania broni z [...] lutego 2000 r. Nadto uznał za nieuprawnione twierdzenie organów Policji, że pozytywne opinie środowiska nie mają wpływu na rozstrzygnięcie, ponieważ dokonywane są przez osoby, które najlepiej go znają. B. J. podniósł również, że utrata broni gazowej nastąpiła z winy nieumyślnej, za co zresztą został już skazany. Natomiast tylko okresowo nie był w stanie zaspokoić potrzeb finansowych swoich dzieci z uwagi na przejściowe kłopoty, a obecnie wypełnia swoje obowiązki w tym zakresie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji jest art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, zgodnie z którym właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 – 6 ustawy. Sformułowanie "cofa pozwolenie na broń" jest kategoryczne, oznacza, więc obowiązek cofnięcia pozwolenia w wypadku zaistnienia którejkolwiek z przesłanek przewidzianych art. 15 ust. 1 pkt 2 – 6. W niniejszej sprawie spór sprowadza się do interpretacji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, w myśl którego pozwolenia na broń nie wydaje się osobom co, do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo, wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Należy podkreślić, że katalog przestępstw wymienionych w tym przepisie nie jest zamknięty. Wyjaśnić również trzeba, że prawo do broni nie jest prawem powszechnym, lecz stanowi szczególne uprawnienie, przysługujące osobom, które spełnią określone ustawą warunki. Jednocześnie prawo to jest ściśle związane z ochroną bezpieczeństwa i porządku publicznego, zatem osoba uzyskująca pozwolenie na broń musi pozostawać poza wszelkim podejrzeniem co do prawdopodobieństwa popełnienia przez nią czynu mogącego naruszyć bezpieczeństwo i porządek publiczny. Stąd też ustawodawca zakazał wydawania pozwoleń na broń osobom skazanym prawomocnymi wyrokami oraz tym, wobec których toczy się postępowania karne o popełnienie przestępstw określonych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, a także nakazał cofnięcie takim osobom już otrzymanych pozwoleń, z uwagi na obawę użycia broni sprzecznie z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Ustawodawca przyjął bowiem, że w sytuacji konfliktu interesów: indywidualnego strony oraz społecznego, pierwszeństwo, a zatem i mocniejszą ochronę, należy przyznać interesowi społecznemu. W rozpatrywanej sprawie nie budzi wątpliwości fakt, iż skarżący został skazany prawomocnymi wyrokami sądu powszechnego za: przestępstwo z art. 199 § 2 kk z 1969 r. (przeciwko mieniu), przestępstwo z art. 209 § 1 kk (przeciwko rodzinie i opiece) oraz wykroczenie z art. 94 § 1 kw (przeciwko bezpieczeństwu i porządkowi w komunikacji), a także za przestępstwo z art. 263 § 4 kk (przeciwko porządkowi publicznemu). Ponadto skarżący został również kilkakrotnie ukarany za wykroczenia w ruchu drogowym, zatem jest osobą, która wielokrotnie zlekceważyła obowiązujące przepisy prawa. Taka postawa skarżącego nie daje zaś gwarancji, iż nie naruszy przepisów związanych z bezpieczeństwem i porządkiem publicznym i uzasadnia wystąpienie obawy co do prawdopodobieństwa użycia przez B. J. broni myśliwskiej niezgodnie z jej przeznaczeniem. Samo zapewnienie skarżącego o braku zamiaru łamania prawa w przyszłości, w kontekście jego kryminalnej przeszłości, nie daje żadnej rękojmi, ani pewności w zakresie zgodnego z prawem wykorzystania broni. Oceniając prawidłowość rozstrzygnięcia należy mieć na względzie, że prawo do posiadania broni może rodzić zagrożenia większe niż jakiekolwiek inne prawo. Ustawodawca, co do zasady, wykluczył możliwość posiadania tego prawa przez osoby, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w interesie sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Pojęcie "uzasadniona obawa" jest pojęciem niedookreślonym, a istnienie takiej "uzasadnionej obawy" zawsze opiera się tylko na prognozie, którą przeprowadza się w oparciu o te fakty, które wydarzyły się do daty czynienia prognozy. W każdym przypadku prognoza jest pewnym wybieganiem w przyszłość i z istoty rzeczy nie zawiera w sobie elementu pewności. Ustawodawca uznał jednak, że z uwagi na zagrożenia, jakie niesie ze sobą posiadanie broni i konieczność ochrony społeczeństwa przed tymi zagrożeniami, można i należy brać pod uwagę właśnie prognozy. Jest to pewien rodzaj ostrożności ze strony ustawodawcy, która to ostrożność, gdy chodzi o interes bezpieczeństwa i porządku publicznego, jest z oczywistych względów głęboko uzasadniona. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy wskazać należy, że Komendant Główny Policji dokonał wyczerpujących ustaleń i prawidłowo ocenił, że w przypadku skarżącego zachodzi uzasadniona obawa, iż może on użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Popełnione przez skarżącego czyny świadczą bowiem o jego postawie wobec porządku publicznego. Sąd podziela nadto ocenę organu, zgodnie z którą postawę tą należy ocenić jako lekceważącą. Wielokrotne naruszanie porządku prawnego powoduje, że nie można uznać B. J. za osobę o nieskazitelnym charakterze, stosującą się do obowiązujących zasad tego porządku. Osoba o takiej postawie nie daje zaś gwarancji zgodnego z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego posiadania i używania broni. Fakt ukarania skarżącego sześcioma mandatami za wykroczenia w ruchu drogowym tylko potwierdza taką ocenę, ponieważ podstawowe znaczenie ma sam fakt świadomego złamania prawa, zaś stopień jego naruszenia oraz ciężar przewinienia stanowią tylko dodatkowe kryterium dokonywanej oceny. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.