II SA/Wa 540/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński (spr.), Sędziowie WSA Andrzej Kołodziej, Janusz Walawski, Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Duszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję Komendanta [...] Policji z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego – oddala skargę – Komendant [...] Policji decyzją z dnia [...] lutego 2013 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 20 Kpa oraz w oparciu o art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jednolity Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687) oraz rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 100, poz. 918 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] grudnia 2012 r., odmawiającą przyznania policjantowi D. K. równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego od dnia 19 lipca 2008 r. do dnia 20 lipca 2010 r. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, co następuje: D. K. pełnił służbę w Policji od dnia 1 września 1994 r. (w tym od dnia 1 września 1997 r. w służbie stałej). W dniu 12 listopada 2012 r. D. K. złożył oświadczenie mieszkaniowe w celu ustalenia uprawnień do pobierania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego za okres od dnia 19 lipca 2008 r. do dnia 20 lipca 2010 r., wykazując, że w tym czasie zamieszkiwał w lokalu nr [...] przy ul. [...] w K., który to lokal nie spełniał wówczas obowiązujących norm zaludnienia dla jego rodziny. W dniu [...] grudnia 2012 r. Komendant Rejonowy Policji [...] wydał decyzję orzekającą o odmowie przyznania żądanego świadczenia. Policjant odwołał się do organu II instancji, zarzucając decyzji Komendanta Rejonowego Policji [...] zastosowanie błędnej wykładni art. 92 ust. 1 ustawy o Policji oraz § 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Komendant [...] Policji podzielił zasadność pierwszoinstancyjnego rozstrzygnięcia. Analizując przepisy art. 88 ust. 1, art. 92 i art. 95 ust. 1 pkt 1-4 ustawy o Policji oraz § 3 i § 5 wskazanego wyżej rozporządzenia, organ II instancji wskazał, iż uprawnienia policjanta do pobierania równoważnika pieniężnego z tytułu braku lokalu mieszkalnego nie powstają z mocy samej ustawy o Policji, lecz na podstawie decyzji administracyjnej, po uprzednim złożeniu oświadczenia mieszkaniowego przez funkcjonariusza. Decyzja w tej sprawie ma charakter konstytutywny, tzn. dopiero na podstawie tej decyzji powstaje prawo do równoważnika pieniężnego. Ze względu na taki charakter decyzji, wywołuje ona skutki prawne wyłącznie na przyszłość (ex nunc), od chwili wydania. Postępowanie w sprawie przyznania równoważnika pieniężnego z tytułu braku lokalu mieszkalnego może być wszczęte wyłącznie na wniosek policjanta. Organ nie może wszcząć takiego postępowania z urzędu. Wniosek taki może być złożony w każdym czasie, ale zawsze będzie dotyczył sytuacji na przyszłość. D. K. złożył oświadczenie mieszkaniowe w dniu 12 listopada 2012 r. w celu ustalenia uprawnień do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego za lata ubiegłe i jak wynika z akt sprawy, na podstawie decyzji Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] lipca 2010 r. D. K. otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego nr [...] w K. przy ul. [...]. Wypłata pomocy finansowej nastąpiła w dniu 22 września 2010 r. Dlatego, zgodnie z art. 95 ust. l pkt 1 ustawy o Policji, D. K. na dzień złożenia wniosku, tj. 12 listopada 2012 r., nie był uprawniony do otrzymania lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji o przydziale, a tym samym do pobierania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, ponieważ zgodnie z § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego nie przyznaje się policjantowi w służbie stałej, jeżeli otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Tym samym nie ma podstaw prawnych do przyznania funkcjonariuszowi żądanego świadczenia za lata ubiegłe. Wbrew twierdzeniom skarżącego, zawartym w odwołaniu, z treści § 5 przywołanego rozporządzenia wynika w sposób jasny i niebudzący wątpliwości, iż samo wystąpienie zdarzenia nie jest wystarczające do przyznania równoważnika. Konieczny jest do tego bowiem stosowny wniosek policjanta. D. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję Komendanta [...] Policji, zarzucając błędną wykładnię art. 92 ust. 1 cyt. ustawy o Policji oraz błędne zastosowanie § 5 rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. W jego ocenie czynnikiem decydującym o przyznaniu żądanego świadczenia jest nastąpienie okoliczności warunkującej w przepisach jego przyznanie, przy czym przyznanie świadczenia może nastąpić także wstecz. Podkreślił, iż prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu powstaje z mocy prawa – to jest art. 92 ustawy o Policji, a nie z mocy aktu administracyjnego. Niespełnienie przez policjanta obowiązku informacyjnego (w zakresie aktualizacji danych zawartych w oświadczeniach mieszkaniowych) nie rodzi żadnych konsekwencji w zakresie prawa do przyznania równoważnika, a jedynie powoduje to, że funkcjonariusz przez pewien czas, do wydania decyzji, będzie "miał zawieszoną" wypłatę świadczenia. W odpowiedzi na skargę Komendant [...] Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na podstawie art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Skarga nie jest zasadna. W niniejszej sprawie oczywiste i bezsporne jest to, że skarżący wnioskiem z dnia 12 listopada 2012 r. domagał się wypłaty równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego za okres od dnia 19 lipca 2008 r. do dnia 20 lipca 2010 r. Uprawnienie do otrzymania takiego świadczenia wynika z treści art. 92 ust. 1 ustawy o Policji, jednakże, co trafnie podkreślają w niniejszej sprawie organy obu instancji i czego nie dostrzega skarżący, uprawnienie to powstaje wyłącznie w wyniku złożenia przez zainteresowanego policjanta odpowiedniego oświadczenia i taka sytuacja pociąga za sobą odpowiednią kwalifikację wydanej w postępowaniu administracyjnym decyzji. Przede wszystkim ani ustawa o Policji, ani przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. nie przewidują przyznanie przedmiotowego świadczenia z urzędu. Analiza przepisów art. 88 ust. 1, art. 92 i art. 95 ust. 1 pkt 1-4 ustawy o Policji oraz § 3 i § 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego wskazuje, iż uprawnienia policjanta do pobierania równoważnika pieniężnego z tytułu braku lokalu mieszkalnego nie powstają z mocy samej ustawy o Policji, lecz na podstawie decyzji administracyjnej, po uprzednim złożeniu oświadczenia mieszkaniowego przez zainteresowanego funkcjonariusza. Zatem decyzja w tej sprawie ma charakter konstytutywny, tzn. dopiero na podstawie tej decyzji powstaje prawo do równoważnika pieniężnego. Ze względu na taki charakter decyzji, wywołuje ona skutki prawne wyłącznie na przyszłość (ex nunc), od chwili wydania tej decyzji i co najwyżej od daty złożenia wniosku, nigdy zaś z datą wcześniejszą niż przedmiotowy wniosek. W niniejszej sytuacji skarżący domaga się przyznania mu przedmiotowego świadczenia za okres dużo wcześniejszy niż data wniosku (bowiem za okres od dnia 19 lipca 2008 r. do dnia 20 lipca 2010 r.) - zatem, abstrahując już od zagadnienia istnienia w obrocie prawnym decyzji Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] lipca 2010 r., przyznającej D. K. pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego nr [...] w K. przy ul. [...]. – skarżący wniosek w przedmiotowej sprawie powinien złożyć najpóźniej w dniu 19 lipca 2008 r., a nie, jak w niniejszej sprawie, w dniu 12 listopada 2012 r. Złożony z takim opóźnieniem wniosek pozostaje, poza oczywistą niemożnością objęcia go treścią decyzji konstytutywnej, również w sprzeczności z wyrażoną w § 5 wspomnianego rozporządzenia zasadą aktualizacji oświadczeń mieszkaniowych policjantów. Zatem nie sposób podzielić argumentacji skarżącego, iż w niniejszej sprawie nie jest istotne z jaką datą został złożony przez policjanta wniosek o przyznanie równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Z wyżej przedstawionych względów skargę należało oddalić. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dopatrzył się, aby zaskarżona decyzja Komendanta [...] Policji, jak również utrzymana nią w mocy decyzja Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. wydane zostały z naruszeniem prawa, skutkującym ich uchyleniem bądź stwierdzeniem nieważności i dlatego, działając na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji wyroku.