II SA/Wa 542/15
WyrokWSA w Warszawie2015-09-02
Skład orzekający: Ewa Grochowska-Jung, Adam Lipiński, Stanisław Marek Pietras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy policjant naruszył dyscyplinę służbową poprzez niedopełnienie obowiązku wykonania badań profilaktycznych w wyznaczonym terminie oraz niepoinformowanie o tym przełożonego, jeśli termin ten przypadał na okres usprawiedliwionej nieobecności w służbie z powodu opieki nad chorą żoną?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone orzeczenie dyscyplinarne, uznając, że zarzut niewykonania badań profilaktycznych w terminie był wadliwy. Okres, w którym policjant miał wykonać badania, przypadał na czas usprawiedliwionej nieobecności w służbie z powodu opieki nad chorą żoną, co uniemożliwiło wykonanie badań z przyczyn od niego niezależnych. Sąd uznał również, że zarzut dotyczący niepoinformowania przełożonego o niewykonaniu badań, choć zasadny, był nierozłączny z wadliwym zarzutem niewykonania badań, co skutkowało koniecznością uchylenia całego orzeczenia.Stan faktyczny
Policjant P. R. został obwiniony o naruszenie dyscypliny służbowej poprzez niewykonanie badań profilaktycznych w wyznaczonym terminie oraz niepoinformowanie o tym przełożonego. Organy dyscyplinarne uznały go winnym i wymierzyły karę nagany. Policjant w odwołaniu i skardze podnosił, że termin wykonania badań przypadał na okres, gdy opiekował się chorą żoną po operacji, co uniemożliwiło mu wykonanie badań z przyczyn od niego niezależnych. Sąd administracyjny uznał, że zarzut niewykonania badań był wadliwy z uwagi na usprawiedliwione okoliczności, a nierozłączność zarzutów skutkowała uchyleniem orzeczenia.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji oraz utrzymane nim w mocy orzeczenie Komendanta Powiatowego Policji w O. w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung, Sędziowie WSA Adam Lipiński (spr.), Stanisław Marek Pietras, Protokolant specjalista Aleksandra Weiher, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 września 2015 r. sprawy ze skargi P. R. na orzeczenie [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia kary dyscyplinarnej uchyla zaskarżone orzeczenie oraz utrzymane nim w mocy orzeczenie Komendanta Powiatowego Policji w O. z dnia [...] grudnia 2014 r. w całości.
[...] Komendant Wojewódzki Policji orzeczeniem z dnia [...] stycznia 2015 r. działając na podstawie art. 135n ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r., nr 287, poz. 1687 ze zm.), utrzymał w mocy orzeczenie Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia [...] grudnia 2014 r. uznające obwinionego [...] P. R. winnym tego, iż "w okresie od [...] listopada 2013 r. do [...] grudnia 2013 r. oraz w dniu [...] grudnia 2014 r. naruszył dyscyplinę służbową poprzez niedopełnienie obowiązków służbowych w ten sposób, że będąc zobowiązanym do wykonania badań profilaktycznych poprzez wręczenie w dniu [...] listopada 2013 r. skierowania na przedmiotowe badania oraz wydanie polecenia ich wykonania przez bezpośredniego przełożonego, nie dopełnił tego obowiązku w wyznaczonym terminie a także nie poinformował o nie wykonaniu badań bezpośredniego przełożonego, tj. o czyn z art. 132 ust. 2 i ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji w zw. z § 14 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 2013 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów i w zw. z § 6 ust. 1 i 3 Decyzji Nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] lipca 2013 r. w sprawie profilaktycznej opieki zdrowotnej nad policjantami i pracownikami jednostek/komórek organizacyjnych Policji, funkcjonujących na obszarze działania [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji" i wymierzające mu karę dyscyplinarną - nagany.
W uzasadnieniu orzeczenia [....] Komendant Wojewódzki Policji wskazał co następuje:
W dniu [...] listopada 2013 r. B. K. – [...] Zespołu Kadr i Szkolenia KPP w [...], wystawiła skierowanie na przeprowadzenie badań profilaktycznych dla [...] P. R. Skierowanie zostało wręczone policjantowi przez [...] P. G. - Naczelnika Wydziału [...] KPP w [...] w dniu [...] listopada 2013 r. i pokwitowane przez obwinionego. W okresach [...] grudnia 2013 r. i [...] grudnia 2013 r. P. R. przebywał na zwolnieniach lekarskich z powodu opieki nad członkiem rodziny. W dniu [...] grudnia 2013 r. B. K. stwierdziła, że wymieniony policjant nie dostarczył aktualnego zaświadczenia lekarskiego od lekarza medycyny pracy i poinformowała o tym Zastępcę Naczelnika Wydziału [...] KPP w [...] T. K.
Zgodnie z grafikiem służby Referatu [....] KPP w [...], P. R. miał zaplanowaną służbę na dzień [...] listopada 2013 r. Przed rozpoczęciem służby, w rozmowie z [...]T. K., [...] P. R. oświadczył, że nie wykonał badań profilaktycznych, w związku z czym nie został dopuszczony do służby.
W dniu [...] grudnia 2013 r. Zastępca Naczelnika Wydziału [...] – T. K. poinformował raportem Komendanta Powiatowego Policji w [...] o fakcie nie wykonania badań profilaktycznych przez [...] P. R. – [...] Referatu [...] Wydziału [...] KPP w [...].
Komendant Powiatowy Policji w [...] polecił przeprowadzenie czynności wyjaśniających w tej sprawie, których rezultatem było wszczęcie w dniu [...] lutego 2014 r. postępowania dyscyplinarnego przeciwko P. R. i przedstawienie zarzutu o treści: "w okresie od [...] listopada 2013 r. do [...] grudnia 2013 r. naruszył dyscyplinę służbową poprzez niedopełnienie obowiązków służbowych w ten sposób, że będąc zobowiązanym do wykonania badań profilaktycznych poprzez wręczenie w dniu [...] listopada 2013 r. skierowania na przedmiotowe badania oraz wydanie polecenia ich wykonania przez bezpośredniego przełożonego, nie dopełnił tego obowiązku w wyznaczonym terminie, a także nie poinformował o nie wykonaniu badań bezpośredniego przełożonego, tj. o czyn z art. 132 ust. 2 i ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji w zw. z par. 14 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 2013 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów i w zw. z par. 6 ust. 1 i 3 Decyzji Nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] lipca 2013 r. w sprawie profilaktycznej opieki zdrowotnej nad policjantami i pracownikami jednostek/komórek organizacyjnych Policji, funkcjonujących na obszarze działania [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji".
Orzeczeniem z dnia [...] marca 2014 r. Komendant Powiatowy Policji w [...] uznał P. R. winnym popełnienia zarzucanego mu w postępowaniu dyscyplinarnym czynu i wymierzył karę dyscyplinarną nagany.
W wyniku rozpatrzenia odwołania policjanta, [...] Komendant Wojewódzki Policji orzeczeniem z dnia [...] kwietnia 2014 r. uchylił zaskarżone orzeczenie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez przełożonego dyscyplinarnego z uwagi na fakt, iż materiał zebrany w postępowaniu dyscyplinarnym nie potwierdził bezsprzecznie faktu popełnienia przewinienia dyscyplinarnego przez P. R. w sposób określony w przedstawionym mu zarzucie;
W dniu [...] kwietnia 2014 r. Komendant Powiatowy Policji w [...] zwrócił się z wnioskiem do [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji o przedłużenie terminu prowadzenia czynności dowodowych do 2 miesięcy a w dniu [...] maja 2014 r. Komendant Powiatowy Policji w [...] Postanowieniem zawiesił postępowanie dyscyplinarne do czasu wydania zgody na udział obwinionego w czynnościach dowodowych przez lekarza, który orzekł czasową niezdolność policjanta do służby lub do czasu powrotu policjanta do służby. Czynności dowodowe w przedmiotowym postępowaniu zostały przedłużone do 2 miesięcy Postanowieniem [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] maja 2014 r.
W dniu [...] listopada 2014 r. związku z powrotem obwinionego do służby, Komendant Powiatowy Policji w [...] podjął zawieszone postępowanie dyscyplinarne i zmienił zarzut w przedmiotowym postępowaniu dyscyplinarnym zarzucając policjantowi popełnienie przewinienia dyscyplinarnego o treści przytoczonej na wstępie ostatecznego orzeczenia.
P. R. przesłuchany w charakterze obwinionego wyjaśnił, że przyznaje się do niewykonania badań profilaktycznych, którego głównym powodem była choroba żony i związane z nią wizyty u lekarzy specjalistów, co spowodowało brak czasu na wykonanie przedmiotowych badań. O niewykonaniu badań obwiniony informował (nie pamięta kiedy) [...] B. K. Skierowanie zostało przedłużone a obwiniony badania wykonał w najbliższym możliwym terminie. Przesłuchany ponownie po zmianie zarzutu nie przyznał się do popełnienia zarzucanego mu przewinienia dyscyplinarnego i odmówił złożenia wyjaśnień.
Przesłuchani na tę okoliczność świadkowie zeznali co następuje:
B. K. – [...] Zespołu Kadr i Szkolenia KPP w [...] zeznała, iż w dniu [...] listopada 2013 r. w związku z upływem terminu ważności badań profilaktycznych [...] P. R., sporządziła skierowanie na przeprowadzenie tych badań. Skierowanie policjant otrzymał w dniu [...] listopada 2013 r. co pokwitował własnoręcznym podpisem. W ramach czynności sprawdzenia realizacji badań przez policjantów w dniu [...] grudnia 2013 r. stwierdziła, iż wymieniony policjant nie dostarczył aktualnego zaświadczenia lekarskiego od lekarza medycyny pracy i o tym fakcie w tym samym dniu poinformowała [...] Naczelnika Wydziału [...] KPP w [...] Z posiadanych przez świadka informacji wynika, że policjant nie wykonał przedmiotowych badań w oznaczonym terminie, który był wskazany na skierowaniu i wynosił 30 dni. Policjant przebywał na zwolnieniu lekarskim w okresie [...] grudnia 2013 r. i [...] grudnia 2013 r.; ponadto, w dniu [...] listopada 2014 r. przesłuchana uzupełniająco B. K. zeznała, że nie przypomina sobie, aby P. R. informował ją o niemożności wykonania badań lekarskich przed upływem terminu do wykonania tych badań.
[...] P. G. - Naczelnik Wydziału [...] KPP w [...] w dniu [...] lutego 2014 r. zeznał, że w dniu [...] listopada 2013 r. wręczył P. R. skierowanie na badania profilaktyczne, które policjant pokwitował, z jednoczesnym poleceniem wykonania badań we wskazanym terminie. Obwiniony nie informował o żadnych przeszkodach uniemożliwiających wykonanie badań. Policjant nie poinformował także o niewykonaniu badań w wyznaczonym terminie, o tym fakcie dowiedział się od Zastępcy Naczelnika Wydziału [...], w związku z czym policjant nie został dopuszczony do służby w dniu [...] listopada 2013 r. Odsunięcie policjanta od pełnienia obowiązków służbowych, spowodowało dezorganizację służby.
[....] T. K. - Zastępca Naczelnika Wydziału [...] KPP w [...] w dniu [...] lutego 2014 r. zeznał, iż w dniu [...] grudnia 2013 r. od pracownika Zespołu Kadr i Szkolenia KPP w [...] otrzymał informację, że P. R. nie wykonał w wyznaczonym terminie badań profilaktycznych do czego był zobowiązany skierowaniem Nr [...], które odebrał w dniu [...] listopada 2013 r. Policjant nie poinformował przełożonego o niewykonaniu badań. W dniu [...] grudnia 2013 r. przed odprawą do służby T. K. przeprowadził rozmowę z P. R. w sprawie nie wykonania badań profilaktycznych jednak policjant nie podał powodu ich niezrealizowania. Z powodu braku aktualnych badań profilaktycznych policjant nie został dopuszczony do pełnienia służby.
W tym stanie faktycznym Komendant Powiatowy Policji w [...] orzeczeniem z dnia [...] grudnia 2014 r. uznał obwinionego P. R. winnym popełnienia zarzucanego mu przewinienia dyscyplinarnego (w brzmieniu z dnia [...] listopada 2014 r.) i wymierzył karę dyscyplinarną nagany.
W odwołaniu P. R. podniósł iż przyznaje się do niewykonania badań profilaktycznych we wskazanym terminie, nie było to jednak podyktowane zaniedbaniem czy lenistwem z jego strony, lecz z innych istotnych dla niego przyczyn. Nieprawdą jest, aby którykolwiek z jego bezpośrednich przełożonych wydawał ustne a tym bardziej pisemne polecenie wykonania badań lekarskich. Skierowanie na badania wręczył mu P. G. - Naczelnik Wydziału [...], na odprawie do służby. Skierowanie nie zawierało w swojej treści terminu upływu ważności aktualnych badań profilaktycznych. Już w dniu wydania przez pracownicę Zespołu Kadr i Szkolenia – B. K. skierowania, zostało naruszone jego prawo do 30 dniowego okresu wykonania badań. Nie informował swojego przełożonego o niewykonaniu w terminie badań profilaktycznych, jednak fakt ten zgłosił B. K. Nie miał wiedzy kiedy termin badań profilaktycznych upływa. Głównym powodem niewykonania badań profilaktycznych w terminie był fakt, że w dniu [...] grudnia 2013 r. żona obwinionego była operowana a następnie wymagała opieki, w związku z czym obwiniony przebywał na zwolnieniu lekarskim z tytułu sprawowania opieki nad nią. Badania profilaktyczne chciał wykonać niezwłocznie jak tylko żona wróci do zdrowia, otrzymał jednak od innych policjantów informację o wystawieniu negatywnej opinii służbowej, po której jego stan psychofizyczny na tyle się pogorszył, że nie był w stanie przejść pomyślnie badań profilaktycznych, chociaż miał zamiar ich wykonania po dniu [...] grudnia 2014 r. Gdyby nie wymierzone w niego działania ze strony [...] P. G. oraz B. i T. K., to badania profilaktyczne wykonałby w wyznaczonym terminie. Pomimo trudnej sytuacji rodzinnej nikt z przełożonych nie zaproponował obwinionemu nawet dnia wolnego od służby. Wskazane działania przełożonych spowodowały u niego pogorszenie stanu zdrowia psychicznego i dlatego przez ponad pół roku przebywał na zwolnieniu lekarskim.
Po rozpatrzeniu odwołania, [...] Komendant Wojewódzki Policji orzeczeniem z dnia [...] stycznia 2015 r. podzielił zasadność orzeczenia Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia [...] grudnia 2014 r.
Wskazał na przepisy art. 132 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji i stwierdził, iż materiał dowodowy zebrany w toku postępowania dyscyplinarnego potwierdza bezsprzecznie fakt naruszenia przez P. R. dyscypliny służbowej w sposób określony w przedstawionym mu zarzucie. Wina policjanta w tym zakresie nie budzi żadnych wątpliwości. Policjanta obwiniono o naruszenie dyscypliny służbowej poprzez niedopełnienie obowiązku wykonania badań profilaktycznych w wyznaczonym terminie a także o niepoinformowanie bezpośredniego przełożonego o niewykonaniu przedmiotowych badań; obowiązek poddania się badaniom profilaktycznym został nałożony na policjantów przepisem § 14 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 2013 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów, zgodnie z którym policjant podlega badaniom określonym w przepisach o służbie medycyny pracy w zakresie i terminie wskazanym przez przełożonego właściwego w sprawach osobowych.
W dniu [...] listopada 2013 r. B. K. – [...] Zespołu Kadr i Szkolenia KPP w [...], jako upoważniony do tego pracownik, wystawiła skierowanie na przeprowadzenie badań profilaktycznych dla P. R. Skierowanie zawierało pouczenie, że badanie należy wykonać w ciągu 30 dni od daty wystawienia skierowania.
Nie zasługuje zatem na uwzględnienie zarzut podnoszony przez obwinionego, że na skierowaniu nie oznaczono terminu upływu ważności jego aktualnych badań profilaktycznych. Obwiniony po doręczeniu mu skierowania na badania profilaktyczne, zgodnie z przytoczonym pouczeniem, zobowiązany był je wykonać w terminie wskazanym na skierowaniu.
Procedura doręczenia policjantowi skierowania na badania profilaktyczne została określona przepisami § 6 Decyzji Nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] lipca 2013 r. w sprawie profilaktycznej opieki zdrowotnej nad policjantami i pracownikami jednostek/komórek organizacyjnych Policji funkcjonujących na obszarze działania [....] Komendanta Wojewódzkiego Policji. Zgodnie z ust. 1 przywołanego przepisu, na badanie kieruje bezpośredni przełożony, poprzez doręczenie skierowania oraz określając termin, miejsce i zakres badania.
Z zeznań P. G. - Naczelnika Wydziału [...] KPP w [...] wynika, że w dniu [...] listopada 2013 r. wręczył P. R. skierowanie na badania profilaktyczne, z jednoczesnym poleceniem wykonania badań we wskazanym terminie. Brak jest podstaw, aby powyższym zeznaniom odmówić mocy dowodowej. Na kopii skierowania na wykonanie badań profilaktycznych (karta nr 2 akt postępowania) widnieje adnotacja P. R., że otrzymał to skierowanie w dniu [...] listopada 2013 r., co potwierdził własnoręcznym podpisem. Nielogiczny jest zarzut obwinionego, że już w dniu wydania skierowania zostało naruszone przez pracownicę Zespołu Kadr i Szkolenia – B. K. jego prawo do 30 dniowego okresu wykonania badań. Pouczenie określa wyraźnie, że badanie należy wykonać w ciągu 30 dni od daty wystawienia skierowania a nie od daty jego doręczenia policjantowi. Nie zasługuje też na uwzględnienie tłumaczenie P. R., że o niemożności wykonania badań w terminie 30 dni od daty wystawienia skierowania informował B. K. Przesłuchana w charakterze świadka B. K. zeznała, że nie przypomina sobie, aby P. R. informował ją o niemożności wykonania badań lekarskich przed upływem terminu do wykonania tych badań. Obwiniony poinformował ją o niewykonaniu badań po terminie, kiedy prosił o przedłużenie okresu skierowania. Zważyć należy, że B. K. nie była właściwą osobą, którą należało poinformować o niewykonaniu lub wykonaniu badań profilaktycznych. Zgodnie z przepisem § 6 ust. 3 Decyzji Nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] lipca 2013 r. w sprawie profilaktycznej opieki zdrowotnej nad policjantami i pracownikami jednostek/komórek organizacyjnych Policji funkcjonujących na obszarze działania [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji, o wykonaniu badania policjant informuje bezpośredniego przełożonego przedstawiając do wglądu stosowny dokument. Obwiniony przyznaje, że nie dopełnił obowiązku powiadomienia bezpośredniego przełożonego o niewykonaniu badań. Nie ma zatem żadnych wątpliwości, że P. R. niedopełnił obowiązków służbowych w tym zakresie. Ponadto, wiedząc, że nie posiada aktualnych badań profilaktycznych, w dniu [...] grudnia 2013 r. zgłosił się do pełnienia służby. Z powodu braku aktualnych badań, policjant nie został dopuszczony do jej pełnienia, co spowodowało dezorganizację służby patrolowo – interwencyjnej, poprzez konieczność dokonania zmian i zmniejszenia liczby zaplanowanych do służby patroli.
Analiza materiału dowodowego prowadzi do wniosku, że przewinienie dyscyplinarne zostało popełnione przez P. R. w sposób umyślny; zgodnie z przepisem art. 132a pkt 1 ustawy o Policji, przewinienie dyscyplinarne jest zawinione wtedy, gdy policjant ma zamiar jego popełnienia, to jest chce je popełnić albo przewidując możliwość jego popełnienia, na to się godzi. W notatce służbowej z dnia [...] lutego 2014 r., którą rzecznik dyscyplinarny włączył do akt postępowania dyscyplinarnego (karta nr 29 akt postępowania), obwiniony zawarł informację, że z uwagi na wiadomość o negatywnej opinii służbowej wystawionej mu przez przełożonego, zrezygnował z wykonania badań profilaktycznych. Zgodzić się natomiast trzeba z przełożonym dyscyplinarnym policjanta, iż od dnia doręczenia obwinionemu skierowania na badania do czasu udania się na zwolnienie lekarskie z powodu opieki nad chorą żoną, policjant miał 14 dni roboczych na wykonanie powyższych badań; w przypadku, gdyby policjant zaplanował wykonanie badań profilaktycznych na dzień w którym pełnił służbę, powinien ten fakt zgłosić przełożonemu właściwemu w sprawach osobowych, w tym przypadku Komendantowi Powiatowemu w [...], aby otrzymać zezwolenie na wykonanie tej czynności. Zgodnie z przepisem § 14 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 2013 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów, przełożony właściwy w sprawach osobowych umożliwia policjantowi dostęp do badań, o których mowa w ust. 1.
Zgodnie z art. 135h ust. 1 ustawy o Policji wymierzona kara dyscyplinarna powinna być współmierna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego, w szczególności powinna uwzględniać okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, jego skutki, w tym następstwa dla służby, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków, pobudki działania, zachowanie obwinionego przed popełnieniem przewinienia i po jego popełnieniu oraz dotychczasowy przebieg służby. Przełożony dyscyplinarny wskazał, że przy podejmowaniu decyzji odnośnie wymiaru kary, miał na uwadze przesłanki wpływające zarówno na jej zaostrzenie jak i złagodzenie. Jako okoliczność wpływająca na zaostrzenie wymiaru kary został przez przełożonego dyscyplinarnego wzięty pod uwagę fakt popełnienia przez P. R. w dniu [...] sierpnia 2013 r. przewinienia dyscyplinarnego polegającego na niestawieniu się do służby - w tym przypadku przełożony dyscyplinarny uznał, że jest to przewinienie dyscyplinarne mniejszej wagi i odstąpił od wszczęcia postępowania dyscyplinarnego przeprowadzając z P. R. w dniu [...] października 2013 r. udokumentowaną w formie notatki rozmowę dyscyplinującą. Zgodnie z art. 132 ust. 4b ustawy o Policji; kolejną przesłanką było wydanie w dniu [...] grudnia 2013 r. przez Naczelnika Wydziału [....] KPP w [...] – P. G. opinii służbowej wobec P. R., o niewywiązywaniu się policjanta z obowiązków służbowych.
Odnosząc się do zarzutów policjanta o działaniach podejmowanych na jego szkodę przez bezpośrednich przełożonych, Komendant Powiatowy Policji w [...] w stanowisku do odwołania podniósł, że nie są one zgodne ze stanem faktycznym, ponieważ policjant wcześniej był nagradzany i awansowany za osiągnięte wyniki. W dniu [...] stycznia 2013 r. P. G. - Naczelnik Wydziału [...] KPP w [...], sporządził wniosek personalny o podniesienie [...] P. R. dodatku służbowego z powodu dużego zaangażowania w realizowaniu obowiązków (karta nr [...] rozdziału [...] akt osobowych policjanta). Rozkazem personalnym z dnia [...] lutego 2013 r., Komendant Powiatowy Policji w [...] mianował [...] P. R. ze stanowiska [...] na stanowisko [...]; jednocześnie policjantowi podwyższono dodatek służbowy ze 152,90 zł na 350 zł (karta nr [...] rozdziału [...] akt osobowych policjanta); za sumienność, rzetelność i dobrze wykonywane obowiązki służbowe. Rozkazem o wyróżnieniu Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia [...] lipca 2013 r. [...] P. R. został wyróżniony nagrodą pieniężną w kwocie 500 zł. (karta nr [...] rozdziału [...] akt osobowych policjanta). Rozkazem personalnym [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] lipca 2013 r. [...] P. R. został mianowany młodszym [...] Policji (karta nr [...] rozdziału [...] akt osobowych policjanta).
Po uwzględnieniu wszystkich okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, przełożony dyscyplinarny uznał, że karą współmierną do popełnionego przez P. R. przewinienia jest nagana. Nagana jest najłagodniejszą karą dyscyplinarną spośród kar wymienionych w katalogu zawartym w art. 134 ustawy o Policji. Zgodnie z art. 134a tej ustawy, kara nagany oznacza wytknięcie ukaranemu przez przełożonego dyscyplinarnego niewłaściwego postępowania. Charakter przewinienia dyscyplinarnego polegającego na niedopełnieniu obowiązków służbowych przez obwinionego, pozwala na uznanie kary nagany za współmierną do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego i stopnia zawinienia, nie zachodzi potrzeba wymierzenia kary surowszej.
Badając zasadność wymierzenia kary dyscyplinarnej - nagany, należy stwierdzić, że kara ta jest współmierna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego. Wyższy przełożony dyscyplinarny nie stwierdził dowolności działania organu I instancji w tym zakresie. Materiał dowodowy zebrany w toku postępowania dyscyplinarnego oraz ocena przebiegu służby policjanta w pełni uzasadniają zastosowanie takiej sankcji, która jest wystarczająca w celu odpowiedniego zdyscyplinowania podwładnego.
P. R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, w której wniósł o:
- uchylenie orzeczenia [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji; względnie
- stwierdzenie nieważności orzeczenia [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji;
względnie
- stwierdzenie wydania orzeczenia [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z naruszeniem prawa.
W uzasadnieniu skargi wskazał, między innymi, że organy obu instancji zarzucając mu popełnienie przewinienia dyscyplinarnego nie ustaliły w ogóle, kiedy upłynął termin 30 - dniowy na wykonanie badań w kontekście indywidualnej sytuacji (8-dniowa opieka nad żoną po zabiegu operacyjnym oraz 2-dni Świąt Bożego Narodzenia). Czytając uzasadnienie orzeczenia nie sposób dowiedzieć się, którego dnia obwiniony przekroczył wyznaczony termin na wykonanie badań w sposób zawiniony, uzasadniający wymierzenie nagany w trybie dyscyplinarnym. Skoro w trakcie okresu 30 dniowego na wykonanie badań z przyczyn obiektywnych obwiniony nie mógł przez okres 10 dni wykonać takich badań (a więc 1/3 całego terminu), to od kiedy, wg organu, w sposób zawiniony uchybił terminowi.
W ocenie skarżącego takie ustalenie jest niezbędne i organy zaniechały realizacji tego obowiązku.
Nielogiczne i sprzeczne z prawem jest zarzucanie popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, polegającego na zaniechaniu wykonania badań w ciągu 18 dni, w sytuacji gdy zgodnie z przepisami policjant ma na to 30 dni.
Skarżący wskazał, że czuje się skrzywdzony postępowaniem w stosunku do jego osoby, tym bardziej, że w stosunku do innych policjantów, w takiej samej sytuacji, wielokrotnie kierownictwo przedłużało terminy do wykonania przez nich badań lekarskich i warunkowo dopuszczało ich do służby - inne postępowanie w stosunku do swojej osoby skarżący łączy tylko i wyłącznie z wielokrotnym upominaniem się o uczciwe zasady pracy w Komendzie Powiatowej Policji w [...].
W odpowiedzi na skargę [...] Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia. Dodatkowo podkreślił, iż okres przebywania na zwolnieniach został wyłączony z czasookresu zarzucanego policjantowi przewinienia dyscyplinarnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. W niniejszej sprawie sądem tym jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, wojewódzki sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Badana pod tym kątem skarga zasługuje na uwzględnienie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie może rozpoznawać skargi na orzeczenia dyscyplinarne funkcjonariuszy Policji jedynie w granicach przypisanych w tych orzeczeniach zarzutów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie jest władny dokonywać zmiany tych zarzutów i tym samym modyfikować zawarte w nich błędy. Jak wyżej wskazano, rola sądów administracyjnych sprowadza się jedynie do kontroli legalności rozstrzygnięcia zapadłego w danym postępowaniu, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Rozstrzygnięcia te mają charakter kasacyjny.
Policjantowi P. R. organy dyscyplinarne Policji obu instancji przypisały ostatecznie zarzut, iż "w okresie od [...] listopada 2013 r. do [...] grudnia 2013 r. oraz w dniu [...] grudnia 2014 r. naruszył dyscyplinę służbową poprzez niedopełnienie obowiązków służbowych w ten sposób, że będąc zobowiązanym do wykonania badań profilaktycznych poprzez wręczenie w dniu [...] listopada 2013 r. skierowania na przedmiotowe badania oraz wydanie polecenia ich wykonania przez bezpośredniego przełożonego, nie dopełnił tego obowiązku w wyznaczonym terminie a także nie poinformował o nie wykonaniu badań bezpośredniego przełożonego, tj. o czyn z art. 132 ust. 2 i ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji w zw. z § 14 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 2013 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów i w zw. z § 6 ust. 1 i 3 Decyzji Nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] lipca 2013 r. w sprawie profilaktycznej opieki zdrowotnej nad policjantami i pracownikami jednostek/komórek organizacyjnych Policji, funkcjonujących na obszarze działania [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji".
Skonstruowany w taki sposób zarzut jest wadliwy.
Błąd ten powoduje wadliwość całego orzeczenia zarówno w zakresie ustalenia winy, jak i wymierzenia obwinionemu kary.
W istocie postawiony obwinionemu zarzut zawiera w sobie dwa blisko ze sobą związane, ale z punktu widzenia orzekania całkowicie odrębne czyny. Pierwszy z nich dotyczy niewykonania przez obwinionego badań profilaktycznych. Drugi niewykonania przez obwinionego obowiązku niezwłocznego poinformowania przełożonego o niewykonaniu tych badań.
Fakt niewykonania badań profilaktycznych jest w niniejszej sprawie oczywisty. Jednakże aby obwinionemu móc przypisać naganność w niedochowaniu tego obowiązku, należałoby dokładnie wyjaśnić czy w okresie przewidzianym przepisami wykonawczymi do poddania się tym badaniom, po stronie obwinionego była realna możliwość ich wykonania, tym bardziej, iż w całym postępowaniu dyscyplinarnym wskazywał on na okoliczności od niego niezależne, które wykonanie tego obowiązku uniemożliwiały.
W sprawie bezsporne jest, iż skierowanie na badania zostało wystawione w dniu [...] listopada 2013 r. i wręczone P. R. w dniu [...] listopada 2013 r., zatem ważność tego skierowania upływała z dniem [...] grudnia 2013 r.
W sprawie jest także bezsporne, iż od dnia [...] grudnia 2013 r. małżonka P. R. przebywała w szpitalu w związku z poważną operacją, a sam obwiniony z tego tytułu w okresach od dnia [...] grudnia 2013 r. do dnia [...] grudnia 2013 r. oraz od dnia [...] grudnia 2013 r. do dnia [...] grudnia 2013 r. przebywał na zwolnieniu lekarskim w związku z opieką pooperacyjną nad swoja żoną. Zatem, co w niniejszej sprawie jest bardzo istotne i znamienne dla oceny, czy wystąpiły niezależne od obwinionego okoliczności uniemożliwiające poddanie się badaniom profilaktycznym, jest to, że okres utraty ważności skierowania przypadał dokładnie na jeden z okresów korzystania przez obwinionego ze zwolnienia lekarskiego.
W tym stanie faktycznym sprawy, organ, konstatując, iż przypisanie obwinionemu zarzutu niewykonania badań profilaktycznych w terminie od dnia [...] listopada 2013 r. do dnia [...] grudnia 2013 r. (taka była pierwotna treść zarzutu) jest chybione, z uwagi na istniejące w trakcie trwania tego terminu zwolnienia lekarskie, w dniu [...] listopada 2014 r. zmodyfikował pierwotny zarzut, co do terminu wykonania badań profilaktycznych – to jest od dnia [...] listopada 2013 r. do dnia [...] grudnia 2013 r. oraz w dniu [...] grudnia 2014 r.
Zatem z jednej strony organ uznawał za usprawiedliwiony i niezależny od woli stron, niewykonanie badań przez policjanta w czasie opieki pooperacyjnej nad żoną, a z drugiej wskazywał na możliwość wykonania tych badań w krótszych terminach wskazanych w zmodyfikowanym zarzucie.
Takie rozumowanie jest chybione.
Po pierwsze, policjant powinien dysponować okresem miesięcznym na poddanie się badaniom okresowym i okresu tego organ nie powinien samowolnie skracać.
Po drugie, okres utraty ważności skierowania przypadał dokładnie na jeden z okresów korzystania ze zwolnienia lekarskiego, co wystarczy do usprawiedliwienia niewykonania tych badań.
Po trzecie, ustanowienie 30 dniowego terminu ważności skierowania na badania wynika z konieczności wcześniejszego umówienia się policjanta na konkretny termin badań z daną placówką medyczną badania te przeprowadzająca. Długość tego terminu nie jest zatem przypadkowa, a uzasadniona procedura rejestracyjną.
Po czwarte, trudno zakładać, iż policjant mógł przewidzieć czas w jakim musiał sprawować opiekę nad żoną.
Powyższe, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, oczywiste okoliczności wskazują, iż w terminie wynikającym ze skierowania, P. R. nie mógł z przyczyn od niego niezależnych wykonać badań profilaktycznych.
Absurdalne jest zatem zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji twierdzenie organu, iż "od dnia doręczenia obwinionemu skierowania na badania do czasu udania się na zwolnienie lekarskie z powodu opieki nad chorą żoną, policjant miał 14 dni roboczych na wykonanie powyższych badań".
Twierdzenie powyższe całkowicie abstrahuje od wskazanych wyżej oczywistych i bezspornych faktów oraz okoliczności.
Trafnie zatem wskazuje skarżący w skardze, iż "nielogiczne i sprzeczne z prawem jest zarzucanie popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, polegającego na zaniechaniu wykonania badań w ciągu 18 dni, w sytuacji gdy zgodnie z przepisami policjant ma na to 30 dni".
Zatem, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ta część zarzutu jest całkowicie chybiona i wymaga uniewinnienia obwinionego w zakresie przypisania mu winy, co do niewykonania badań profilaktycznych, zleconych skierowaniem z dnia [...] listopada 2013 r.
W niniejszej sprawie należy także zauważyć, iż policjant nie został już dopuszczony do służby w dniu [...] listopada 2013 r. z powodu braku badań profilaktycznych (fakt ten wskazują oba organy w uzasadnieniach swoich orzeczeń, a także w odpowiedzi na skargę), zatem jest ewidentne naganne działanie służb kadrowych jednostki Policji, w której służy P. R. skoro skierowanie na badanie zostało mu wystawione dopiero w dniu [...] listopada 2013 r., a wręczone trzy dni później. Oba organy w niniejszej sprawie unikają wskazania dokładnej daty, wraz którą upływał termin dopuszczenia do służby P. R., wynikający z ostatnich badań profilaktycznych, eksponują zaś obowiązek poddania się przez policjanta badaniom w terminie wynikającym ze skierowania z dnia [...] listopada 2013 r. Dlaczego zatem policjantowi takiego skierowania nie wystawiono i nie doręczono wcześniej, tak aby miał zachowane co najmniej 30 dni na ich wykonanie, przed upływem terminu dopuszczenia do służby, wynikającym z badań poprzednich.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie inaczej należy ocenić drugą część zarzutu.
Bezsprzecznie policjant powinien zameldować swojemu przełożonemu o niemożności wykonania badań profilaktycznych w terminie wynikającym ze skierowania otrzymanego w dniu [...] grudnia 2013 r., gdy tylko powziął wiadomość o takiej niemożliwości. Tu argumentacja organu jest prawidłowa. Jakkolwiek sam fakt przebywania na zwolnieniach lekarskich tłumaczył i usprawiedliwiał niemożność wykonania stosownych badań przez obwinionego, to obowiązek poinformowania o tej okoliczności przełożonego jest obowiązkiem niezależnym od faktu istnienia okoliczności usprawiedliwiających niewykonanie badań. Takie powiadomienie przełożonego powinno spowodować w miarę szybkie wystawienie nowego skierowania. Również stwierdzenie przez świadka B. K., iż nie pamięta, aby obwiniony przez upływem terminu ważności wystawionego mu skierowania zgłaszał jej niemożność wykonania badań, nie jest równoznaczne z zaprzeczeniem wyjaśnieniom P. R., iż zgłaszał jej ten fakt. Jednakże w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie dokładne ustalenie powyższego faktu nie ma dla oceny drugiej części zarzutu żadnego znaczenia, albowiem o niemożności wykonania badań obwiniony miał obowiązek powiadomić swojego przełożonego, a nie pracownika kadr.
Ponieważ oba wyżej przeanalizowane czyny obwinionego zostały objęte jednym i do tego niepodzielnym zarzutem a także organ wymierzył obwinionemu karę dyscyplinarną traktując zarzut jako jeden czyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zmuszony jest uchylić zaskarżone oraz utrzymane nim w mocy orzeczenie dyscyplinarne z dnia [...] grudnia 2014 r. w całości.
Nie wiadomo bowiem jak dokładnie zostałby sformułowany przez organ zarzut niepowiadomienia przez obwinionego przełożonego o niemożności wykonania badań lekarskich w terminie wynikającym ze skierowania wręczonego obwinionemu w dniu [...] listopada 2013 r. oraz jaka zostałaby wymierzona za ten czyn obwinionemu kara dyscyplinarna.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 132 i 145 § 1 pkt 1 c) przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło