II SA/Wa 546/11
WyrokWSA w Warszawie2011-06-13
Skład orzekający: Ewa Grochowska-Jung, Ewa Marcinkowska, Adam Lipiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Zarządu Zasobów Mieszkaniowych MSWiA jest organem właściwym do rozpoznania pisma dotyczącego zakwaterowania emeryta Straży Granicznej, który pierwotnie był żołnierzem, a następnie przeszedł na emeryturę policyjną?Ratio decidendi
Dyrektor Zarządu Zasobów Mieszkaniowych MSWiA nie jest organem właściwym do rozpoznania pisma dotyczącego zakwaterowania emeryta Straży Granicznej, który po służbie wojskowej nabył prawo do emerytury policyjnej i świadczeń z nią związanych, w tym prawa do lokalu z zasobów Straży Granicznej. Właściwość w takich sprawach leży po stronie Komendanta Oddziału Straży Granicznej.Stan faktyczny
Skarżący Z.Z. złożył pismo dotyczące kwestii zakwaterowania. Po kilku etapach postępowania administracyjnego, Dyrektor Zarządu Zasobów Mieszkaniowych MSWiA przekazał pismo Komendantowi Oddziału Straży Granicznej, uznając się za organ niewłaściwy. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy postanowienie o przekazaniu. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając organom naruszenie prawa i niewłaściwe określenie organu właściwego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung (spraw.) Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Sędzia WSA Adam Lipiński Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Głowala po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi Z.Z. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie przekazania pisma – zawiadomienia dotyczącego kwestii zakwaterowania – organowi właściwemu oddala skargę
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji postanowieniem z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 oraz art. 65 § 1 ust. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Zarządu Zasobów Mieszkaniowych MSWiA z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] o przekazaniu według właściwości Komendantowi [...] Oddziału Straży Granicznej w [...] pisma – zawiadomienia Z.Z. z dnia [...] czerwca 2007 r. dotyczącego kwestii zakwaterowania.
W uzasadnieniu powyższego postanowienia Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji podniósł, że Z.Z. w dniu [...] czerwca 2007 r. złożył w kancelarii MSWiA pismo – zawiadomienie dotyczące kwestii jego zakwaterowania, skierowane do Dyrektora ZZM MSWiA, które ze względu na błędną adnotację w nagłówku "do wiadomości" pozostawione zostało w ministerstwie ad acta.
Zgodnie z pisemnym wskazaniem zainteresowanego z dnia [...] listopada 2010 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji postanowieniem nr [...] z dnia [...] listopada 2010 r., przedmiotowe pismo – zawiadomienie przesłał do Dyrektora ZZM MSWiA.
Dyrektor ZZM MSWiA po jego przyjęciu i formalnym rozpoznaniu, uznając się organem niewłaściwym w powyższej sprawie, w dniu [...] grudnia 2010 r. wydał postanowienie nr [...] o przekazaniu pisma strony do Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej.
W dniu [...] stycznia 2011 r. Z.Z. złożył zażalenie na powyższe postanowienie, w którym wskazał, iż Zarząd Zasobów Mieszkaniowych MSWiA jest organem właściwym w sprawach jego zakwaterowania, a tym samym jest właściwy do przyjęcia i merytorycznego rozpoznania jego pisma – zawiadomienia z dnia [...] czerwca 2007 r.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji po rozpoznaniu zarzutów zażalenia Z.Z. postanowił utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. Argumentując rozstrzygnięcie, organ odwoławczy podniósł, iż zarówno organ pierwszej, jak i drugiej instancji nie kwestionuje, iż skarżącemu ustalono prawo do emerytury wojskowej, jednakże skarżący kontynuował służbę w Straży Granicznej i w związku z tą służbą nabył prawo do emerytury policyjnej oraz innych świadczeń z nią związanych, w tym prawo do lokalu mieszkalnego z zasobów Straży Granicznej. Jako emeryt Straży Granicznej podlega przepisom ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67 z późn. zm.) Zgodnie z treścią art. 2 pkt 2 lit. c, art. 29 ust. 1 i art. 30 powyższej ustawy Z.Z. ma prawo do lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji lub podległych mu organów lub pomocy finansowej w budownictwie mieszkaniowym na zasadach przewidzianych dla funkcjonariuszy Staży Granicznej.
Organ wskazał, iż Dyrektor ZZM MSWiA na podstawie obowiązujących wcześniej i obecnie przepisów ustawy o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP nie był i nie jest organem umocowanym do dokonania przydziału lokalu mieszkalnego na rzecz emeryta wojskowego. Uprawnionymi do uzyskania przydziału kwatery (lokalu mieszkalnego) na mocy powyższej ustawy byli i są tylko i wyłącznie żołnierze służby stałej. Oznacza to, że nawet w sytuacji, gdyby zainteresowany był osobą uprawnioną do zakwaterowania na mocy ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP – to przydział lokalu mieszkalnego dla niego (jako emeryta wojskowego) nie byłby możliwy. Inną kwestią pozostaje potwierdzenie zachowania uprawnień do osobnej kwatery stałej na podstawie art. 23 ust 5 w związku z art. 84a ust. 2 przedmiotowej ustawy. Dotyczy to przydzielonej wcześniej kwatery (lokalu mieszkalnego). Potwierdzenie takie może nastąpić, jeśli osoba zajmująca kwaterę (lokal mieszkalny) nabyła uprawnienie do emerytury wojskowej, co miało miejsce w przypadku skarżącego. Z faktu wydania takiego potwierdzenia w formie decyzji w żadnym wypadku nie można wywodzić właściwości Dyrektora ZZM MSWiA w sprawach dotyczących zapewnienia zakwaterowania skarżącemu.
Powołany przez skarżącego nieprawomocny wyrok WSA z dnia 19 października 2010 r. o sygn. akt IISAB/Wa 139/10, wydany w innej sprawie dotyczącej wniosku strony z dnia 20 grudnia 2007 r., nie może być wiążący w kwestii odrębnego wystąpienia strony, tj. pisma-zawiadomienia z dnia [...] czerwca 2007 r. Wyrok ten bowiem stwierdza bezczynność Dyrektora ZZM MSWiA, jednakże nie przesądza o materialnej właściwości organu do merytorycznego załatwienia tego wniosku. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji podkreślił, że skarżący decyzją Dowódcy Oddziału Zaopatrywania i Obsługi DWOP nr [...] z dnia [...] listopada 1990 r. otrzymał przydział osobnej kwatery nr [...]. Następnie na prośbę – wniosek z dnia [...] stycznia 1991 r. skierowany przez zainteresowanego (funkcjonariusza SG) do Komendanta Głównego Straży Granicznej, po uzyskaniu jego pisemnej akceptacji Komendant Administracyjno-Gospodarczego, Oddziału Straży Granicznej decyzją z dnia [...] kwietnia 1993 r. zmienił decyzję pierwotną o przydziale. Lokal nr [...] powstały w wyniku przekształcenia i adaptacji odpowiadał przysługującym funkcjonariuszowi normom zaludnienia i stanowił realizację przysługującego mu prawa do lokalu. Budynek, w którym zlokalizowany jest ww. lokal, w dacie przydziału znajdował się w zarządzie WOP, a następnie w zarządzie Straży Granicznej. Zarząd Zasobów Mieszkaniowych MSWiA nie może ponosić odpowiedzialności za bieg wydarzeń, które w konsekwencji doprowadziły do przejęcia nieruchomości przez prywatnego właściciela. Dyrektor ZZM MSWiA nie był stroną postępowania, nie dokonywał przydziału tego lokalu, nie był jego właścicielem, ani dysponentem.
W związku z przekazaniem nieruchomości położonej w [...] spadkobiercom byłego właściciela w tym lokalu nr [...], pismem z dnia [...] grudnia 2006 r. Zastępca Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej poinformował o swojej właściwości w sprawach zakwaterowania Z.Z. oraz podjętych działaniach, tj. umieszczeniu wyżej wymienionego w wykazie emerytów i rencistów Straży Granicznej oczekujących na przydział lokalu mieszkalnego z zasobów mieszkaniowych Straży Granicznej.
W tej sytuacji faktycznej i prawnej Zarząd Zasobów Mieszkaniowych MSWiA nie jest organem właściwym do załatwienia pismem zawiadomienia strony z dnia [...] czerwca 2007 r. dotyczącego kwestii zakwaterowania.
Postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] stycznia 2011 r. stało się przedmiotem skargi Z.Z. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze strona wniosła o uchylenie obu postanowień jako niezgodnych z prawem. Zdaniem skarżącego postanowienia te pozostają w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa a także nie wskazują przepisu prawa, na podstawie którego zobowiązano inny organ. W uzasadnieniu skargi, jak również w piśmie z dnia [...] marca 2011 r. Z.Z. podnosił, iż posiada nabyte prawo do korzystania z zasobów mieszkaniowych MSWiA. Nadto wskazuje, iż ustawodawca jednoznacznie określił, że organem właściwym w sprawie zakwaterowania emeryta wojskowego zwolnionego z zawodowej służby wojskowej pełnionej w jednostkach wojskowych MSW jest dyrektor ZZM MSWiA, co wynika z ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP.
W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż przedmiotem sprawy sądowoadministracyjnej jest ocena przez Sąd prawidłowości prowadzenia przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz zapadłego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia.
Skarga oceniana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 19 k.p.a. organy administracji publicznej są zobowiązane do przestrzegania, z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Jest to powinność organu do przestrzegania przepisów określających właściwość rzeczową i miejscową organu. Natomiast z treści art. 20 k.p.a. wynika, że właściwość rzeczowa to upoważnienie bądź zobowiązanie określonego organu, wynikające z przepisów prawa, do załatwienia określonej kategorii spraw administracyjnych. Oznacza to, że organ administracji publicznej winien dokonać oceny podania wnoszonego przez stronę także pod kątem swojej właściwości do rozpoznania konkretnej sprawy. Z tych względów organ administracji publicznej ma obowiązek zbadać treść żądania w celu ustalenia własnej właściwości, ewentualnie ustalenia organu właściwego do rozpatrzenia sprawy.
Podstawową kwestią w przedmiotowej sprawie jest ustalenie żądania skarżącego zawartego w piśmie – zawiadomieniu z dnia [...] czerwca 2007 r., bowiem aby można było ocenić prawidłowość wydanych przez organy postanowień, należy ustalić jakie żądanie skarżący zawarł w złożonym piśmie.
Te kwestie, zdaniem Sądu, zostały dostatecznie przez organ wyjaśnione.
Organ przyjął, że żądanie zawarte w piśmie, które skarżący nazywa zawiadomieniem z dnia [...] czerwca 2007 r. dotyczy kwestii zakwaterowania. Wskazać należy, że w piśmie tym, któremu skarżący nadał formę wezwania, zwrócił się do organu właściwego do zakwaterowania jego osoby z zawiadomieniem, iż w dniu [...] czerwca 2007 r. został ogłoszony wyrok Sądu Okręgowego w [...] utrzymujący w mocy wyrok nakazujący opuszczenie i opróżnienie przez niego lokalu nr [...] bez przyznania uprawnień do lokalu socjalnego. Natomiast nadal pozostaje w obrocie prawnym decyzja przydziału osobnej kwatery stałej nr [...] Dowódcy Oddziału Zaopatrzenia i Obsługi WWOP i jest obowiązującym tytułem prawnym do zajmowania kwatery. Wskazał, że organ właściwy w sprawie jego zakwaterowania od [...] lutego 2004 r. nie wydał decyzji o zwolnieniu kwatery, która dzisiaj ponownie znajduje się na państwowym gruncie, ponieważ grunt i budynek według uzasadnienia od decyzji Naczelnego Sądu Administracyjnego nie podlegały komunalizacji. Podniósł, że wadliwa decyzja nr [...] Prezydenta W. o przyznaniu praw użytkowania wieczystego osobom fizycznym nie została zmieniona.
Z treści tego pisma należy, zdaniem Sądu, jak to słusznie przyjął organ, uznać, iż skarżący wezwał organ do zapewnienia zakwaterowania, które de facto utracił w wyniku zwrotu nieruchomości właścicielowi.
Z materiału dokumentacyjnego znajdującego się w aktach sprawy wynika, czego skarżący nie kwestionuje, iż w związku z pełnieniem przez niego służby w Straży Granicznej (po uprzednim zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej i nabyciu uprawnień do emerytury wojskowej) nabył on również prawa do emerytury policyjnej. Po zwolnieniu skarżącego ze służby w Straży Granicznej w dniu [...] lutego 2006 r. i przejściu na policyjne zaopatrzenie emerytalne nabył on prawo do emerytury policyjnej (którą pobiera od [...] marca 2007 r.) oraz innych świadczeń z nią związanych, między innymi prawo do lokalu mieszkalnego z zasobów Straży Granicznej.
Z.Z. jako emeryt Straży Granicznej podlega przepisom ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67 z późn. zm.) Zgodnie z treścią art. 2 pkt 2 lit. c, art. 29 ust. 1 i art. 30 powyższej ustawy Z.Z. ma prawo do lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji lub podległych mu organów lub pomocy finansowej w budownictwie mieszkaniowym na zasadach przewidzianych dla funkcjonariuszy Straży Granicznej.
Wskazać należy, iż podstawą prawną, wskazując na właściwość Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej w stosunku do emerytów o powyższych sprawach wynika z art. 101 § 1 ustawy o Straży Granicznej w związku z § 15 ust. 2 pkt 1 wydanego na jej podstawie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 czerwca 2002 r. w sprawie przydziału opróżniania lokali mieszkalnych i tymczasowych kwater przeznaczonych dla funkcjonariuszy Straży Granicznej oraz norm zaludnienia lokali (Dz. U. z 2002 r. Nr 99, poz. 898).
O właściwości Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej w przedmiotowej sprawie świadczy również znajdujące się w aktach administracyjnych pismo z dnia [...] grudnia 2006 r., z którego wynika, iż skarżący został umieszczony w wykazie emerytów i rencistów Straży Granicznej oczekujących na przydział lokalu mieszkalnego.
W tej sytuacji z uwagi na fakt, iż Dyrektor Zarządu Zasobów Mieszkaniowych MSWiA nie jest organem właściwym w sprawach związanych z zakwaterowaniem skarżącego prawidłowym było przekazanie organowi właściwemu, tj. Komendantowi [...] Oddziału Straży Granicznej pisma – zawiadomienia skarżącego z dnia [...] czerwca 2007 r.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło