II SA/Wa 548/25
WyrokWSA w Warszawie2025-12-10
Skład orzekający: Iwona Maciejuk, Joanna Kruszewska-Grońska, Mateusz Rogala
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy żołnierz zawodowy, który już uzyskał pomoc rekonwersyjną i prowadzi działalność gospodarczą, może ubiegać się o kolejną pomoc rekonwersyjną na przekwalifikowanie zawodowe, mimo że celem jest doskonalenie zawodowe, a nie uzyskanie kwalifikacji niezbędnych do funkcjonowania na rynku pracy?Ratio decidendi
Pomoc rekonwersyjna ma na celu przygotowanie żołnierzy do funkcjonowania na cywilnym rynku pracy poprzez nabycie niezbędnych kwalifikacji. Jeśli żołnierz już uzyskał takie kwalifikacje w ramach wcześniejszej pomocy rekonwersyjnej i prowadzi działalność gospodarczą, co świadczy o jego przygotowaniu do rynku pracy, dalsze przekwalifikowanie w celu doskonalenia zawodowego nie spełnia celu pomocy rekonwersyjnej i nie stanowi podstawy do jej przyznania.Stan faktyczny
Skarżący, W. J., były żołnierz zawodowy, ubiegał się o pokrycie kosztów przekwalifikowania zawodowego na kursach Instruktora Sportu Strzeleckiego, Licencji Sędziego Sportu Strzeleckiego oraz Kursu Pierwszej Pomocy. Organ odmówił przyznania pomocy, wskazując, że skarżący już uzyskał pomoc rekonwersyjną na kurs "Uprawnienia energetyczne" i prowadzi działalność gospodarczą, co świadczy o jego przygotowaniu do cywilnego rynku pracy. Skarżący wniósł skargę, zarzucając błędną wykładnię przepisów i dowolną ocenę dowodów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Asesor WSA Mateusz Rogala, Protokolant referent Marta Stec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi W. J. na decyzję Dyrektora Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej z dnia [...] lutego 2025 r. nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do pokrycia kosztów przekwalifikowania zawodowego oddala skargę
Dyrektor Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej decyzją z dnia [...] lutego 2025 r. nr [...], na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572) oraz art. 236 ust. 3,8,9,10 i ust. 16 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz. U. z 2024 r., poz. 248 z póżń. zm.) oraz § 5, § 6 ust. 2 i § 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 2 maja 2022 r. w sprawie korzystania z pomocy w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania, pośrednictwa pracy i odbywania praktyk zawodowych przez żołnierzy zawodowych (Dz. U. poz. 978) - po rozpatrzeniu odwołania W. J. z dnia [...] grudnia 2024 r. (data wpływu do Departamentu Spraw Socjalnych MON [...] grudnia 2024 r.), utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] Nr [...] z dnia [...] listopada 2024 r. w sprawie odmowy prawa do pokrycia kosztów przekwalifikowania zawodowego W. J. na kursie Instruktora Sportu Strzeleckiego PZSS z rozszerzeniem o instruktora strzelań bojowych, kursie na Licencję Sędziego Sportu Strzeleckiego oraz Kursie Pierwszej Pomocy Przedmedycznej (rany postrzałowe) w łącznej wysokości 6 000 zł wraz z przejazdami oraz noclegami.
Dyrektor DSS MON w uzasadnieniu wskazał, że rozkazem personalnym nr [...] Dowódcy Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych z dnia [...] grudnia 2022 r. W. J. został zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem [...] stycznia 2023 r. i przeniesiony do rezerwy wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego dokonanego przez żołnierza zawodowego.
W. J. wnioskiem z dnia [...] października 2024 r. wystąpił do Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] o refundację kosztów przekwalifikowania zawodowego na kursie Instruktora Sportu Strzeleckiego PZSS z rozszerzeniem o instruktora strzelań bojowych, kursie na Licencję Sędziego Sportu Strzeleckiego, Kursie Pierwszej Pomocy Przedmedycznej (rany postrzałowe) w łącznej wysokości 6 000 zł, organizowanych przez [...] SZKOLENIA SPECJALISTYCZNE z siedzibą w [...] w terminie od [...] marca 2024 r. do [...] maja 2024 r.
Dyrektor WBE decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2024 r. odmówił przyznania prawa zainteresowanemu do pokrycia wnioskowanych kosztów, wskazując, że W. J. prowadzi działalność gospodarczą od dnia [...].12.2022 r. jako firma [...] W. J.(...). Dodatkowo Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] decyzją Nr [...] z dnia [...].02.2024 r. przyznał wymienionemu prawo do pokrycia kosztów przekwalifikowania zawodowego w ramach pomocy rekonwersyjnej obejmującej sfinansowanie kosztów kursu Uprawnienia energetyczne gr 1 do 1 Kv w zakresie E i D (...), co, jak wskazał organ, potwierdza fakt uzyskania nowych kwalifikacji zawodowych, niezbędnych do aktywności zawodowej po zakończeniu służby wojskowej. Organ zauważył, iż rekonwersja to przede wszystkim pomoc dla żołnierzy zwalnianych i zwolnionych z zawodowej służby wojskowej, a także w stosunku do członków rodzin żołnierzy w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania, pośrednictwa pracy i odbywania praktyk zawodowych, mająca na celu przygotowanie uprawnionych do podjęcia zatrudnienia na cywilnym rynku pracy.
W dniu [...] grudnia 2024 r. do Departamentu Spraw Socjalnych MON wpłynęło - poprzez Dyrektora WBE - odwołanie W. J. z dnia [...] grudnia 2024 r. od decyzji Nr [...] z dnia [...] listopada 2024 r. W przedmiotowym odwołaniu zainteresowany wniósł: "o uchylenie błędnej decyzji, w której nie wskazano, dokładnie których warunków pomocy rekonwersyjnej (...) nie spełnił (...)" oraz wskazał, że: "Dyrektor WBE uznał, że nie spełniam warunków pomocy rekonwersyjnej (...) i nie wskazał dokładnie których warunków nie spełniłem. Zamiast tego wskazał w dalszej części decyzji, że zarejestrowana przeze mnie tuż przed odejściem na emeryturę jednoosobowa działalność gospodarcza sprawia, że jestem właściwie przygotowany do cywilnego rynku pracy oraz, że już raz korzystałem z rekonwersji i uzyskałem już nowe kwalifikacje zawodowe(...). " Zainteresowany podniósł również, że "zarejestrowanie działalności gospodarczej nie świadczy o przygotowaniu do rynku pracy, ponieważ można ją otworzyć w jeden dzień i w usługach wg PKD zaznaczyć prawie wszystko co chcemy i niekoniecznie działać w tym zakresie. Nie istnieją żadne akty prawne zabraniające korzystać z rekonwersji byłemu żołnierzowi, który zarejestrował, a nawet prowadzi działalność gospodarczą(...). Z rekonwersji można korzystać wiele razy, aż do wyczerpania limitu, który obowiązuje w roku kalendarzowym, w którym żołnierz złożył wniosek po raz pierwszy. Czyli(...) skoro można złożyć wniosek pierwszy raz, to można oczywiste, że można też drugi raz, jeśli nie wyczerpało się limitu(...). Dotychczasowa pomoc rekonwersyjna nie przygotowała mnie do zaistnienia na rynku pracy, jak zaznaczyłem we wniosku, nie podjąłem pracy jako elektryk i nie rozpocząłem działalności gospodarczej w tym zakresie. Wcześniejszą pomoc rekonwersyjną uzyskałem przy zarejestrowanej działalności, dlatego decyzje Dyrektora WBE są niejasnej(...). Odmawiając mi pomocy proszę wskazać, dokładnie których warunków wymienionych w ustawie nie spełniłem (...) ".
Dyrektor DSS MON uzasadniając rozstrzygnięcie, po przytoczeniu treści art. 236 ust. 3, ust. 8 pkt 1, ust. 1 ustawy o obronie Ojczyzny oraz § 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 2 maja 2022 r. w sprawie korzystania z pomocy w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania, pośrednictwa pracy i odbywania praktyk zawodowych przez żołnierzy zawodowych - wskazał, że intencją pomocy rekonwersyjnej w zakresie przekwalifikowania zawodowego jest przygotowanie żołnierzy zawodowych oraz zwolnionych z zawodowej służby wojskowej do funkcjonowania na cywilnym rynku pracy poprzez nabycie przez nich niezbędnych uprawnień i kwalifikacji zawodowych.
Organ zwrócił uwagę na różnicę pomiędzy doskonaleniem zawodowym - przekwalifikowaniem, a w ogóle możliwością zaistnienia na rynku pracy. Treść odwołania jasno wskazuje, że ukończenie wnioskowanego szkolenia służy szeroko pojętemu doskonaleniu zawodowemu, a nie realizacji rzeczywistego celu pomocy rekonwersyjnej.
Organ podniósł, iż efektem wnioskowanego przekwalifikowania ma być bowiem przygotowanie żołnierzy zawodowych do funkcjonowania na cywilnym rynku pracy. Jak wynika z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej zainteresowany założył firmę [...] W. J.. Działalność gospodarczą prowadzi od [...] grudnia 2022 r., co świadczy o właściwym przygotowaniu do pracy na cywilnym rynku. Zainteresowany otrzymał już pomoc rekonwersyjną decyzją Dyrektora WBE Nr [...] z dnia [...].02.2024 r.
Organ wskazał, że W. J. uzyskał już niezbędne kwalifikacje zawodowe i funkcjonuje samodzielnie na rynku pracy po zakończeniu służby wojskowej, prowadząc działalność gospodarczą. Z powyższego wynika, że ukończenie przez niego wnioskowanych kursów w dniach od [...] marca 2024 r. do [...] maja 2024 r. nie spowodowało uzyskania kwalifikacji niezbędnych do funkcjonowania na rynku pracy, co przesądza o tym, że nie została wypełniona przesłanka, określona w art. 236 ust. 8 i 17 ustawy o obronie Ojczyzny z dnia [...] marca 2022 r.
Odnosząc się do zarzutów postawionych w odwołaniu organ zwrócił uwagę, że zgodnie z art. 236 ust. 8 pkt 1 w ramach pomocy rekonwersyjnej mogą być pokrywane koszty przekwalifikowania zawodowego. Wobec powyższego, jest to decyzja uznaniowa. Oznacza to, że organ może podjąć w sprawie rozstrzygnięcie, nie ma natomiast nakazu ustalenia określonej jego treści. Element uznaniowości nie oznacza dowolności działania organu. Organ ustala zgodne z prawem kryteria, według których uznaniowo przyznaje określone prawa, jednocześnie zobowiązany jest do uzasadnienia zajętego stanowiska. Decyzja uznaniowa musi być podjęta w granicach obowiązujących przepisów, a jej wydanie powinno być poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem wyjaśniającym stan faktyczny oraz rozważeniem okoliczności mogących mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, w tym poprzez wnikliwą analizę istnienia ewentualnych przesłanek odmowy udzielenia pomocy oraz ocenę niezbędności jej udzielenia.
Ponadto organ wskazał, że decyzja przyznająca zainteresowanemu wcześniejszą pomoc rekonwersyjną znajduje się poza granicami niniejszej sprawy, zatem organ II instancji nie ma prawa oceniać prawidłowości wcześniejszego postępowania, w tym również czy prawidłowo uznano za spełnione ustawowe przesłanki uprawniające do uzyskania pomocy rekonwersyjnej.
Organ zaznaczył, iż ma prawo odmówić prawa pokrycia kosztów przekwalifikowania zawodowego zainteresowanemu, jeśli uzna, że wnioskodawca jest już właściwie przygotowany do cywilnego rynku pracy. Wobec powyższego, organ stwierdził, że zainteresowany nie spełnia ustawowych przesłanek uprawniających do uzyskania pomocy, ponieważ nabył już nowe kwalifikacje zawodowe w ramach pomocy rekonwersyjnej oraz prowadzi działalność gospodarczą, co świadczy o tym, że jest właściwie przygotowany do cywilnego rynku pracy. Odpowiednie przygotowanie należy rozumieć w kontekście zaistnienia na cywilnym rynku pracy, nie zaś zdobywania dalszych, dodatkowych doświadczeń zawodowych. Organ podkreślił, że celem działalności rekonwersyjnej jest zapewnienie szczególnej formy pomocy osobom, które realnie takiej pomocy potrzebują, aby w ogóle odnaleźć się na cywilnym rynku pracy.
Decyzja Dyrektora Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej z dnia [...] lutego 2025 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] Nr [...] z dnia [...] listopada 2024 r. stała się przedmiotem skargi W. J., reprezentowanego przez pełnomocnika, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego, tj, art. 236 ust. 8 pkt. 1 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 248 z późn. zm.) poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji nieuzasadnioną odmowę przyznania skarżącemu prawa do pomocy finansowej w ramach rekonwersji; naruszenie przepisów prawa procesowego mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. art. 80 k. p. a. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę dowodów zgromadzonych w sprawie i stwierdzenie, że zarejestrowanie przez skarżącego działalności gospodarczej w dniu [...] grudnia 2022 r. świadczy o właściwym przygotowaniu do pracy na rynku cywilnym, a także, że otrzymana przez skarżącego pomoc rekonwersyjna przyznana na mocy decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego Nr [...] z dnia [...] lutego 2024 r. powoduje, że W. J. uzyskał już niezbędne kwalifikacje zawodowe i funkcjonuje samodzielnie na rynku pracy po zakończeniu służby wojskowej prowadząc działalność gospodarczą. W konsekwencji powyższego, zarówno Dyrektor Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej, jak i Organ I instancji naruszyli przepisy prawa materialnego i procesowego, odmawiając W. J. prawa do pokrycia kosztów przekwalifikowania zawodowego. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.
Skarżący w uzasadnieniu przytoczył przebieg postępowania oraz szerzej omówił zarzuty skargi. Ponadto wskazał m.in., że przywołana podstawa prawna (art. 236 ust. 8 ustawy o obronie Ojczyzny) nie koresponduje w żaden sposób z faktem prowadzenia przez skarżącego działalności gospodarczej, o której mowa w dalszej części uzasadnienia decyzji, a która wg oceny organu I instancji świadczy o tym, że skarżący jest właściwie przygotowany do cywilnego rynku pracy. Organ I instancji nie wskazał również, jakich konkretnie warunków z powołanych przepisów wnioskujący nie spełnił. Zwrócił uwagę, że pomimo wydania uprzedniej decyzji (Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] z dnia [...] lutego 2024 r.) w takich samych okolicznościach faktycznych i stanie prawnym, organ I instancji w sposób dowolny ocenił stan przedmiotowej sprawy, prowadząc postępowanie w kierunku odmowy zwrotu kosztów przekwalifikowania zawodowego.
Skarżący wskazał, że rozumienie powołanych w zaskarżonej decyzji przepisów ustawy o obronie Ojczyzny oraz ich literalne brzmienie nie budzi wątpliwości skarżącego, jednak zarówno organ I, jak i II instancji dokonały ich dowolnej i nieuzasadnionej wykładni, oderwanej od stanu faktycznego ustalonego w przedmiotowej sprawie.
Skarżący podniósł, iż zgodnie z jednolitym orzecznictwem sądów administracyjnych powstałym na tle wykładni normy z art. 236 ust. 8 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny, sposób sformułowania przywołanej regulacji świadczy o tym, że ustawodawca wyjaśnił w niej sposób rozumienia zwrotu "przekwalifikowanie zawodowe" wskazując, że co do zasady polega ono na zmianie posiadanych kwalifikacji zawodowych.
Skarżący zwrócił uwagę, że ustawodawca formułując omawianą regulację nie odnosił się w niej w czasie dokonanym wyłącznie do przeszłości. Nie posłużył się zwrotem niezbędności do "jednorazowego zaistnienia na rynku pracy". Stąd okoliczność, że skarżący działa już na owym cywilnym rynku pracy, nie pozbawia go możliwości poszukiwania zajęcia bardziej intratnego lub bardziej odpowiadającego jego zdolnościom, zainteresowaniom czy wykształceniu. W rezultacie nie pozbawia go możliwości domagania się uzyskania pomocy rekonwersyjnej na tenże cel. Ustawodawca zredagował bowiem wyłącznie dwa ograniczenia w przyznawaniu omawianej pomocy tj. upływ dwóch lat od dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej (art. 236 ust. 5 ust. o o.O.) i limity kwotowe (art. 236 ust. 8 pkt 1 w zw. z ust. 10 ust. o O.O.). Jeśli więc tylko wnioskodawca nie przekroczył ww. ustawowego terminu, nie wykorzystał wcześniej przysługującego mu limitu w całości, a przekwalifikowanie którego dotyczy wniosek o zwrot kosztów realizuje jeden z celów uszczegółowionych w art. 236 ust. 8 pkt 1 ustawy o obronie Ojczyzny, to brak jest powodów dla nieuwzględniania takiego żądania byłego żołnierza.
Dyrektor DSS MON w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Ponadto wskazał m.in., że ze swej istoty działania w ramach rekonwersji kadr mają ułatwić żołnierzom adaptację społeczno-zawodową w warunkach cywilnych i podjęcie zatrudnienia na cywilnym rynku pracy. Jako główny cel, a zarazem ideę rekonwersji kadr, uznać należy pomoc żołnierzom w odnalezieniu się w społeczeństwie po zakończeniu służby wojskowej. Jest to istotne przede wszystkim w odniesieniu do żołnierzy, którzy nie posiadają prawa do zaopatrzenia emerytalnego lub których kwalifikacje zawodowe są ściśle powiązane z zadaniami realizowanymi w ramach pełnionej służby. Rozstrzygając sprawę organy oparły się na materiale zebranym w sprawie - w tym zakresie wpisie do jawnej i publicznej ewidencji, przeprowadzonym wnioskowaniu w oparciu o zasady logiki i ocenie znaczenia wartości ustalonych okoliczności w kontekście przesłanek przyznania pomocy. Wbrew twierdzeniom skarżącego kwestia prowadzenia działalności gospodarczej przez osobę wnioskującą o udzielenie pomocy rekonwersyjnej w zakresie przekwalifikowania zawodowego ma znaczenie dla oceny celowości takiej pomocy i niezbędności do funkcjonowania na rynku pracy - ułatwienia w adaptacji społeczno-zawodowej w życiu cywilnym. Zatem dokonanie ustaleń we wskazanym zakresie - uzyskanej już pomocy rekonwersyjnej oraz aktywności zawodowej, uznać należy za obowiązek organów w toku wyjaśniania stanu faktycznego sprawy. Ustalona okoliczność - wpis do ewidencji działalności gospodarczej, nie może prowadzić do odmiennego wniosku niż stwierdzenie, że skarżący funkcjonuje samodzielnie na rynku pracy, posiadając ku temu niezbędne kwalifikacje, a tym samym jest przygotowany do pracy i w konsekwencji dalsza pomoc rekonwersyjną nie jest w tym przypadku niezbędna.
Pełnomocnik skarżącego w piśmie z dnia [...] maja 2025 r. wniósł o przeprowadzenie dowodu z dokumentu - legitymacji skarżącego potwierdzającej uzyskaną licencję instruktora sportu strzeleckiego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na rozprawie w dniu 10
grudnia 2025 r. uwzględnił wniosek dowodowy zawarty w piśmie skarżącego z dnia [...] maja 2025 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju
sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli
ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935)), zwanej dalej P.p.s.a., Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie podlegała uwzględnieniu.
W ocenie Sądu, postępowanie przeprowadzone zostało przez organ zgodnie
z wymogami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 572), zwanej dalej k.p.a. Organ II i I instancji nie naruszyły przepisów postępowania, w tym art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy nie naruszyły również przepisów prawa materialnego, w tym przepisów powołanych w skardze w związku z czym brak było podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji.
Niezasadny jest zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 236 ust. 8 pkt 1 ustawy o obronie Ojczyzny poprzez jego błędną wykładnię.
Zgodnie z art. 236 ust. 1 powołanej ustawy, na terenie kraju żołnierz zawodowy, za uprzednią pisemną zgodą dowódcy jednostki wojskowej, może, na pisemny wniosek, korzystać z pomocy w zakresie: 1) doradztwa zawodowego, o ile pełnił zawodową służbę wojskową co najmniej 3 lata, 2) przekwalifikowania zawodowego i pośrednictwa pracy na 6 miesięcy przed zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej, o ile pełnił tę służbę co najmniej 4 lata, 3) praktyk zawodowych na 3 miesiące przed zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej, o ile pełnił zawodową służbę wojskową co najmniej 9 lat - udzielanej przez właściwe podmioty. Zgodnie z ust. 2, do zgody, o której mowa w ust. 1, nie stosuje się art. 106 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Zgodnie z ust. 3, żołnierz zawodowy, który został zwolniony z zawodowej służby wojskowej wskutek ustalenia przez wojskową komisję lekarską niezdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej wskutek wypadku pozostającego w związku z pełnieniem czynnej służby wojskowej albo choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby wojskowej albo który pełnił zawodową służbę wojskową co najmniej 4 lata, z wyjątkiem zwolnionego ze służby wojskowej z powodu, o którym mowa w art. 226 pkt 1, 2, 7 i 11-15, w okresie 2 lat od dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, może korzystać, na terenie kraju, na pisemny wniosek, z pomocy w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania i pośrednictwa pracy, udzielanej przez właściwe organy. Zgodnie z ust. 8, w ramach pomocy, o której mowa w ust. 1 i 3, do wysokości limitów, mogą być pokrywane koszty: przekwalifikowania zawodowego, rozumianego jako zmiana posiadanych kwalifikacji zawodowych na inne, celem wykonywania nowego zawodu, nabycia nowych kwalifikacji w ramach tego samego zawodu, uzyskania innych kwalifikacji zawodowych niezbędnych do funkcjonowania na rynku pracy, uzyskania certyfikatu, licencji, zdania egzaminu lub uzyskania wpisu na listę uprawnionych do wykonywania zawodu; 2) przejazdów z miejsca zamieszkania do ośrodka szkolenia, w którym następuje przekwalifikowanie zawodowe, lub do miejsca odbywania praktyki zawodowej i z powrotem; 3) zakwaterowania w okresie przekwalifikowania zawodowego lub odbywania praktyki zawodowej.
Podkreślić należy, że pomoc polega na pokrywaniu kosztów przekwalifikowania zawodowego, a granicę wysokości wyznacza wysokość limitu. Innymi słowy, pomoc rekonwersyjna może być przyznana na przekwalifikowanie zawodowe (kurs, szkolenie itp.) wskazane przez osobę uprawnioną, a nie jako określenie łącznej kwoty do wykorzystania w sposób wybrany przez uprawnionego w wymaganym czasie.
W niniejszej sprawie nie jest kwestionowane, że skarżący nie wykorzystał przysługującego limitu pomocy rekonwersyjnej, jak i w czasie rozstrzygania przez organ nie upłynął termin ubiegania się o tę pomoc.
Niemniej w przypadku skarżącego cel pomocy rekonwersyjnej został zrealizowany, bowiem na mocy decyzji Dyrektora WBE Nr [...] z dnia [...] lutego 2024 r. przyznano skarżącemu prawo do pokrycia kosztów przekwalifikowania zawodowego w ramach pomocy rekonwersyjnej obejmującej sfinansowanie kosztów kursu "Uprawnienia energetyczne gr 1 do 1 Kv w zakresie E i D do obsługi, konserwacji, remontów, montażu i kontrolno-pomiarowy.
Wbrew twierdzeniom skargi trafna jest dokonana przez organ wykładnia art. 236 ust. 8 pkt 1 ustawy o obronie Ojczyzny. Zasadnie organ wskazał wobec jakich uwarunkowań faktycznych sprawy, skarżącemu nie przysługuje pomoc rekonwersyjna. Trafnie wywiedziono, że - w realiach rozpoznawanej sprawy - wnioskowana pomoc nie może być kwalifikowana jako "przekwalifikowanie zawodowe", w rozumieniu art. 236 ust. 8 pkt 1 ustawy o obronie Ojczyzny.
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela argumentację organu, że ukończenie wnioskowanego pismem z dnia [...] października 2024 r. szkolenia służy szeroko pojętemu doskonaleniu zawodowemu, a nie realizacji rzeczywistego celu pomocy rekonwersyjnej.
W sprawie jest bezsporne, że rozkazem personalnym nr [...] Dowódcy Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych z dnia [...] grudnia 2022 r. skarżący został zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem [...] stycznia 2023 r. i przeniesiony do rezerwy wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego dokonanego przez żołnierza zawodowego.
W sprawie nie jest też sporne, że skarżący od dnia [...] grudnia 2022 r. prowadzi działalność gospodarczą jako firma [...] W. J.(...). W sprawie zostało też prawidłowo ustalone, że Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] decyzją Nr [...] z dnia [...] lutego 2024 r. przyznał skarżącemu prawo do pokrycia kosztów przekwalifikowania zawodowego w ramach pomocy rekonwersyjnej obejmującej sfinansowanie kosztów kursu "Uprawnienia energetyczne gr 1 do 1 Kv w zakresie E i D (...)".
Sąd podziela twierdzenie organu, że powyższe potwierdza fakt uzyskania przez skarżącego nowych kwalifikacji zawodowych, niezbędnych do aktywności zawodowej po zakończeniu służby wojskowej. Odnosząc się do zarzutów skargi wskazania wymaga, że przedmiotem kontroli Sądu nie jest decyzja z dnia [...] lutego 2024 r. i argumentacja w niej przedstawiona.
Podkreślenia wymaga natomiast w odniesieniu do zarzutów skargi, że kryterium, według którego organ uznał, że objętej wnioskiem formy doskonalenia zawodowego nie można zakwalifikować, jako pomocy rekonwersyjnej, nie była okoliczność samego prowadzenia działalności gospodarczej przez skarżącego.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym prezentowany jest pogląd, który podziela Sąd rozpoznający niniejszą sprawę, iż pomoc udzielana w ramach tzw. rekonwersji powinna dotyczyć byłych żołnierzy przygotowujących się do uczestnictwa na rynku pracy, a nie przedsiębiorców, którzy prowadzą już działalność gospodarczą, co świadczy o tym, że są już właściwie przygotowani do cywilnego rynku pracy (v. wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 września 2025 r. sygn. akt. II SA/Wa 203/25, wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 sierpnia 2025 r. sygn. akt II SA/Wa 307/25, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Organ prawidłowo ustalił w zaskarżonej decyzji, że skarżący uzyskał już nowe kwalifikacje zawodowe niezbędne do aktywności zawodowej po zakończeniu służby wojskowej. Ustalenie to jest trafne. W sprawie jest bezsporne, że organ przyznał już skarżącemu decyzją z dnia [...] lutego 2024 r. prawo do pokrycia kosztów przekwalifikowania zawodowego, albowiem pomoc rekonwersyjna obejmowała sfinansowanie kosztów kursu "Uprawnienia energetyczne gr 1 do 1 Kv w zakresie E i D.
Powyższe umożliwiło aktywność zawodową po zakończeniu służby wojskowej.
Podnoszona w odwołaniu okoliczność, że dotychczasowa pomoc rekonwersyjna nie przygotowała wnioskodawcy do zaistnienia na rynku pracy, albowiem jak wskazał, nie podjął pracy jako elektryk i nie rozpoczął działalności gospodarczej w tym zakresie, nie oznacza, że skarżący nie uzyskał refundacji przekwalifikowania zawodowego umożliwiającego funkcjonowanie na rynku cywilnym. Okoliczność w jaki sposób skarżący wykorzystał uzyskane kwalifikacje zawodowe (uprawnienia energetyczne), na które uzyskał pomoc rekonwersyjną, nie jest przedmiotem tej sprawy. Z całokształtu okoliczności sprawy nie wynika, aby skarżący nie funkcjonował na cywilnym rynku pracy. Wprost przeciwnie. Jeszcze przed uzyskaniem pomocy rekonwerssyjnej, o której mowa wyżej, skarżący prowadził działalność gospodarczą i funkcjonował na cywilnym rynku pracy.
Zgodzić należy się z organem, że intencją pomocy rekonwersyjnej w zakresie przekwalifikowania zawodowego jest przygotowanie żołnierzy zawodowych oraz zwolnionych z zawodowej służby wojskowej do funkcjonowania na cywilnym rynku pracy poprzez nabycie przez nich niezbędnych uprawnień i kwalifikacji zawodowych. Cel ten został już osiągnięty, albowiem skarżący funkcjonuje na cywilnym rynku pracy, uzyskał już kwalifikacje (uprawnienia energetyczne), inne niż przydatne wyłącznie w służbie wojskowej, a także na ten cel uzyskał w przeszłości pomoc rekonwersyjną.
Użyte w art. 236 ust. 8 pkt 1 szerokie sformułowanie "zmiana posiadanych kwalifikacji zawodowych na inne, celem wykonywania nowego zawodu, nabycia nowych kwalifikacji w ramach tego samego zawodu, uzyskania innych kwalifikacji zawodowych" ograniczono kwalifikacją ocenną: "niezbędne do funkcjonowania na rynku pracy". Użycie przez prawodawcę sformułowania "niezbędne" - zamiast np. "przydatne" - determinuje, że warunkiem uzyskania stosownej pomocy jest wystąpienie bezpośredniego związku między aktualnym rodzajem kwalifikacji (umiejętności) zwalnianego ze służby żołnierza a możliwością uzyskania zatrudnienia na rynku w specjalnościach cywilnych.
Powyższe nie dotyczy – w istniejącym w tej sprawie stanie faktycznym – skarżącego.
Skarżący uzyskał już wcześniej kwalifikacje niezbędne do funkcjonowania na cywilnym rynku pracy w ramach pomocy rekonwersyjnej, w związku z czym zasadnie organ stwierdził, że nie ma podstaw do przyznania pomocy rekonwersyjnej w związku z kursami Instruktora Sportu Strzeleckiego PZSS z rozszerzeniem o instruktora strzelań bojowych, kursie na Licencję Sędziego Sportu Strzeleckiego oraz Kursie Pierwszej Pomocy Przedmedycznej (rany postrzałowe) w łącznej wysokości 6 000 zł wraz z przejazdami oraz noclegami.
Nowe cele zawodowe, zmiana kierunku życia zawodowego nie stanowią podstawy do udzielenia po raz kolejny pomocy rekonwersyjnej i wydatkowania środków publicznych. Zasadnie organ zakwalifikował powyższe jako doskonalenie zawodowe, a nie uzyskanie kwalifikacji niezbędnych do funkcjonowania na rynku pracy. Skarżący już funkcjonował, po zwolnieniu ze służby wojskowej, na rynku pracy, a na uzyskanie kwalifikacji (uprawnień energetycznych) otrzymał pomoc rekonwersyjną.
Zmiana celów zawodowych nie jest podstawą do wydatkowania kolejny raz środków publicznych w ramach pomocy rekonwersyjnej w sytuacji, gdy skarżący funkcjonuje już na rynku cywilnym, uzyskał niezbędne kwalifikacje, aby na tym rynku cywilnym funkcjonować i uzyskał pomoc rekonwersyjną na ten cel.
W stanie faktycznym tej sprawy nie można zgodzić się z zarzutami skargi, że organy dokonały dowolnej i nieuzasadnionej wykładni powołanego przepisu.
Sąd nie kwestionuje twierdzenia skargi, że funkcjonowanie skarżącego na cywilnym rynku pracy nie pozbawia go możliwości poszukiwania zajęcia bardziej intratnego lub bardziej odpowiadającego jego zdolnościom, zainteresowaniom czy wykształceniu. Nie oznacza to jednakże, że powyższe można kwalifikować jako uzyskanie kwalifikacji zawodowych niezbędnych do funkcjonowania na rynku pracy, albowiem skarżący już na rynku pracy cywilnym funkcjonuje. Polepszenie swojej sytuacji zawodowej poprzez nadanie jej nowego kierunku nie stanowi uzyskania "kwalifikacji zawodowych niezbędnych do funkcjonowania na rynku pracy". Organ dokonał prawidłowej wykładni powołanych przepisów.
W okolicznościach faktycznych tej sprawy, sama okoliczność, że wnioskodawca nie przekroczył ustawowego terminu i nie wykorzystał przysługującego limitu w całości nie daje podstaw do przyznania pomocy rekonwersyjnej.
Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie podziela poglądu, jakoby jedynym ograniczeniem dla uzyskania pomocy rekonwersyjnej dla żołnierzy była wyłącznie granica czasowa oraz kwotowa. Pomoc finansowa na "przekwalifikowanie zawodowe", musi mieścić się także w innych, przewidzianych przez prawodawcę, kryteriach – wymienionych w art. 236 ust. 8 pkt 1 ustawy o obronie Ojczyzny (v. wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 listopada 2024 r. sygn. akt II SA/Wa 1077/24, orzeczenia.nsa.gov.pl). W przeciwnym razie można byłoby mówić o nieuzasadnionym wydatkowaniu środków publicznych, mimo osiągnięcia celów ustalonych przez ustawodawcę.
Były żołnierz ubiegający się o pomoc rekonwersyjną nie jest bezwzględnie uprawniony do wykorzystania całej kwoty limitu, albowiem nie jest to kwota obligatoryjna, a jedynie są to środki finansowe celowe, które służą przekwalifikowaniu zawodowemu (v. wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 września 2025 r. sygn. akt II SA/Wa 203/25, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela twierdzenie organu, że skarżący nie spełnia ustawowych przesłanek uprawniających do uzyskania pomocy, ponieważ nabył już kwalifikacje zawodowe niezbędne do funkcjonowania na rynku pracy w ramach pomocy rekonwersyjnej oraz prowadzi działalność gospodarczą, co świadczy o tym, że jest właściwie przygotowany do cywilnego rynku pracy. Zmiana kierunku życia zawodowego nie stanowi podstawy do udzielenia kolejnej pomocy rekonwersyjnej. Zdaniem Sądu ocena organu co do braku spełnienia przesłanek uzyskania żądanej pomocy rekonwersyjnej nie była dowolna, a zatem ocena ta nie narusza art. 80 k.p.a. Ocena ta była pełna i właściwa. Znalazła też wyraz w należycie sporządzonym uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, które nie pozostawia wątpliwości dlaczego organ wniosku nie uwzględnił.
Dodatkowo jedynie Sąd wskazuje, odnosząc się do twierdzenia organu, że zaskarżona decyzja jest decyzją uznaniową, że użyte w art. 236 ust. 3 sformułowanie "może skorzystać", odnosi się do samej osoby, której pozostawiono swobodę czy - na pisemny wniosek - skorzystać z danej formy wsparcia. Organ natomiast- jeżeli spełnione są przesłanki udzielenia pomocy - obowiązany jest wydać decyzję pozytywną dla wnioskodawcy.
W przedmiotowej sprawie jednakże – w prawidłowo ustalonym i przedstawionym stanie faktycznym – przesłanki ustawowe do uwzględnienia wniosku skarżącego nie wystąpiły. Wobec powyższego Sąd nie stwierdził – w świetle argumentacji skargi ani z urzędu – wad, które dawałyby podstawę do wyeliminowania zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji z obrotu prawnego.
Organ trafnie wskazał, że nie ma – w świetle aktualnie obowiązujących przepisów - podstaw do przyznania skarżącemu kolejnej pomocy rekonwersyjnej.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło