II SA/Wa 565/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-05-21
Skład orzekający: Iwona Malicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych, zwolniony z mocy prawa z kosztów sądowych, może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Skarżący, który na mocy art. 239 pkt 1 lit. e PPSA jest zwolniony z mocy prawa z kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Przyznanie prawa pomocy w tym zakresie następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 PPSA, jeżeli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.Stan faktyczny
A. P. złożyła skargę na decyzję Prezesa ZUS odmawiającą przyznania emerytury w drodze wyjątku. W trakcie postępowania wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Skarżąca podała, że jest osobą chorą i niepełnosprawną, a jej dochody, wraz z dochodami córki, są niskie. Do wniosku dołączyła dokumenty potwierdzające jej sytuację materialną i zdrowotną.Rozstrzygnięcie
Przyznano A. P. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2010 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku A. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. P. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lutego 2010 r. znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia: przyznać A. P. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
A. P. w niniejszej sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie odmowy przyznania jej emerytury w drodze wyjątku, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy.
W odpowiedzi na wezwanie Sądu, przesłała powyższy wniosek na urzędowym formularzu, w zakreślonym terminie, wskazując, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata.
U uzasadnieniu podała, że jest osobą chorą i niepełnosprawną, podniosła, że jako dziecko była w obozie hitlerowskim. Podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z dorosłą córką, którą opiekuje się od czasu jej wypadku. Wskazała, że na dochód gospodarstwa domowego składa się przyznane jej świadczenie pieniężne, przysługujące osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę, które kwartalnie od dnia 1 kwietnia 2010 r. wynosi 244,59 zł oraz renta córki, w kwocie 525,88 zł netto miesięcznie (593,28 zł brutto).
Do wniosku skarżąca dołączyła kserokopie następujących dokumentów: decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 15 marca 2010 r. o podwyższeniu świadczenia pieniężnego dla osób deportowanych, zaświadczenia lekarskiego o stanie zdrowia z dnia 20 maja 2005 r., wydanego na potrzeby Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności, decyzji Powiatowego Urzędu Pracy w G. z dnia 16 lutego 2005 r. o utracie statusu osoby bezrobotnej z dniem 27 maja 2004 r., zaświadczenia z ZUS, że pobiera co kwartał świadczenie pieniężne dla osób deportowanych oraz że została zgłoszona przez córkę do ubezpieczenia zdrowotnego, odcinka renty córki za miesiąc kwiecień 2010 r., umowy najmu lokalu mieszkalnego, zawartej pomiędzy skarżącą a Gminą Miejską G. w dniu 25 września 2007 r., w której została określona wysokość czynszu na kwotę 106,50 zł.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Na wstępie należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie na A. P. nie ciąży obowiązek poniesienia jakichkolwiek kosztów sądowych.
Stosownie bowiem do art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Natomiast należało zbadać, czy jest zasadny wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu.
Zgodnie z art. 262 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających
z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Dlatego - stosownie do art. 245 § 1 i 3 wskazanej wyżej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Ze złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz akt administracyjnych wynika, że w chwili obecnej sytuacja materialna i zdrowotna skarżącej jest trudna.
Jest osobą schorowaną i niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym, pobiera świadczenie pieniężne z tytułu deportacji, wypłacane kwartalnie w wysokości 244,59 zł, korzysta z pomocy MOPS (zasiłek celowy, dodatek mieszkaniowy), pobiera również zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 153 zł z tytułu niepełnosprawności, natomiast jej córka otrzymuje rentę w wysokości 525 zł netto.
W związku z powyższym należy uznać, iż w niniejszej sprawie skarżąca wykazała, że spełnia przesłanki do przyznania profesjonalnego pełnomocnika z urzędu, gdyż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i córki.
Dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 254 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 oraz w związku z art. 262 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło