II SA/Wa 574/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung, sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, asesor WSA Jacek Fronczyk (spr.), , Protokolant Łukasz Pilip, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 lutego 2005 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2004 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę Wnioskiem z dnia 2 września 2003r. R. P. zwróciła się do Burmistrza Miasta N. o wymeldowanie z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w N. P. P. – swego małżonka. W dniu [...] grudnia 2003r. Burmistrz Miasta N. orzekł mocą decyzji o wymeldowaniu z pobytu stałego P. P. z lokalu nr [...] przy ul. [...] w N. Burmistrz podał, że w trakcie przeprowadzonego postępowania administracyjnego ustalono, iż wymieniony nie zamieszkuje pod powyższym adresem od października 2002r., a opuszczając lokal nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku meldunkowego. Okoliczność niezamieszkiwania pod wskazanym adresem została potwierdzona przez samego P. P. w protokole z dnia 23 września 2003r.. Zainteresowany podał wówczas, że po opuszczeniu lokalu zamieszkał u swojej matki w N. przy ul. [...]. Lokal przy ul. [...] w N. opuścił na skutek nieporozumień rodzinnych, będąc zmuszony do tego przez własną żonę, która poniżała go w oczach dzieci. Po opuszczeniu przedmiotowego lokalu żona wymieniła wkład w zamku uniemożliwiając tym samym swobodny dostęp do niego. P. P. nie występował do sądu powszechnego z pozwem o przywrócenie naruszonego posiadania lokalu. Organ stwierdził, iż wobec opuszczenia miejsca pobytu stałego bez dopełnienia obowiązku wymeldowania się z tego pobytu i skoncentrowania swego życia pod innym adresem, wydanie decyzji o wymeldowaniu w świetle art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t. j.: Dz. U. z 2001r. Nr 87, poz. 960 z późn. zm.) jest uzasadnione. W dniu 24 grudnia 2003r. P. P. złożył, za pośrednictwem Burmistrza Miasta N., odwołanie do Wojewody [...] domagając się przywrócenia zameldowania w lokalu nr [...] przy ul. [...] w N. Wskazał, że lokalu tego nie opuścił dobrowolnie, gdyż zmusiły go do tego zaistniałe okoliczności. Podał, że po otrzymaniu wyroku rozwodowego wniesie pozew o podział majątku wspólnego, w którego skład wchodzi m.in. ww. lokal. Stwierdził, iż zaskarżona decyzja jest dla niego nader krzywdząca, a powoływanie się w takich okolicznościach przez organ na przepis art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych całkowicie bezzasadne. Decyzją z dnia [...] stycznia 2004r. nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu podał, że P. P. w październiku 2002r. wyprowadził się z lokalu nr [...] przy ul. [...] w N. i po jego opuszczeniu ześrodkował swoje sprawy osobiste i majątkowe w innym lokalu, tj. lokalu przy ul. [...] w N., w którym mieszka wraz z matką. Okoliczność ta w sprawie została prawidłowo ustalona, a dodatkowo wzmacnia ją samo oświadczenie wnioskodawcy, z którego wynika, że w przedmiotowym lokalu nie zamieszkuje. Zainteresowany nie występował z roszczeniem przed sądem powszechnym o przywrócenie naruszonego posiadania, co koliduje z jego twierdzeniem, że do opuszczenia miejsca pobytu stałego zameldowania został zmuszony. Samo werbalne deklarowanie przez odwołującego takiego zamiaru nie mogło być decydujące w sprawie, skoro nie zostało poparte żadnymi konkretnymi działaniami, wolę taką urzeczywistniającymi. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi P. P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący zakwestionował ustalenia organów w zakresie stanu faktycznego twierdząc, że nie polegają one na prawdzie. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie wskazując na te same podstawy faktyczne i prawne, jakie zawarł w wydanej przez siebie decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Obowiązek meldunkowy, obejmujący zameldowanie i wymeldowanie się z pobytu stałego lub czasowego, wynika wprost z ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tj.: Dz. U. z 2001r. Nr 87, poz. 960 z późn. zm.). Wykonanie tego obowiązku polega na zgłoszeniu wymaganych do zameldowania i wymeldowania danych właściwemu organowi administracji państwowej, który dokonuje stosownego aktu rejestracji. Dla zapewnienia zgodności pomiędzy stanem faktycznym a zapisami w ewidencji ludności niezbędne jest, aby organy meldunkowe mogły wymuszać na obywatelu pewne czynności służące rejestracji miejsca pobytu osoby podlegającej obowiązkowi meldunkowemu lub też poprzez rozstrzygnięcia własne zastępować takie czynności w celu uzyskania zgodności pomiędzy ewidencją a istniejącym stanem rzeczy. Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych do wydania decyzji o wymeldowaniu niezbędne jest spełnienie jednej przesłanki, tj. ustalenie, że osoba która ma być wymeldowana opuściła lokal i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. W rozpoznawanej sprawie spór dotyczy kwestii dobrowolnego opuszczenia lokalu nr [...] przy ul. [...] w N. przez P. P., który podnosi, że do jego opuszczenia został zmuszony nagannym zachowaniem żony. Odmiennie do tej okoliczności odnosi się R. P., która konsekwentnie oświadcza, że mąż dobrowolnie je opuścił na skutek istniejącego między nimi konfliktu. Wówczas to wystąpił również z powództwem o rozwód. Nie można zgodzić się z zarzutem skarżącego, który twierdzi, iż decyzje w jego sprawie zapadły przy błędnym ustaleniu stanu faktycznego. Fakt wyprowadzenia się i nieprzebywania (niezamieszkiwania) P. P. w lokalu nr [...] przy ul. [...] w N. został potwierdzony nie tylko mocą dowodów zgromadzonych w sprawie, ale również stwierdzeniem samego zainteresowanego. Toteż organy obu instancji słusznie uznały, że istnieją podstawy do jego wymeldowania. Nie można bowiem uznać, że opuszczenie przedmiotowego lokalu ma charakter chwilowy, skoro sam zainteresowany przyznaje, że się z niego wyprowadził. W sytuacji gdy opuszczenie lokalu (będącego miejscem zameldowania na pobyt stały) i skoncentrowanie swojego osobistego życia w innym miejscu (w N. przy ul. [...]), bez dopełnienia obowiązku wymeldowania się z miejsca zameldowania na pobyt stały, zostały w sprawie potwierdzone, istnieją wszelkie podstawy do wydania decyzji o wymeldowaniu. Argument podnoszony przez P. P., że został zmuszony do wyprowadzenia się nie został przez niego w żaden sposób potwierdzony. Osoba, która wbrew sobie opuszcza miejsce swego pobytu, dąży do przywrócenia stanu poprzedniego. Z akt sprawy nie wynika bynajmniej, że zainteresowany czynił starania powrotu do mieszkania; nie podjął w tym zakresie żadnych przewidzianych prawem form działania, by przywrócić, jak twierdzi, naruszone wbrew jego woli posiadanie. Gdyby takie powództwo zostało wytoczone przez skarżącego przed właściwym sądem powszechnym, wówczas byłaby podstawa do zawieszenia postępowania administracyjnego. Za równoznaczną z opuszczeniem lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych należy uznać nie tylko dobrowolną zmianę miejsca pobytu, ale także sytuację, w której osoba dotychczas zameldowana została do niego nie dopuszczona, a nie skorzystała we właściwym czasie z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu. Sąd nie rozstrzyga na zasadach słuszności. Wobec tego argumentacja pozaprawna podnoszona przez zainteresowanego w postępowaniu administracyjnym, a dotycząca wiążących go z byłą żoną relacji, itp., nie może mieć wpływu na treść rozstrzygnięcia. Sprawy majątkowe nie mogą wpływać na postępowanie o wymeldowaniu. Czym innym bowiem jest kwestia uprawnień do lokalu, a czym innym zameldowanie. Postępowanie meldunkowe spełnia jedynie cele ewidencyjne, nie przesądza natomiast o prawach do lokalu. Z uwagi na powyższe, uznając skargę za nieuzasadnioną, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.