II SA/Wa 576/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Stępkowska - Bigiej po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lutego 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia: 1) oddalić wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, 2) ustanowić dla J. K. adwokata. J. K. w toku postępowania w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lutego 2012 r. w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku, zwrócił się do Sądu o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Z treści wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 12 kwietnia 2012 r., dokumentów i oświadczenia nadesłanego 4 maja 2012 r. (data nadania pisma w urzędzie pocztowym) oraz dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z babcią A. P. Skarżący posiada orzeczenie o uznaniu go za osobę umiarkowanie niepełnosprawną, niezdolną do pracy, wymaga czasowej pomocy innych osób w celu pełnienia ról społecznych. A. P. jest właścicielką mieszkania o pow. 48 m2, uzyskuje dochód w wysokości 1310,69 zł (netto), skarżący nie uzyskuje żadnego dochodu. Wydatki, wskazane przez skarżącego to: energia elektryczna - 48 zł, gaz - 58 zł, czynsz - 306, 62 zł, lekarstwa ok. - 220 zł W pierwszej kolejności należy rozpoznać wniosek skarżącego w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Otóż, stosownie do treści art. 239 pkt 1 lit. "e" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej ppsa, nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Do tej kategorii spraw zalicza się także sprawa ze skargi J. K., ponieważ przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja rozstrzygająca o prawie do świadczenia przewidzianego w ustawie z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004r. Nr 39, poz. 353 ze zm.), a więc akt administracyjny ściśle dotyczący praw z zakresu ubezpieczeń społecznych. Należy podkreślić, że zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych już od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania zarówno przed sądem pierwszej instancji – wojewódzkim sądem administracyjnym – jak i przed sądem II instancji – Naczelnym Sądem Administracyjnym. Tym samym, w sytuacji ustawowego zwolnienia nie wydaje się w tym zakresie odrębnego orzeczenia, bowiem skutek w postaci zwolnienia od kosztów sądowych nastąpił już w momencie wniesienia skargi, a w konsekwencji złożony w tej części przez stronę wniosek podlega oddaleniu. Dlatego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 cyt. ppsa, postanowiono, jak w pkt. 1 sentencji. Rozpoznając zaś wniosek w zakresie ustanowienia adwokata, należy stwierdzić, że zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z danymi przedstawionymi przez wnioskodawcę dochód na jednego członka rodziny wynosi ok. 655 zł netto miesięcznie. Biorąc pod uwagę, że wydatki – wskazane przez skarżącego - na utrzymanie mieszkania oraz lekarstwa wynoszą ok. 632 zł, na pozostałe wydatki konieczne (wyżywienie, ubranie, środki czystości i inne), pozostaje kwota 678 zł, tj. 339 na osobę. W tej sytuacji, należało uznać, że skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W świetle powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ppsa, postanowiono jak w pkt. 2 sentencji.