II SA/Wa 577/19
WyrokWSA w Warszawie2019-10-25
Skład orzekający: Ewa Kwiecińska, Joanna Kube, Agnieszka Góra-Błaszczykowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji odmierzająca wyłączenie stosowania przepisów art. 15c, 22a i 24a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy została wydana prawidłowo, w szczególności czy organ prawidłowo ocenił przesłankę krótkotrwałości służby na rzecz totalitarnego państwa?Ratio decidendi
Decyzja Ministra została wydana z naruszeniem prawa, ponieważ organ nie wyjaśnił istotnych okoliczności sprawy i nie odniósł się do konkretnego przypadku skarżącego, w szczególności nieprawidłowo ocenił przesłankę krótkotrwałości służby na rzecz totalitarnego państwa. Sąd uznał, że okres służby wynoszący 9% całkowitego stażu służby spełnia przesłankę krótkotrwałości, a pominięcie przez organ istotnych osiągnięć skarżącego oraz brak adekwatnego uzasadnienia decyzji skutkuje koniecznością uchylenia decyzji i ponownego rozpatrzenia sprawy.Stan faktyczny
W. K. złożył wniosek do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o zastosowanie art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, dotyczący wyłączenia stosowania przepisów art. 15c, 22a i 24a tej ustawy. Minister odmówił wyłączenia tych przepisów, uznając, że okres służby W. K. na rzecz totalitarnego państwa (2 lata, 5 miesięcy i 23 dni) nie jest krótkotrwały w stosunku do całkowitego okresu służby (26 lat, 8 miesięcy i 5 dni). W. K. posiadał liczne odznaczenia i wyróżnienia za służbę, a także wykonywał czynności uprawniające do podwyższenia emerytury.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia września 2018 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z lutego 2019 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska (spr.), Protokolant sekr. sąd. Maryla Wiśniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2019 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyłączenia stosowania przepisów uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] września 2018r. nr [...]
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją nr (...) z dnia (...) września 2018r., wydaną na podstawie art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2018 r. poz. 132, ze zm.); zwanej dalej ustawą zaopatrzeniową, odmówił wyłączenia stosowania wobec W. K. art. 15c, art. 22a i art. 24a tej ustawy. Po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z (...) lutego 2019r. nr (...) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Wnioskiem z dnia (...)września 2017r. W. K. wystąpił do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o zastosowanie wobec niego art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin m(ówcześnie obowiązujący Dz. U. z 2016 r. poz. 708, ze zm.) - zwanej dalej ustawą zaopatrzeniową.
W uzasadnieniu w.w. wniosku W. K. opisał swoją służbę w Wojsku Polskim, Policji, poza granicami Rzeczpospolitej Polskiej, a także otrzymane wyróżnienia i odznaczenia. Wnioskodawca poinformował, że decyzja Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA o obniżeniu świadczenia pozbawiła go dodatku z tytułu inwalidztwa. Dodał, że wcześniej jego emerytura została podwyższona o 2% wymiaru za każdy rok służby pełnionej bezpośrednio w fizycznym zwalczaniu terroryzmu. Wskazał, że za swoją służbę w misjach pokojowych ONZ i UE był wielokrotnie odznaczany. W dniu (...) lipca 2012 r. decyzją nr (...)Minister Spraw Wewnętrznych przyznał mu status weterana działań poza granicami państwa. Natomiast decyzją nr (...)z dnia (...) maja 2013 r. Minister Spraw Wewnętrznych nadał mu Odznakę Honorową działaniach poza granicami Rzeczpospolitej Polskiej". Ponadto został odznaczony "Za zasługi w Brązowym Krzyżem Zasługi, Brązową Odznaką "Zasłużony Policjant" oraz Medalem Brązowym Za Długoletnią Służbę.
Analizując Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji ustalił, że W. K. został zwolniony ze służby w Komendzie Wojewódzkiej Policji w S. z dniem (...) stycznia 2010r. i ma ustalone prawo do emerytury i renty inwalidzkiej, których wysokość ustalono z uwzględnieniem odpowiednio art. 15c i 22a ustawy zaopatrzeniowej, przy czym nie wypłaca się renty inwalidzkiej z uwagi na posiadanie prawa do korzystniejszej emerytury.
Zgodnie z pismem z Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni Narodowi Polskiemu - stanowiącym Informację o przebiegu służby nr (...), wnioskodawca pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy zaopatrzeniowej od dnia 15 września 1987r. do dnia 7 marca 1990r., tj. przez okres 2 lat, 5 miesięcy i 23 dni. Całkowity okres służby ww. wynosi 26 lat, 8 miesięcy i 5 dni.
Z kopii akt osobowych o sygn. IPN (...), przekazanych za pismem z dnia (...) lutego Komisję Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu - nie wynika, aby [...] nierzetelnie wykonywał zadania i obowiązki w okresie pełnienia służby po dniu 12 września 1989r. Ponadto z pisma Komendanta Głównego Policji z dnia (...) marca 2018r. (znak: (...)), uzupełnionego pismem z dnia (...) sierpnia 2018r. (znak: (...)) wynika, że strona rzetelnie wykonywała zadania i obowiązki w okresie pełnienia służby w Policji. Wskazują na to informacje, zawarte w opiniach służbowych. Wnioskodawca był wielokrotnie wyróżniany oraz wielokrotnie otrzymał zwiększony dodatek służbowy do uposażenia. W materiałach Policji nie stwierdzono informacji o wymierzonych wobec wnioskującego karach dyscyplinarnych. Jednocześnie poinformowano, że brak jest dokumentów wprost odnoszących się do zdarzeń z narażeniem zdrowia i życia.
W. K. został odznaczony Brązowym Krzyżem Zasługi, Medalem Brązowym za Długoletnią Służbę, Brązową Odznaką Zasłużony Policjant oraz Odznaką Honorową Za Zasługi w Działaniach Poza Granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Ponadto od dnia 1 listopada 1990r. do dnia 12 stycznia 2010r. w.w. wykonywał czynności określone w § 2 ust. 2 lit a i b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz. U. Nr 86, poz. 734 ze zm.), co uzasadniało podwyższenie emerytury funkcjonariusza o 2% podstawy za każdy rok służby, tj. za udział (w ramach obowiązków służbowych) działaniach bojowych lub procesie szkolenia mającym na celu przygotowanie do takich działań, określonym przez Komendanta Głównego Policji.
Po analizie sprawy stwierdzono, że całkowity okres służby W. K. wynosi 26 lat, 8 miesięcy i 5 dni, natomiast służba na rzecz totalitarnego państwa była pełniona przez okres 2 lat, 5 miesięcy i 23 dni. W ocenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, przedmiotowy okres w ujęciu bezwzględnym - długości tego okresu, jak i w ujęciu proporcjonalnym – stosunku długości tego okresu do całego okresu służby, nie może być oceniony jako krótkotrwały. Organ nie zakwestionował rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków przez W. K. w trakcie pełnienia służby po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia. Z informacji przekazanych przez Komendanta Głównego Policji wynika, że funkcjonariusz rzetelnie wykonywał zadania i obowiązki w okresie pełnienia służby w Policji, a dokumenty zgromadzone w sprawie, nie zawierają treści poddających w wątpliwość rzetelność służby wnioskodawcy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie W. K. zakwestionował decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia (...) września 2018 r. oraz decyzję nr (...)z dnia (...) lutego 2019 r., z powodu naruszenia prawa materialnego, tj. art. 8a ustawy zaopatrzeniowej, które miało wpływ na wynik sprawy. Wniósł o uchylenie obu decyzji, a także o zobowiązanie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji do wydania, w terminie określonym przez Sąd, decyzji na podstawie art. 8a ustawy emerytalnej wyłączającej stosowanie wobec niego art. 15c 22a ww. ustawy.
W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Zaskarżoną decyzję wydano bez wyjaśnienia istotnych w sprawie okoliczności, przesłanki zastosowania art.8a ustawy zaopatrzeniowej zostały omówione bez odniesienia do konkretnego przypadku Skarżącego, mimo iż w każdej decyzji administracyjnej organ powinien sporządzić wyczerpujące i adekwatne do okoliczności rozpoznawanej sprawy uzasadnienie decyzji, spełniające kryteria art. 7, 77 §. 1, art. 80 oraz 107 § 3, wobec art. 8 § 1 i art. 11 k.p.a. Naruszenie przepisów postępowania w tym zakresie –zdaniem Sądu – wywarło istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji.
Oceniając przesłankę krótkotrwałości służby na rzecz totalitarnego państwa organ oparł się, co do czasu jej trwania, na informacji z IPN. Jak z niej wynika, Skarżący pełnił taką służbę przez okres 2 lat 5 miesięcy i 23 dni, a jego całkowity okres służby wynosi 26 lat, 8 miesięcy i 5 dni.
Skarżący przepracował tylko 9% swojego stażu służby na rzecz totalitarnego Państwa, co zdaniem Sądu spełnia przesłankę krótkotrwałości.
Nadto organ całkowicie pominął znaczące osiągnięcia skarżącego, tj. odznaczenie go Brązowym Krzyżem Zasługi, Medalem Brązowym za Długoletnią Służbę, Brązową Odznaką Zasłużony Policjant oraz Odznaką Honorową Za Zasługi w Działaniach Poza Granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Organ nie rozważył też faktu, że od dnia 1 listopada 1990 r. do dnia 12 stycznia 2010 r. w.w. wykonywał czynności określone w § 2 ust. 2 lit a i b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz. U. Nr 86, poz. 734 ze zm.), za co podwyższono mu emeryturę o 2% podstawy za każdy rok służby.
Pominięcie przez organ tych okoliczności wzbudziło wątpliwości Sądu co do kryteriów, jakimi kierował się organ podczas rozpatrywania sprawy skarżącego, dlatego Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie poddaje się kontroli sądowej.
Sprawa skarżącego musi być zatem ponownie wnikliwie rozważona przez organ administracji, a wyniki tych analiz muszą znaleźć odzwierciedlenie w treści uzasadnienia decyzji.
Z przytoczonych wyżej przyczyn, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Rozpatrując ponownie sprawę organ administracji uwzględni ocenę prawną, sformułowaną w niniejszym uzasadnieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło