II SA/Wa 579/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej (spr.), Sędziowie WSA Adam Lipiński, Sławomir Antoniuk, Protokolant Agnieszka Kolasa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2009 r. sprawy ze skargi P. M. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] marca 2009 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania P. M. od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] cofającej pozwolenie na broń palną myśliwską do celów łowieckich, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podał, iż P. M. został skazany prawomocnym wyrokiem przez Sąd [...] z dnia [...] maja 2007 r., sygn. akt [...] za przestępstwo z art. 178a § 1 kk, tj. prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości. Zgodnie z przepisem art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń osobom, w stosunku do których zachodzi uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Z brzmienia przepisu jasno wynika, że okolicznością decydującą o cofnięciu pozwolenia na broń jest wystąpienie obawy, o której jest w nim mowa, jednakże jego końcowa część stanowi jedynie wytyczną interpretacyjną wskazującą, w jakich w szczególności sytuacjach obawa ta zachodzi. Katalog wskazanych w omawianym przepisie prawa materialnego okoliczności jest z woli ustawodawcy otwarty, co oznacza, że organy Policji w sprawach o wydanie lub cofnięcie pozwolenia na broń mają prawo i obowiązek, zgodnie z orzecznictwem, uwzględnić wszelkie okoliczności, które mogą mieć znaczenie dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. Co równie istotne, zdaniem organu, ustawodawca nie zastrzegł, podobnie jak w stosunku do wskazanych przez siebie rodzajów przestępstw (przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu), iż organy te nie zostały zobowiązane do udowodnienia obawy użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, wystarczające jest bowiem samo domniemanie takiego zachowania, którego podstawą może być fakt skazania lub podejrzenia (oskarżenia) o popełnienie przestępstwa istotnego ze względu na jego rodzaj i wagę dla sfery stosunków społecznych, a zatem wykluczającego możliwość posiadania broni nawet w przypadku, gdy jest ono jednorazowe, a inne zebrane w postępowaniu dowody korzystnie świadczą o takiej osobie. Organ podniósł, że do przesłanek nakazujących cofnąć pozwolenie na broń należy zaliczyć przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, a zwłaszcza te, których jednym ze znamion jest stan nietrzeźwości sprawcy, a takim jest czyn z art. 178a § 1 kk, ze względu na wysoki stopień szkodliwości społecznej, związany z zagrożeniem dla życia i zdrowia także innych uczestników ruchu drogowego, jego umyślność oraz ewentualne skutki. W ocenie organu okoliczności popełnienia czynu, w tym zwłaszcza wysokie stężenie alkoholu w organizmie sprawcy (upojenie alkoholowe), daje podstawę do powzięcia obawy, że w podobnym stanie może zachować się równie nieodpowiedzialnie i sięgnie po broń. Komendant Główny Policji podkreślił, iż wziął pod uwagę okoliczności świadczące pozytywnie o stronie, w tym jednorazowość przestępczego zachowania, korzystne opinie z miejsca zamieszkania oraz macierzystego koła łowieckiego, jednakże nie eliminują one obawy, o której stanowi przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 omawianej ustawy. W ustalonym stanie faktycznym, jak stwierdził organ, zachowaniu P. M. pozwolenia na broń sprzeciwia się interes społeczny (art. 7 kpa), który wymaga, aby bronią dysponowały jedynie osoby gwarantujące bezpieczne i zgodne z przepisami jej użytkowanie. Możliwość dysponowania bronią jest bowiem swoistym przywilejem z uwagi na reglamentacyjny charakter ustawy o broni i amunicji, zaś organy Policji prowadzą rygorystyczną politykę w zakresie zachowania pozwoleń na broń osobom, które dopuszczają się naruszeń porządku prawnego. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie P. M. wniósł o jej uchylenie i uchylenie utrzymanej nią w mocy decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] oraz o zasądzenie od Komendanta Głównego Policji na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym wyodrębnionej kwoty ewentualnego zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu podniósł, że zaskarżona decyzja oraz jej uzasadnienie są niezgodne ze stanem faktycznym i prawnym i w związku z tym decyzja jest nieadekwatna, niewspółmierna do czynu i zawinienia, a tym samym jest niesprawiedliwa społecznie, gdyż krzywdzi go bardzo mocno w nieuzasadniony prawnie sposób. Sąd wydając orzeczenie o ukaraniu uwzględnił bezsporny fakt, iż opisany przypadek był pierwszym i jedynym przypadkiem naruszenia przez niego obowiązującego prawa, a ponadto wziął pod uwagę bardzo dobrą opinię jaką posiada zarówno w miejscu pracy, jak również zamieszkania oraz w Polskim Związku Łowieckim. Prowadzenie samochodu po spożyciu alkoholu skarżący usprawiedliwił koniecznością zawiezienia chorej teściowej do lekarza. Podniósł ponadto, iż nie jest przestępcą ani osobą, która mogłaby użyć broni w innym celu niż łowiecki, jak niesłusznie i całkowicie bezpodstawnie zarzucono mu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodał, że nie jest alkoholikiem i nigdy w dotychczasowym życiu nie nadużywał alkoholu, a nadto, iż nigdy nie był karany za przestępstwa umyślne lub wykroczenia. Podkreślił swoje zaangażowanie na polu działalności społecznej przez co wnosi osobisty wkład w dziedzinie zapewnienia ładu i porządku publicznego. Reasumując stwierdził, że popełniony czyn nie jest czynem przestępczym wymienionym w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, który nie powinien być zastosowany w jego sprawie. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko faktyczne oraz prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana pod tym względem nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 20, 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t. j. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) – dalej: kpa. Według pierwszego z powołanych przepisów cofnięcie pozwolenia na broń, dopuszczenia do posiadania broni oraz unieważnienie karty rejestracyjnej broni pneumatycznej następuje w drodze decyzji administracyjnej. Natomiast w myśl art. 18 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Zgodnie zaś z treścią art. 15 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. W myśl art. 268a kpa organ administracji publicznej może w formie pisemnej upoważnić pracowników kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń. Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy wymienia przykładowo takie przestępstwa, których popełnienie najczęściej wskazuje, że ich sprawca zalicza się do kategorii osób wskazanych tym przepisem. Wśród przestępstw tych ustawa nie wymienia przestępstwa z art. 178a § 1 kk, które ustawodawca zaliczył do przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, a nie przestępstw przeciwko zdrowiu, życiu czy mieniu. Niemniej jednak przedmiotem ochrony tego przepisu jest życie i zdrowie człowieka. Podkreślić należy, że prawo do broni stanowi szczególne uprawnienie, przysługujące osobom, które spełniają określone ustawą warunki. Prawo to jest ściśle związane z ochroną bezpieczeństwa i porządku publicznego, tym samym osoba uzyskująca pozwolenie na broń musi pozostawać poza wszelkim podejrzeniem, co do prawdopodobieństwa popełnienia przez nią czynu mogącego naruszyć bezpieczeństwo i porządek publiczny. W związku z powyższym ustawodawca zakazał wydawania pozwoleń na broń osobom skazanym prawomocnymi wyrokami oraz tym, wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstw określonych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o boni i amunicji, a także nakazał cofnięcie takim osobom już otrzymanych pozwoleń, z uwagi na obawę użycia broni sprzecznie z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, przyjmując że w sytuacji konfliktu interesów indywidualnego strony oraz społecznego, pierwszeństwo należy przyznać interesowi społecznemu. Ustawodawca co do zasady wykluczył możliwość posiadania prawa do broni przez osoby, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w interesie sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Pojęcie "uzasadniona obawa" jest pojęciem niedookreślonym, które opiera się na prognozie przewidywanych zachowań posiadacza broni. Ustawodawca uznał bowiem, że choć prognoza jest pewnym wybiegiem w przyszłoś i nie zawiera w sobie elementu pewności, to z uwagi na zagrożenia jakie niesie ze sobą posiadanie broni i konieczność ochrony społeczeństwa przed tymi zagrożeniami, można i należy brać ją pod uwagę. W rozpoznawanej sprawie przesłanką cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń palną myśliwską w celu łowickim był fakt skazania ww. prawomocnym wyrokiem za czyn z art. 178a § 1 kk, tj. za kierowanie samochodem w stanie nietrzeźwości. Wyrokiem Sądu [...] z dnia [...] maja 2007 r. sygn. akt [...] P. M. został uznany za winnego popełnienia czynu – występku z art. 178a § 1 kk, tj., że w dniu [...] grudnia 2006 r. w U. kierował samochodem, będąc w stanie nietrzeźwości (1,45 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu) i za to na podstawie art. 178a § 1 kk w zw. z art. 33 § 1 i 3 kk został skazany na karę [...]. Dodatkowo orzeczono wobec niego, na podstawie art. 42 § 1 i 2 kk i art. 43 § 1 pkt 1 kk, środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych i rowerów na okres [...] lat, natomiast na podstawie art. 49 § 2 kk orzeczono wobec oskarżonego świadczenie pieniężne w kwocie [...] zł na rzecz [...]. Przedmiotowy wyrok uprawomocnił się dnia 19 maja 2007 r. Należy podkreśli, że broń nie może stwarzać zagrożenia dla osób trzecich, zagrożenie takie z całą pewnością występuje w sytuacji posługiwania się bronią przez osoby, które mają nad nią ograniczoną kontrolę, a do takich osób zaliczyć można osoby znajdujące się w stanie nietrzeźwości. W ocenie Sądu, dopuszczenie się przez skarżącego prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, nawet jednorazowo, rodzi uzasadnioną obawę, że w takim samym lub podobnym stanie może on korzystać z posiadanej broni, a tym samym w rezultacie używać jej z narażeniem życia i zdrowia innych osób, tzn. w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Spełnienie przesłanki zaliczenia skarżącego do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, musiało skutkować, zgodnie z dyspozycją art. 18 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy, cofnięciem pozwolenia na broń przez właściwy organ. Obowiązek taki nakłada bowiem na organ przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy. W okolicznościach niniejszej sprawy podnoszony przez skarżącego dotychczasowy nienaganny tryb życia, w tym pozytywne opinie nie mogły mieć wpływu na decyzje organów Policji. Wyrok, jaki zapadł w stosunku do skarżącego, pozwolił organowi na uznanie, że jest on osobą, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Popełnienie przestępstwa z art. 178a § 1 kk było bowiem przesłanką do oceny osoby skarżącego w kontekście okoliczności składających się na bezpieczne posiadanie i korzystanie z broni. Prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwości, potwierdzone prawomocnym wyrokiem sądu, dało podstawę, jak słusznie wskazał organ, by powziąć obawę, że skarżący w podobnym stanie może zachować się równie nieodpowiedzialnie i sięgnąć po broń. Zachowanie takie z całą pewnością nie gwarantuje prawidłowego i bezpiecznego korzystania z broni. Wbrew zarzutom skarżącego zaskarżona decyzja nie jest niezgodna ze stanem faktycznym i prawnym, nie nosi również cech dowolności. Organ dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych, należycie uzasadnił również treść rozstrzygnięcia. Sąd nie dopatrzył się także naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy, czy naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w sposób, który miałby istotny wpływ na wynik sprawy, a tylko takie okoliczności mogłyby spowodować uchylenie zaskarżonej decyzji. Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), orzekł, jak w sentencji wyroku.