II SA/Wa 58/21

WyrokWSA w Warszawie2021-11-26

Skład orzekający: Łukasz Krzycki, Danuta Kania, Tomasz Szmydt

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Centralna Komisja Lekarska prawidłowo zakwalifikowała kandydata do służby jako niezdolnego do służby, opierając się wyłącznie na wynikach badań wskazujących na niedosłuch, podczas gdy skarżący podnosił, że niedosłuch wynika z urazu z dzieciństwa i został potwierdzony innymi badaniami, a organ odwoławczy nie odniósł się do przedstawionych dowodów?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że rozpoznane u skarżącej schorzenie nie znalazło dostatecznego potwierdzenia w badaniach stanowiących podstawę orzeczenia o przyznaniu kategorii niezdolności do służby. Organ odwoławczy nie odniósł się do przedstawionych przez skarżącą dowodów, takich jak zaświadczenie lekarskie i wypis ze szpitala po zabiegu tympanoplastyki, a także nie wyjaśnił rozbieżności między wynikami badań komisji a badaniami przedstawionymi przez skarżącą. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżone orzeczenie.
Stan faktyczny
A. Z. wniosła skargę na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej (CKL) utrzymujące w mocy orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej (RKL), które zakwalifikowało ją jako niezdolną do służby w Służbie Więziennej z powodu niedosłuchu. Skarżąca podnosiła, że niedosłuch wynika z urazu z dzieciństwa i późniejszego zabiegu tympanoplastyki, a przedstawione przez nią dowody medyczne wskazują na mniejszy ubytek słuchu niż stwierdzony przez RKL. Zarzucała organom naruszenie przepisów postępowania, w tym niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego i brak należytego uzasadnienia, a także naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez nieprawidłowe zastosowanie wykazu chorób i ułomności.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej i zasądzono od Centralnej Komisji Lekarskiej na rzecz skarżącej kwotę 480 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Danuta Kania, Sędzia WSA Tomasz Szmydt (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 listopada 2021 r. sprawy ze skargi A. Z. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w [...] z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej kandydata do służby 1. uchyla zaskarżone orzeczenie; 2. zasądza od Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w [...] na rzecz skarżącej A. Z. kwotę 480 (słownie: czterysta osiemdziesiąt) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. A. Z. wniosła skargę na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi do sprawy wewnętrznych w W. z dnia [...] sierpnia 2020r., w przedmiocie ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej kandydata do służby. Skarżący został skierowany na komisję lekarską celem ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej kandydata do służby w Służbie Więziennej. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz.U. z 2020r., poz. 398 t.j.) zdolność fizyczną i psychiczną kandydata do służby w Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej, Służbie Ochrony Państwa, Centralnym Biurze Antykorupcyjnym i Służbie Więziennej ustala się przez zaliczenie go do jednej z następujących kategorii zdolności do służby: 1) kategoria Z – "zdolny", która oznacza, że jego stan zdrowia nie budzi żadnych zastrzeżeń albo że stwierdzone choroby lub ułomności nie stanowią przeszkody do pełnienia służby; 2) kategoria N – "niezdolny", która oznacza, że stwierdzone choroby lub ułomności uniemożliwiają mu pełnienie służby. Wykaz chorób i ułomności wraz z kategoriami zdolności do służby został zawarty w załączniku do rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 grudnia 2014 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby kandydata do Służby Więziennej i funkcjonariusza Służby Więziennej (Dz.U. z 2014r., poz. 1989) - nazywany również dalej "załącznikiem do rozporządzenia z dnia 18 grudnia 2014 r.". Na mocy zaskarżonego orzeczenia CKL, organ odwoławczy, na podstawie art. 47 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, dalej "ustawa o komisjach lekarskich", utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie L. Rejonowej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w L. (dalej "RKL"), nr [...] z dnia [...] lipca 2020 r. CKL uznała, że Skarżący jest niezdolny do służby w Służbie Więziennej (został zakwalifikowany do kategorii "N", o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych), wskazując, że powyższa kwalifikacja do kategorii "N" nastąpiła z uwagi na rozpoznane schorzenia. W treści orzeczenia wskazano, iż wbrew twierdzeniom zawartym w odwołaniu od tego orzeczenia - RKL prawidłowo zakwalifikowała [...] niedosłuch dla tonów [...] do § 21p.1r4N wykazu chorób i ułomności wraz z kategoriami zdolności do służby zawartego w Rozporządzeniu Ministra Spraw Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 grudnia 2014 r. Organy uznały, iż kandydatka z uwagi na powyższe jest niezdolna do służby w Służbie Więziennej. A. Z. wniosła skargę na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi do sprawy wewnętrznych w W. z dnia [...] sierpnia 2020r., w przedmiocie ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej kandydata do służby. Na podstawie art. 57 § 1 pkt. 3 p.p.s.a. zaskarżonemu orzeczeniu skarżąca zarzucała: I. rażące naruszenie przepisów postępowania mogące mieć wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy, a mianowicie: - art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i nierozpatrzeniu całego materiału dowodowego oraz niepodjęciu działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy poprzez oparcie rozstrzygnięcia tylko i wyłącznie na podstawie audiogramów z dnia [...] czerwca 2020 r. i [...] czerwca 2020 r., oraz badania lekarskiego z dnia [...] czerwca 2020 r. przeprowadzonego przez L. Rejonową Komisję Lekarską w L. z pominięciem późniejszych badań wykonanych przez skarżącą, na które wskazywała ona w odwołaniu od orzeczenia w pierwszej instancji oraz zupełnym pominięciu historii choroby skarżącej, która podawała, iż niedosłuch ucha [...] wynika wyłącznie z urazu mechanicznego doznanego w dzieciństwie, czego skutkiem była przeprowadzona w 2012 r. tampanoplastyki, tj. odtworzenie powstałego ubytku błony bębenkowej, czego organ II instancji nie wyjaśnił w żaden sposób, nie poczynił ustaleń faktycznych w tym przedmiocie, nie pochylił się nad przedstawionymi dowodami, a to miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ Centralna Komisja Lekarska w W. utrzymała w mocy orzeczenie Organu I instancji z uwagi na to, iż u kandydatki do służby stwierdzony został ubytek słuchu przy [...], podczas gdy z badań przedstawionych przez Skarżącą dołączonych do odwołania wynika, iż ubytek ten przy danych częstotliwościach wynosi u niej zaledwie 35 dB, co może wskazywać na wadliwość sprzętu L. Rejonowej Komisji Lekarskiej lub błędy w przeprowadzonym przez organ I instancji badaniu, a nadto możliwą konieczność zakwalifikowania schorzenia skarżącej z innego przepisu wykazu stanowiącego załącznik do Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 grudnia 2014 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby kandydata do Służby Więziennej i funkcjonariusza Służby Więziennej - z powodu przyczyny występowania u skarżącej [...] niedosłuchu tj. uszkodzenia błony bębenkowej, o czym mowi § 16, ewentualnie §20p7 wykazu, co powinna ponownie ocenić Komisja Lekarska. - art. 8 k.p.a i art. 11 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 pkt 6 poprzez nienależyte uzasadnienie decyzji o utrzymaniu w mocy orzeczenia organu pierwszej instancji, niespójność poczynionych ustaleń, a w konsekwencji zaniechanie podania, które fakty organ uznał za udowodnione, a którym nie dał wiary, co powoduje brak możliwości prawidłowej kontroli sądowej przesłanek, jakimi kierował się organ przy wydaniu orzeczenia i prowadzi do podważenia zaufania skarżącej do władzy publicznej; - art. 15 k.p.a. poprzez brak ponownego merytorycznego rozpatrzenia niniejszej sprawy, a jedynie powtórzenie stanowiska zajętego przez organ pierwszej instancji, czym pozbawiono skarżącą prawa do dwukrotnego merytorycznego załatwienia sprawy, a to skutkowało z kolei utrzymaniem w mocy decyzji organu I instancji; II naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie: - § 21p1r4N wykazu chorób i ułomności wraz z kategoriami zdolności do służby stanowiącego załącznik do Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 grudnia 2014 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby kandydata do Służby Więziennej i funkcjonariusza Służby Więziennej poprzez jego niezasadne zastosowanie, prowadzące do uznania, iż [...] niedosłuch dla tonów wysokich stwierdzony u skarżącej badaniem dokonanym przez organ I instancji jest poprawną kwalifikacją przyjętą na potrzeby ustalenia zdolności A. Z. do służby w Służbie Więziennej, podczas gdy [...] niedosłuch u skarżącej nie jest niedosłuchem samoistnym, o jakim mowa § 21p7, lecz leży w urazie mechanicznym doznanym przez nią we wczesnym dzieciństwie i wynika z uszkodzenia błony bębenkowej, możliwych blizn zniekształcających błonę bębenkową upośledzających [...]; - § 16p1 wykazu chorób i ułomności wraz z kategoriami zdolności do służby stanowiącego załącznik do Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 grudnia 2014 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby kandydata do Służby Więziennej i funkcjonariusza Służby Więziennej poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy przeprowadzenie wnikliwej analizy historii schorzenia [...] ucha skarżącej prowadzi do konkluzji, iż na potrzeby ustalenia zdolności skarżącej do służby odpowiednią kwalifikacją byłby § 16p1 wykazu z uwagi na istnienie blizn zniekształcających błonę bębenkową upośledzających [...], a co za tym idzie kwalifikacja orzecznicza powinna opierać się zgodnie z szczegółowymi objaśnieniami wykazu na klasyfikacji uszkodzenia słuchu w paśmie częstotliwości [...] Hz, [...] Hz, [...] Hz, [...] Hz, a wartość ubytku słuchu wyliczona jako średnia arytmetyczna z trzech progów częstotliwości. Skarżąca wskazywała m.in., iż ze względu na brak staranności ze strony organów postępowania administracyjnego w wyjaśnieniu stanu faktycznego, postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone wadliwie, dyspozycje oraz dokumenty składane przez stronę w odwołaniu zostały pominięte, zaś twierdzenia jakie zostały wywiedzione ze zgromadzonego materiału dowodowego przez organ odwoławczy stanowią jedynie powtórzenie i absorpcje ustaleń poczynionych przez organ I instancji. Zarówno organ I jak i II instancji nie zdołał zebrać kompletnego materiału dowodowego. organ II instancji w żaden sposób nie odniósł się do dowodów w postaci zaświadczenia lekarskiego, wypisu skarżącej ze szpitala po dokonanym zabiegu tympanoplastyki oraz dyspozycji przedstawianych przez stronę w odwołaniu odnoszących się do jej stanu zdrowia, dając wiarę tylko tym dowodom, na podstawie których oparł swoje orzeczenie organ I instancji. Centralna Komisja Lekarska wnosiła o oddalenie skargi w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, sprawowaną pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019.2325, zwanej dalej p.p.s.a.) Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga rozpoznawana według powyższych kryteriów zasługiwał na uwzględnienie. Przede wszystkim należy wyjaśnić, że sąd administracyjny rozpoznający sprawę ze skargi na orzeczenie komisji lekarskiej o zaliczeniu skarżącą do określonej kategorii zdolności do zawodowej służby wojskowej, nie jest uprawniony do oceny i kwestionowania dokonanego przez komisję rozpoznania stanu zdrowia, prowadzącego do ustalenia kategorii zdolności (niezdolności) do służby. Sąd ocenia natomiast, czy postępowanie zmierzające do ustalenia stanu zdrowia skarżącej zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy pod względem formalnym (czy orzeczenie wydała właściwa komisja lekarska, czy jej skład był zgodny z przepisami prawa) oraz czy rozpoznanie stanu chorobowego (ułomności) znajduje potwierdzenie w badaniach stanowiących podstawę orzeczenia. Zdaniem Sądu, rozpoznane u skarżącej choroby (ułomności), nie znajdują dostatecznego potwierdzenia w badaniach stanowiących podstawę orzeczenia o przyznaniu kategorii niezdolności do służby. Schorzenie [...] ucha skarżącej jest wynikiem urazu z dzieciństwa polegającego na włożeniu przez skarżącą w wieku 3 lat ostrego koralika do wnętrza [...] ucha. Przy próbie wyciągnięcia obiektu przez samą skarżącą koralik został popchnięty głębiej, czego skutkiem była konieczność usunięcia ciała obcego pod znieczuleniem w szpitalu. Skarżąca po urazie cierpiała na wielokrotne zapalenia owego ucha, przysparzało jej ono licznych problemów związanych z procesem leczenia zakażeń wdających się do narządu. W końcu w 2012 r. A. Z. przeszła tympanoplastykę polegająca na usunięciu ubytku występującego w uchu. Po zabiegu skarżąca nie doznawała już więcej dolegliwości ze strony [...] ucha. Przestały występować powtarzające się zapalenia. Zgodnie z twierdzeniami skarżącej nie odczuwa w chwili obecnej w żaden sposób w życiu codziennym konsekwencji urazu z dzieciństwa. Nie ma problemów ze słyszeniem innych osób, czy dźwięków z otoczenia. Jak słusznie wskazała skarżąca, organ II instancji w żaden sposób nie odniósł się do dowodów w postaci zaświadczenia lekarskiego, wypisu skarżącej ze szpitala po dokonanym zabiegu tympanoplastyki oraz dyspozycji przedstawianych przez stronę w odwołaniu odnoszących się do jej stanu zdrowia, dając wiarę tylko tym dowodom, na podstawie których oparł swoje orzeczenie organ I instancji. Ponadto zgodnie z zaświadczeniem lekarskim z dnia [...] lipca 2020 r. wystawionym przez dr. A. S. niedosłuch częstotliwości [...] w [...] uchu skarżącej jest na znacznie mniejszym poziomie niż ten wskazywany przez L. Regionalną Komisję Lekarską w L. Nie bez znaczenia dla wyników badań mógł mieć również stan przeziębienia skarżącej w trakcie ich przeprowadzania (co było również przez ww. podnoszone). Sąd nie dysponuje wiedzą medyczną, która mogłaby wyjaśnić jak należy rozumieć rozbieżność pomiędzy badaniami przed Komisją a wynikami badań przedstawionych przez skarżącą. Organ odwoławczy nie rozstrzygnął tych wątpliwości. Nie można bowiem uznać za wyjaśnienia lakonicznego stwierdzenia zawartego w orzeczeniu organu II instancji: "Komisja po wnikliwej analizie całości zgromadzonej dokumentacji stwierdza, że, [...]RK-[...] prawidłowo zakwalifikowała [...] niedosłuch dla tonów [...] do §21p1r4N wykazu chorób i ułomności wraz z kategoriami zdolności do służby, na podstawie którego jest wydawane orzeczenie o stanie zdrowia, o zdolności lub niezdolności kandydata do Służby Więziennej i funkcjonariusza Służby Więziennej stanowiącego załącznik do Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 grudnia 2014r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby kandydata do Służby Więziennej i funkcjonariusza Służby Więziennej (Dz. U. z 2014r. poz. 1989). Jak określił ustawodawca jedynie kandydatów z ubytkiem słuchu do 25 dB przy częstotliwości 4000 Hz należy kwalifikować jako zdolnych. U Odwołującej się w dwóch audiogramach z [...] czerwca 2020r, i [...] czerwca 2020r. stwierdzony jest powtarzalny ubytek słuchu przy [...]." Centralna Wojskowa Komisja Lekarska, według § 23 pkt 2 rozporządzenia, rozpoznając odwołanie orzeka na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy i w razie potrzeby może przeprowadzić ponowne badanie lekarskie i badania specjalistyczne. W przedmiotowej sprawie mimo istotnych wątpliwości takie badania nie zostały przeprowadzone, natomiast uzasadnienia orzeczeń organów nie wyjaśniają zarzutów skarżącej. Powyższe jest o tyle istotne, iż obecny wynik badań zamyka skarżącej drogę do służby. Organ naruszył zatem dyspozycję art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., poprzez niepodjęcie wszystkich niezbędnych czynności do dokładnego wyjaśnienia sprawy. Jak już powiedziano, sąd nie dysponuje konieczną wiedzą medyczną w tym zakresie i kontroluje jedynie to, czy rozpoznanie stanu chorobowego (ułomności) znajduje potwierdzenie w badaniach stanowiących podstawę orzeczenia o przyznaniu kategorii. W tym zakresie skarżąca w sposób wiarygodny podważył wyniki tych badań a organ odwoławczy nie wyjaśnił powstałych wątpliwości. Rozpoznając sprawę ponownie, organy obu instancji dokonają jednoznacznych ustaleń odnośnie stanu zdrowia skarżącej (jeśli zajdzie taka potrzeba również na podstawi badań dodatkowych) i dostatecznie uzasadnią orzeczenie. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2020 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) orzekł jak w wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło