II SA/Wa 599/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Eugeniusz Wasilewski, Sędziowie - Adam Lipiński, - Janusz Walawski (spr.), Protokolant - Bartosz Piwoński, po rozpoznaniu w dniu 4 czerwca 2007 r. na rozprawie sprawy ze skargi F. F. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lutego 2007 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia - odrzucić skargę - Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 83 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.), odmówił przyznania K. F. świadczenia w drodze wyjątku. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że wprawdzie K. F. posiada udowodniony łączny okres składkowy i nieskładkowy wynoszący 22 lata 6 miesięcy i 13 dni, jednak w dziesięcioleciu przypadającym na datę powstania całkowitej niezdolności do pracy udowodniono zaledwie 2 lata 9 miesięcy i 20 dni zamiast 5 lat wymaganych okresów składkowych i nieskładkowych. Ponadto organ podkreślił, iż na przestrzeni 7 lat – tj. w czasie, gdy ustało ubezpieczenie wraz z wyczerpaniem prawa do zasiłku dla bezrobotnych i do dnia orzeczenia o całkowitej niezdolności do pracy – wnioskodawczyni nie wykazała już żadnego okresu ubezpieczenia, zaś powstała przerwa nie była spowodowana okolicznościami szczególnymi. Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, decyzją z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] –– wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) - utrzymał w mocy decyzję poprzedzającą. W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] lutego 2007 r. organ podał, że w sprawie nie została spełniona jedna z przesłanek warunkujących przyznanie świadczenia w drodze wyjątku, tj. nie zostały wykazane szczególne okoliczności uniemożliwiające przezwyciężenie przeszkód w nabyciu uprawnień do świadczenia ustawowego. W dniu 15 marca 2007 r. wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarga F. F., której przedmiotem jest decyzja Prezesa Zakładu Ubezpieczeń z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...]. Skarżący wskazał, iż jego żona – K. F. - zmarła w dniu [...] lutego 2007 r. dlatego on sam wnosi o rozpatrzenie skargi z uwagi na fakt, iż zaskarżona decyzja pozbawia jego małoletniego syna prawa do renty rodzinnej. W odpowiedzi na skargę Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniósł o umorzenie postępowania z uwagi na zgon osoby, do której kierowane były decyzje, względnie o odrzucenie skargi jako wniesionej przez osobę niebędącą stroną postępowania administracyjnego. Ponadto organ wyjaśnił, iż renta w drodze wyjątku z tytułu niezdolności do pracy jest świadczeniem o charakterze osobistym, związanym wyłącznie z osobą ubezpieczoną, zatem w chwili jej śmierci nikt nie może się ubiegać o to świadczenie. Organ podkreślił również, że renta rodzinna dla małoletniego syna skarżącego w ogóle nie była przedmiotem prowadzonego postępowania, nie mniej jednak przyznanie świadczenia z art. 83 ustawy o emeryturach i rentach z FUS nie uprawniałoby automatycznie małoletniego do renty rodzinnej w drodze wyjątku po zmarłej matce. Prawa do świadczenia w drodze wyjątku nie można "odziedziczyć", może być ono ustalone w odrębnym postępowaniu administracyjnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Rozpoznając sprawę w tym zakresie należy przede wszystkim zauważyć, że adresatem wydanych w postępowaniu administracyjnym decyzji Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych - z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] oraz z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] - była K. F., która występowała o przyznanie renty w drodze wyjątku dla siebie. Natomiast skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję ostateczną wniósł jej mąż, wskazując, iż jego żona K. F. zmarła w dniu [...] lutego 2007 r. Stosownie do art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd odrzuca skargę, jeżeli skarga ta jest niedopuszczalna. Zgodnie z art. 50 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Przytoczony przepis konstruuje pojęcie legitymacji skargowej i w jego świetle skarżący takiej legitymacji nie posiada. W przedmiotowej sprawie skarżący nie uczestniczył w postępowaniu administracyjnym i nie był adresatem wydanych przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych decyzji. Z tego powodu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1pkt 6 i § 3 w zw. z art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.