II SA/Wa 605/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska (spr.), Sędziowie WSA Ewa Pisula – Dąbrowska, Adam Lipiński, Protokolant starszy sekretarz sądowy Maria Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi S. G., M. G. i P. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji i umarza postępowanie administracyjne, 2. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżących S.G., M. G. i P. G. kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego. Komendant Główny Policji decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2014 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 145 § 1 pkt 5 i 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 267); art. 95 ust. 3 pkt 3 i ust. 4 oraz art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jednolity: Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania pełnomocnika stron: S. G., M. G. oraz P. G. od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. nr [...] z dnia [...] września 2014 r. o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] marca 2010 r. utrzymującej w mocy decyzję nr [...] z dnia [...] listopada 2009 r. Komendanta Miejskiego Policji w K. wzywającą S. G., M. G. oraz P. G. do opróżnienia lokalu mieszkalnego przy ul. R. [...] w K., z uwagi na brak podstaw do uchylenia przedmiotowej decyzji na podstawie przesłanek określonych w art. 145 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, postanowił utrzymać w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że S. G., M. G. i P. G. zamieszkują w lokalu mieszkalnym przy ul. R. [...] w K., który został przydzielone S. G. – ojcu S. G., decyzją Kwatermistrza Komendy MO w K. nr [...] z dnia [...] stycznia 1968 r. Po śmierci S. G. w lokalu pozostała jego żona J. G., a po jej śmierci w mieszkaniu pozostali S. G. z mężem M. G. i synem P. G. Podkreślił, iż wszystkie osoby wezwane do opróżnienia przedmiotowego lokalu są osobami nieuprawnionymi do świadczeń z MSW. W dniu [...] listopada 2009 r. Komendant Miejski Policji w K. wezwał powyższe osoby do opróżnienia zajmowanego lokalu. Na skutek wniesionego odwołania, Komendant Wojewódzki Policji w K. decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2010 r. utrzymał w mocy powyższą decyzję, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, po rozpoznaniu skargi S. G. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K., wyrokiem z dnia 26 stycznia 2011 r., sygn. akt III SA/Kr 343/10 oddalił skargę. Z uwagi na niewykonanie przez strony decyzji o opróżnieniu zajmowanego lokalu, Komendant Miejski Policji w K. wszczął w stosunku do stron postępowanie egzekucyjne. W dniu [...] maja 2014 r. S., M. i P. G. wnieśli do Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. wniosek o wznowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 i art. 7 kpa postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] marca 2010 r. W przedmiotowym wniosku strony alternatywnie wniosły o stwierdzenie nieważności decyzji nr [...] KWP w K. i decyzji nr [...] KMP w K. jako wydanych z rażącym naruszeniem prawa. W dniu [...] lipca 2014 r. doprecyzowano, iż wniosek z dnia [...] maja 2014 r. należy traktować jako wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego oraz o stwierdzenie nieważności. Decyzją nr [...] z dnia [...] września 2014 r. Komendant Wojewódzki Policji w K. odmówił uchylenia ostatecznej decyzji KWP w K. nr [...] z dnia [...] marca 2010 r. utrzymującej w mocy decyzję KMP w K. nr [...] z dnia [...] listopada 2009 r. wzywającą S. G., M. G. i P. G. do opróżnienia lokalu mieszkalnego przy ul. R. w K., z uwagi na brak podstaw do uchylenia przedmiotowej decyzji. Wskazał, iż w aktach sprawy znajduje się pismo Prezydenta Miasta K. z dnia [...] września 2014 r. o wypowiedzeniu z dniem [...] października 2014 r. S. G. umowy najmu przedmiotowego lokalu mieszkalnego z uwagi na pozostawanie w zwłoce z zapłatą czynszu. Zaległość w opłatach czynszowych i eksploatacyjnych na dzień [...] września 2014 r. wynosiła 91.537,31 zł. Od powyższego orzeczenia strona odwołała się do Komendanta Głównego Policji. Dalej organ podał, że wznowienie postępowania ma charakter nadzwyczajny, gdy istnieje konieczność usunięcia z obrotu decyzji ostatecznych, dotkniętych istotnymi wadami. Podkreślić należy, iż w przedmiotowej sprawie, strona wskazała na dwie przesłanki wznowienia o jakich mowa w pkt 5 i 7 art. 145 § 1 kpa, tj. wyjście na jaw istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję oraz rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji. Pierwsza z powyższych podstaw wznowieniowych dotyczy nowych, istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych lub nowych dowodów, które musiały istnieć w dniu wydania decyzji i nie być znane organowi, który wydał decyzję. Należy zwrócić uwagę na konieczność spełnienia tych trzech przesłanek łącznie. Po pierwsze, ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody, istotne dla sprawy są nowe. Drugą przesłanką jest istnienie nowych okoliczności faktycznych, nowych dowodów w dniu wydania decyzji ostatecznej. Trzecią przesłanką jest, że nowe okoliczności faktyczne, nowe dowody, nie były znane organowi, który wydał decyzję. Warunkiem wznowienia postępowania jest to, aby nowa okoliczność, czy dowód miały istotne znaczenie dla sprawy i istniały w dniu wydania decyzji oraz nie były znane organowi, który wydał decyzję. Kolejną przesłanką wznowienia postępowania stanowiącą podstawę wniosku strony jest przesłanka zawarta w art. 145 § 1 pkt 7, tj. zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100 § 2). W punkcie tym nawiązuje się więc do art. 100 § 2 kpa, kiedy w sytuacji, gdy zawieszenie postępowania mogłoby spowodować niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważną szkodę dla interesu społecznego, organ załatwia sprawę, rozstrzygając zagadnienie wstępne we własnym zakresie. Wznowienie na tej podstawie wymaga po pierwsze ustalenia, jaki był wpływ rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego na treść decyzji, po drugie porównania treści rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przyjętego przy rozstrzygnięciu sprawy z rozstrzygnięciem tego zagadnienia przez właściwy organ. W rozpoznawanej sprawie bezsprzeczne jest, iż decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2009 r. KMP w K. wezwał zainteresowanych do opróżnienia zajmowanego lokalu mieszkalnego. Na skutek wniesienia odwołania, organ II instancji decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2010 r. utrzymał powyższe orzeczenie w mocy, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie prawomocnym wyrokiem z dnia 26 stycznia 2011 r. (sygn. akt III SA/Kr 343/10) oddalił skargę strony. Podkreślić należy, iż prawidłowość powyższej decyzji i jej zgodność z prawem została więc potwierdzona powyższym wyrokiem sądu. Etap postępowania dotyczący zgodności z prawem omawianej decyzji został ostatecznie zakończony. W zaistniałej sytuacji uchylenie decyzji naruszałoby istniejący porządek prawny respektujący prawomocne orzeczenie sądu i związaną z tym powagę rzeczy osądzonych. Podkreślić należy, iż wyrok Sądu Rejonowego dla K. w K. Wydział [...] Cywilny z dnia [...] stycznia 2014 r. (sygn. akt [...]) stwierdza, iż S. G. z dniem [...] listopada 2003 r. wstąpiła w stosunek najmu lokalu mieszkalnego numer [...] położonego w K. przy ul. R. w miejsce zmarłej J. G. Okoliczność, iż S. G. wstąpiła w stosunek najmu lokalu została stwierdzona w powyższym wyroku i nie była ona znana organowi w dniu wydania decyzji o opróżnieniu lokalu mieszkalnego. Organ podkreślił, iż organy administracji orzekają na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania decyzji. Kwestionowana przez stronę decyzja o opróżnieniu lokalu została wydana w dniu [...] listopada 2009 r., a jej zgodność z prawem została potwierdzona wyrokiem WSA w Krakowie prawomocnym od dnia 27 marca 2011 r. Natomiast wyrok sądu o wstąpieniu z dniem 26 listopada 2003 r. przez S. G. w stosunek najmu lokalu mieszkalnego zapadł w dniu [...] stycznia 2014 r. W ocenie organu odwoławczego orzeczenie sądu cywilnego wydane po uprawomocnieniu się wyroku sądu administracyjnego nie może być uznane za nowy dowód w sprawie, stanowiący podstawę do wznowienia postępowania, gdyż nie istniało ono w dniu wydania decyzji. Odnosząc się w następnej kolejności do drugiej przesłanki wznowieniowej, organ stwierdził, iż ona również nie została wypełniona, gdyż odmienne rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego i związana z tym podstawa do wzruszenia ostatecznej decyzji o opróżnieniu lokalu dotyczy wyłącznie przypadku określonego w art. 100 § 2 kpa. Organ II instancji w pełni podzielił stanowisko Komendanta Wojewódzkiego Policji w K., uznając, iż prawidłowo dokonano wykładni stosowanych przepisów oraz oceny stanu faktycznego na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego. Decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] stała się przedmiotem skargi S. G., M. G. i P. G. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej. Decyzji zarzucili naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 5 kpa, polegające na przyjęciu, iż okoliczności faktyczne sprawy, w tym w szczególności wydanie przez Sąd Rejonowy dla K. w K. Wydział [...] Cywilny wyroku z dnia [...] stycznia 2014 r., sygn. akt [...] w przedmiocie wstąpienia skarżącej S. G. w stosunek najmu lokalu mieszkalnego położonego przy ul. R. w miejsce zmarłej J. G., nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę organ podał, iż w dniu 9 lipca 2014 r. S. G. wystąpiła do WSA w Krakowie ze skargą o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego wyrokiem WSA w Krakowie z dnia 26 stycznia 2011 r. (sygn. akt III SA/Kr 343/10) oddalającym skargę zainteresowanej na decyzję KWP w K. z dnia [...] marca 2010 r. w przedmiocie opróżnienia lokalu mieszkalnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 27 stycznia 2015 r. orzekł o zmianie powyższego wyroku z dnia 26 stycznia 2011 r. w ten sposób, że uchylił decyzję KWP w K. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję KMP w K. nr [...] (sygn. akt [...]), biorąc powyższe pod uwagę, postępowanie jest bezprzedmiotowe, gdyż decyzje, których dotyczy zostały uchylone przez Sąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd, stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej jako p.p.s.a.), rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z bezprzedmiotowością postępowania mamy do czynienia wówczas, gdy brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie co do istoty. Okoliczności stanowiące podstawę do umorzenia postępowania mogą pojawiać się zarówno przed wszczęciem postępowania, jak i w jego trakcie. Bezprzedmiotowość postępowania może być także wynikiem zmiany stanu faktycznego sprawy, tak jak to miało miejsce w przedmiotowej sprawie, ponieważ Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 27 stycznia 2015 r. orzekł o zmianie wyroku z dnia 26 stycznia 2011 r. w ten sposób, że uchylił decyzję KWP w K. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję KMP w K. nr [...] (sygn. akt [...]), w stosunku do których skarżący złożyli wniosek o wznowienie postępowania. Biorąc powyższe pod uwagę, postępowanie stało się bezprzedmiotowe, gdyż decyzje, których dotyczyło zostały uchylone przez Sąd. Zgodnie z art. 145 § 3 p.p.s.a., sąd stwierdzając podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego umarza jednocześnie to postępowanie. W poprzednim stanie prawnym w sytuacji, kiedy sąd uchylając zaskarżoną decyzję lub postanowienie uznał, że zachodzą przesłanki do umorzenia postępowania administracyjnego przekazywał sprawę organowi w celu wydania rozstrzygnięcia. Nowa regulacja zawarta w art. 145 § 3 p.p.s.a. umożliwia, aby wyrok sądu administracyjnego w takiej sytuacji definitywnie załatwił sprawę administracyjną bez potrzeby ponownego angażowania organu administracji publicznej tylko po to, żeby wydał decyzję o umorzeniu postępowania. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 3 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.