II SA/Wa 606/19
WyrokWSA w Warszawie2019-10-03
Skład orzekający: Izabela Głowacka – Klimas, Konrad Łukaszewicz, Stanisław Marek Pietras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej, uznające kandydata za niezdolnego do służby w Straży [...], wydane na podstawie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, jest zgodne z prawem, pomimo posiadania przez kandydata zaświadczeń od zewnętrznych profesorów medycyny stwierdzających jego zdolność do służby?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej było zgodne z prawem. Sąd podkreślił, że kontrola sądowa orzeczeń komisji lekarskich ma charakter ograniczony i skupia się na kwestiach formalnych, a nie na ocenie medycznej fachowości badań. Zaświadczenia od lekarzy spoza komisji, nieuczestniczących w procesie orzeczniczym, nie stanowią nowych okoliczności w rozumieniu przepisów proceduralnych i nie podważają wiarygodności orzeczenia wydanego przez uprawnione organy na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego.Stan faktyczny
Skarżący L. K. został skierowany do Rejonowej Komisji Lekarskiej w celu orzeczenia zdolności do służby w Straży [...]. Komisja orzekła kategorię N (niezdolny do służby) z powodu zespołu [...] i nieprawidłowego wyniku EKG, kwalifikując schorzenie zgodnie z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Po odwołaniu, Centralna Komisja Lekarska uchyliła orzeczenie i wydała własne, również uznając skarżącego za niezdolnego do służby, mimo że konsultujący kardiolog stwierdził, iż nie można jednoznacznie wykazać pewnych schorzeń, a inne nie stanowią przeciwwskazania. Skarżący wniósł skargę do WSA, powołując się na opinie zewnętrznych profesorów medycyny stwierdzających jego zdolność do służby.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Izabela Głowacka – Klimas Sędzia WSA – Konrad Łukaszewicz Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras (spraw.) Protokolant – specjalista Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 października 2019 r. sprawy ze skargi L. K. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w [...] z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie uznania za niezdolnego do służby w Straży [...] oddala skargę.
Komendant Straży [...] wystąpił ze skierowaniem z dnia [...] sierpnia 2018 r. do [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej Spraw Wewnętrznych w celu orzeczenia, czy skarżący L. K. jest zdolny do pełnienia służby w Straży [...].
[...] Rejonowa Komisja Lekarska podległa ministrowi właściwemu do spraw Wewnętrznych w [...], działając na podstawie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 października 2018 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Straży [...], Państwowej Straży Pożarnej oraz Służbie Ochrony Państwa (Dz. U. z 2018 r. poz. 2035), orzeczeniem z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...], rozpoznała u skarżącego L. K.:
1) Zespół [...] w badaniu elektrokardiograficznym – § 48 pkt 1 rubr. 4 N, § 45 pkt 1 rubr. 4 "N",
i w tej sytuacji orzekła u niego kategorię N – niezdolny do służby w Straży [...].
W uzasadnieniu podała, że po zapoznaniu się z dokumentacją, wynikami badań diagnostycznych obowiązkowych dla kandydatów do służb mundurowych w tym opinią kardiologa z dnia [...] września 2018 r. oraz badaniem EKG z dnia [...] września 2018 r., stwierdziła niezdolność kandydata do służby w Straży [...] z powodu [...], wymagających zgodnie z opinią kardiologa kontroli w Poradni [...]. Schorzenie zakwalifikowano zgodnie z § 48 pkt 1 rubr. 4 "N" oraz § 45 pkt 1 rubr. 4 "N" wskazanego wyżej rozporządzenia. Zespół [...] jest wrodzonym defektem [...] i może prowadzić do poważnych, a nawet zagrażających życiu zaburzeń [...], zatem wymaga, jak wskazał kardiolog, kontroli w poradni specjalistycznej i aktualnie stanowi zdecydowane przeciwwskazanie do podjęcia zatrudnienia w służbach mundurowych
Skarżący wniósł odwołanie z dnia [...] grudnia 2018 r. do Centralnej Komisji Lekarskiej podległej Ministrowi właściwemu do spraw Wewnętrznych w [...].
Centralna Komisja Lekarska podległa Ministrowi właściwemu do spraw Wewnętrznych w [...] orzeczeniem z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...], mając za podstawę art. art. 47 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 481), uchyliła w całości zaskarżone orzeczenie i w jego miejsce wydała własne rozpoznając u skarżącego L. K.:
1. [...]– § 48p1r4N
2. Nieprawidłowy wynik badania EKG pod postacią [...] –§45p1r4N
3. [...]. – bez §
4. Stan po laserowej korekcji wzroku. – bez §
I uznała wymienionego niezdolnego do służby w Straży [...] – kat. N.
W uzasadnieniu podano, że po zapoznaniu się z odwołaniem, całością zgromadzonej przez RKL dokumentacji orzeczniczej oraz wynikami badań dostarczonymi przez orzekanego, skierowano go na konsultację kardiologiczną celem weryfikacji postawionego rozpoznania. W opinii przeprowadzającej konsultację kardiologa, wyniki badań EKG oraz wyniki całodobowej rejestracji EKG wykazały nieprawidłowości. W badaniu EKG z dnia [...] stycznia 2019r. stwierdzono [...] oraz [...]. Badanie wykonane w dniu [...] września 2018 r. wykazało [...] oraz [...], bez cech [...]. W całodobowej rejestracji EKG dominował [...], stwierdzono [...], nie stwierdzono istotnych pauz i na podstawie załączonych do wyniku badania wydruków EKG konsultująca kardiolog stwierdziła [...] oraz [...].[...] może być związane z [...] lub z wyjątkowo sprawnym [...],[...]. Na podstawie wykonanych badań nie można wykazać który z powyższych wariantów występuje u orzekanego. Postawione przez [...]RKL rozpoznanie "zespołu [...]", w opinii konsultanta jest nieuzasadnione, ponieważ w zapisie elektrokardiograficznym nie stwierdza się [...], która jest cechą niezbędną do rozpoznania zespołu [...].[...] występujący u orzekanego wymaga dalszej obserwacji wobec czego schorzenie należy kwalifikować zgodnie z § 45 p l r 4 wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby, na podstawie którego jest wydawane orzeczenie o stanie zdrowia, o zdolności lub niezdolności kandydata do służby w Straży [...]. Stwierdzany w badaniu EKG [...] stanowi przyczynę niezdolności kandydata do służby w Straży [...] na podstawie § 48 p l r 4 N. Uwidoczniona w badaniu echo serca anomalia rozwojowa pod postacią [...] nie stanowi u kandydata przeciwwskazania do służby w Straży [...]. W rozpoznaniu uwzględniono pominiętą przez [...]RKL wykonaną w wywiadzie laserową korekcję wady wzroku. Rozstrzygnięcie komisji obydwu instancji jest spójne, jednak z powodu popełnionych przez [...]RKL uchybień oraz dokonanych zmian wynikających z uwzględnienia informacji zawartych w dokumentacji dostarczonej przez orzekanego, Komisja na podstawie art.47 ust. 1 pkt. 2 cytowanej już wyżej ustawy, uchyliła zaskarżone orzeczenie i w jego miejsce wydaje własne.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący L. K. wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postepowania, kosztów badań, konsultacji, dojazdów i sporządzonych czynności notarialnych, jak również załączył zaświadczenie lekarskie. W uzasadnieniu w sposób szczegółowy opisał przebieg badań i czynności orzeczniczych. Stwierdził, że był u kardiologa, prof. dr hab. n. med. P. H., który wydał opinie, że jest zdolny do pracy w Straży [...], na co od zastępcy przewodniczącego Komisji usłyszał, że profesor nie jest orzecznikiem. Natomiast on sam uważa, że skoro po konsultacji kardiologicznej u wspomnianego wyżej profesora, który nie znalazł przeciwwskazań do pracy w służbie Straży [...], to podważa się opinię profesora z 30-letnia praktyką. Ponadto [...] stycznia udał się na konsultacji kardiologiczną u prof. n. med. R. B., który zauważył pewne nieprawdziwe informacje w Orzeczeniu Centralnej Komisji Lekarskiej odnośnie jego stanu zdrowia. Zatem jego zdaniem wnioski wyciągnięte przez kardiologa z Centralnej Komisji Lekarskiej są zbyt pochopne, nieprawidłowe, nieprawdziwe i podlegają ponownemu zweryfikowaniu. Skoro dwóch bardzo doświadczonych profesorów uważa go za zdolnego i nie widzi przeciwwskazań do pracy w służbie w Straży [...], to podważa to wiarygodność i prawdziwość orzeczenia, które wydała Centralna Komisja Lekarska.
W odpowiedzi na skargę Centralna Komisja Lekarska podległa Ministrowi właściwemu do spraw Wewnętrznych w [...] wniosła o jej oddalenie, a wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne podano, że dokumentacja lekarska przedłożona przez skarżącego została sporządzona przez lekarzy konsultujących poza procesem orzeczniczym i nie mają oni obowiązku przestrzegania procedury orzeczniczej, która została przewidziana w ustawie o komisjach lekarskich oraz poszczególnych aktach podustawowych. Ocena kwalifikacji schorzenia może być dokonana wyłącznie przez lekarzy orzeczników komisji, nie zaś przez lekarzy specjalistów spoza grona lekarzy określonej komisji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, wojewódzki sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Skarga analizowana pod tym kątem podlega oddaleniu, bowiem zaskarżone orzeczenie zostało wydane zgodnie z prawem. Stosownie do treści art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 418), rejonowa komisja lekarska dokonuje oceny stanu zdrowia osoby badanej na podstawie badania lekarskiego, wyników zleconych badań dodatkowych, specjalistycznych i psychologicznych, wywiadu chorobowego, dokumentacji medycznej będącej wynikiem obserwacji w podmiocie leczniczym, leczenia ambulatoryjnego i sanatoryjnego oraz innych dokumentów medycznych istotnych dla dokonania tej oceny oraz protokołów powypadkowych mogących mieć znaczenie dla treści orzeczenia, a w myśl art. 46 Centralna Komisja Lekarska rozpatruje odwołanie w terminie 30 dni od dnia jego otrzymania albo w terminie 60 dni od dnia jego otrzymania w przypadku konieczności wykonania dodatkowych badań lub uzyskania dodatkowych dokumentów, po zapoznaniu się ze wszystkimi dokumentami w sprawie, a w razie potrzeby również po przeprowadzeniu niezbędnych badań lub po zleceniu przeprowadzenia dodatkowych badań lekarskich, w tym obserwacji w podmiocie leczniczym, lub po dostarczeniu na jej żądanie dodatkowych dokumentów. Natomiast zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy, Minister właściwy do spraw wewnętrznych określi, w drodze rozporządzenia, wykaz chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby, na podstawie którego jest wydawane orzeczenie o stanie zdrowia, o zdolności lub niezdolności kandydata do służby w Policji, Straży Granicznej, Straży [...] Państwowej Straży Pożarnej oraz Służbie Ochrony Państwa albo funkcjonariusza tych służb oraz szczegółowe objaśnienia odnoszące się do tych chorób i ułomności, jak również zalecane czynności wskazane przy ich ustalaniu w przypadkach, w których wymaga tego wiedza medyczna, uwzględniając potrzebę ustalenia w toku badania przez komisję lekarską przydatności i predyspozycji do służby z uwagi na charakter i warunki tej służby oraz konieczność zapewnienia jednolitego orzecznictwa.
W tym miejscu należy zaznaczyć, że kontrola orzeczeń Komisji Lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw Wewnętrznych przez sąd administracyjny w powyższym zakresie ma charakter ograniczony i sprowadza się w istocie do jej badania pod względem formalnym. Oznacza to, że sąd administracyjny ocenia jedynie, czy orzeczenie wydała właściwa komisja lekarska, czy jej skład był zgodny z wymogami określonymi w przepisach aktów wykonawczych regulujących te kwestie, a nadto, czy stwierdzone schorzenia dawały podstawę do zawartego w orzeczeniu określenia kategorii zdolności do służby wojskowej. Należy również podkreślić, że tryb postępowania przed wojskowymi komisjami lekarskimi podległymi ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych uregulowany w przepisach cytowanej już wyżej ustawy, ma charakter szczególny i w związku z tym nie mają do niego zastosowania w pełni rygory k.p.a. Sąd administracyjny nie jest uprawniony do oceny fachowości przeprowadzonych u skarżącego badań. Sąd zaś kontroluje, czy rozstrzygnięcie w sprawie zostało podjęte na podstawie kompletnego materiału dowodowego obejmującego niezbędne badania lekarskie oraz, czy dokonana kwalifikacja zdolności do zawodowej służby wojskowej była słuszna. Podstawą orzekania dla sądu administracyjnego jest materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu przed organem administracji.
Innymi słowy, Sąd zatem nie jest uprawniony do oceny fachowości przeprowadzonych u skarżącego badań stanu fizycznego, a zatem weryfikacji orzeczeń komisji lekarskich z punktu widzenia medycznej oceny warunków zdrowotnych badanego. Sąd nie może też zmienić we własnym zakresie takiej oceny i zakwalifikować skarżącego do innej kategorii zdolności do służby wojskowej, niż uczyniła to komisja w oparciu o przeprowadzone badania lekarskie, ani też zlecać przeprowadzenia dodatkowych badań celem weryfikacji dotychczasowych. Sąd kontroluje, czy rozstrzygnięcie w sprawie zostało podjęte na podstawie kompletnego materiału dowodowego obejmującego niezbędne badania lekarskie oraz, czy dokonana kwalifikacja zdolności do zawodowej służby wojskowej była słuszna. Podstawą orzekania dla sądu administracyjnego jest materiał faktyczny i dowodowy zgromadzony w postępowaniu przed organem administracji.
W ocenie Sądu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, wbrew zarzutom ze skargi, organ podjął niezbędne kroki do wyjaśnienia sprawy, w wystarczający sposób zebrał i prawidłowo ocenił w swobodny, a nie w dowolny, sposób materiał dowodowy oraz w sposób przekonywający uzasadnił też swoje rozstrzygnięcie.
Należy w tym miejscu wskazać skarżącemu, że istotą orzeczenia komisji lekarskiej nie jest stwierdzenie stanu zdrowia (tak jak w typowym badaniu lekarskim), ale rozstrzygnięcie o zdolności do służby, a w rozpoznawanej sprawie do służby w Straży [...]. Wiedza medyczna służy w tym wypadku do kwalifikacji stanu zdrowia do jednej z kategorii zdolności w ramach określonej grupy.
Dodać również należy, że Centralna Komisja Lekarska podległa Ministrowi właściwemu do spraw Wewnętrznych w [...] dysponowała wystarczającą dokumentacją lekarską (konsultacja kardiologa po wynikach EKG i całodobowych wynikach EKG) i wobec powyższego nie miała obowiązku przeprowadzania dodatkowych badań specjalistycznych, czy też obserwacji szpitalnej. Stąd też rozpoznając u skarżącego [...] oraz nieprawidłowy wynik badania EKG pod postacią [...], istniała podstawa prawna do zakwalifikowania tego schorzenia według wskazań kardiologa, odpowiednio do § 48 p1 r4 N i § 45 p 1 r 4N do załącznika nr 1 Załącznika do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 października 2018 r. "Wykaz chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby, na podstawie którego jest wydawane orzeczenie o stanie zdrowia, o zdolności lub niezdolności kandydata do służby w policji, straży granicznej, straży [...], państwowej straży pożarnej oraz służbie ochrony państwa albo funkcjonariusza tych służb".
Ponadto prawdą jest, że kardiolog prof. dr hab. n. med. P. H., nie będący członkiem komisji lekarskiej i nie uczestniczący w procesie orzeczniczym skarżącego, w zaświadczeniu lekarskim z dnia [...] grudnia 2018 r. r. stwierdził, że skarżący jest zdolny do służby w Straży [...], co potwierdził w zaświadczeniu z dnia [...] lutego 2019 r. (na etapie skargi do WSA i nie było znane organom orzekającym) prof. n. med. R. B. – specjalista chorób wewnętrznych – kardiolog, to nie są to nowe okoliczności w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., bo powyższe zaświadczenie wydali lekarze nie będący uprawnieni do orzekania w sprawie skarżącego.
Reasumując, w tej sytuacji – w ocenie Sądu – wszystkie zarzuty ze skargi nie zasługują na uwzględnienie, zaś rozpoznane u skarżącego schorzenie o którym była już mowa wyżej, odpowiada wskazanym już wyżej jednostkom redakcyjnym załącznika do rozporządzenia.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 i w zw. z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018, poz. 1302), należało orzec jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło