II SA/Wa 607/08
WyrokWSA w Warszawie2008-11-13
Skład orzekający: Andrzej Kołodziej, Adam Lipiński, Janusz Walawski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzuty dotyczące nieistnienia obowiązku objętego egzekucją administracyjną, błędu co do osoby zobowiązanej oraz niedopuszczalności egzekucji z powodu jej przedwczesności, podniesione w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym opłat za używanie lokalu mieszkalnego, są uzasadnione?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzuty skarżącej dotyczące nieistnienia obowiązku, błędu co do osoby zobowiązanej oraz niedopuszczalności egzekucji są bezzasadne. Organy prawidłowo oceniły, że tytuł wykonawczy spełnia wymogi formalne, a przepisy ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP oraz ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie dają podstaw do uwzględnienia podniesionych zarzutów. Zobowiązanie do uiszczania opłat za lokal jest solidarne, a wierzyciel ma prawo wyboru dłużnika.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi B. G. na postanowienie Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, które utrzymało w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego WA w B. oddalające zarzuty B. G. w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym opłat za używanie lokalu mieszkalnego. Skarżąca podniosła zarzuty nieistnienia obowiązku, błędu co do osoby zobowiązanej oraz niedopuszczalności egzekucji z powodu jej przedwczesności. Organ odwoławczy uznał zarzuty za bezzasadne, wskazując na prawidłowość tytułu wykonawczego i przepisy prawa.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kołodziej, Sędziowie WSA - Adam Lipiński, - Janusz Walawski (spr.), Protokolant - Dorota Kwiatkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2008 r. sprawy ze skargi B. G. na postanowienie Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym - oddala skargę -
Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, postanowieniem z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie – stanowisko wierzyciela – Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. w sprawie zarzutów B. G., wniesionych w postępowaniu egzekucyjnym, prowadzonym zgodnie z tytułem wykonawczym nr [...] z dnia [...] września 2007 r.
Organ odwoławczy, w uzasadnieniu postanowienia przedstawił, za organem pierwszej instancji, stan faktyczny sprawy i odniósł się do zarzutów ww., przedstawionych w zażaleniu, tj. nieistnienia po jej stronie obowiązku objętego egzekucją administracyjną, błąd co do osoby zobowiązanej oraz niedopuszczalność prowadzenia tej egzekucji spowodowaną jej przedwczesnością.
Organ odwoławczy podniósł, że wierzyciel zarówno w upomnieniu, jak i wystawionym tytule wykonawczym, wyraźnie wskazał okres, za który dochodzi nieuiszczonych opłat z tytułu używania lokalu i opłat pośrednich z tytułu zajmowania lokalu mieszkalnego.
Sugestia skarżącej, iż do dochodzenia przedmiotowych opłat konieczne jest wydanie decyzji o obowiązku opróżnienia lokalu mieszkalnego, uiszczenia opłaty za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz zapłaty odszkodowania w wysokości 200% wartości należnych opłat za używanie lokalu za każdy rozpoczęty miesiąc jego zajmowania, jest – zdaniem organu - nieuzasadniona, gdyż w art. 37 i art. 37a ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2005 r. Nr 41, poz. 398 z późn. zm.) zostały określone różne stany faktyczne i skutki prawne.
Ponadto organ wskazał, iż oświadczenie złożone przez skarżącą w sprawie, która miała miejsce w 2005 r., nie ma wpływu na istnienie zobowiązania pieniężnego za okres określony tytułem wykonawczym nr [...].
Odnosząc się do zarzutu niewydania przez Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. decyzji, ustalającej wysokość opłat za używanie lokalu mieszkalnego i opłat pośrednich, organ stwierdził, że w świetle powszechnie obowiązujących przepisów prawa, brak jest podstawy prawnej do wydania przez ten organ takiej decyzji.
Organ podniósł też, iż pogląd skarżącej, że wszczęcie postępowania egzekucyjnego musi być poprzedzone wydaniem postanowienia, nie wynika z żadnego z przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1996 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr, poz. 1954 z późn. zm.), natomiast wszczęcie tego postępowania następuje w warunkach określonych w art. 26 § 5 powołanej ustawy.
Ponadto wskazał, że skarżąca nie wykazała żądnych szczególnych okoliczności, uzasadniających wstrzymanie przez organ nadzoru postępowania egzekucyjnego.
W związku z powyższym organ utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.
Postanowienie organu odwoławczego stało się przedmiotem skargi, wniesionej przez B. G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której powtórzyła zarzuty przedstawione w zażaleniu na postanowienie organu pierwszej instancji.
Skarżąca, podnosząc te zarzuty, wskazała, że w przypadku nie uwzględnienia skargi przez organ, wnosi "o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji" lub ich uchylenie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Skarżąca, po otrzymaniu odpowiedzi na skargę, w piśmie procesowym z dnia 16 lipca 2008 r., podtrzymała skargę w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie prawa nie narusza, a podniesione w niej zarzuty nie są trafne.
Zgodnie z art. 138 § 1 Kpa, organ odwoławczy wydaje decyzję (postanowienie), w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję.
Utrzymanie przez organ odwoławczy w mocy decyzji (postanowienia) organu I instancji jest orzeczeniem o charakterze merytorycznym i stanowi konsekwencję stwierdzenia przez organ odwoławczy, że rozstrzygnięcie to jest prawidłowe, lub - że wprawdzie jest ono dotknięte wadą, ale niekwalifikowaną (nieistotną), albo - że w sprawie zachodzą okoliczności, powodujące zastosowanie zakazu reformationis in peius. Innymi słowy, rozstrzygnięcie organu odwoławczego przybiera taką postać w sytuacji, gdy ocena tego organu, co do istoty sprawy, jest taka sama, jak rozstrzygnięcie organu I instancji.
Rozstrzygnięcie organu odwoławczego przybierze postać uchylenia decyzji (postanowienia) organu I instancji w całości i orzeczenia, co do istoty sprawy, gdy organ odwoławczy uzna, iż zaskarżona decyzja (postanowienie) jest sprzeczna z prawem - zawiera istotne wady - lub jest niecelowa.
Taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie zaistniała.
Zgodnie z art. 27 § 1 i § 3 ustawy z dnia z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 z późn. zm.), tytuł wykonawczy zawiera:
1) oznaczenie wierzyciela;
2) wskazanie imienia i nazwiska lub firmy zobowiązanego i jego adresu, a także określenie zatrudniającego go pracodawcy i jego adresu, jeżeli wierzyciel posiada taką informację;
3) treść podlegającego egzekucji obowiązku, podstawę prawną tego obowiązku oraz stwierdzenie, że obowiązek jest wymagalny, a w przypadku egzekucji należności pieniężnej - także określenie jej wysokości, terminu, od którego nalicza się odsetki z tytułu niezapłacenia należności w terminie, oraz rodzaju i stawki tych odsetek;
4) wskazanie zabezpieczenia należności pieniężnej hipoteką przymusową albo przez ustanowienie zastawu skarbowego lub rejestrowego lub zastawu nieujawnionego w żadnym rejestrze, ze wskazaniem terminów powstania tych zabezpieczeń;
5) wskazanie podstawy prawnej pierwszeństwa zaspokojenia należności pieniężnej, jeżeli należność korzysta z tego prawa i prawo to nie wynika z zabezpieczenia należności pieniężnej;
6) wskazanie podstawy prawnej prowadzenia egzekucji administracyjnej;
7) datę wystawienia tytułu, podpis z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego podpisującego oraz odcisk pieczęci urzędowej wierzyciela;
8) pouczenie zobowiązanego o skutkach niezawiadomienia organu egzekucyjnego o zmianie miejsca pobytu;
9) pouczenie zobowiązanego o przysługującym mu w terminie 7 dni prawie zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego;
10) klauzulę organu egzekucyjnego o skierowaniu tytułu do egzekucji administracyjnej;
11) wskazanie środków egzekucyjnych stosowanych w egzekucji należności pieniężnych.
Do tytułu wykonawczego wierzyciel dołącza dowód doręczenia upomnienia, a jeżeli doręczenie upomnienia nie było wymagane, podaje w tytule wykonawczym podstawę prawną braku tego obowiązku.
Warunki określone w powyżej przytoczonych przepisach zostały przez organ dopełnione.
Natomiast art. 33 powołanej ustawy stanowi, że podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być:
1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku;
2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej;
3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4;
4) błąd co do osoby zobowiązanego;
5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym;
6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego;
7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1;
8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;
9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny;
10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27.
Skarżąca zgłosiła zarzuty, określone w pkt 1, 4 i 6 przytoczonego powyżej przepisu.
Zdaniem Sądu nie są one trafne i nie znajdują potwierdzenia w zebranym w sprawie materiale dowodowym, jak również w obowiązujących i mających w sprawie zastosowanie, przepisach prawa.
Zgodnie z art. 37 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2005 r. Nr 41, poz. 398 z późn. zm.), opłaty za używanie lokalu i opłaty pośrednie z tytułu zajmowania lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnych, stanowiących podstawę prawną do zajmowania lokalu mieszkalnego, nieuiszczone w ustalonym terminie płatności, podlegają, wraz z odsetkami w wysokości ustawowej za zwłokę, przymusowemu ściągnięciu na podstawie tytułu wykonawczego, w trybie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968, z późn. zm.).
Za uiszczenie opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich z tytułu zajmowania lokalu mieszkalnego odpowiadają solidarnie pełnoletnie osoby, zamieszkujące w tym lokalu.
Poza sporem jest, że skarżąca wraz z dwoma synami zamieszkuje w lokalu mieszkalnym, znajdującym się w I. przy ul. [...]. W lokalu tym nie zamieszkuje już jej były mąż, któremu lokal został przydzielony decyzją administracyjną. Na mocy tej decyzji skarżąca oraz synowie jej i jej byłego męża, uzyskali prawo do zamieszkiwania w powyżej określonym lokalu mieszkalnym.
Stwierdzić należy, że na podstawie art. 37 ust. 2 powołanej ustawy, kilku dłużników może być zobowiązanych do uiszczenia opłat, określonych w tym przepisie, ale wierzyciel może żądać zapłaty ich, w całości lub części, od wszystkich dłużników, od kilku z nich lub od każdego z osobna, a zaspokojenie wierzyciela przez któregokolwiek z dłużników zwalnia pozostałych. To wierzyciel ma prawo wyboru dłużnika, od którego będzie dochodził roszczeń. Wynika to z istoty zobowiązań solidarnych i solidarności dłużników.
Jeżeli jeden z dłużników uregulował zobowiązanie pieniężne, a inni dłużnicy nie "rozliczyli się" z nim dobrowolnie, to może on wystąpić do sądu powszechnego z powództwem regresowym (por. wyrok NSA z 15 grudnia 1999 r. sygn. akt III S.A. 2035.).
Reasumując, stwierdzić należy, że organy prawidłowo oceniły, iż zarzuty skarżącej są bezzasadne.
Z tych względów Sąd, na podstawie art. 151 w związku z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło