II SA/Wa 615/16

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2016 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku D. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi D. M. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania do umieszczenia na liście osób oczekujących na najem lokalu mieszkalnego z zasobu [...] postanawia: 1. przyznać D. M. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, 2. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. D. M. złożył w niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Wskazał, że ma na utrzymaniu dwoje dzieci - syna w wieku 19 lat oraz córkę - 17 lat, ale z uwagi na brak mieszkania z nimi nie mieszka. Podał, że jego dochód stanowi wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w wysokości 2.200 zł netto. Oświadczył, że do jego stałych kosztów utrzymania należą opłaty za telefon i internet – 110 zł, paliwo - 200 zł, karta miejska - 100 zł, odzież - 100 zł, raty zaciągniętego kredytu - 200 zł, zakup żywności - 700 zł. Ponosi też koszty utrzymania syna w wysokości 700 zł oraz koszty utrzymania córki - 200 zł. Wyjaśnił, że nie posiada żadnego majątku ani oszczędności, jedynie samochód 1995 r. o wartości około 2.000 zł. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). W myśl art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Należy zauważyć, że generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w tym postępowaniu. Natomiast prawo pomocy wywodzi się z tzw. prawa ubogich, dlatego też pomoc państwa wyrażona w przepisach o prawie pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym skierowana jest do osób, które albo mają bardzo niskie dochody, albo ich w ogóle nie posiadają, tj. do osób, które z uwagi na bardzo ciężką sytuację materialną, często nie mają zaspokojonych nawet podstawowych potrzeb życiowych. W doktrynie oraz orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że prawo pomocy w zakresie całkowitym powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezdomnym, bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku (granice ubóstwa). Jak wynika ze złożonego wniosku PPF, załączonych dokumentów oraz akt sprawy, wnioskodawca posiada stałe dochody w wysokości 2.200 zł netto miesięcznie, uiścił należny wpis od skargi na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] (300 zł), reguluje na bieżąco spłaty rat zaciągniętej pożyczki. W ocenie referendarza sądowego, w związku z powyższym strona nie wykazała przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym i dlatego odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Jednocześnie należało zbadać, czy wnioskodawca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika. Stosownie do art. 245 § 1 i 3 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oceniając aktualną sytuację finansową oraz życiową wnioskodawcy należy uznać, że uzyskiwane przez stronę dochody, w stosunku do stałych kosztów utrzymania, w tym utrzymania uczących się dzieci, nie pozwalają na ustanowienie pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania wnioskodawcy i jego rodziny. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono, jak w sentencji.