II SA/Wa 638/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Werpachowska, Sędziowie WSA Joanna Kube (spr.), Andrzej Kołodziej, Protokolant Agnieszka Kolasa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lipca 2006 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego -oddala skargę- Komendant Główny Straży Granicznej, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 101 ust. 5, art. 96 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. Nr 78, poz. 462 ze zm.) i § 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i warunków przyznawania funkcjonariuszom SG równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz szczegółowych warunków jego zwrotu a także sposobu postępowania w przypadku wystąpienia zbiegu uprawnień do jego otrzymania (Dz. U, Nr 118, poz. 1014 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania J. G., utrzymał w mocy decyzję Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej z dnia [...] września 2005 r. nr [...] o odmowie przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Organ odwoławczy uzasadniając decyzję stwierdził, że brak jest podstaw do przyznania skarżącemu prawa do równoważnika za brak lokalu mieszkalnego na podstawie art. 96 ust. 1 ustawy o Straży Granicznej w związku ze zmianą treści art. 92 ust. 3, wprowadzoną ustawą z dnia 22 kwietnia 2005 r. o zmianie ustawy o Straży Granicznej oraz niektórych ustaw (Dz. U. Nr 90, poz. 757), przewidującą nową definicję miejscowości pobliskiej, zgodnie z którą K. (miejscowość, w której funkcjonariusz posiada lokal mieszkalny) nie jest już miejscowością pobliską wobec M. (miejscowość pełnienia służby). Według organu, przydział J. G. pełniącemu służbę w M. lokalu mieszkalnego w K. [...] decyzją Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej z dnia [...] stycznia 1996 r. (w dacie wydania decyzji o przydziale K. było miejscowością pobliską wobec M. w rozumieniu ustawy o Straży Granicznej) realizuje prawo funkcjonariusza do lokalu, co oznacza, że równoważnik pieniężny za brak lokalu mu nie przysługuje. Komendant Główny Straży Granicznej argumentując rozstrzygnięcie powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2002 r. sygn. akt I SA 1371/00. W skardze do Sądu J. G. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Wnoszący skargę zarzucił organowi naruszenie przepisów ustawy o Straży Granicznej tj. art. 96 ust. 1, art. 92 ust. 1 i 3 oraz przepisu § 1 wcześniej powołanego rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28 czerwca 2002 r. przez błędną ich wykładnię. Skarżący stwierdził, że wobec tego, że K., w związku z nowelizacją ustawy o Straży Granicznej, straciło status miejscowości pobliskiej względem miejsca jego pracy M., to w konsekwencji nabywa on prawo do równoważnika za brak lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W świetle art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym stosownie do art. 1 § 2 tej ustawy kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów stwierdzić należy, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przepis art. 92 ust. 1 ustawy o Straży Granicznej przyjmuje jako zasadę, że funkcjonariuszowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej. Pochodną prawa do lokalu mieszkalnego jest prawo do równoważnika pieniężnego przysługującego funkcjonariuszowi za brak lokalu. Stosownie bowiem do art. 96 ust. 1 ustawy z 12 października 1990 r. o Straży Granicznej funkcjonariuszowi przysługuje równoważnik pieniężny, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. Oznacza to, że prawo funkcjonariusza do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego jest ściśle związane z posiadaniem przez niego prawa do otrzymania przydziału lokalu mieszkalnego i istnieje dotąd, dopóki przedmiotowe prawo nie zostanie zrealizowane. Jeżeli funkcjonariusz nabędzie prawo do lokalu mieszkalnego, to wówczas nie przysługuje mu równoważnik pieniężny za brak lokalu, mimo iż miejscowość, w której posiada przydzielony lokal mieszkalny utraciła wskutek zmiany przepisów charakter miejscowości pobliskiej w rozumieniu art. 92 i 96 powołanej ustawy o Straży Granicznej. Jak wynika z akt sprawy, w dacie wydania decyzji ostatecznej sytuacja mieszkaniowa skarżącego nie uległa zmianie od 1996 roku, kiedy to Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej decyzją z dnia [...] stycznia 1996 r. przydzielił J. G., pełniącemu służbę w M., lokal mieszkalny w K. Skarżący nadal mieszka w przedmiotowym lokalu i pełni służbę w miejscowości M. W niniejszej sprawie nie ma więc żadnego znaczenia wprowadzona ustawą z dnia 22 kwietnia 2005 r. o zmianie ustawy o Straży Granicznej oraz niektórych ustaw (Dz. U. Nr 90, poz. 757) zmiana art. 92 ust. 3 polegająca na wprowadzeniu nowej definicji miejscowości pobliskiej, zgodnie z którą K. nie jest już miejscowością pobliską wobec M. W zgodzie z wykładnią dokonaną przez Sąd pozostaje przepis art. 100 ustawy o Straży Granicznej, według którego przydział lokalu mieszkalnego (decyzją administracyjną) w nowym miejscu pełnienia służby funkcjonariuszowi, który w poprzednim miejscu pełnienia służby posiada lokal mieszkalny, dom jednorodzinny lub dom mieszkalno-pensjonatowy jest możliwy jedynie w wypadku przeniesienia do służby w innej miejscowości i przy spełnieniu pozostałych warunków z tego przepisu. Należy zwrócić uwagę, także na przepis § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. (Dz. U. Nr 118, poz. 1014 ze zm.), który przewiduje możliwość przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego funkcjonariuszowi, który otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu ze środków budżetu państwa ale tylko w sytuacji przeniesienia do służby w miejscowości innej niż pobliska. Ponadto należy stwierdzić, że odmowa przyznania skarżącemu wskazanego równoważnika uzasadniona jest także faktem niedopełnienia przez funkcjonariusza warunku wystąpienia do właściwego organu z wnioskiem o przydział lokalu mieszkalnego albo tymczasowej kwatery (§ 2 pkt 5 powołanego rozporządzenia). W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji. Sąd nie uwzględnił wniosku o zasądzenie od organu kosztów postępowania, ponieważ zgodnie z art. 200 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwrot kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw przysługuje skarżącemu od organu w wypadku uwzględnienia skargi oraz w sytuacji określonej w art. 201 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca.