II SA/Wa 642/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 9 lipca 2014 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku A. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. H. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. A. H. pismem z dnia 1 maja 2014 r. złożył wniosek o przyznanie w niniejszej sprawie prawa pomocy. Powyższy wniosek uzupełnił, składając wypełniony formularz PPF, w którym wskazał, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Podał, że od trzech lat pozostaje osobą bezrobotną, utrzymuje się "z pożyczek", posiada 5 akcji [...] S.A. o wartości 5 zł, a w stosunku do mieszkania i garażu, które posiada, toczy się postępowanie sądowe o podział majątku. Ponadto nie ma majątku, ani oszczędności. Oświadczył również, że Sąd zasądził od niego alimenty na rzecz małoletniego syna w wysokości 600 zł. Z uwagi na fakt, że oświadczenie strony okazało się niewystarczające do ustalenia rzeczywistej sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych strony, skarżący - pismem referendarza sądowego z dnia 3 czerwca 2014 r. - został wezwany do uzupełnienia wniosku o dokumenty oraz oświadczenia, dotyczące aktualnych dochodów oraz niezbędnych kosztów utrzymania - w terminie 14 dni od daty doręczenia wezwania. Powyższe wezwanie zostało doręczone wnioskodawcy w dniu 18 czerwca 2014 r. Pismem z dnia 2 lipca 2014 r., strona, ustosunkowując się do otrzymanego wezwania, wniosła zażalenie na "zarządzenie Przewodniczącego Wydziału w przedmiocie wezwania do nadesłania informacji wrażliwych", zarzucając brak podstaw prawnych do wydania takiego wezwania. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Czynności w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy mogą wykonywać referendarze sądowi (art. 258 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), a do czynności tych należy m.in. wzywanie stron do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów (art. 258 § 2 pkt 5 tej ustawy). Zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 maja 2014 r., wniosek A. H. o przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie został przekazany do rozpoznania referendarzowi sądowemu Iwonie Malickiej (k-42 akt). Przechodząc do rozpoznania przedmiotowego wniosku należy stwierdzić, że stosownie do art. 245 § 1 i 3 cytowanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko zwolnienie od kosztów sądowych. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Udzielenie stronie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa, z tego względu Sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiedzialny za zasadność i legalność ich wydatkowania, ma obowiązek zbadania, czy strona wnioskująca o przyznanie prawa pomocy, rzeczywiście spełnia przesłanki do przyznania jej tego prawa. Oceniając złożone oświadczenia wnioskodawcy, należy mieć na względzie regulację art. 252 § 1 cytowanej ustawy, w myśl którego osoba fizyczna, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, jest zobowiązana do złożenia oświadczenia dotyczącego jej stanu majątkowego i dochodów oraz podania dokładnych danych o stanie rodzinnym. Trzeba nadto podkreślić, że zgodnie z art. 255 tej ustawy, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie i przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego (lub osób na utrzymaniu których pozostaje), dochodów lub stanu rodzinnego. W § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. Nr 227, poz. 2245) wskazano, że dokumentami źródłowymi, które w przypadkach budzących wątpliwości mogą potwierdzać przedstawione przez wnioskodawcę dane o jego majątku, dochodach i stanie rodzinnym, mogą być w szczególności: 1. odpisy zeznań podatkowych za ostatnie dwa lata kalendarzowe; 2. wyciągi i wykazy z posiadanych rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy; 3. wypisy z rejestrów urzędowych; 4. odpis aktualnych bilansów; 5. zaświadczenia o wysokości wynagrodzeń, honorariów i innych należności oraz otrzymywanych świadczeń z okresu ostatnich dwu lat; 6. zaświadczenie o sytuacji rodzinnej wnioskodawcy wydawane przez właściwą do spraw zdrowia lub opieki społecznej jednostkę organizacyjną gminy. Na wezwanie w przedmiocie uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy nie przysługuje zażalenie. Należy podkreślić, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie. Tym samym, zgodnie z wolą ustawodawcy, wydanie prawidłowego orzeczenia w zakresie przyznania prawa pomocy możliwe jest tylko wówczas, gdy brak jest jakichkolwiek wątpliwości, co do sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych strony. W niniejszej sprawie ten warunek dopuszczalności przyznania prawa pomocy nie został spełniony. W związku z powyższym, wobec braku wystarczających danych do ustalenia możliwości płatniczych skarżącego należało uznać, że nie wykazał on w niniejszej sprawie, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2, art. 255, art. 254 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.