II SA/Wa 643/06
WyrokWSA w Warszawie2006-06-26
Skład orzekający: Ewa Pisula-Dąbrowska, Adam Lipiński, Jacek Fronczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, rozpatrując sprawę po uchyleniu przez sąd administracyjny jego decyzji, powinien zawiesić postępowanie, jeśli wyrok sądu pierwszej instancji, na który powołuje się skarżący, nie jest prawomocny z powodu wniesienia skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Organ II instancji, który powziął wiadomość o braku prawomocności wyroku sądu administracyjnego pierwszej instancji, powinien zawiesić postępowanie odwoławcze na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 Kpa, do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy sądowo-administracyjnej. Umorzenie postępowania w takiej sytuacji jest błędem proceduralnym. Skarga kasacyjna, nawet jeśli nie obejmuje całości przedmiotu sprawy, nie ogranicza obowiązku sądu administracyjnego badania z urzędu przesłanek nieważności postępowania, co może wpływać na zakres orzekania przez NSA.Stan faktyczny
J. P., żołnierz, ubiegał się o świadczenie finansowe na pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego. Po wydaniu przez organy wojskowe decyzji przyznających świadczenie za częściowo sporny okres, WSA w Poznaniu uchylił te decyzje w części dotyczącej okresu po lutym 2002 r. Następnie organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie, uznając je za przedwczesne z powodu braku prawomocności wyroku WSA w Poznaniu. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Kpa i PPSA, wskazując na brak tożsamości przedmiotu skargi kasacyjnej z przedmiotem sprawy rozstrzyganej przez organy. WSA w Warszawie uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] sierpnia 2005 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego WA M. z dnia [...] kwietnia 2005 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Pisula-Dąbrowska, Sędzia WSA Adam Lipiński (spr.), Asesor WSA Jacek Fronczyk, Protokolant Marcin Błach, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie przyznania świadczenia finansowego na pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego: 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr: znak: [...]; 2) zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości
J. P., żołnierz pełniący czynną służbę wojskową, wystąpił o przyznanie mu świadczenia finansowego na pokrycie kosztów wynajmu lokalu mieszkalnego za okres od [...] sierpnia 2001 r. do [...] lutego 2002 r. Po rozpatrzeniu niniejszej sprawy, Dyrektor Oddziału Terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w P. decyzją z dnia [...] maja 2002 r. przyznał żołnierzowi świadczenie finansowe umożliwiające pokrycie kosztów wynajmu lokalu mieszkalnego za okres od [...] listopada 2001 r. do [...] stycznia 2002 r. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją z dnia [...] lipca 2002 r. wydaną przez Dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w P. Na skutek skargi J. P. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, wyrokiem z dnia [...] stycznia 2005 r. uchylił obie powyższe decyzje w tej tylko części, w której nie orzeczono o prawie do świadczenia finansowego na pokrycie kosztów najmu lokalu za czas począwszy od [...] lutego 2002 r. W dniu [...] marca 2005 r. stwierdzono prawomocność tego wyroku.
Ponownie rozpatrując sprawę, Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w P. decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r. przyznał oficerowi świadczenie finansowe na pokrycie kosztów najmu lokalu za czas od [...] do [...] lutego 2002 r.
J. P. w odwołaniu od powyższej decyzji wskazał na nieuwzględnienie jego pisma z dnia [...] kwietnia 2005 r., w którym wnosił o wypłatę kwoty [...] zł, wraz z odsetkami od dnia [...] lutego 2002 r., podnosząc iż zaskarżona decyzja nie jest realizacją wytycznych zawartych w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Organ II Instancji – Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt. 2 Kpa oraz w związku z art. 13 ust. 7 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (t. j. Dz. U. z 2005 r., nr 41, poz. 398), uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 3 czerwca 2005 r. uchylił swoje postanowienie stwierdzające prawomocność wyroku z dnia 13 stycznia 2005 r., a zatem wyrok z dnia 13 stycznia nie był prawomocny, a postępowanie prowadzone przez organ I instancji było przedwczesne. W aktach sprawy znajduje się skarga kasacyjna żołnierza od powyższego wyroku dotycząca świadczenia z okres od [...] sierpnia do [...] października 2001 r.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. P. oraz w piśmie z dnia [...] grudnia 2005 r. podniósł naruszenie przez organ art. 168 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) oraz art. 7 i 138 Kpa. Przyznawał fakt złożenia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, jednakże podkreślał, że zakres tej skargi dotyczył jedynie świadczenia za okres od [...] sierpnia do [...] października 2001 r., dlatego też nie istniała tożsamość przedmiotu sporu objętego skargą kasacyjną i przedmiotu sprawy rozstrzyganej aktualnie przez oba organy (świadczenie za okres po dniu [...] stycznia 2002 r.) i dlatego, zdaniem skarżącego, organ II instancji powinien rozpatrzeć sprawę co do meritum tak zakreślonego przedmiotu sprawy, a nie umarzać postępowanie.
W odpowiedzi na skargę Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej wniósł o jej oddalenie przytaczając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na podstawie art. 13 par. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi do rozpoznania sprawy właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. W niniejszej sprawie sądem tym jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
Natomiast zgodnie z treścią art. 1 par 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania.
Rozpatrywana pod tym kątem skarga jest w znacznej mierze zasadna. Istota problemu sprowadza się do oceny prawidłowości decyzji Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. Oceny tej nie można jednakże przeprowadzać jedynie pod kątem porównania przedmiotu skargi kasacyjnej z przedmiotem sprawy rozstrzyganej przez oba organy po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - jak to czyni skarżący, ale należy mieć tu przede wszystkim na uwadze treść art. 183 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z którego przepisu wynika obowiązek badania z urzędu przez Naczelny Sąd Administracyjny przesłanek nieważności postępowania, niezależnie od granic skargi kasacyjnej. Tak więc poddanie przez skarżącego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu pod kontrolę Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie ogranicza tej kontroli jedynie do przedmiotu skargi kasacyjnej. Stąd też wywód o braku tożsamości przedmiotu sprawy rozpatrywanej obecnie przez organ i skargi kasacyjnej nie może stanowić sam w sobie przesłanki umożliwiającej dalsze rozpoznawanie sprawy przez organ w zakresie uchylonym przez wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, a nie objętym skargą kasacyjną. Takie rozumowanie wyłącza treść powołanego wyżej przepisu.
W niniejszej sprawie, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zaskarżona decyzja Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej nie jest prawidłowa. Organ II instancji, skoro powziął wiadomość, iż wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu nie jest prawomocny, wobec uchylenia przez ten Sąd swojego poprzedniego postanowienia stwierdzającego prawomocność, powinien zastosować w niniejszej sprawie przepis art. 97 § 1 pkt. 4 Kpa i zawiesić postępowanie odwoławcze, do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia postępowania sądowo-administracyjnego. Wydanie takiego postanowienia było by zasadne zwłaszcza mając na uwadze, określony w art. 183 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zakres orzekania przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Natomiast błędem proceduralnym było tu umorzenie postępowania przez organ II instancji, albowiem wniosek skarżącego po decyzji z dnia [...] sierpnia 2005 r., uchylającej rozstrzygniecie organu I instancji, nadal istnieje i nie został cofnięty. Brak było zatem przesłanek do umorzenia postępowania.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, powyżej wskazane uchybienia miały istotny wpływ na wynik sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ustalił, iż skarga kasacyjna J. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu została przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 6 kwietnia 2006 r. odrzucona (sygn. akt I OSK 682/05). Orzeczenie to wywołuje skutek prawomocności wspomnianego wyżej wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 13 stycznia 2005 r.
Dla jasności niniejszej sprawy zasadnym było zatem nie tylko uchylenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie decyzji Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] sierpnia 2005 r., ale także decyzji organu I instancji z dnia [...] kwietnia 2005 r. Organ ten ponownie rozpatrując sprawę jest związany prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu i wytycznymi zawartymi w uzasadnieniu tego wyroku.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 par. 1 ppkt 1 c przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji. O wykonalności zaskarżonej decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło