II SA/Wa 645/18
WyrokWSA w Warszawie2020-01-21
Skład orzekający: Janusz Walawski, Łukasz Krzycki, Ewa Radziszewska-Krupa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie przyznania studentowi urlopu długoterminowego, wydana na podstawie regulaminu studiów, narusza prawo, jeśli student nie spełnia enumeratywnie wymienionych w regulaminie przesłanek, a jego wniosek opiera się na braku dostępu do rejestracji na zajęcia?Ratio decidendi
Decyzja o przyznaniu urlopu długoterminowego studentowi ma charakter uznaniowy, co oznacza, że organ ma prawo wyboru treści rozstrzygnięcia, ale musi ono być poparte materiałem dowodowym i właściwie uzasadnione. W przypadku braku spełnienia przez studenta enumeratywnie wymienionych w regulaminie przesłanek do udzielenia urlopu, organ ma prawo, a nawet obowiązek wydać decyzję o odmowie. Sądowa kontrola takich decyzji ogranicza się do oceny prawidłowości postępowania i ustalenia stanu faktycznego, a nie oceny słuszności czy celowości, o ile organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego.Stan faktyczny
Student R.K. złożył wniosek o udzielenie urlopu długoterminowego z powodu braku dostępu do rejestracji na zajęcia. Dziekan Wydziału odmówił udzielenia urlopu, a Prorektor Uniwersytetu utrzymał tę decyzję w mocy, wskazując, że student nie spełnia przesłanek określonych w regulaminie studiów. Student wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego. Pełnomocnik studenta podniósł dodatkowo zarzut nieważności decyzji z powodu braku podpisu pod odwołaniem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski (spr.), Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Protokolant referent stażysta Adrianna Siniarska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi R.K. na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] w W. z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania urlopu długoterminowego oddala skargę
Prorektor ds. Studenckich i Kształcenia Uniwersytetu [...] w [...] decyzją z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...], działając na podstawie art. 172 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2017 r. Poz. 2183 z późn. zm.), art. 104, art. 107 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z § 52 ust. 3 Regulaminu Studiów w [...] stanowiącego załącznik do uchwały Senatu [...] nr [...]z dnia [...] kwietnia 2017 r., utrzymał w mocy decyzję Dziekana Wydziału [...] z dnia [...] listopada 2017 r. o odmowie udzielenia R.K. urlopu długoterminowego.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji podał, że możliwość wzięcia urlopu długoterminowego określa § 36 ust. 1 Regulaminu. Katalog przyczyn uzasadniających żądanie został określony w ust. 2 tego przepisu. W przypadku odwołującego się nie zachodzi żaden przypadek określony w tym ustępie.
W stosunku do studenta, który nie spełnia żadnego z enumeratywnie wymienionych warunków co do urlopu, organ I instancji nie tylko miał prawo, ale i obowiązek wydania decyzji o nieudzieleniu urlopu (§ 36 ust. 8 Regulaminu).
R.K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prorektora ds. Studenckich i Kształcenia [...] z dnia [...] lutego 2018 r.
Skarżący zarzucił w skardze, że decyzja narusza przepisy prawa procesowego oraz materialnego, tj. 6-10, art. 77, art. 80, art. 103 i art. 107 k.p.a. oraz art. 190 i art. 207 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, poprzez bezpodstawne wydanie decyzji dotyczącej utrzymania w mocy decyzji organu pierwszej instancji, mimo że nie zaistniały ku temu żadne przesłanki.
Prorektor ds. Studenckich i Kształcenia [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie, jako niedopuszczalnej z uwagi na brak należytego sformułowania zarzutów, brak uzasadnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy i brak podpisu skarżącego na skardze lub jej oddalenie jako bezzasadnej.
W tym miejscu podać należy, że skarżący w dniu 21 października 2019 r. ustanowił w sprawie profesjonalnego pełnomocnika, który w piśmie procesowym z dnia 31 października 2019 r. (uzupełnienie skargi) wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania.
Pełnomocnik skarżącego zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie art. 63 § 3 k.p.a. w zw. z art. 127 § 1 i art. 128 k.p.a. oraz art. 15 k.p.a., polegające na rozpoznaniu odwołania skarżącego mimo faktu, że nie złożył on podpisu pod odwołaniem, co powoduje, że organ odwoławczy podjął działanie z urzędu, a nie na wniosek (odwołanie) strony, a tym samym zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 k.p.a
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób uzasadniający usunięcie jej z obrotu prawnego.
Podstawę materialnoprawną wydania zaskarżonej decyzji stanowi przepis art. 172 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2017 r. poz. 2183 z późn. zm. – dalej jako "ustawa"), student może uzyskać urlop od zajęć na uczelni na zasadach i w trybie określonych w regulaminie studiów.
Powyżej przytoczony przepis przyznaje studentowi uczelni publicznej i uczelni niepublicznej prawo do urlopu, z którego będzie mógł skorzystać na zasadach i w trybie określonym w regulaminie studiów. Jest to kolejny z przepisów wskazujących sprawy wymagające unormowania w regulaminie studiów, o którym mowa w art. 160 przedmiotowej ustawy. W myśl przywołanego przepisu organizację i tok studiów oraz związane z nimi prawa i obowiązki studenta określa regulamin studiów.
Zgodnie natomiast z § 36 ust. 1 Regulaminu studiów [...] w uzasadnionych przypadkach studentowi przysługuje urlop. Udzielony urlop może być krótkoterminowy trwający nie dłużej niż 10 tygodni albo długoterminowy obejmujący dwa kolejne semestry. Student może uzyskać urlop z powodu: stanu zdrowia, wyjazdu krajowego lub zagranicznego organizowanego przez uczelnię, samorząd studencki, organizacje studenckie i koła naukowe, odbywania czynnej służby wojskowej, urodzenia się jego dziecka, przysposobienia dziecka, konieczności sprawowania opieki nad dzieckiem, w innych odpowiednio uzasadnionych przez studenta przypadkach (§ 36 ust.2 Regulaminu). Urlop może być udzielony w dowolnym momencie trwania roku akademickiego, z tym, że urlop nie może być udzielony wcześniej niż od dnia złożenia wniosku. Ograniczenie to nie dotyczy urlopów przyznawanych ze względu na stan zdrowia (§ 36 ust. 4 Regulaminu).
Z akt sprawy wynika, że skarżący w dniu 8 czerwca 2017 r. złożył wniosek o udzielenie urlopu długoterminowego z powodu braku dostępu do rejestracji na zajęcia.
W ocenie składu orzekającego, organ zasadnie uznał, że nie zachodzą przesłanki określone w § 36 ust. 1 Regulaminu, a w szczególności inny odpowiednio przez studenta uzasadniony przypadek, co znajduje potwierdzenie w zebranym w sprawie materiale dowodowym.
Podkreślić należy, że decyzja w sprawie przyznania omawianego urlopu długoterminowego jest tzw. decyzją uznaniową, o czym świadczy brzmienie tego przepisu: "może uzyskać".
Korzystanie z uznania administracyjnego oznacza, że organ ma w sprawie prawo wyboru treści rozstrzygnięcia, jednakże wybór taki nie może być dowolny, a więc musi być poparty zebranym w sprawie materiałem dowodowym, a także zostać właściwie uzasadniony. Natomiast kontrola sądowa rozstrzygnięć podejmowanych w ramach uznania administracyjnego ogranicza się do tego, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo prowadzonym postępowaniem z zachowaniem procedury administracyjnej, zwłaszcza szczegółowym ustaleniem stanu faktycznego. Ocena pod kątem kryteriów słuszności i celowości prowadzona jest wyłącznie w zakresie ustalenia, czy organy nie przekroczyły granic uznania administracyjnego, albowiem podejmowanie decyzji uznaniowej nie może oznaczać dowolności i arbitralności. Aby nie doszło do przekroczenia granic uznania administracyjnego, organ powinien zgodnie z art. 7 i art. 77 k.p.a. podjąć wszelkie kroki do wyjaśnienia sprawy, ocenić w sposób swobodny, a nie dowolny sposób zebrany w sprawie materiał dowodowy nie naruszając przy tym art. 80 k.p.a., a następnie uzasadnić swoje rozstrzygnięcie zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a.
Zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie, organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego. Podjął bowiem wystarczające kroki do wyjaśnienia sprawy, prawidłowo ocenił materiał dowodowy stanowiący podstawę rozstrzygnięcia i uzasadnił swoją decyzję w sposób określony w art. 107 § 3 k.p.a.
Zaskarżona decyzja jest zasadna i została wydana w ramach ustawowych uprawnień organu.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze, Sąd uznał je za niezasadne. Skarżący nie wskazał na czym polega naruszenie przez organ przepisów prawa procesowego i materialnego, co konsekwencji uniemożliwiło Sądowi ocenę ich zasadności.
Natomiast odnosząc się do zarzutu podniesionego przez pełnomocnika skarżącego w piśmie procesowym z dnia 31 października 2019 r. i wniosku o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji podać należy, że zaskarżona decyzja została doręczona skarżącemu w dniu 20 lutego 2018 r. Skarżący w dniu 21 grudnia 2017 r. wniósł odwołanie od decyzji Dziekana Wydziału [...] z dnia [...] lutego 2018 r. oraz od decyzji Dziekana Wydziału [...] z dnia [...] listopada 2017 r. o skreśleniu skarżącego z listy studentów trzeciego roku jednolitych studiów magisterskich prowadzonych w trybie stacjonarnym na kierunku [...] na Wydziale [...]. Decyzja tak stała się również przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i został zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Wa 646/18. W aktach tych spraw faktycznie brak jest oryginału podpisanego przez skarżącego odwołania, a znajduję się w nich kserokopia, na której widnieje podpis skarżącego. Tym samym zarzut pełnomocnika skarżącego zawarty w piśmie procesowym z dnia 31 października 2019 r. "...że nie złożył on podpisu pod odwołaniem...", w ocenie Sądu jest niezasadny. Pokreślić należy, że pełnomocnik organu zobowiązał się odszukać i dostarczyć do Sądu oryginał odwołania, ale nie został on jednak odnaleziony. W związku z powyższym Sąd uznał, że pomimo braku oryginału odwołania, nie sposób przyjąć, że nie zostało ono podpisane przez skarżącego. Sąd nie podzielił stanowiska pełnomocnika, że organ odwoławczy rozpatrzył odwołanie działając z urzędu.
W tym stanie rzeczy skład orzekający doszedł do wniosku, że pomimo stwierdzenia pewnego uchybienia proceduralnego nie sposób zarzucić organowi, że rażąco naruszył prawo w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
W związku z powyższym Wojewódzkie Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło