II SA/Wa 656/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung, Asesor WSA Janusz Walawski, Protokolant Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi E. W. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego - oddala skargę - Komendant Główny Straży Granicznej, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania E. W., utrzymał w mocy decyzję Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej z dnia [...] września 2005 r. nr [...] odmawiającej przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Organ odwoławczy uzasadniając decyzję stwierdził, że brak jest podstaw do przyznania skarżącemu prawa do równoważnika za brak lokalu mieszkalnego na podstawie art. 96 ust. 1 ustawy o Straży Granicznej w związku ze zmianą treści art. 92 ust. 3, wprowadzoną ustawą z dnia 22 kwietnia 2005 r. o zmianie ustawy o Straży Granicznej oraz niektórych ustaw (Dz. U. Nr 90, poz. 757), przewidującą nową definicję miejscowości pobliskiej, zgodnie z którą K. (miejscowość, w której funkcjonariusz posiada lokal mieszkalny) nie jest już miejscowością pobliską wobec L. (miejscowość pełnienia służby). Organ wskazał, że w dniu [...] kwietnia 1993 r. E. W. uzyskał, zgodnie z przysługującymi normami lokal mieszkalny w miejscowości pełnienia służby tj. w K., przy ulicy [...]. Lokal ten przyznany został decyzją Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej. Skarżący pełnił wówczas obowiązki służbowe w GPK K. Po przeniesieniu funkcjonariusza do pełnienia służby w Komendzie [...] w L. w dniu [...] sierpnia 2003 r., miejscowość zamieszkania – K. w myśl obowiązujących wówczas przepisów pozostawała nadal miejscowością pobliską do miejsca pełnienia służby w L. Przydział zatem E. W., pełniącemu służbę w L. lokalu mieszkalnego w K. przy ul. [...] realizuje prawo funkcjonariusza do lokalu, co oznacza, że równoważnik pieniężny za brak lokalu mu nie przysługuje. Komendant Główny Straży Granicznej argumentując rozstrzygnięcie powołał się ponadto na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2002 r. sygn. akt I SA 1371/00. W skardze do Sądu E. W. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Uzasadniając skargę E. W. zarzucił organowi naruszenie przepisów ustawy o Straży Granicznej tj. art. 96 ust. 1, art. 92 ust. 1 i 3 oraz przepisu § 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i warunków przyznawania funkcjonariuszowi Straży Granicznej równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz szczególnych warunków jego zwrotu, a także sposobu postępowania w przypadku wystąpienia zbiegu uprawnień do jego otrzymania (Dz. U. Nr 118, poz. 1014 ze zm.) poprzez błędną ich wykładnię. Zarzucił decyzji ponadto naruszenie art. 2, 7 i 32 Konstytucji RP poprzez nierówne traktowanie w ten sam sposób wszystkich funkcjonariuszy Straży Granicznej w tej samej sytuacji faktycznej. Skarżący stwierdził, że wobec tego, że K., w związku z nowelizacją ustawy o Straży Granicznej, straciło status miejscowości pobliskiej względem miejsca pełnienia służby w L., to w konsekwencji nabywa on prawo do równoważnika za brak lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W świetle art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym stosownie do art. 1 § 2 tej ustawy kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów stwierdzić należy, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przepis art. 92 ust. 1 ustawy o Straży Granicznej przyjmuje jako zasadę, że funkcjonariuszowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej. Pochodną prawa do lokalu mieszkalnego jest prawo do równoważnika pieniężnego przysługującego funkcjonariuszowi za brak lokalu. Stosownie bowiem do art. 96 ust. 1 ustawy z 12 października 1990 r. o Straży Granicznej funkcjonariuszowi przysługuje równoważnik pieniężny, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. Oznacza to, że prawo funkcjonariusza do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego jest ściśle związane z posiadaniem przez niego prawa do otrzymania przydziału lokalu mieszkalnego i istnieje dotąd, dopóki przedmiotowe prawo nie zostanie zrealizowane. Jeżeli funkcjonariusz nabędzie prawo do lokalu mieszkalnego, to wówczas nie przysługuje mu równoważnik pieniężny za brak lokalu, mimo iż miejscowość, w której posiada przydzielony lokal mieszkalny utraciła wskutek zmiany przepisów charakter miejscowości pobliskiej w rozumieniu art. 92 i 96 powołanej ustawy o Straży Granicznej. Jak wynika z akt sprawy, w dacie wydania decyzji ostatecznej sytuacja mieszkaniowa skarżącego nie uległa zmianie od 1993 roku, kiedy to Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej decyzją z dnia [...] kwietnia 1993 r. przydzielił E. W. lokal mieszkalny w K. Skarżący pełnił wówczas obowiązki służbowe w GPK K. Po przeniesieniu w dniu [...] sierpnia 2003 r. funkcjonariusza do pełnienia służby w Komendzie [...] w L., miejscowość zamieszkania – K., w myśl obowiązujących wówczas przepisów pozostawała nadal miejscowością pobliską do miejsca pełnienia służby w L. W niniejszej sprawie nie ma więc żadnego znaczenia wprowadzona ustawą z dnia 22 kwietnia 2005 r. o zmianie ustawy o Straży Granicznej oraz niektórych ustaw (Dz. U. Nr 90, poz. 757) zmiana art. 92 ust. 3 polegająca na wprowadzeniu nowej definicji miejscowości pobliskiej, zgodnie z którą K. nie jest już miejscowością pobliską wobec L. Nietrafny jest również zarzut skarżącego o naruszeniu art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Artykuł 32 ust 1 Konstytucji RP stanowiący o równości wszystkich wobec prawa ma charakter klauzuli generalnej i nie może stanowić materialno – prawnej podstawy do dochodzenia roszczeń. Powołany przepis stanowi wskazówkę do takiego uregulowania w drodze ustaw i innych aktów prawnych sfery praw i obowiązków obywateli, aby byli oni jednakowo traktowani wobec prawa. W istocie przepis zawiera normę ustrojową adresowaną do organów państwa. Art 32 ust 1 Konstytucji RP nie zawiera natomiast normy prawnej pozwalającej określić prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego . W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji. Sąd nie uwzględnił wniosku o zasądzenie od organu kosztów postępowania, ponieważ zgodnie z art. 200 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwrot kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw przysługuje skarżącemu od organu w wypadku uwzględnienia skargi oraz w sytuacji określonej w art. 201 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca.