II SA/Wa 658/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung (spr.), Asesorzy WSA Jacek Fronczyk, WSA Jarosław Trelka, Protokolant Milada Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2006 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] września 2005 r., 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwoka N. S. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych powiększoną o kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa złote 80/100) złotych podatku VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania J. D., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] września 2005 r. nr [...] o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu organ wskazał, że J. D. w dniu [...] sierpnia 2005 r. wystąpił z wnioskiem o przyznanie dodatku mieszkaniowego w związku z zajmowaniem przez niego lokalu mieszkaniowego położonego w W. przy ul. [...]. Prezydent W. decyzją z dnia [...] września 2005 r. odmówił J. D. przyznania dodatku mieszkaniowego w związku z wypowiedzeniem mu najmu lokalu oraz orzeczeniem o eksmisji z tego lokalu, a także brakiem uprawnień do lokalu zamiennego lub socjalnego. Od tej decyzji zainteresowany wniósł odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. Badając sprawę Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. stwierdziło, iż skarżący jest osobą nieuprawnioną do otrzymania dodatku mieszkaniowego, bowiem nie należy do kręgu osób wymienionych w art. 2 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Odnosząc się do zrzutów skarżącego, organ wskazał, iż przedmiotem postępowania sądowego jest eksmisja z lokalu, a zatem nie jest to spór dotyczący kwestii rozstrzygania umowy najmu. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi J. D. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, uznanie, iż istnieje jego uprawnienie do dodatku mieszkaniowego oraz obowiązek realizacji tego uprawnienia. W uzasadnieniu obszernej skargi powoływał te same okoliczności, które ukazywał już w odwołaniu, iż organ pomimo braku ponownego rozstrzygnięcia w postępowaniu przed sądem powszechnym jego uprawnień do lokalu, w związku ze złożonym powództwem wzajemnym, stwierdza brak takich uprawnień skarżącego, co jest naruszeniem prawa. Wnosił również o, jak to określił, "zastosowanie instytucji pytania prawnego na okoliczność braku zgodności z konstytucją..." art. 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o uwzględnienie skargi. W uzasadnieniu podniosło, iż argumentacja skargi oraz badanie akt organu pierwszej instancji nie pozwalają na ustalenie, czy w niniejszej sprawie doszło do skutecznego rozwiązania umowy najmu lokalu mieszkalnego, a organ odwoławczy nie zachował właściwej stanowczości w ustaleniu stanu faktycznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy stwierdzić, że stosownie do treści art.13 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz.1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne są powołane do rozpoznawania wszystkich spraw sądowoadministracyjnych z wyjątkiem tych spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość Naczelnego Sądu administracyjnego, a właściwym miejscowo do rozpoznania ww. spraw jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Podkreślić należy, że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Wojewódzki sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swojej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej. Przy czym kontrola sądu sprowadza się do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Powyższe oznacza, że sąd administracyjny nie jest kolejną instancją odwoławczą od ostatecznej decyzji administracyjnej, a – jak wspomniano wyżej – ocenia ten akt pod względem legalności. Należy także podkreślić, że stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami oraz wnioskami skargi, a także powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że oceniając zaskarżoną decyzję pod względem jej zgodności z prawem, sąd obowiązany jest wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji, Sąd uznał, że niniejsza skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2001 r., Nr 71, poz. 734 ze zm.), dodatek mieszkaniowy przysługuje najemcom oraz podnajemcom lokali mieszkalnych, osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych, do których przysługuje im spółdzielcze prawo lokalu mieszkalnego, osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych, znajdujących się w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom samodzielnych lokali mieszkalnych, innym osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem, osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny. W ust. 2 wyraźnie wskazano, że dodatek mieszkaniowy przysługuje na podstawie tylko jednego z tytułów wymienionych w ust. 1. Skoro ustawodawca w powołanym wyżej przepisie, jasno określił przesłanki ewentualnego przyznania dodatku mieszkaniowego, to należało w pierwszej kolejności ustalić, czy w niniejszej sprawie organy pierwszej i drugiej instancji zasadnie przyjęły, że J. D. nie spełnia kryteriów przewidzianych w art. 2 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Ze znajdującej się w aktach sprawy dokumentacji wynika, iż umowa najmu lokalu położonego w W. przy ul. [...] została wypowiedziana ze skutkiem na dzień [...] marca 2000 r. Wskazać należy, iż w aktach administracyjnych brak jest zarówno samej umowy najmu, jak i jej wypowiedzenia. Jak wynika z decyzji Prezydenta W., Sąd Rejonowy dla W. wyrokiem z dnia [...] marca 2005 r. orzekł eksmisję skarżącego z przedmiotowego lokalu, jednak wyrok ten nie jest prawomocny. W aktach sprawy znajduje się również odpowiedź na pozew o eksmisji J. D. wraz z powództwem wzajemnym dotyczącym wypowiedzenia mu umowy najmu. Bezspornym jest, iż najem, w tym lokali mieszkalnych, jest stosunkiem cywilnoprawnym, który wynika z umowy oraz z przewidzianej w prawie lokalowym decyzji o przydziale. Ustawa o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych z dnia 2 lipca 1994 r. (Dz. U. Nr 105, poz. 509 ze zm.) w rozdziale 5 przewiduje możliwość wypowiedzenia najmu na określonych podstawach lub wytoczeniu powództwa o rozwiązanie najmu. Bezspornym jest, co wskazuje organ, a potwierdza skarżący, iż aktualnie nie zostało jeszcze zakończone postępowanie toczące się przed Sądem Rejonowym dla W. w sprawie [...] o eksmisję skarżącego z przedmiotowego lokalu. Bezspornym jest, co wynika ze znajdującej się w aktach sprawy odpowiedzi na pozew J. D., iż kwestionował on skuteczność rozwiązania z nim umowy najmu. W świetle przedstawionego wyżej stanu faktycznego, brak było podstaw w chwili wydania decyzji przez organy obu instancji, do rozstrzygnięcia w postępowaniu administracyjnym, czy skarżący utracił tytuł prawny do zajmowanego lokalu. Wskazać również należy, iż niezasadne jest zawarte w decyzjach obu instancji twierdzenie, że skarżący nie posiada uprawnień do lokalu zamiennego lub socjalnego. Zgodnie bowiem z treścią art. 36 ustawy o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkalnych, Sąd powszechny, biorąc pod uwagę dotychczasowy sposób korzystania z lokalu przez najemcę, jego szczególną sytuację materialną i rodziny, może w wyroku nakazującym opróżnienie lokalu orzec o uprawnieniu najemcy do otrzymania lokalu socjalnego. Mając powyższe na uwadze, Sąd – z mocy przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 152 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.