II SA/Wa 664/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska – Jung (spr.), Sędziowie WSA Jacek Fronczyk, Andrzej Góraj, Protokolant Starszy asystent sędziego Joanna Ukalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lipca 2011 r. sprawy ze skargi K.D. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej przy S. w W. z dnia [...] stycznia 2011 r. nr bez numeru w przedmiocie odmowy przyznania stypendium socjalnego, mieszkalnego i na wyżywienie 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Decyzją z dnia [...] października 2010 r. Komisji Stypendialnej Szkoły [...] w W., na podstawie art. 173 ust. 1 pkt 1, 6, 7, art. 175 ust. 3, art. 182 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.) w związku z Regulaminem ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej, stanowiącym załącznik do Zarządzenia Rektora Szkoły [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2006 r. (z późn. zm.) odmówiono K.D. przyznania za rok akademicki [...] stypendium socjalnego, stypendium na wyżywienie oraz stypendium mieszkaniowego ze względu na brak trudnej sytuacji materialnej. Od powyższej decyzji K.D. złożył odwołanie, wnosząc o zmianę decyzji i przyznanie mu stypendium, wskazując, iż jedyną ustawową przesłanką uznania, iż student znajduje się w trudnej sytuacji materialnej jest ustalenie, że dochód w rodzinie studenta nie przekracza określonego poziomu. Natomiast żaden przepis prawa nie uprawnia Komisji Stypendialnej do twierdzenia, iż osoba która rezygnuje z ubiegania się o pomoc z ośrodka pomocy społecznej sama stwierdza, że nie spełnia przesłanek do uzyskania tego wsparcia, a tym samym nie spełnia przesłanek do ubiegania się o świadczenia socjalne. Stypendialna Komisja Odwoławcza Szkoły [...], decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. odmówiła przyznania K.D. stypendium socjalnego, mieszkaniowego i na wyżywienie. W dniu [...] listopada 2010 r. K.D. złożył do prorektora do spraw studenckich wniosek o uchylenie decyzji Stypendialnej Komisji Odwoławczej z dnia [...] listopada 2010 r. Decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. Prorektor ds. [...] Szkoły [...] w W. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 207 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 z późn. zm.) oraz § 43 ust. 2 pkt 2 Regulaminu ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej, stanowiącego załącznik do Zarządzenia Rektora nr [...] z dnia [...] stycznia 2006 r. (z późn. zm.) – po rozpatrzeniu odwołania uchylił w całości decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej z dnia [...] listopada 2010 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji wskazał, iż Odwoławcza Komisja Stypendialna nie może odnosić się do sytuacji życiowej studenta w świetle przepisów o pomocy społecznej i warunkować przyznanie stypendium socjalnego spełnieniem wymogów dotyczących oceny sytuacji życiowej studenta, gdyż nie wskazują na to przepisy, na podstawie których Komisja działa. Decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. Stypendialna Komisja Odwoławcza odmówiła przyznania K.D. na rok akademicki [...] stypendium socjalnego, mieszkaniowego i na wyżywienie ze względu na brak trudnej sytuacji materialnej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie K.D. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego – w szczególności art. 7, art. 11 w zw. z art. 107 § 1 i 3 k.p.a., art. 12 k.p.a. w zw. z art. 35 § 1, 2 i 3 k.p.a. oraz art. 179 i 182 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym. W uzasadnieniu skargi wskazał, iż zaskarżona decyzja nie zawiera praktycznie uzasadnienia, nadto bezprawnie odmawia mu przyznania wnioskowanych stypendiów, gdyż udokumentowany przez niego dochód miesięczny netto na osobę w rodzinie uprawnia go do ubiegania się o przyznanie tych stypendiów. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, iż uznaje zarzuty skarżącego w części dotyczącej braku właściwego uzasadnienia zaskarżonej decyzji, natomiast nieprawdziwe są twierdzenia skarżącego jakoby każdy student ubiegający się o przyznanie stypendium socjalnego, którego miesięczny dochód na osobę w rodzinie przekracza ustawowe minimum, miał prawo do otrzymania stypendium. Bowiem środki finansowe, jakie uczelnia może przeznaczyć na stypendia są ograniczone, może zatem zajść sytuacja, gdy liczba studentów ubiegających się o stypendia i spełniających kryterium dochodowe jest zbyt duża, aby otrzymali stypendia, o które się ubiegają. W takiej sytuacji organ ma prawo odmowy przyznania stypendium niektórym studentom, znajdującym się w lepszej sytuacji materialnej niż inni, mimo iż spełniają kryterium dochodowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Oznacza to, iż sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z obowiązującymi przepisami prawa. Skarga oceniana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 173 ust. 1 pkt 1, pkt 6, pkt 7 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2005 r. Nr 164, poz. 1365 z późn. zm.) student może ubiegać się o pomoc materialną ze środków przeznaczonych na ten cel w budżecie państwa w formie stypendium socjalnego, stypendium na wyżywienie i stypendium mieszkaniowego. Rektor, działając na podstawie art. 179 ust. 2 ww. ustawy, w porozumieniu z uczelnianym organem samorządu studenckiego ustala wysokość dochodu przypadającego na osobę w rodzinie studenta, uprawniającą do ubiegania się o stypendium socjalne, stypendium na wyżywienie i stypendium mieszkaniowe. Wobec powyższego, Rektor Szkoły [...] w W. w Regulaminie ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej stanowiącym załącznik do Zarządzenia Rektora Szkoły [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2006 r. w sprawie zasad przyznawania pomocy materialnej dla studentów, zmienionym Zarządzeniem nr [...] z dnia [...] listopada 2007 r., w § 11 ustalił, iż stypendium socjalne, mieszkaniowe i na wyżywienie przysługuje studentowi, w którego rodzinie dochód netto na osobę nie przekracza sumy kwot określonych w art. 5 ust. 1 i art. 6 ust. 2 pkt 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 2, poz. 2255 z późn. zm.), chyba że prorektor właściwy ds. studenckich, działając w porozumieniu z Zarządem Samorządu Studentów ustali kwotę niższą, nie mniejszą niż kwota określona w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 z późn. zm.). Jak wynika z treści art. 207 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2005 r. Nr 164, poz. 1365 ze zm.). 1. do decyzji, o których mowa w art. 169 ust. 7 i 8, decyzji podjętych przez organy uczelni w indywidualnych sprawach studentów i doktorantów, a także w sprawach nadzoru nad działalnością uczelnianych organizacji studenckich oraz samorządu studenckiego, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz przepisy o zaskarżaniu decyzji do sądu administracyjnego, 2. decyzje wydawane przez rektora w pierwszej instancji są ostateczne. W takim przypadku stosuje się odpowiednio art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, 3. organem właściwym do wznowienia postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego i wydania dyplomu oraz do stwierdzenia nieważności decyzji o nadaniu tytułu zawodowego i wydaniu dyplomu jest rektor uczelni, 4. przepis ust. 1 stosuje się także do decyzji podjętych przez komisję stypendialną i odwoławczą komisję stypendialną, o których mowa w art. 175 ust. 3 i art. 176 ust. 3. W tym stanie rzeczy wskazać należy, iż organ musi w sposób wyczerpujący zebrać, rozpatrzyć i ocenić cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 i 80 k.p.a.) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. W rozpoznawanej sprawie ani Odwoławcza Komisja Stypendialna, ani Komisja Stypendialna nie uzasadniła swych decyzji czym uchybiła wskazanym regułom postępowania i to w sposób mający istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Brak uzasadnienia powołanych decyzji powoduje, iż nie można stwierdzić, czy zastosowane kryteria przez Komisję Stypendialną były właściwe, czy też nie, bowiem z decyzji nie wynika jakimi kryteriami organy się kierowały. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji Sąd orzekł w oparciu o art. 152 powołanej ustawy.