II SA/Wa 668/11
WyrokWSA w Warszawie2011-06-13
Skład orzekający: Ewa Grochowska-Jung, Adam Lipiński, Ewa Marcinkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy policjantowi, który jest współwłaścicielem domu jednorodzinnego, w którym zajmuje lokal o powierzchni mniejszej niż przysługujące mu normy zaludnienia, przysługuje równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że policjantowi, który jest współwłaścicielem domu jednorodzinnego i zajmuje w nim lokal o powierzchni mniejszej niż przysługujące mu normy zaludnienia, przysługuje równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego. Interpretacja przepisów ustawy o Policji i rozporządzenia wykonawczego powinna uwzględniać normy zaludnienia, a posiadanie lokalu o niewystarczającej powierzchni nie zaspokaja potrzeb mieszkaniowych funkcjonariusza.Stan faktyczny
Funkcjonariusz Policji L.K. złożył wniosek o przyznanie równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Policjant jest współwłaścicielem domu jednorodzinnego, w którym wraz z rodziną zajmuje pokój o powierzchni 18 m2, przy czym przysługuje mu prawo do 4 norm zaludnienia (28 m2). Organy Policji odmówiły przyznania równoważnika, uznając, że posiadanie domu jednorodzinnego wyklucza takie świadczenie. L.K. złożył skargę do WSA, argumentując, że zajmowany lokal nie spełnia norm zaludnienia.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Komendanta [...] Policji oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Rejonowego Policji W. [...], stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, i przyznał koszty pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung Sędziowie WSA Adam Lipiński Ewa Marcinkowska (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Głowala po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi L.K. na decyzję Komendanta [...] Policji z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; 3. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego A.G. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych.
Komendant [...] Policji decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 20 k.p.a. oraz w oparciu o art. 92 ust. 1 i ust. 2, art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania L. K., utrzymał w mocy decyzję Komendanta Rejonowego Policji W. [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. w przedmiocie odmowy przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.
Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
L. K. pełni służbę w Policji od [...] maja 2005 r. Obecnie jest funkcjonariuszem Komendy Rejonowej Policji W. [...]. W służbie stałej został mianowany z dniem [...] maja 2008 r.
W dniu 20 grudnia 2010 r. L. K. złożył oświadczenie mieszkaniowe w celu ustalenia uprawnień do pobierania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz jego wysokości od dnia 18 maja 2008 r.
W oświadczeniu mieszkaniowym wykazał, że zamieszkuje wraz z żoną E. i synami w domu mieszkalnym w O. przy ulicy [...], gdzie jest współwłaścicielem zabudowanej nieruchomości do 1/3 części wraz z bratem J. K. i matką H. K. po 1/3 części.
Z załączonego do akt sprawy odpisu aktu notarialnego Rep. [...] nr [...] z dnia [...] października 2000 r. - Umowy darowizny - wynikało, że L. K. wraz z bratem J. K. i matką H. K. uzyskali po 1/3 części dwie działki: o nr ew. [...] i [...] w obrębie [...] przy ulicy [...]. Na działce o nr ewid. [...] znajduje się dom mieszkalny drewniany, obmurowany z lat 40-tych, 5 izbowy o powierzchni użytkowej 73,61 m2 (w tym powierzchni mieszkalnej 46,70 m2) oraz komórki. Natomiast druga działka o nr ew. [...] jest niezabudowana.
Pismem z dnia [...] grudnia 2010 r. L. K. został zawiadomiony o wszczętym na jego wniosek postępowaniu administracyjnym w sprawie ustalenia uprawnień do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz pouczony o przysługujących mu uprawnieniach w tym postępowaniu.
W toku postępowania organ ustalił, że L. K. pobierał od 2006 r. równoważnik pieniężny za remont zajmowanego domu jednorodzinnego położonego w miejscowości O. przy ul. [...]. Ostatni równoważnik wypłacono zainteresowanemu za rok 2010, z uwzględnieniem 4 norm zaludnienia, po 1 normie dla policjanta, jego żony E. oraz synów P. i I.
Komendant Rejonowy Policji W. [...] decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. wydaną na podstawie art. 97 ust. 5, art. 88 ust. 1 i ust. 4 oraz art. 92 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji w zw. z § 1 ust. 1 pkt 5 oraz § 9 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 100, poz. 918 z późn. zm.), odmówił przyznania L. K. równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż zgodnie z art. 92 ustawy o Policji policjantowi przysługuje równoważnik, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. Szczegółowe zasady przyznawania świadczeń finansowych związanych z prawem do lokalu mieszkalnego reguluje rozporządzenie MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r. W świetle § 1 ust. 1 ww. rozporządzenia równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego przyznaje się policjantowi w służbie stałej, jeżeli w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej on sam lub członkowie jego rodziny, o których mowa w art. 89 ustawy o Policji nie posiadają m.in. domu jednorodzinnego, domu mieszkalno-pensjonatowego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, będącego przedmiotem własności lub współwłasności policjanta lub członków jego rodziny, o których mowa w art. 89 ustawy o Policji.
Organ podkreślił, iż bezspornym w niniejszej sprawie jest fakt, że L. K. jest współwłaścicielem w części 1/3 domu jednorodzinnego położonego w miejscowości O. przy ul. [...]. Wskazany dom mieszkalny znajduje się w miejscowości pobliskiej w rozumieniu art. 88 ust. 4 ustawy o Policji.
W związku z powyższym, należy uznać, iż brak jest podstaw prawnych do przyznania stronie równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.
Od przedmiotowej decyzji L. K. złożył odwołanie do Komendanta [...] Policji. W uzasadnieniu odwołania zarzucił, że organ I instancji dokonał błędnej wykładni art. 92 w zw. z art. 88 ustawy o Policji uznając, iż nie należy mu się równoważnik pieniężny za brak lokalu, mimo że dom którego jest współwłaścicielem nie spełnia norm powierzchni przewidzianych przepisami rozporządzenia wykonawczego MSWiA z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów.
Na poparcie swojego stanowiska skarżący przywołał obszernie orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Podkreślił jednocześnie, że wraz z żoną oraz dwoma synami mieszkają w bardzo złych warunkach mieszkaniowych, zajmują pokój o powierzchni 20 m2, a kuchnię i ubikację mają do wspólnego korzystania z matką H. K. oraz nie mają bezpośredniego dostępu do łazienki. Pozostałą część domu zajmuje natomiast babcia Z. K.
Komendant [...] Policji, w wyniku rozpoznania powyższego odwołania, decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 20 k.p.a. oraz w oparciu o art. 92 ust. 1 i ust. 2, art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Komendanta Rejonowego Policji W. [...].
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż w myśl art. 92 ustawy o Policji policjantowi przysługuje równoważnik, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej.
Powyższy przepis uzależnia zatem prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego od faktu nie posiadania przez policjanta lub członków jego rodziny lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej.
Przy czym pojęcie posiadania należy ograniczyć do zajmowania lokalu mieszkalnego na podstawie określonych tytułów prawnych, których katalog został sprecyzowany w przepisach § 1 ust. 1 pkt 1 - 6 rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.
W katalogu tym, co jest istotne w świetle stanu faktycznego niniejszej sprawy, znajduje się zajmowany przez stronę w części dom mieszkalny na podstawie aktu notarialnego Rep. [...] nr [...] z dnia [...] października 2000 r. - Umowy darowizny.
Odnosząc się do powołanych przez stronę w odwołaniu orzeczeń sądów administracyjnych, organ odwoławczy podkreślił, iż dotyczą one konkretnych, jednostkowych spraw. Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w tych wyrokach wiążą zatem sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia, jedynie w tych właśnie sprawach.
Organy administracji publicznej działają natomiast wyłącznie na podstawie przepisów prawa. Brak jest zaś przepisów w ustawie o Policji, jak również w przepisach wykonawczych do tej ustawy, które mówiłyby wprost, że policjantowi w służbie stałej przysługuje równoważnik za brak lokalu, jeśli zajmuje lokal mieszkalny lub dom jednorodzinny, który jest niezgodny z normami zaludnienia przysługującymi policjantowi oraz członkom jego rodziny wymienionymi w art. 89 ustawy o Policji.
Organ zaznaczył jednocześnie, iż bezspornym w niniejszej sprawie jest fakt, że zajmowany przez L. K. dom mieszkalny (w udziale 1/3 części) nie zapewnia przysługujących 4 norm zaludnienia dla jego rodziny (4 normy x 7 m2 pow. mieszkalnej = 28,0 m2 pow. mieszkalnej). Udział zainteresowanego w 1/3 części w powierzchni mieszkalnej niniejszego domu mieszkalnego wynosi 15,57 m2. Powyższy fakt nie stanowi jednak przesłanki do przyznania zainteresowanemu równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego w świetle powołanych wyżej przepisów prawa materialnego.
Organ przypomniał ponadto, iż kwestię współwłasności reguluje art. 195 Kodeksu cywilnego, w myśl którego istota współwłasności w częściach ułamkowych polega na tym, że własność rzeczy przysługuje wszystkim właścicielom niepodzielnie co oznacza, że żaden z nich nie ma fizycznie wydzielonej części rzeczy na swoją wyłączną własność. Z powyższego wynika, że skarżący wraz z rodziną może korzystać ze wszystkich pomieszczeń znajdujących się w przedmiotowym domu mieszkalnym. Brak jest zatem podstaw do stwierdzenia naruszenia prawa w decyzji wydanej przez Komendanta Rejonowego Policji W. [...].
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie L. K. wniósł o uchylenie zaskarżanej decyzji Komendanta [...] Policji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Komendanta Rejonowego Policji W. [...], jako wydanych z naruszeniem prawa tj. art. 92 ust. 1 ustawy o Policji poprzez błędną jego interpretację w oderwaniu od innych unormowań ustawy o Policji, a w szczególności art. 88 i 89, które to mówią o mieszkaniach spełniających normy zaludnienia, co powinno być również przesłanką warunkującą przyznanie równoważnika.
W uzasadnieniu skargi ponownie podniósł, iż wraz z żoną E., dwójką dzieci, jego mamą H. oraz babcią, mieszkają w domu jednorodzinnym o powierzchni mieszkalnej ok. 47 m2. Przy czym on wraz ze swoją rodziną zajmują pokój o powierzchni 18 m2, natomiast kuchnię i ubikację mają wspólną z matką i nie mają bezpośredniego dostępu do łazienki. Pozostałą cześć domu zajmuje babcia Z. K., która przepisała tę nieruchomość na niego oraz pozostałych współwłaścicieli i będzie mieszkała w tym domu do końca swojego życia. Bezspornym zatem jest, że ww. dom nie zapewnia przysługujących mu norm mieszkaniowych. Obecnie posiada bowiem uprawnienia do 4 norm zaludnienia czyli 4x7 m2=28 m2 powierzchni mieszkalnej, a dom który zajmuje zapewnia mu 15,57 m2 powierzchni mieszkalnej dla jego 4 osobowej rodziny.
Skarżący podkreślił, iż zasadą wykładni prawa jest zasada wykładni normy prawnej w kontekście całej ustawy, a to oznacza, że wykładnia literalna przepisu powinna być uzupełniona wykładnią systemową i celowościową. Przepis art. 92 ust. 1 ustawy o Policji stanowi, że policjantowi przysługuje równoważnik za brak lokalu, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. Przesłanka nieposiadania lokalu mieszkalnego, warunkująca przyznanie równoważnika pieniężnego, winna być jednak odnoszona, zgodnie z regułami wykładni systemowej i celowościowej przepisu, do pojęcia lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 88 i 89 ustawy o Policji, czyli lokalu spełniającego wymogi określone w przepisach, a dotyczące norm zaludnienia.
Na poparcie takiej wykładni przepisów skarżący ponownie powołał się obszernie na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Komendant [...] Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.
W myśl zaś art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej p.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przeprowadzona w niniejszej sprawie sądowa kontrola wydanych decyzji w świetle wskazanych wyżej kryteriów wykazała, iż zaskarżone decyzje nie odpowiadają przepisom prawa, co spowodowało uchylenie obydwu rozstrzygnięć przez Sąd.
Oceniając legalność zaskarżonej decyzji, jak i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji, Sąd podzielił pogląd zaprezentowany w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r. (sygn. akt I OPS 7/09). Wprawdzie uchwała ta została podjęta na tle ustawy o Służbie Granicznej, nie ma zatem w niniejszej sprawie charakteru formalnie wiążącego, należy jednak podkreślić, że biorąc pod uwagę zbieżność regulacji ustawy o Służbie Granicznej ze stanowiącą podstawą prawną w niniejszej sprawie ustawą o Policji, uchwała ta rozstrzyga zagadnienia w istocie tożsame z tym, które stanowi przedmiot sporu w niniejszej sprawie. W przedmiotowej uchwale stwierdzono mianowicie, że równoważnik pieniężny, na podstawie art. 96 ust. 1 ustawy o Straży Granicznej (Dz. U. z 2005 r. Nr 234, poz. 1997 ze zm.), przysługuje funkcjonariuszowi Straży Granicznej, którego małżonek jest współwłaścicielem domu jednorodzinnego, jeżeli zajmowana przez funkcjonariusza część domu (mieszkanie) nie odpowiada co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej według norm zaludnienia określonych w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. Pomimo zatem, że wskazana uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczy zasadności przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu funkcjonariuszowi Straży Granicznej, to z uwagi na tożsamość przepisów regulujących kwestie przyznawania równoważnika, tezy w niej zawarte znajdują pełne zastosowanie także w niniejszej sprawie, dotyczącej zakresu uprawnień funkcjonariusza policji do równoważnika pieniężnego za brak lokalu.
Podstawę materialnoprawną wydanych w niniejszej sprawie decyzji administracyjnych stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.) oraz przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 100, poz. 918 ze zm.).
W myśl art. 88 ust. 1 ustawy o Policji, policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Jest to prawo do lokalu o określonej powierzchni, uwzględniającej normy zaludnienia lokali mieszkalnych, określone na podstawie art. 97 ust. 1 ustawy, w drodze rozporządzenia ministra właściwego do spraw wewnętrznych. Natomiast przepis art. 92 ust. 1 ustawy o Policji stanowi, że policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej.
Przepis § 1 ust. 1 rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r. wymienia negatywne przesłanki, których istnienie wyklucza możliwość przyznania równoważnika za brak lokalu mieszkalnego. Punkt 3 § 1 ust. 1 rozporządzenia stanowi, że równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego przyznaje się policjantowi w służbie stałej, jeżeli w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej on sam lub członkowie jego rodziny, o których mowa w art. 89 ustawy o Policji nie posiadają domu jednorodzinnego, domu mieszkalno - pensjonatowego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, będącego przedmiotem własności lub współwłasności policjanta lub członków jego rodziny, o których mowa w art. 89 ustawy o Policji.
W świetle powyższej uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r. należy uznać, że użyte w treści art. 92 ust. 1 ustawy o Policji sformułowanie "nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej" należy interpretować jako nie posiadanie lokalu mieszkalnego odpowiadającego normom powierzchni mieszkalnej przysługującej policjantowi z uwzględnieniem członków jego rodziny. W sytuacji zatem, gdy posiadany przez policjanta lokal jest mniejszy od przysługujących mu norm zaludnienia, winien on otrzymać równoważnik z tytułu braku odpowiedniego lokalu mieszkalnego. Rozwiązania przyjęte w ustawie o Policji, w szczególności wymóg uwzględniania normy zaludnienia, determinują także interpretację przepisów aktu wykonawczego, tj. rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.
Równoważnik pieniężny za brak lokalu jest świadczeniem zastępczym przyznawanym policjantom do czasu zrealizowania prawa do lokalu przez jego przydział lub przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu. Uprawnienie funkcjonariusza do otrzymania lokalu jest powiązane z przesłanką niezaspokojenia potrzeb mieszkaniowych funkcjonariusza z uwagi na nieposiadanie lokalu w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. Funkcjonariuszowi nie przyznaje się równoważnika pieniężnego z tytułu braku lokalu mieszkalnego, jeżeli nie przysługuje mu prawo do uzyskania przydziału lokalu mieszkalnego w drodze decyzji administracyjnej, ze względu na wystąpienie jednej z przesłanek negatywnych przewidzianych w przytoczonym art. 95 ust. 1 ustawy. Przepisy ustawy o Policji przewidują, że nie przydziela się lokalu mieszkalnego, a więc nie przysługuje prawo do lokalu w razie zaistnienia określonych przesłanek. Funkcjonariusz nie ma prawa do przydziału lokalu, jeżeli w miejscowości, w której pełni służbę lub miejscowości pobliskiej, posiada lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno-pensjonatowy (art. 95 ust. 1 pkt 2), albo gdy taki lokal lub dom posiada małżonek funkcjonariusza (art. 95 ust. 1 pkt 3). Oznacza to, że w sytuacji, gdy funkcjonariusz albo jego małżonek nie posiadają takiego lokalu lub domu, mają prawo do przydziału lokalu mieszkalnego, a gdy lokal mieszkalny nie zostanie przydzielony, funkcjonariuszowi przysługuje równoważnik pieniężny, gdyż nie posiada lokalu mieszkalnego, w rozumieniu art. 88 ustawy o Policji. Posiadanie lokalu mieszkalnego lub domu, o których mowa w przytoczonych przepisach nie jest powiązane z określonym tytułem prawnym do tego lokalu lub domu, a więc może to być lokal lub dom, który posiada policjant na podstawie umowy najmu. Istotne jest jednak to, czy posiadany lokal lub dom ma odpowiednią powierzchnię mieszkalną przysługującą funkcjonariuszowi, a więc czy posiadanie takiego lokalu lub domu oznacza zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych funkcjonariusza w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej.
W świetle powyższych rozważań posiadanie domu jednorodzinnego, jako przesłanka wyłączająca prawo do przydzielenia lokalu mieszkalnego, a w konsekwencji wyłączająca prawo do równoważnika pieniężnego, ma miejsce wówczas, gdy funkcjonariusz posiada w takim domu mieszkanie odpowiadające przysługującej mu powierzchni mieszkalnej.
Jak wynika natomiast z akt administracyjnych sprawy skarżący jest współwłaścicielem w 1/3 części domu jednorodzinnego położonego przy ulicy [...] w O. o powierzchni użytkowej 73,61 m2 (w tym powierzchni mieszkalnej 46,70 m2), w którym zajmuje wraz z żoną oraz dwoma synami część tego domu tj. pokój o powierzchni 18 m2, natomiast kuchnię i ubikację ma do wspólnego korzystania z matką, która jest również współwłaścicielką tego domu. Zajmowany przez skarżącego lokal nie odpowiada zatem przysługującej mu powierzchni mieszkaniowej według norm zaludnienia lokali mieszkalnych określonych w rozporządzeniu MSWiA z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. Nr 105, poz. 884 z późn. zm.).
Dokonana przez organy administracyjne w niniejszej sprawie wykładnia przepisów nie może zatem być uznana za prawidłową. W sposób nieuzasadniony różnicuje bowiem sytuację funkcjonariusza, który nie posiada żadnego lokalu i któremu przysługuje prawo do przydziału lokalu mieszkalnego lub środków na jego uzyskanie lub równoważnika pieniężnego oraz funkcjonariusza, który będąc współwłaścicielem domu jednorodzinnego posiada w nim lokal o powierzchni mniejszej niż wynikające z przepisów prawa normy i któremu ustawa również przyznaje uprawnienie do uzyskania przydziału lokalu (a zatem uznać należy, że jego potrzeby mieszkaniowe pozostają niezaspokojone), jednakże pozbawia go możliwości uzyskania świadczenia w postaci równoważnika pieniężnego.
Należy zatem uznać, że zapadłe w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia organów I i II instancji wydane zostały z naruszeniem prawa materialnego, tj. art. 92 ustawy o Policji, które miało wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku. W oparciu o art. 152 ww. ustawy Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji w całości. Na podstawie art. 250 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c i w związku z § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.), Sąd przyznał pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenie w wysokości 240 zł, powiększone o należny podatek od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej z urzędu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło