II SA/Wa 668/16
PostanowienieWSA w Warszawie2016-10-27
Skład orzekający: Danuta Kania
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga do sądu administracyjnego może być wniesiona na decyzję, która nie istnieje w obrocie prawnym (nie została doręczona ani ogłoszona zgodnie z prawem)?Ratio decidendi
Sąd odrzucił skargę, uznając ją za niedopuszczalną, ponieważ przedmiot zaskarżenia – decyzja Rektora z dnia [...] marca 2016 r. – nie istniała w obrocie prawnym. Decyzja ta nie została doręczona stronie na piśmie ani ogłoszona ustnie w formie przewidzianej prawem, co czyniło ją niewywołującą skutków prawnych i uniemożliwiało jej sądową kontrolę.Stan faktyczny
Skarżący S. K. wniósł skargę na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] w W. z dnia [...] marca 2016 r. w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji dotyczącej odmowy przedłużenia studiów doktoranckich. Organ wniósł o odrzucenie skargi, wskazując, że Rektor nie wydał takiej decyzji, a jedynie Kierownik Studiów Doktoranckich wydał decyzję odmawiającą uchylenia innej decyzji umarzającej postępowanie. Skarżący twierdził, że decyzja Rektora została wydana ustnie. Sąd ustalił, że kwestionowana decyzja Rektora nie istniała w obrocie prawnym, gdyż nie została doręczona ani ogłoszona zgodnie z prawem.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania po rozpoznaniu w dniu 27 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. K. na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] w W. z dnia [...] marca 2016 r. w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji Kierownika Studiów Doktoranckich Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w W. z dnia [...] czerwca 2008 r. w sprawie odmowy przedłużenia studiów doktoranckich postanawia - odrzucić skargę.
Pismem z dnia 14 marca 2016 r. S. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] w W. (dalej: U. w W.) z dnia [...] marca 2016 r. w przedmiocie rozpoznania odwołania z dnia [...] lipca 2008 r. od decyzji Kierownika Studiów Doktoranckich Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w W. z dnia [...] czerwca 2008 r. w sprawie odmowy przedłużenia studiów doktoranckich.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie. Organ podniósł, że w dniu [...] marca 2016 r. Rektor nie wydał żadnej decyzji. Natomiast Kierownik Studiów Doktoranckich Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w W. decyzją z dnia [...] marca 2016 r. nr [...], po rozpatrzeniu wniosku S. K. o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie przedłużenia studiów doktoranckich w związku z decyzją Kierownika Studiów Doktoranckich Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w W. z dnia [...] marca 2012 r. nr [...], odmówił uchylenia decyzji z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] dotyczącej umorzenia postępowania w sprawie wyrażenia zgody na przedłużenie studiów doktoranckich S. K. na Wydziale [...] Uniwersytetu [...] w W. w roku akademickim 2008/2009.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) – dalej: ppsa, w art. 3 § 2 zawiera zamknięty katalog aktów i czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego, natomiast w § 3 tego artykułu znajduje się odesłanie do regulacji szczególnych, które przewidują drogę sądowoadministracyjną.
Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 6 ppsa, sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 ppsa).
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi jest decyzja Rektora Uniwersytetu [...] w W. z dnia [...] marca 2016 r. w przedmiocie rozpoznania odwołania z dnia [...] lipca 2008 r. od decyzji Kierownika Studiów Doktoranckich Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w W. z dnia [...] czerwca 2008 r. w sprawie odmowy przedłużenia studiów doktoranckich.
W ocenie skarżącego, kwestionowana decyzja Rektora U. w W. z dnia [...] marca 2016 r. została wydana ustnie. Skarżący w skardze podniósł, że "w dniu [...] marca 2016 r. ponownie zatelefonowałem do Rektora U. o godzinie 11:21. Telefon odebrała sekretarka Rektora U., rozmowa trwała 1 minutę 33 sekundy. Sekretarka poinformowała mnie, że Rektor nie zgadza się na przedłużenie mi stud. dok. o rok".
Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie z urzędu wiadomym jest, że wnioskiem z dnia [...] maja 2008 r. S. K. wystąpił o przedłużenie studiów doktoranckich na Wydziale [...] Uniwersytetu [...] w W., który został rozpoznany decyzją Kierownika Studiów Doktoranckich Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w W. z dnia [...] marca 2012 r. nr [...], którą to decyzją w pkt 1 decyzji stwierdzono utratę przez S. K. z dniem [...] października 2008 r. statusu strony w związku z ukończeniem studiów doktoranckich na Wydziale [...] U. w W., zaś w pkt 2 decyzji umorzono postępowanie w sprawie wniosku S. K. o przedłużenie studiów doktoranckich na Wydziale [...] U. w roku akademickim 2008/2009.
Przedmiotowa decyzja został utrzymana w mocy decyzją Rektora U. w W. z dnia [...] maja 2012 r. nr [...].
WSA w Warszawie wyrokiem z dnia 14 grudnia 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 1102/12 oddalił skargę S. K. wniesioną na decyzję Rektora U. w W. z dnia [...] maja 2012 r. nr [...].
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 02 października 2013 r. sygn. akt I OSK 773/13 oddalił skargę kasacyjną S. K. wniesioną od wyroku WSA w Warszawie z dnia 14 grudnia 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 1102/12.
Dodatkowo wyjaśnić należy, że wyrokiem z dnia 06 lutego 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 2096/11 WSA w Warszawie uchylił zaskarżone przez S. K. postanowienie Rektora U. w W. z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia odwołania oraz stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Kierownika Studiów Doktoranckich Wydziału [...] U. z dnia [...] czerwca 2008 r. w sprawie odmowy przedłużenia ww. studiów doktoranckich (pkt 1 wyroku) oraz stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości (pkt 2 wyroku).
W uzasadnieniu przedmiotowego wyroku Sąd wskazał, że w skardze S. K. podniósł, iż kwestionowana przez skarżącego decyzja Kierownika Studiów Doktoranckich Wydziału [...] U. z dnia [...] czerwca 2008 r. nie została wydana w formie pisemnej, a ponadto organ I instancji nie pouczył skarżącego o możliwości wniesienia odwołania od tej decyzji.
Sąd w uzasadnieniu ww. wyroku stwierdził, że sprawa odmowy przedłużenia studiów należy do rozstrzygnięć podejmowanych w drodze decyzji administracyjnej, podlegającej reżimowi k.p.a. Sąd wyjaśnił, że organ administracji publicznej może ogłosić decyzję ustnie tylko wówczas, gdy stwierdzi istnienie przesłanek określonych w art. 14 § 2 k.p.a. WSA w Warszawie podniósł, że już w uchwale składu pięciu sędziów NSA z dnia 13 października 1997 r., sygn. akt FPK 13/97 (publik. ONSA 1998, nr 1, poz. 7) stwierdzono, że: "1. Ogłoszenie ustne decyzji administracyjnej, jako wyjątek od zasady pisemności, wymaga utrwalenia tej czynności na piśmie w drodze sporządzenia protokołu (art. 67 § 2 pkt 5 k.p.a.), który powinien odpowiadać wymaganiom art. 68 i 107 k.p.a. w zakresie koniecznych elementów decyzji. 2. Jeśli bowiem to, co znajduje się w aktach, jest jedynie odpisem decyzji (wydrukiem z komputera), to nie można stwierdzić, by doręczenie tego wydruku czyniło zadość obowiązkowi organu wynikającemu z art. 109 § 1 k.p.a.". WSA wskazał, że w doktrynie i orzecznictwie zgodnie przyjmuje się, że gdy strona wnosi o doręczenie decyzji na piśmie, organ nie może ogłosić decyzji ustnie. Organ nie jest uprawniony do ustnego wydania decyzji, gdy sprzeciwiają się temu przepisy szczególne lub wynika to z natury rozpatrywanej sprawy (patrz wyrok SN, sygn. akt III ARN 26/95, publik. OSNAPiUS 1996, nr 5, poz. 71).
W ocenie Sądu, wyrażonej w wyroku II SA/Wa 2096/11, za wydaniem decyzji ustnej nie przemawiał interes strony. Z twierdzeń skarżącego wynikało jednoznacznie, iż dążył on do uzyskania rozstrzygnięcia spełniającego wymagania k.p.a., zawierającego m.in. pouczenie o sposobie zaskarżenia decyzji. Poza tym, z akt sprawy nie wynikało, aby podjętą ustnie decyzję utrwalono w przewidzianej prawem procesowym formie (art. 14 § 2 zdanie drugie k.p.a.). Skoro zatem stronie nie doręczono decyzji kierownika studiów doktoranckich na piśmie i nie ogłoszono jej ustnie (brak adnotacji w protokole lub adnotacji podpisanej przez stronę), to nie można twierdzić, że kwestionowana przez skarżącego decyzja weszła do obrotu prawnego. Nie została ona stronie doręczona, czy ogłoszona. Skarżącego poinformowano jedynie o podjęciu takiej decyzji, a nie jest to równoznaczne z jej ogłoszeniem, czy doręczeniem.
Z uzasadnienia przedmiotowego wyroku wynika zatem, że decyzja Kierownika Studiów Doktoranckich Wydziału [...] U. z dnia [...] czerwca 2008 r. nie weszła do obrotu prawnego.
Z kolei analiza wyroku WSA w Warszawie z dnia 14 grudnia 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 1102/12, utrzymanego w mocy wyrokiem NSA z dnia 02 października 2013 r. sygn. akt I OSK 773/13 pokazuje, że wniosek S. K. o przedłużenie studiów doktoranckich został rozpoznany decyzją Kierownika Studiów Doktoranckich Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w W. z dnia [...] marca 2012 r. nr [...], którą to decyzją w pkt 1 decyzji stwierdzono utratę przez S. K. z dniem [...] października 2008 r. statusu strony w związku z ukończeniem studiów doktoranckich na Wydziale [...] U. w W., zaś w pkt 2 decyzji umorzono postępowanie w sprawie wniosku S. K. o przedłużenie studiów doktoranckich na Wydziale [...] U. w roku akademickim 2008/2009. Przedmiotowa decyzja został utrzymana w mocy decyzją Rektora U. w W. z dnia [...] maja 2012 r. nr [...].
Dodatkowo wyjaśnić należy, iż jak wynika z akt administracyjnych niniejszej sprawy II SA/Wa 668/16, pismem z dnia 10 sierpnia 2015 r. S. K. wystąpił do Kierownika Studiów Doktoranckich Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w W. z wnioskiem o wznowienie postępowania administracyjnego wszczętego wnioskiem z dnia [...] maja 2008 r. o przedłużenie studiów doktoranckich.
Postanowieniem z dnia [...] września 2015 r. nr [...] Prorektor ds. Studenckich i Kształcenia U. w W. wznowił postępowanie administracyjne w sprawie utrzymania w mocy decyzji Kierownika Studiów Doktoranckich Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w W. z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] dotyczącej umorzenia postępowania w sprawie z wniosku S. K. odnośnie wyrażenia zgody na przedłużenie studiów doktoranckich na Wydziale [...] Uniwersytetu [...] w W. w roku akademickim 2008/2009.
W konsekwencji powyższego, Kierownik Studiów Doktoranckich Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w W. decyzją z dnia [...] marca 2016 r. nr [...], po rozpatrzeniu wniosku S. K. o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie przedłużenia studiów doktoranckich w związku z decyzją Kierownika Studiów Doktoranckich Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w W. z dnia [...] marca 2012 r. nr [...], odmówił uchylenia decyzji z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] dotyczącej umorzenia postępowania w sprawie wyrażenia zgody na przedłużenie studiów doktoranckich na Wydziale [...] Uniwersytetu [...] w W/ w roku akademickim 2008/2009. S. K. otrzymał ww. decyzję w dniu 21 marca 2016 r.
Z akt rozpoznawanej sprawy II SA/Wa 668/16 nie wynika, aby zaskarżona decyzja Rektora Uniwersytetu [...] w W. z dnia [...] marca 2016 r. istniała w obrocie prawnym (stronie nie doręczono decyzji na piśmie i nie ogłoszono jej ustnie - z akt sprawy nie wynika, aby podjętą ustnie decyzję utrwalono w przewidzianej prawem formie protokołu lub podpisanej przez stronę adnotacji). Wniesienie do Sądu skargi na nieistniejącą decyzję jest niedopuszczalne, brak jest bowiem przedmiotu zaskarżenia, który mógłby podlegać ewentualnej ocenie Sądu.
Powyższe czyni skargę S. K. niedopuszczalną.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 oraz § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło