II SA/Wa 672/10

WyrokWSA w Warszawie2010-07-15

Skład orzekający: Ewa Pisula-Dąbrowska, Ewa Grochowska-Jung, Andrzej Kołodziej

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo wznowił postępowanie w sprawie przyznania statusu osoby bezrobotnej, opierając się na nowej okoliczności faktycznej w postaci pobierania renty rodzinnej, która istniała już w dniu wydania pierwotnej decyzji, ale nie była znana organowi?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. było zasadne, ponieważ organ uzyskał informację o pobieraniu przez skarżącą renty rodzinnej w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę dopiero po wydaniu pierwotnej decyzji. Skoro skarżąca pobierała rentę w tym okresie, nie mogła mieć statusu osoby bezrobotnej zgodnie z ustawą o promocji zatrudnienia.
Stan faktyczny
Skarżąca B. S. została zarejestrowana jako bezrobotna i uznana za taką decyzją Starosty. Następnie wydano decyzję o utracie statusu bezrobotnej z powodu otrzymania środków na rozpoczęcie działalności gospodarczej. Po złożeniu przez B. S. wniosku o rozwiązanie umowy dotyczącej tych środków i przedstawieniu zaświadczenia ZUS, ustalono, że w okresie prowadzenia działalności B. S. pobierała rentę rodzinną w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia. Starosta, wznawiając postępowanie, uchylił poprzednie decyzje i odmówił uznania za osobę bezrobotną. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a., w tym błędne wznowienie postępowania i niezbadanie istotnych okoliczności.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Pisula-Dąbrowska Sędziowie WSA Ewa Grochowska-Jung (spr.) Andrzej Kołodziej Protokolant Sylwia Mikuła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lipca 2010 r. sprawy ze skargi B. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie uznania za osobę bezrobotną oraz utraty statusu osoby bezrobotnej - oddala skargę Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm. ) oraz art. 10 ust. 2 pkt 4 i ust. 7 pkt 2 w zw. z art. 33 ust. 4 oraz art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania B. S. od decyzji Starosty Powiatu w O. nr [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Jak wynika z akt sprawy B. S. w dniu [...] marca 2008 r. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w O. jako bezrobotna. Na mocy decyzji Starosty Powiatu w O. z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] uznana została z dniem [...] marca 2008 r. za osobę bezrobotną bez prawa do zasiłku. Następnie w dniu [...] czerwca 2008 r. wydano decyzję nr [...] o utracie przez B. S. statusu osoby bezrobotnej z dniem [...] czerwca 2008 r. z powodu otrzymania jednorazowych środków na rozpoczęcie działalności gospodarczej. W dniu [...] lipca 2009 r. B. S. złożyła podanie o rozwiązanie umowy nr [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. dotyczącej przyznania jednorazowych środków na podjęcie działalności gospodarczej. Do ww. pisma B. S. dołączyła kopię zaświadczenia z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] informującego, iż w okresie prowadzenia działalności gospodarczej, tj. od [...] czerwca 2008 r. do [...] września 2008 r. podlegała tylko ubezpieczeniu zdrowotnemu, a od [...] października 2008 r. do nadal podlega ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu. Z uwagi na powyższe Powiatowy Urząd Pracy w O. pismem z dnia [...] lipca 2009 r. znak [...] wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z prośbą o wyjaśnienie powyższej kwestii. W dniu [...] sierpnia 2009 r. do Powiatowego Urzędu Pracy w O. wpłynęło pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. znak [...] zawiadamiające, iż w okresie od [...] czerwca 2008 r. do [...] września 2008 r. B. S. była zwolniona z opłacania składek na ubezpieczenie społeczne, ponieważ w tym czasie pobierała rentę rodzinną. Z uwagi na fakt, iż pismo nie zawierało wysokości świadczenia urząd pracy skierował kolejne pismo do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych znak [...] z dnia [...] października 2009 r. W odpowiedzi na ww. pismo Zakład Ubezpieczeń Społecznych pismem z dnia [...] października 2009 r. znak [...] poinformował, że B. S. pobierała rentę rodzinną od [...] listopada 2004 r. do [...] września 2008 r. w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę. W związku z powyższym Starosta Powiatu w O. w dniu [...] grudnia 2009 r. decyzją znak [...] orzekł po wznowieniu postępowania o: - uchyleniu decyzji z dnia [...] marca 2008 r. znak [...] w sprawie uznania B. S. za osobę bezrobotną z dniem [...] marca 2008 r. oraz o odmowie przyznania prawa do zasiłku, - uchyleniu decyzji z dnia [...] czerwca 2008 r. znak [...] w sprawie utraty przez ww. statusu osoby bezrobotnej z dniem [...] czerwca 2008 r., - odmowie uznania za osobę bezrobotną z dniem [...] marca 2008 r. Powyższa decyzja została wydana na podstawie art. 145 § 1 pkt 5, art. 151 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) w związku z art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c, art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a oraz ust. 7 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 z późń. zm.). Uzasadniając rozstrzygnięcie organ wskazał, iż B. S. na dzień rejestracji nie spełniała wymogów zawartych w treści art. 2 ust. 2 pkt 1 lit. c ustawy o promocji zatrudnienia, z którego wynika, że pod pojęciem "bezrobotny" należy rozumieć osobę niezatrudnioną, niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, jeżeli nie nabyła prawa do renty rodzinnej w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę (...). Od powyższej decyzji B. S. wniosła odwołanie, w którym wskazała, iż zgłaszała pracownikom podległym organowi, że pobiera rentę rodzinną, a pracownicy przyjęli ten fakt do wiadomości wskazując, iż nie stanowi to przeszkody w nadaniu statusu bezrobotnego. Na tę okoliczność wniosła o przesłuchanie w charakterze świadka [...]. Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W jej uzasadnieniu podniósł te same okoliczności, jak organ I instancji. Natomiast odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu wskazał, iż nie widzi konieczności wezwania świadka, gdyż z akt sprawy jednoznacznie wynika, że B. S. podczas rejestracji w dniu [...] marca 2008 r. uprzedzona o odpowiedzialności karnej z art. 233 § 1 Kodeksu karnego za fałszywe zeznania złożyła oświadczenie, iż: nie nabyła prawa do renty rodzinnej w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę. Ponadto w tym samym dniu B. S. złożyła "oświadczenie bezrobotnego dotyczące ubezpieczenia zdrowotnego" potwierdzające, iż na dzień [...] marca 2008 r. ww. nie posiada statusu członka rodziny osoby ubezpieczonej oraz nie kontynuuje nauki i jest stanu wolnego. Z dokumentacji wynika również, że skarżąca złożyła oświadczenie, w którym została m.in. zobowiązana informować urząd pracy o przychodach uzyskanych z innego tytułu niż zatrudnienie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie B. S. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji z powodu jej niezgodności z prawem, zarzucając rażące naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 145 § 1 pkt 5 kpa, poprzez przyjęcie, że przepis ten znajdował zastosowanie w przedmiotowej sprawie i w sposób uzasadniony organ I instancji wznowił postępowanie; 2. art. 77 § 1 kpa, poprzez niezbadanie przez organ II instancji kiedy organ I instancji powziął informację o okolicznościach, których wystąpieniem uzasadnił wznowienie postępowania; 3. art. 75 § 2 kpa, poprzez wadliwe zaprotokołowanie oświadczenia skarżącej niezgodnie z jego treścią; 4. art. 75 § 1 w zw. z art. 78 § 1 kpa, poprzez niedopuszczenie zawnioskowanego przez skarżącą dowodu na okoliczność mającą dla sprawy istotne znaczenie. Tak jak w odwołaniu od decyzji organu I instancji B. S. wskazała, iż okoliczność zawarta w pismach Zakładu Ubezpieczeń Społecznych była znana organowi I instancji w chwili wydawania decyzji o przyznaniu statusu bezrobotnego. Dla przyjęcia, iż zastosowanie znajduje podstawa wznowienia, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 kpa, niezbędne jest, aby okoliczność stanowiła nowość dla organu i nie była mu znana w chwili wydania decyzji. Tymczasem skarżąca zgłaszała ustnie w toku postępowania przed Starostą Powiatowym w O. (pracownikom Urzędu Pracy podległym organowi), że pobiera rentę rodzinną, o której mowa w piśmie ZUS z dnia [...] października 2009 r. Pracownicy przyjęli ten fakt do wiadomości, wskazując, iż nie stanowi to przeszkody w nadaniu statusu bezrobotnego, na tę okoliczność wnosiła o przesłuchanie przez organ świadka [...]. Zdaniem skarżącej brak działania organu, który nie zbadał ustnej informacji, do czego jest obowiązany na podstawie art. 77 § 1 kpa, nie może zostać konwalidowany poprzez uchylenie decyzji o przyznaniu statusu bezrobotnego i odmowę uznania za bezrobotną, w trybie wznowienia postępowania. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym stosownie do § 2 art. 1 powołanej ustawy, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wyjaśnić, że wznowienie postępowania jest instytucją proceduralną, która ma na celu stworzenie prawnej możliwości przeprowadzenia ponownego postępowania wyjaśniającego i podjęcia ponownego rozstrzygnięcia takiej sprawy, w której została wydana decyzja ostateczna, jeżeli postępowanie, w którym decyzja ta zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadą przewidzianą w art. 145 § 1 kpa lub wadą określoną w art. 145a kpa. W rozpoznawanej sprawie organ w postanowieniu o wznowieniu postępowania, jako przesłankę wznowienia powołał art. 145 § 1 pkt 5 kpa, który stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawiania się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Wprawdzie treść art. 149 § 2 kpa uzasadnia wniosek, że postanowienie o wznowieniu postępowania z urzędu nie zawęża granic tego postępowania tylko do podstawy wznowienia wskazanej w tym postanowieniu, a zatem przedmiotem badań i ustaleń w tym zakresie mogą być wszystkie przyczyny wymienione enumeratywnie w art. 145 § 1 kpa, z wyłączeniem określonej w pkt 4. Jednakże skoro w niniejszej sprawie organ ograniczył postępowanie do przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 5 kpa, to jedynie ustalenia związane z tą przesłanką mogą być brane pod uwagę przy ocenie legalności zaskarżonej decyzji. Organ wznowił postępowanie na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa, gdyż uznał, że wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. W ocenie organu, tymi nowymi okolicznościami było ujawnienie faktu, że skarżąca w okresie od [...] listopada 2004 r. do [...] września 2008 r. otrzymywała rentę rodzinną w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę. Z treści art. 145 § 1 pkt 5 kpa wynika, że wznowienie postępowania na podstawie tego przepisu może nastąpić, gdy zostaną spełnione łącznie trzy przesłanki: 1. ujawnione okoliczności lub dowody, istotne dla sprawy są nowe, 2. ujawnione okoliczności lub dowody istniały w dniu wydania decyzji, 3. nowe fakty lub dowody nie były znane organowi wydającemu decyzję. Bezspornym jest, iż w aktach administracyjnych znajdują się dokumenty w postaci Karty Rejestracyjnej Bezrobotnego, w której to karcie w części c znajduje się oświadczenie bezrobotnego z dnia [...] marca 2008 r., z którego wynika, iż bezrobotna nie nabyła prawa do renty rodzinnej w wysokości przekraczającej minimalne wynagrodzenie za pracę, oświadczenie bezrobotnego dotyczące ubezpieczenia zdrowotnego potwierdzające, iż na dzień [...] marca 2008 r. nie posiada statusu członka rodziny osoby ubezpieczonej oraz nie kontynuuje nauki i jest stanu wolnego. Nadto B. S. złożyła również oświadczenie, w którym została między innymi zobowiązana poinformować urząd pracy o przychodach uzyskanych z innego tytułu niż zatrudnienie. Wszystkie te dokumenty zostały przez skarżącą podpisane w dniu [...] marca 2008 r. Wskazać należy, iż oświadczenie bezrobotnego złożone zostało przez B. S. podczas rejestracji, w którym to oświadczeniu uprzedzona o odpowiedzialności karnej z art. 233 § 1 kk za składanie fałszywych zeznań oświadczyła, iż nie nabyła prawa do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej, renty socjalnej lub renty rodzinnej w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę. Oświadczenie to podpisała w obecności pracownika organu Starszego Inspektora Powiatowego K. K. Skarżąca jest osobą z wyższym wykształceniem, świadomą treści podpisywanych dokumentów i w tej sytuacji, zdaniem Sądu, należy zgodzić się ze stanowiskiem organu, iż niezasadnym jest przeprowadzenie dowodu z zeznań zawnioskowanego świadka, bowiem to na podstawie złożonych przez skarżącą oświadczeń organ przyjął, iż spełnia ona przesłankę do przyznania statusu osoby bezrobotnej. Dopiero z nadesłanego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] pisma z dnia [...] sierpnia 2009 r. organ uzyskał informację, iż skarżąca pobierała rentę rodzinną. Natomiast z pisma ZUS z dnia [...] października 2009 r. otrzymał potwierdzenie pobierania przez B. S. renty rodzinnej w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę w okresie od [...] listopada 2004 r. do [...] września 2008 r. W tej sytuacji, w ocenie Sądu, skoro skarżąca pobierała rentę w tym okresie, to stosownie do powołanego przepisu art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, nie mogła mieć w tym czasie statusu bezrobotnego. Mając na względzie, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło