II SA/Wa 686/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Kwiecińska po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.W. na Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku p o s t a n a w i a odrzucić skargę J.W. skargę wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oznaczył jako "Odwołanie od pisma z brakiem wydania decyzji". W skardze podniósł, że w imieniu własnym składa odwołanie od decyzji i wnosi o ponowne przeprowadzenie postępowania administracyjnego przeciwko Prezesowi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Wskazał, że składał wnioski o zbadanie stanu zdrowia przez komisję lekarską, a następnie stawał przed komisją dwukrotnie. Natomiast w piśmie, które otrzymał w dniu 4 marca 2013 r., Prezes ZUS odmówił przyznania renty w drodze wyjątku z tym uzasadnieniem, że w sprawie nie ma podstaw do wznowienia postępowania i wydania decyzji. W odpowiedzi na skargę, Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej oddalenie w całości, względnie o jej odrzucenie. Uzasadniając stanowisko procesowe w zakresie drugiego wniosku organ wskazał, że skarżącemu odmówiono przyznania świadczenia w drodze wyjątku decyzją z dnia [...] maja 2011 r., a następnie, utrzymującą ją w mocy, decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 12 grudnia 2011 r. uchylił wskazane decyzje, a Prezes ZUS, wykonując wskazania Sądu, przyznał skarżącemu świadczenie do 30 kwietnia 2012 r. Z kolei w dniu [...] września 2012 r., po rozpoznaniu kolejnego wniosku skarżącego, organ wydał decyzje odmawiająca przyznania świadczenia w drodze wyjątku. Skarżący nie wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy, natomiast wniosek taki złożył poseł na Sejm, któremu skarżący uprzednio przedstawił swoją sprawę. Jednak z uwagi na brak umocowania posła do działania w imieniu skarżącego wniosek ten nie został rozpoznany. Skarżącego pouczono pismem o możliwości złożenia tego rodzaju wniosku osobiście. Następnie organ stwierdził, że w dniu 19 listopada 2012 r. skarżący złożył nowy wniosek o przyznanie świadczenia w drodze wyjątku. Organ podkreślił, że skarżący nie przedstawił żadnych nowych okoliczności ani dowodów i z tego powodu w piśmie z dnia 27 lutego 2013 r., nie mającym charakteru decyzji administracyjnej, skarżący został zawiadomiony o stanowisku organu, jak też o argumentach przemawiających za brakiem podstaw do wznowienia postępowania. Prezes ZUS zwrócił uwagę, że w oparciu o treść skargi nie można w istocie ustalić przedmiotu zaskarżenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie zaś do treści art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2013 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., skarga wnoszona do wojewódzkiego sądu administracyjnego powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Wymagania te to m.in. wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności i oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania skarga dotyczy. Z uwagi na niejednoznaczną treść skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w piśmie z dnia 26 kwietnia 2013 r. wezwał skarżącego do sprecyzowania skargi poprzez podanie jej przedmiotu, a w szczególności wskazanie, czy skarga została wniesiona na bezczynność Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia 19 listopada 2012 r. o przyznanie świadczenia w drodze wyjątku. Skarżącemu zakreślono termin 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Jednocześnie wyjaśniono skarżącemu, że skargę do sądu administracyjnego można wnieść na decyzje wydane w postępowaniu administracyjnym, po wyczerpaniu środków zaskarżenia – w przypadku decyzji wydawanych przez Prezesa ZUS - po rozpoznaniu przez ten organ wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Pouczono też, że skargę można również wnieść na bezczynność organu w rozpatrzeniu sprawy (zarzut niewydania decyzji w postępowaniu administracyjnym wszczętym wnioskiem strony lub wszczętym z urzędu). Wyjaśniono, że w przypadku skargi na bezczynność Prezesa ZUS wniesienie skargi należy, zgodnie z art. 52 § 1 i § 2 P.p.s.a., poprzedzić wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa. Nadto poinformowano skarżącego, że w postępowaniu prowadzonym przez Prezesa ZUS pod nr [...], na który to numer skarżący powołuje się w skardze, organ nie wydał ostatecznej, zaskarżalnej do Sądu decyzji administracyjnej, a jedynie przesłał skarżącemu pismo zawierające informacje o dotychczas prowadzonych postępowaniach (pismo z dnia 27 lutego 2013 r.). W końcowej części wezwania pouczono skarżącego o treści art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 57 § 1 P.p.s.a. oraz o wynikającym z art. 47 P.p.s.a. obowiązku złożenia pisma precyzującego skargę w dwóch egzemplarzach. Pomimo prawidłowo doręczonego wezwania w dniu 2 maja 2013 r. (dowód: zwrotne potwierdzenie odbioru w aktach sprawy) i upływu wyznaczonego terminu, skarżący nie uczynił zadość wezwaniu Sądu. Oznacza to, że skarga mimo wezwania do uzupełnienia braków formalnych w dalszym ciągu dotknięta jest takimi brakami, które uniemożliwiają jej rozpoznanie i czynią ją niedopuszczalną. Natomiast Sąd nie jest uprawniony do działania zamiast skarżącego i określenia przedmiotu zaskarżenia z urzędu. Odrębną kwestią jest natomiast możliwość wniesienia przez skarżącego skargi na bezczynność Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie rozpoznania złożonego wniosku o przyznanie renty rodzinnej w drodze wyjątku (pismo z dnia 19 listopada 2012 r.). Skarga taka nie jest bowiem ograniczona żadnym terminem i może być wniesiona w każdym czasie, o ile, jak wyjaśniono już powyżej, skarżący wniesienie skargi poprzedzi wezwaniem Prezesa ZUS do usunięcia naruszenia prawa. Z tych względów na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 w zw. z art. 57 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.