II SA/Wa 689/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska (spr.), Sędziowie WSA Ewa Pisula – Dąbrowska, Adam Lipiński, Protokolant starszy sekretarz sądowy Maria Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi S. G., M. G. i P. G. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie je poprzedzające i umarza postępowanie administracyjne, 2. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżących S.G., M.G. i P. G. kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego. Komendant Główny Policji postanowieniem nr [...] z dnia [...] stycznia 2015 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 61a § 1 w zw. z art. 156 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 267); art. 6a ust. 2 pkt 2, art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jednolity: Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 z późn. zm.) oraz § 14 rozporządzenia MSWiA z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 1170 z późn. zm.), po rozpatrzeniu zażalenia pełnomocnika stron: S.G., P.G. oraz M. G.na własne postanowienie nr [...] z dnia [...] grudnia 2014 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] marca 2010 r. utrzymującej w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2009 r. zobowiązującą strony do opróżnienia lokalu mieszkalnego przy ul. [...] w [...], postanowił utrzymać w mocy wskazane wyżej własne postanowienie nr [...]. W uzasadnieniu postanowienia organ podał, że postępowanie dotyczy wniosku pełnomocnika stron w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, dotyczącej opróżnienia zajmowanego lokalu mieszkalnego. W ocenie pełnomocnika stron, skoro już po uprawomocnieniu się decyzji wzywającej strony do opróżnienia zajmowanego lokalu (wyrok WSA w Krakowie o sygn. akt III SA/Kr 343/10) na mocy wyroku sądu powszechnego ustalono wstąpienie S. G. w stosunek najmu przedmiotowego mieszkania z datą poprzedzającą wydanie decyzji administracyjnej o jego opróżnieniu (wyrok SR [...] w [...] Wydział [...] o sygn. akt [...]), decyzja ta powinna zostać wyeliminowana z prawnego obrotu w trybie stwierdzenia nieważności. Należy przy tym wskazać, że przed KWP w [...] oraz KGP toczone jest również postępowanie administracyjne dotyczące wznowienia postępowania, w którym zapadła decyzja o opróżnieniu przedmiotowego lokalu (decyzja nr [...] KGP). Natomiast w ocenie Komendanta Głównego Policji, skoro decyzja o opróżnieniu lokalu była już przedmiotem skargi zainteresowanych przed WSA w Krakowie (we wskazanym już wyżej postępowaniu o sygn. akt III SA/Kr 343/10), nie znajduje podstaw wniosek o stwierdzenie jej nieważności, bowiem przyczyny mogące stanowić o kwalifikowanej wadliwości tego orzeczenia stanowiły już przedmiot oceny Sądu. Organ nie kwestionuje zawiłej sytuacji prawnej zainteresowanych w świetle rozbieżności w treści decyzji organów administracji oraz wyroku Sądu – nadmienić przy tym należy, że opróżnienie lokalu nastąpiło na skutek uznania zainteresowanych za osoby nieposiadające do niego tytułu prawnego – niemniej uważa, że przyjęty przez pełnomocnika tryb postępowania jest w odniesieniu do stanu prawnego sprawy nieadekwatny. W tej sytuacji należało wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie. W stanie faktycznym sprawy, lokal mieszkalny przy ul. [...] w [...] został przydzielony decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 1968 r. Kwatermistrza Komendy MO w [...] S.G. – ojcu S.G., który mieszkał w nim z żoną oraz córkami, w tym także córką S. G. de domo G. Obecnie lokal zajmuje S. G.z mężem M. G. i synem P. G. Biorąc pod uwagę, że S.G. nie posiadała uprawnień do zajmowania lokalu mieszkalnego pozostającego w dyspozycji organów Policji, decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2009 r. Komendant Miejski Policji w [...] wezwał do opróżnienia wszystkie osoby zamieszkujące przedmiotowy lokal. Decyzja organu I instancji została utrzymana w mocy przez KWP w [...] decyzją nr [...], a skarga stron została oddalona we wspomnianym na wstępie postępowaniu przed WSA w Krakowie o sygn. akt III SA/Kr 343/10. Orzeczenie dotyczące opróżnienia lokalu przez zainteresowanych stało się prawomocne. Z uwagi na niewykonanie decyzji przez strony, Komendant Miejski Policji w [...] wszczął postępowanie egzekucyjne doręczając stronom w dniu [...] października 2011 r. tytuły wykonawcze obowiązku o charakterze niepieniężnym. Zarzuty do postępowania egzekucyjnego zostały odrzucone postanowieniem nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2011 r. Postanowieniem Komendanta Miejskiego Policji w [...] nr [...] utrzymano w mocy zaskarżone orzeczenie, a WSA w Krakowie wyrokiem z dnia 16 stycznia 2013 r. (sygn. akt III SA/Kr 491/12) oddalił skargę S.G. na powyższe orzeczenie. Wyrokiem Sądu Rejonowego [...] w [...] Wydział [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. S.G. wstąpiła z dniem [...] listopada 2003 r. w stosunek najmu po zmarłej matce. Rozpatrując sprawę, Komendant Główny Policji postanowieniem nr [...] odmówił wszczęcia postępowania w sprawie. W ocenie organu, w postępowaniu przed WSA w Krakowie o sygn. akt III SA/Kr 491/12 Sąd dokonał już z urzędu badania decyzji, skarżonej obecnie we wniosku o stwierdzenie nieważności. Należy przy tym wskazać, że zgłoszenie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej odnosi się bezpośrednio do jej istotnej wadliwości. I tylko w takim zakresie, w ocenie organu II instancji, w niniejszym postępowaniu można rozważać uwzględnienie wniosku. Postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] stało się przedmiotem skargi S.G., M.G. i P.G. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i o zasądzenie kosztów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę organ podał między innymi, iż w dniu [...] lipca 2014 r. S.G. wystąpiła do WSA w Krakowie ze skargą o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego wyrokiem WSA w Krakowie z dnia 26 stycznia 2011 r. (sygn. akt III SA/Kr 343/10) oddalającym skargę zainteresowanej na decyzję KWP w [...] z dnia [...] marca 2009 r. w przedmiocie opróżnienia lokalu mieszkalnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 27 stycznia 2015 r. orzekł o zmianie powyższego wyroku z dnia 26 stycznia 2011 r. w ten sposób, że uchylił decyzję KWP w [...] nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję KMP w [...] nr [...] (sygn. akt III SA/Kr 1102/14), czyli uchylono zarówno decyzję KWP w [...], jak i poprzedzającą ją decyzję KMP w [...], wobec czego biorąc powyższe pod uwagę, postępowanie stało się bezprzedmiotowe, gdyż decyzje, których dotyczy zostały uchylone przez Sąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd, stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej jako p.p.s.a.), rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z bezprzedmiotowością postępowania mamy do czynienia wówczas, gdy brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie co do istoty. Okoliczności stanowiące podstawę do umorzenia postępowania mogą pojawiać się zarówno przed wszczęciem postępowania, jak i w jego trakcie. Bezprzedmiotowość postępowania może być także wynikiem zmiany stanu faktycznego sprawy, tak jak to miało miejsce w przedmiotowej sprawie, ponieważ Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 27 stycznia 2015 r. orzekł o zmianie wyroku z dnia 26 stycznia 2011 r. w ten sposób, że uchylił decyzję KWP w [...] nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję KMP w [...] nr [...] (sygn. akt III SA/Kr 1102/14), w stosunku do których skarżący złożyli wniosek o stwierdzenie nieważności. Biorąc powyższe pod uwagę, postępowanie stało się bezprzedmiotowe, gdyż decyzje, których dotyczyło zostały uchylone przez Sąd. Zgodnie z art. 145 § 3 p.p.s.a., sąd stwierdzając podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego umarza jednocześnie to postępowanie. W poprzednim stanie prawnym w sytuacji, kiedy sąd uchylając zaskarżoną decyzję lub postanowienie uznał, że zachodzą przesłanki do umorzenia postępowania administracyjnego przekazywał sprawę organowi w celu wydania rozstrzygnięcia. Nowa regulacja zawarta w art. 145 § 3 p.p.s.a. umożliwia, aby wyrok sądu administracyjnego w takiej sytuacji definitywnie załatwił sprawę administracyjną bez potrzeby ponownego angażowania organu administracji publicznej tylko po to, żeby wydał decyzję o umorzeniu postępowania. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 3 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.