II SA/Wa 7/15
WyrokWSA w Warszawie2015-05-18
Skład orzekający: Janusz Walawski, Anna Mierzejewska, Ewa Marcinkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy okres pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym rodziców, świadczony w czasie nauki w szkole ponadpodstawowej, może zostać zaliczony do wysługi lat policjanta, od której zależy wzrost uposażenia zasadniczego, jeśli nie można uzyskać zaświadczenia z urzędu gminy, a dowód opiera się na zeznaniach świadków?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając, że organy nie uwzględniły w pełni wskazań sądu z poprzedniego wyroku i błędnie zinterpretowały pojęcie "stałej pracy" w gospodarstwie rolnym. Sąd wskazał, że nauka w szkole średniej nie wyklucza wykonywania pracy w gospodarstwie rolnym w charakterze domownika, a zeznania świadków mogą stanowić dowód, jeśli urząd gminy nie dysponuje dokumentami do wydania zaświadczenia.Stan faktyczny
R. P., funkcjonariusz Policji, domagał się zaliczenia do wysługi lat okresu pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym rodziców. Organy Policji odmówiły, uznając brak wystarczających dowodów, w szczególności brak zaświadczenia z urzędu gminy oraz niewiarygodność zeznań świadków. Po uchyleniu decyzji przez WSA i odrzuceniu skargi kasacyjnej, sprawa wróciła do ponownego rozpatrzenia. Organy ponownie odmówiły, co doprowadziło do kolejnej skargi do WSA.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski Sędzia WSA Anna Mierzejewska Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.) Protokolant specjalista Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2015 r. sprawy ze skargi R. P. na rozkaz personalny Komendanta [...]Policji z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat za okres pracy w gospodarstwie rolnym 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] września 2014 r.; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.
Komendant [...] Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] października 2014 r. wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 2 K.p.a., po rozpatrzeniu odwołania R. P., utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Rejonowego Policji W. [...] nr [...] z dnia [...] września 2014 r. w sprawie odmowy ustalenia wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat za okres pracy w gospodarstwie rolnym od dnia [...] kwietnia 2000 r. do dnia [...] lipca 2003 r.
Do wydania powyższych rozkazów personalnych doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Raportem z dnia [...] lipca 2013 r. [...] R. P. zwrócił się do Komendanta Rejonowego Policji W. [...] o zaliczenie do wysługi lat dotychczas nieudokumentowanego okresu pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym ojca od dnia [...] kwietnia 2000 r. do dnia [...] lipca 2003 r.
Do ww. raportu załączył:
- oświadczenie wnioskodawcy w sprawie zatrudnienia w gospodarstwie rolnym, w którym wymieniony oświadczył, iż w okresie od dnia [...] kwietnia 2000 r. do dnia [...] lipca 2003 r. pracował w gospodarstwie rolnym ojca – G. P. położonym we wsi Z. gm. K.. Jednocześnie na powyższym dokumencie Urząd Gminy i Miasta w Z. potwierdził fakt zameldowania wymienionego w miejscowości Z. w okresie od dnia [...] kwietnia 1991 r. do dnia [...] listopada 2004 r., natomiast Starostwo Powiatowe w Z. poświadczyło fakt istnienia gospodarstwa rolnego o powierzchni 2,8365 ha położonego w obwodzie Z. gm. K. prowadzonego w okresie od dnia [...] września 1994 r. do dnia wydania zaświadczenia przez G. P.;
- zeznanie świadka M. K. z dnia [...] lipca 2013 roku, z którego wynika, że wymieniony we wnioskowanym okresie był zatrudniony jako robotnik rolny, stale i w pełnym wymiarze czasu pracy w gospodarstwie rolnym ojca – G. P. położonym w miejscowości Z. gm. K., pracował w polu przy zasiewach i zbiorach płodów rolnych oraz w obejściu gospodarskim — zadawanie pasz zwierzętom, prace porządkowe;
- zeznanie świadka A. K. z dnia [...] lipca 2013 roku, z którego wynika, że mieniony we wnioskowanym okresie był zatrudniony jako robotnik rolny, stale i w pełnym wymiarze czasu pracy w gospodarstwie rolnym ojca – G. P. położonym w miejscowości Z. gm. K., pracował w polu przy zasiewach i zbiorach płodów rolnych oraz w obejściu gospodarskim - zadawanie pasz zwierzętom, prace porządkowe;
- zaświadczenie z Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego - Placówki Terenowej w Z. z dnia [...] lipca 2013 r. dotyczące okresów podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników, okresów podlegających zaliczeniu oraz wysokości opłaconych przez G. P. składek.
W toku postępowania organ zwrócił się do wnioskodawcy o dodatkowe wyjaśnienia oraz do świadków o uzupełnienie złożonych zeznań na piśmie.
Rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. Komendant Rejonowy Policji W. [...] odmówił R. P. ustalenia wzrostu uposażenia z tytułu wysługi lat, za okres pracy w gospodarstwie rolnym od dnia [...] kwietnia 2000 r. do dnia [...] lipca 2003 r.
Na skutek wniesionego przez R. P. odwołania, Komendant [...] Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] października 2014 r. utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny organu I instancji.
Na powyższe rozstrzygnięcie R. P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 7 marca 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 2258/13 uchylił zaskarżony rozkaz personalny Komendanta [...] Policji oraz utrzymany nim w mocy rozkaz personalny organu I instancji.
W uzasadnieniu wyroku Sąd zarzucił, że uzasadnienia zarówno zaskarżonego rozkazu personalnego, jak i poprzedzającego go rozkazu personalnego nie zawierają przedstawienia prawidłowo ustalonego stanu faktycznego.
Organy, badając problematykę łączenia przez R. P. obowiązków ucznia szkoły ponadpodstawowej z wykonywaniem pracy w gospodarstwie rolnym rodziców, nie ustaliły bowiem w sposób stanowczy, czy taka okoliczność miała miejsce, czy też nie. Jak wynika natomiast z akt sprawy R. P. w niniejszym postępowaniu powołał świadków, którzy potwierdzili okoliczności wskazywane przez funkcjonariusza. W takiej sytuacji organy mogły zatem postąpić w dwojaki sposób, tj. uwzględnić wniosek strony o zaliczenie spornego okresu do pracowniczego stażu pracy lub też dokonać negatywnej oceny zeznań świadków. Przy czym organy, wybierając ten drugi sposób postępowania powinny dysponować innym materiałem dowodowym, z którego wynikałyby fakty przeczące twierdzeniom strony i świadków przez nią wskazanych.
W ocenie Sądu, organy nie dysponowały takim materiałem dowodowym, z którego mogłyby wywieść wnioski sprzeczne z twierdzeniami strony.
Za nietrafne Sąd uznał także stanowisko organów, sprowadzające się do twierdzenia, że oświadczenie skarżącego jest nieprawdziwe, gdyż w materiałach, składanych do organu na etapie ubiegania się o przyjęcie do służby w Policji nie wspominał, że pracował w gospodarstwie rolnym rodziców w żądanym okresie.
Sąd zwrócił też uwagę, że w aktach osobowych znajduje się zaświadczenie Powiatowego Urzędu Pracy w Z., z którego wynika, że skarżący od dnia [...] lipca 2003 r. był zarejestrowany jako bezrobotny, oraz że G. P. w okresie od dnia [...] kwietnia 2000 r. do dnia [...] grudnia 2000 r. i od dnia [...] października 2001 r. do dnia [...] kwietnia 2002 r. nie podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników. Te okoliczności nie zostały natomiast uwzględnione przez organy w prowadzonym postępowaniu.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy powinny mieć również na uwadze, że zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy, w przypadku braku zaświadczenia urzędu gminy, o którym mowa ust. 1, okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym mogą być udowodnione zeznaniami co najmniej dwóch świadków. W tej kategorii spraw zasadnicze ustalenia mogą być zatem dokonywane na podstawie stosownego zaświadczenia urzędu gminy oraz w oparciu o zeznania świadków zamieszkujących na terenie, na którym jest położone gospodarstwo rolne. Pisemne wyjaśnienia takich osób w zasadniczych dla sprawy kwestiach powyższych wymogów zaś nie spełniają.
W konkluzji Sąd stwierdził, że organy nie wyjaśniły sprawy w sposób wymagany przepisami art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 K.p.a., które to naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dokonały niewłaściwej wykładni pojęcia "domownika".
Złożona przez Komendanta [...] Policji skarga kasacyjna od powyższego wyroku została przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucona postanowieniem z dnia 10 czerwca 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 2258/13.
Rozpoznając ponownie sprawę Komendant Rejonowy Policji W. [...] zwrócił się do R. P. o uzupełnienie wniosku w przedmiotowej sprawie o zaświadczenie wydane przez właściwy urząd gminy, potwierdzające pracę w gospodarstwie rolnym we wskazanym okresie, bądź pisemne zawiadomienie o braku dokumentów uzasadniających wydanie takiego zaświadczenia. Ponadto organ zwrócił się o załączenie poświadczenia zameldowania świadków oraz pisemnego oświadczenia strony na okoliczności: rodzaju prowadzonej produkcji roślinnej w gospodarstwie; użytkowanych w tym okresie maszyn rolniczych; ilości osób pracujących w gospodarstwie; ilości hodowanych zwierząt; obiektów gospodarczych znajdujących się w gospodarstwie i w jaki sposób były one wyposażone.
W odpowiedzi na powyższe pismo strona przesłała następujące dokumenty:
- oświadczenie z dnia [...] sierpnia 2014 roku, w którym R. P. oświadczył, że nie uzyskał stosownego zaświadczenia z urzędu gminy o pracy w gospodarstwie rolnym;
zaświadczenie o zameldowaniu na pobyt stały z dnia [...] sierpnia 2014 r., w którym Urząd Gminy K. potwierdził, że A. K. zameldowany jest przy ul. [...] w Z. od dnia [...] marca 1994 r.;
zaświadczenie o zameldowaniu na pobyt stały z dnia [...] sierpnia 2014 roku, w którym Urząd Gminy K. potwierdził, że M. K. zameldowana jest przy ul. [...] w Z. od dnia [...] sierpnia 1962 r.;
- oświadczenie z dnia [...] sierpnia 2014 r., w którym strona zawarła dodatkowe wyjaśnienia na okoliczność pracy w gospodarstwie rolnym rodziców.
O udzielenie dodatkowych pisemnych wyjaśnień na okoliczność pracy R. P. w gospodarstwie rolnym rodziców Komendant Rejonowy Policji W. [...] zwrócił się także do świadków.
W oparciu o zgromadzony materiał dowodowy Komendant Rejonowy Policji W. [...] rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] września 2014 r. wydanym na podstawie art. 101 ust. 1 i 2, art. 106 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 - ze zm.), art. 1 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz. U. z 1990 r. Nr 54, poz. 310) oraz § 3 ust. 1, § 4 i § 5 ust. 1 i 4 rozporządzenia MSWiA z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 152, poz. 1732 ze zm.) odmówił [...] R. P. ustalenia wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat za okres pracy w gospodarstwie rolnym od dnia [...] kwietnia 2000 r. do dnia [...] lipca 2003 r.
W uzasadnieniu powyższego rozkazu personalnego organ I instancji wskazał na brak spełnienia przez stronę ustawowego obowiązku dostarczenia zaświadczenia właściwego urzędu gminy o pracy w gospodarstwie rolnym, albo zaświadczenia o braku dokumentów pozwalających na wydanie takiego zaświadczenia. Biorąc jednocześnie pod uwagę brak zaświadczenia o zameldowaniu strony w tym okresie w gospodarstwie rolnym, a także zdawkowe zeznania świadków organ stwierdził, iż brak jest wystarczających dowodów, potwierdzających świadczenie stałej pracy w gospodarstwie rolnym.
W odwołaniu od powyższego rozkazu personalnego R. P. zwrócił się do Komendanta [...] Policji o ponowne rozpatrzenie raportu dotyczącego wliczenia czasu pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym ojca do pracowniczego stażu pracy.
W odwołaniu ponownie wskazał, że w okresie od dnia [...] kwietnia 2000 r. do dnia [...] lipca 2003 r. pracował w gospodarstwie rolnym ojca G. P. w miejscowości Z.. W tym okresie zamieszkiwał wspólnie z rodzicami i bratem w miejscowości Z. przy ul. [...]. Zaznaczył, że gospodarstwo rolne mieści się w miejscowości Z., terytorialnie podległej Urzędowi Gminy i Miasta K. i tam znajduje się wszelka dokumentacja. Zgodnie zaś z art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy, w przypadku braku zaświadczenia urzędu gminy, o którym mowa w ust. 1, okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym mogą być udowodnione zeznaniami co najmniej dwóch świadków. W odwołaniu odniósł się też polemicznie do stwierdzeń zawartych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Komendant [...] Policji, w wyniku rozpoznania powyższego odwołania, rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] października 2014 r. wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 2 K.p.a., utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny Komendanta Rejonowego Policji W. [...] nr [...] z dnia [...] września 2014 r.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podkreślił, że w rozpatrywanej sprawie istotnym zagadnieniem jest ustalenie normatywnej treści pojęcia domownik w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin, z którym ustawodawca związał możliwość zaliczenia pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do ogólnego stażu pracy.
Organ zaznaczył, że od dnia 1 stycznia 1991 r. pod pojęciem domownika zgodnie z art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników należy rozumieć osobę bliską rolnikowi, która ukończyła 16 lat (lit a), pozostaje z rolnikiem we wspólnym gospodarstwie domowym lub zamieszkuje na terenie jego gospodarstwa rolnego albo w bliskim sąsiedztwie (lit. b), stale pracuje w tym gospodarstwie rolnym i nie jest związana z rolnikiem stosunkiem pracy (lit. c).
W ocenie organu odwoławczego Komendant Rejonowy Policji W. [...] w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy właściwie odmówił R. P. zaliczenia do wysługi lat, od której uzależniony jest wzrost uposażenia zasadniczego okresu pracy w gospodarstwie rolnym ojca od dnia [...] kwietnia 2000 r. do dnia [...] lipca 2003 r. stwierdzając, iż brak jest podstaw do uznania wskazanego okresu pracy do wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego.
Pracownik, który ubiega się o wliczenie do stażu pracy okresów pracy w gospodarstwie rolnym, musi bowiem wykazać te okresy pracy przed pracodawcą. Podstawowym źródłem dowodowym, wymaganym przez art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy jest natomiast zaświadczenie, wydane przez właściwy urząd gminy, potwierdzające okresy pracy w gospodarstwie rolnym. Urząd gminy, do którego wystąpił pracownik, jeżeli dysponuje dokumentami uzasadniającymi wydanie zaświadczenia, zobowiązany jest wydać pracownikowi zaświadczenie stwierdzające jego okresy pracy w gospodarstwie rolnym. Przy czym dokumentami potwierdzającymi poszczególne okresy pracy w gospodarstwie rolnym, mogą być księgi podatkowe, rejestry gruntów, ewidencja wojskowa w której zaznaczono np. fakt odroczenia służby wojskowej w związku z prowadzeniem gospodarstwa, dokumentacja związana z ubezpieczeniem społecznym, majątkowym, osobowym oraz inne, znajdujące się w dyspozycji urzędu. Jeśli urząd gminy takimi dokumentami nie dysponuje, zobowiązany jest przepisem art. 3 ust. 2 powołanej ustawy do zawiadomienia pracownika o tej okoliczności na piśmie. Z uwagi natomiast na treść przepisów art. 217-220 K.p.a., zawiadomienie takie, w ocenie Komendanta [...] Policji winno przybrać formę postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia, na które służy zażalenie (art. 219 K.p.a.). Z systematyki zastosowanej przez ustawodawcę w powołanym przepisie art. 3 ustawy wynika jednocześnie, że możliwość udokumentowania pracy w gospodarstwie rolnym rodziców zeznaniami świadków jest możliwa dopiero w sytuacji, gdy w urzędzie gminy, właściwym ze względu na miejsce położenia gospodarstwa nie istnieją dokumenty wystarczające do wydania zaświadczenia, o którym mowa w art. 3 ust. 1 ustawy i fakt ten zostanie stwierdzony pismem tego urzędu (art. 3 ust. 2 ustawy).
Zatem, zeznania świadków mogą stanowić alternatywę dowodową dla zaświadczenia tylko i wyłącznie w przypadku, gdy właściwy urząd gminy stwierdzi na piśmie, że nie posiada dokumentacji potwierdzającej fakt wykonywania pracy w danym gospodarstwie rolnym.
W przedmiotowej sprawie, ubiegający się o zaliczenie okresów pracy w gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy funkcjonariusz, pomimo wezwania przez Komendanta Rejonowego Policji W. [...] stosownym pismem, zaświadczenia potwierdzającego okres pracy w gospodarstwie rolnym bądź zawiadomienia o braku dokumentów w tym zakresie, wydanego przez właściwy urząd gminy, jednak nie przedłożył. Mało tego, z żadnego dokumentu znajdującego się w aktach postępowania administracyjnego nie wynika, aby o takie zaświadczenie wystąpił. Nie dopełnił zatem wymogu przedłożenia wskazanego wyżej dokumentu, wymaganego przepisami prawa. Organ pozostaje natomiast bez wpływu na uzyskanie wskazanego zaświadczenia, albowiem właściwy urząd gminy wydaje takie zaświadczenie lub odmawia jego wydania na wniosek strony.
W ocenie Komendanta [...] Policji, w okolicznościach niniejszej sprawy nie można też z całą pewnością uznać, że R. P. w okresach, o których mowa w jego wniosku mógł być uznany za domownika w rozumieniu ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, bowiem zgromadzony materiał dowodowy nie daje podstaw do stwierdzenia, że wymieniony wykonywał stała pracę w gospodarstwie rolnym rodziców.
Z materiałów sprawy wynika bowiem niezbicie, że wnioskodawca zamieszkiwał w okresie, od dnia [...] kwietnia 2000 r. do dnia [...] lipca 2003 r. wraz z rodzicami i bratem przy ul. [...] w Z., natomiast gospodarstwo rolne, w którym miał świadczyć pracę znajdowało się w miejscowości Z., oddalonej o 5 km. W tym okresie wymieniony był uczniem Liceum Ogólnokształcącego w Z., zaś od dnia [...] lipca 2003 r. był zarejestrowany jako bezrobotny w Powiatowym Urzędzie Pracy w Z., gdzie od dnia [...] lipca 2003 r. pobierał stypendium stażowe. Dojście do szkoły ponadpodstawowej zajmowało mu 10 minut w jedną stronę, zajęcia w szkole trwały 6 godzin dziennie, zaś przygotowanie do tychże zajęć zajmowało 1-1,5 godziny dziennie. Zatem czas spędzony w szkole oraz potrzebny na dojście do niej i przygotowanie się do zajęć zajmował wnioskodawcy od około 7,5-8 godzin dziennie. Jednocześnie organ wskazał, że zarówno właściciel gospodarstwa, jak też nikt z jego rodziny nie zamieszkiwał na terenie gospodarstwa, w którym pozostawiano codziennie inwentarz żywy. W gospodarstwie nie było maszyn rolniczych, jak również urządzeń agrotechnicznych. Ojciec wnioskodawcy zatrudniony był natomiast w okresach od dnia [...] kwietnia 2000 r. do dnia [...] grudnia 2000 r. oraz od dnia [...] października 2001 r. do dnia [...] kwietnia 2004 r. w zakładzie [...], nie odprowadzał składek KRUS i był ubezpieczony w ZUS. Brak również jakiejkolwiek informacji, aby w gospodarstwie tym pracowała matka strony. Skoro zatem gospodarstwo rolne G. P. nie wymagało stałej pracy właściciela i jego żony, to tym bardziej - w ocenie organu - brak jest podstaw do uznania za stałą pracę w tym gospodarstwie pomocy świadczonej na rzecz rodziców przez [...] R. P..
Biorąc zatem pod uwagę fakt, że gospodarstwo rolne nie było jedynym, ani głównym źródłem utrzymania rodziny, oświadczenia funkcjonariusza w tym względzie ocenić należy jako mało wiarygodne. Zdaniem organu nie jest prawdopodobne aby w gospodarstwie rolnym oddalonym o 5 km od miejsca zamieszkania rodziny, o powierzchni 2,8365 ha, to właśnie na R. P., pomimo, że uczęszczał we wnioskowanym okresie do szkoły, spoczywała większość codziennych obowiązków, związanych z funkcjonowaniem gospodarstwa rolnego. Tym bardziej, że głównym zajęciem i źródłem utrzymania rodziny we wnioskowanym okresie nie była praca w gospodarstwie rolnym, lecz praca zawodowa.
Zeznań świadków M. K. oraz A. K. w tym zakresie nie można natomiast uznać za wiarygodne. Zeznania świadków są bowiem wyjątkowo lakoniczne, szablonowe, w zasadzie identyczne - jakby ustalone. Nie można ich zatem uznać za wystarczające do wydania pozytywnej dla strony decyzji w przedmiotowej sprawie, skoro dla jej rozstrzygnięcia zeznania świadków mają kluczowe znaczenie.
Jednocześnie organ zaznaczył, że przy przyjęciu do służby w Policji strona nie wskazała w żadnym dokumencie, że rodzice lub ona sama pracowała kiedykolwiek w indywidualnym gospodarstwie rolnym. Natomiast po ukończeniu szkoły średniej wymieniony zarejestrowany był jako bezrobotny, pracował w [...] w Z. od dnia [...] grudnia 2003 r. do dnia [...] grudnia 2004 r., następnie w Zakładzie Usług [...] w Z. od dnia [...] lutego 2007 r. do dnia [...] września 2007 r. oraz od dnia [...] listopada 2007 r. do dnia 2008 r., kończąc również studia magisterskie na Uniwersytecie [...] w T. w roku 2008.
Wobec powyższego stwierdzić należy, iż wymieniony nie identyfikował się ze stałą pracą na roli i pracy takiej nie świadczył. Stała praca w gospodarstwie rolnym wymaga natomiast pewnego psychicznego nastawienia, polegającego na wiązaniu się w pewnym okresie czasu z gospodarstwem rolnym i nieszukaniu stałego zatrudnienia poza nim.
Reasumując organ uznał, że nie zostały spełnione wszystkie wymogi określone w art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r., gdyż R. P. nie spełnia wymogu świadczenia stałej pracy w gospodarstwie rolnym. Ponadto zeznania świadków uznać należy za mało wiarygodne. Nie uwzględniają one bowiem istotnych szczegółów dotyczących pracy w gospodarstwie rolnym.
W skardze na powyższy rozkaz personalny skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie R. P. zarzucił organowi naruszenie art. 7 oraz art. 80 K.p.a., skutkującego błędnym przyjęciem, iż skarżącego nie można uznać za domownika w rozumieniu przepisu art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników, a tym samym zaliczyć okresu jego pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym rodziców w okresie od dnia [...] kwietnia 2000 r. do dnia [...] lipca 2003 r. - w odniesieniu do przepisu art. 1 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy, w związku z art. 191 ust. 1 ustawy 6 kwietnia 1990 r. o Policji w związku z § 4 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego.
W związku z powyższym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi skarżący ocenił jako bezpodstawne i nie znajdujące odbicia w zebranym materiale dowodowym twierdzenie organu II instancji, że jego praca w gospodarstwie rolnym rodziców miała charakter jedynie doraźny z uwagi na fakt, iż była świadczona w pełnym wymiarze czasu jedynie w okresie wakacji, czy ferii, a w pozostałym czasie jedynie jako pomoc dzieci - członków rodziny rolnika.
Odnosząc się do powyższego skarżący podkreślił, że pracę wykonywał codziennie po powrocie ze szkoły, a czasami także rano przed pójściem do niej. Charakter prowadzonego gospodarstwa rolnego wymagał od niego ciągłego zaangażowania, szczególnie z uwagi na potrzebę opieki i hodowli żywego inwentarza. Zajmował się również pracami konserwacyjnymi maszyn i budynków, a te były przez niego czynione bez względu na porę roku. Istotnie jednak, praca w okresie wakacyjnym była znacznie intensywniejsza, zwykle całodniowa, jednak nie powinno to pozbawiać waloru pracy w pełnym wymiarze a nie jedynie doraźnej - pracy świadczonej przez niego w pozostałych okresach, gdyż w zasadzie przez cały rok wykonywał prace przez co najmniej 4 godziny dziennie.
Odnosząc się natomiast do kwestii uczęszczania do szkoły oraz codziennego dojazdu do gospodarstwa, skarżący podtrzymał swoje dotychczasowe wyjaśnienia, że łączenie nauki oraz stałej pracy w gospodarstwie rolnym rodziców nie sprawiało mu problemu. Podkreślił przy tym ponownie, że codzienne dojazdy do gospodarstwa nie były problemem, z uwagi na niedużą odległość wynoszącą około 5 km, którą można było pokonać rowerem w około 10 minut.
Skarżący zarzucił też, że organ II instancji bezzasadnie twierdzi, iż gospodarstwo prowadzone przez jego rodziców nie było głównym źródłem dochodów i tym samym, jeżeli nie wymagało od nich osobistej pracy, to tym bardziej nie wymagało jego pomocy. W ocenie skarżącego, takie rozumowanie organu wynika z nieznajomości realiów życia na wsi, gdzie normalnym jest, że właściciele małych rodzinnych gospodarstw rolnych podejmują dodatkowe zatrudnienie, aby poprawić ich rentowność i uzyskać dodatkowy dochód na utrzymanie rodziny. Tym samym codzienne obowiązki związane z prowadzeniem gospodarstwa przechodzą w pewnej mierze na dzieci, tak jak było też w przedmiotowej sprawie.
Odnosząc się natomiast do podniesionego przez organ II instancji zarzutu braku psychicznego nastawienia do pracy w gospodarstwie, polegającego na wiązaniu się na określony czas z gospodarstwem rolnym, skarżący podniósł, że nie jest to konieczne w przedmiotowej sprawie do zaliczenia stażu pracy w gospodarstwie rolnym w oparciu o przepis art. 1 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy.
Zarzucił też, że organ odmawiając wiarygodności zeznaniom świadków poprzestał jedynie na rozważeniu ich późniejszych zeznań odnośnie szczegółów dotyczących stanu gospodarstwa rodziców skarżącego, nie wziął natomiast pod uwagę zeznań tych samych świadków, które składali oni we wcześniejszym stadium postępowania.
Komendant [...] Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu personalnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sąd administracyjny wykonuje wymiar sprawiedliwości, poddając kontroli decyzje wydawane przez organy administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, badając czy właściwie zastosowano przepisy prawa materialnego i przestrzegano przepisów proceduralnych w postępowaniu administracyjnym. W przypadku stwierdzenia naruszenia prawa sąd władny jest wzruszyć zaskarżoną decyzję. Art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako P.p.s.a.) reguluje kiedy decyzje lub postanowienia podlegają uchyleniu. Sąd administracyjny nie orzeka natomiast co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, stanowiącego przedmiot postępowania administracyjnego, a w szczególności nie przyznaje odpowiednich świadczeń.
Zgodnie z art. 153 P.p.s.a. ocena prawa i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.
W rozpoznawanej sprawie ocena prawa i wskazania co do dalszego postępowania zawarte zostały w orzeczeniu WSA w Warszawie z 7 marca 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 2258/13.
W orzeczeniu tym Sąd zarzucił, że organy, badając problematykę łączenia przez R. P. obowiązków ucznia szkoły ponadpodstawowej z wykonywaniem pracy w gospodarstwie rolnym rodziców, nie ustaliły w sposób stanowczy, czy taka okoliczność miała miejsce, czy też nie. Jak wynika natomiast z akt sprawy R. P. w tym postępowaniu powołał świadków, którzy potwierdzili okoliczności wskazywane przez funkcjonariusza. W takiej sytuacji organy mogły zatem postąpić w dwojaki sposób, tj. uwzględnić wniosek strony o zaliczenie spornego okresu do pracowniczego stażu pracy lub też dokonać negatywnej oceny zeznań świadków. Przy czym organy, wybierając ten drugi sposób postępowania powinny dysponować innym materiałem dowodowym, z którego wynikałyby fakty przeczące twierdzeniom strony i świadków przez nią wskazanych.
Za nietrafne Sąd uznał także stanowisko organów, sprowadzające się do twierdzenia, że oświadczenie skarżącego jest nieprawdziwe, gdyż w materiałach, składanych do organu na etapie ubiegania się o przyjęcie do służby w Policji nie wspominał, że pracował w gospodarstwie rolnym rodziców w żądanym okresie.
Sąd zwrócił ponadto uwagę, że w aktach osobowych znajduje się zaświadczenie Powiatowego Urzędu Pracy w Z., z którego wynika, że skarżący od dnia [...] lipca 2003 r. był zarejestrowany jako bezrobotny, oraz że G. P. w okresie od dnia [...] kwietnia 2000 r. do dnia [...] grudnia 2000 r. i od dnia [...] października 2001 r. do dnia [...] kwietnia 2002 r. nie podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników. Te okoliczności nie zostały natomiast uwzględnione przez organy w prowadzonym postępowaniu.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy powinny mieć również na uwadze, że zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy, w przypadku braku zaświadczenia urzędu gminy, o którym mowa ust. 1, okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym mogą być udowodnione zeznaniami co najmniej dwóch świadków. W tej kategorii spraw zasadnicze ustalenia mogą być zatem dokonywane na podstawie stosownego zaświadczenia urzędu gminy oraz w oparciu o zeznania świadków zamieszkujących na terenie, na którym jest położone gospodarstwo rolne. Pisemne wyjaśnienia takich osób w zasadniczych dla sprawy kwestiach powyższych wymogów zaś nie spełniają.
W konkluzji Sąd stwierdził, że organy nie wyjaśniły sprawy w sposób wymagany przepisami art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 K.p.a., które to naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dokonały niewłaściwej wykładni pojęcia "domownika".
Analiza argumentacji organu zawartej w zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że organ rozpoznając ponownie sprawę nie w pełni uwzględnił powyższe wskazania Sądu, do czego był zobowiązany treścią art. 153 P.p.s.a.
W świetle przepisu art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników, ilekroć w ustawie jest mowa o domowniku - rozumie się przez to osobę bliską rolnikowi, która: a) ukończyła 16 lat, b) pozostaje z rolnikiem we wspólnym gospodarstwie domowym lub zamieszkuje na terenie jego gospodarstwa rolnego albo w bliskim sąsiedztwie, c) stale pracuje w tym gospodarstwie rolnym i nie jest związana z rolnikiem stosunkiem pracy.
Aby zatem zaliczyć skarżącemu do wysługi lat, uwzględnianej przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego wnioskowane przez niego okresy pracy w gospodarstwie rolnym rodziców, należało ustalić, czy w podanych okresach wnioskodawca miał ukończone 16 lat, pozostawał z rolnikiem w gospodarstwie domowym lub zamieszkiwał na terenie jego gospodarstwa rolnego albo w bliskim sąsiedztwie oraz stale pracował w tym gospodarstwie, nie będąc związanym z rolnikiem stosunkiem pracy.
Innych przesłanek, niż wyżej wymienione, skarżący spełniać nie musiał, bowiem nie wymienia ich zarówno przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz. U. Nr 54, poz. 310 ze zm.), jak i przepis art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r., definiujące pojęcie "domownika".
Niewątpliwie ma rację organ twierdząc, że ocena zebranych dowodów należy do organu.
W rozpoznawanej sprawie wnioski organu wyprowadzane z przedłożonych dowodów, które doprowadziły do odmowy uwzględnienia wniosku skarżącego, nie mogą zostać jednak uznane za poprawne.
Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy, na wniosek zainteresowanej osoby właściwy urząd gminy jest obowiązany stwierdzić, okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym, wydając stosowne zaświadczenie w celu przedłożenia w zakładzie pracy, a jeżeli organ, o którym mowa w ust. 1, nie dysponuje dokumentami uzasadniającymi wydanie zaświadczenia o pracy zainteresowanej osoby w indywidualnym gospodarstwie rolnym, zawiadamia ją o tej okoliczności na piśmie (ust. 2), zaś w wypadku, o którym mowa w ust. 2, okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym mogą być udowodnione zeznaniami co najmniej dwóch świadków zamieszkujących w tym czasie na terenie, na którym jest położone to gospodarstwo rolne (ust. 3).
Należy przyznać rację organowi, że w niniejszej sprawie nie została zachowana kolejność wskazana w cytowanym powyżej art. 3 ustawy. Skarżący nie przedstawił bowiem zaświadczenia, o którym mowa w art. 3 ust. 1, ani też właściwy organ nie przedstawił na piśmie informacji o braku dokumentów, o której mowa w art. 3 ust. 2 cytowanej ustawy. Należy jednak zauważyć, że skarżący załączył do raportu z dnia [...] lipca 2013 r. "Oświadczenie wnioskodawcy w sprawie zatrudnienia w gospodarstwie rolnym" opatrzone jego własnoręcznym podpisem, uwiarygodnionym przez pracownika Urzędu Gminy w K. pieczęcią tego Urzędu. Także załączone do raportu zeznaniach dwóch świadków zostały opatrzone pieczęcią Urzędu Gminy w K. oraz podpisami pracowników Urzędu, którzy spisywali te zeznania oraz potwierdzili własnoręczność podpisów świadków. Powyższe dokumenty zostały zatem sporządzone i złożone za wiedzą właściwego dla miejsca położenia gospodarstwa rolnego Urzędu Gminy w K., a tym samym można z powyższego wnioskować, iż Urząd ten nie dysponował dokumentami w oparciu, o które mógłby wydać zaświadczenie potwierdzające pracę skarżącego w gospodarstwie rolnym. Na późniejsze wezwanie organu do złożenia zaświadczenia wydanego przez właściwy urząd gminy bądź pisemnego zawiadomienia o braku możliwości wydania takiego zaświadczenia skarżący przedłożył natomiast oświadczenie z dnia [...] sierpnia 2014 r., iż w Urzędzie Gminy K. nie uzyskał takiego zaświadczenia bądź zawiadomienia. W oświadczeniu tym poinformował ponadto, iż pracownicy tego Urzędu Gminy przekazali mu informację, że może potwierdzić pracę w gospodarstwie rolnym zeznaniami co najmniej dwóch świadków. Treść powyższego oświadczenia skarżącego oraz dokumenty załączone do raportu wskazują zatem pośrednio na brak w Urzędzie Gminy w K. dokumentów uzasadniających wydanie zaświadczenia potwierdzającego pracę skarżącego w gospodarstwie rolnym, a to uzasadniało dopuszczenie w sprawie dowodu z zeznań świadków.
W niniejszej sprawie skarżący na okoliczność pracy w gospodarstwie rolnym prowadzonym przez ojca położonym w miejscowości Z. gm. K. przedłożył pisemne zeznania dwóch świadków M. K. oraz A. K. zamieszkujących w tej samej miejscowości, którzy potwierdzili fakt jego pracy w gospodarstwie rolnym ojca.
Organ ocenił przedłożone zeznania świadków jako niewiarygodne wskazując na to, że są lakoniczne, szablonowe, w zasadzie identyczne – jakby ustalone.
Oceniając wiarygodność i wartość dowodową zeznań świadków organ nie może jednak, w ocenie Sądu pomijać faktu, iż dotyczą one czasookresu sprzed ponad dziesięciu lat, a zatem z uwagi na znaczny upływ czasu świadkowie mogą nie pamiętać pewnych faktów. W sytuacji natomiast, gdy organ miał zastrzeżenia co do wartości dowodowej pisemnych wyjaśnień świadków mógł przeprowadzić dowód z przesłuchania ww. świadków przed organem, na co wyraźnie wskazał WSA w Warszawie w wyroku z dnia 7 marca 2014 r. podkreślając, iż "pisemne wyjaśnienia takich osób w zasadniczych dla sprawy kwestiach powyższych wymogów nie spełniają". Sąd w wyroku tym zaznaczył jednocześnie, iż odmawiając wiarygodności zeznaniom świadków, organ powinien dysponować innym materiałem dowodowym, z którego wynikałyby fakty przeczące twierdzeniom strony i świadków przez nią wskazanych. Organ rozpoznając ponownie sprawę nie zgromadził jednak materiału dowodowego, który zaprzeczyłby twierdzeniom strony oraz świadków, że R. P. pracował w gospodarstwie rolnym ojca.
Z faktu, iż ojciec skarżącego we wnioskowanym okresie od [...] kwietnia 2000 r. do [...] grudnia 2000 r. oraz od [...] października 2001 r. do [...] kwietnia 2002 r. nie podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników, gdyż był ubezpieczony w ZUS w związku z jego zatrudnieniem w zakładzie [...], nie można jeszcze wywodzić, iż skarżący nie wykonywał stałej pracy w gospodarstwie rolnym ojca. Organ nie poczynił bowiem żadnych ustaleń na okoliczność, w jakim wymiarze czasu pracy G. P. w powyższych okresach był zatrudniony poza rolnictwem, a zatem czy pracę tę mógł łączyć z prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Jako gołosłowne i nie mające jakiegokolwiek oparcia w zebranym materiale dowodowym należy natomiast ocenić ustalenia organu, że głównym zajęciem i źródłem utrzymania rodziny we wnioskowanym okresie nie była praca w gospodarstwie rolnym, lecz praca zawodowa.
Organ wydając zaskarżoną decyzję pominął też wskazania Sądu oraz dorobek judykatury przytoczony przez Sąd w wyroku z dnia 7 marca 2014 r., odnośnie przesłanki, o której mowa w art. 6 pkt 2 lit. c ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników tj. "wykonywania pracy o charakterze stałym w gospodarstwie rolnym przez domownika" uznając, iż nauka skarżącego w Liceum Ogólnokształcącym w Z. oraz fakt zamieszkiwania wraz z rodzicami w innej miejscowości oddalonej 5 km od miejscowości, w której położone było gospodarstwo rolne uniemożliwiała mu, jako domownikowi, wykonywanie stałej pracy w gospodarstwie rolnym ojca.
Natomiast sama nauka w szkole średniej, co wynika z przytoczonego przez Sąd w ww. wyroku dorobku judykatury, nie wyklucza wykonywania pracy w gospodarstwie rolnym w charakterze domownika.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 29 lipca 2011 r., sygn. akt I OSK 321/11 (publ. https://cbois.nsa.gov.pl) zwrócił uwagę, iż obecnie w orzecznictwie bardziej liberalnie podchodzi się do przesłanki "stałej pracy" i przyjmuje się, że nie należy utożsamiać jej z koniecznością nieustannego, przez cały czas, wykonywania prac w gospodarstwie rolnym. Podobnie Sąd Najwyższy, co prawda na tle sprawy dotyczącej podlegania domownika rolnika ubezpieczeniu społecznemu, w wyroku z 4 października 2006 r., II UK 42/06 (Lex nr 309431) wyraził pogląd, że domownikiem rolnika może być także osoba, dla której praca w gospodarstwie rolnym nie stanowi podstawowego zajęcia i stałego źródła utrzymania wyłącznie z tej pracy. O stałości pracy domownika w gospodarstwie rolnym przede wszystkim decyduje zachowanie przez niego gotowości do świadczenia jej na rzecz gospodarstwa osoby bliskiej w wymiarze czasu stosownym do zakładanego przez rolnika prawidłowego funkcjonowania gospodarstwa, zgodnie ze strukturą gospodarstwa rolnego, przy uwzględnieniu jego obszaru, liczby pracujących w nim osób oraz używanego sprzętu rolniczego.
Komendant Główny Policji błędnie tym samym zinterpretował art. 6 pkt 2 lit. "c" ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników, przyjmując, że z uwagi na fakt uczęszczania przez skarżącego do Liceum Ogólnokształcącego w Z. i związane z tym obowiązki szkolne, a także z uwagi na położenie gospodarstwa rolnego w innej miejscowości odległej o 5 km od jego miejsca zamieszkania, nie można uznać, że skarżący wykonywał stałą pracę w gospodarstwie rolnym ojca. Należy też zauważyć, że skarżący wnioskował o zaliczenie mu okresu pracy w gospodarstwie rolnym ojca do dnia [...] lipca 2003 r. tj. do dnia w którym, po ukończeniu nauki w szkole, rozpoczął odbywanie stażu jako osoba bezrobotna. Sam fakt rejestracji w charakterze bezrobotnego od dnia [...] lipca 2003 r. nie oznaczał natomiast w ocenie Sądu, że już z tym dniem skarżący nie mógł wykonywać stałej pracy w gospodarstwie rolnym ojca, jeżeli pozostawał nadal razem z rodzicami we wspólnym gospodarstwie domowym i nie posiadał własnych źródeł utrzymania. Brak jednak w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym jakichkolwiek ustaleń na powyższe okoliczności.
Sąd nie podziela również stanowiska organu, iż przeciwko "stałości pracy" skarżącego w gospodarstwie rolnym ojca w rozumieniu ww. przepisu przemawia fakt, że po ukończeniu nauki, najpierw zarejestrował się jako bezrobotny, a następnie podjął pracę poza rolnictwem. Zauważyć bowiem należy, że obowiązek wykonywania stałej pracy w gospodarstwie rolnym dotyczy wyłącznie wnioskowanego okresu. Przepis art. 6 pkt 2 ww. ustawy nie uzależnia natomiast zaliczenia okresu pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do stażu pracy od jakichkolwiek innych przesłanek, w szczególności od "wiązania przyszłości z pracą w gospodarstwie rolnym", czy też od formalnego przejęcia i prowadzenia gospodarstwa rolnego.
Odnośnie natomiast podniesionego przez organ faktu, iż skarżący przy przyjęciu do służby nie wskazał w żadnym dokumencie, że rodzice lub on sam pracowali kiedykolwiek w indywidualnym gospodarstwie, to należy ponownie powtórzyć to co zostało już podkreślone w wyroku WSA w Warszawie z dnia 7 marca 2014 r., że takiej informacji strona nie musiała podawać, gdy starała się o przyjęcie do służby, bowiem wykonywanie pracy w gospodarstwie rolnym rodziców nie rzutowało na możliwość przyjęcia do służby w Policji.
Reasumując wskazać należy, iż rozpoznając ponownie sprawę organ naruszył dyspozycję art. 153 P.p.s.a., gdyż nie w pełni uwzględnił ocenę prawną oraz wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w wyroku WSA w Warszawie z dnia 7 marca 2014 r.
Ponadto, jako dowolne należy ocenić ustalenia organu, że głównym zajęciem i źródłem utrzymania rodziny skarżącego we wnioskowanym okresie nie była praca w gospodarstwie rolnym, lecz praca zawodowa, gdyż nie znajdują one oparcia w zebranym materiale dowodowym.
Odnośnie natomiast wynikających z zaświadczenia Placówki Terenowej KRUS w Z. okresów, gdy ojciec skarżącego nie podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników oraz okresu od [...] lipca 2003 r., gdy skarżący zarejestrował się jako bezrobotny, organ nie wyjaśnił sprawy w sposób wymagany przepisami art. 7, 77 i 107 § 3 K.p.a.
Rozpoznając zatem ponownie sprawę organ, mając na względzie treść art. 153 P.p.s.a., uwzględni w procesie orzeczniczym ocenę prawną wyrażoną w wyroku WSA w Warszawie z dnia 7 marca 2014 r., jak również uwagi poczynione powyżej i dokona ponownej oceny całego materiału dowodowego, mając na względzie przedstawione zastrzeżenia do oceny dotychczas dokonanej. Następnie dokona subsumpcji ustaleń faktycznych pod przywołane w decyzji normy prawne, a wyniki tego procesu przedstawi w decyzji, której uzasadnienie będzie spełniało wymogi art. 107 § 3 K.p.a. Oceniając zgromadzone w sprawie dowody organ będzie miał jednocześnie na względzie, że zgodnie z przepisami ustawy, fakt łączenia pracy w gospodarstwie z nauką w szkole nie może stanowić przeszkody przy ocenie, czy dany okres pracy w gospodarstwie rolnym może być wliczony do stażu pracowniczego, pod warunkiem jednak, że praca w gospodarstwie była faktycznie wykonywana (T. Śmigowicz-Podgórska, Praca na roli a świadczenie pracownicze, Przegląd Ustawodawstwa Pracowniczego z 1993 r., nr 2, str. 14).
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji orzeczono w oparciu o art. 152 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło