II SA/Wa 724/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Fronczyk (spr.), Sędziowie WSA Andrzej Kołodziej, Eugeniusz Wasilewski, Protokolant Specjalista Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2010 r. sprawy ze skargi J. R. na postanowienie Ministra Gospodarki z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia żądanej treści oddala skargę. Wnioskiem z dnia [...] października 2009 r. J. R. zwrócił się do Ministra Gospodarki o wydanie zaświadczenia potwierdzającego fakt pełnienia przez niego służby, polegającej na pozostawaniu w dyspozycji Głównego Inspektora [...], w okresie od dnia [...] 1988 r. do dnia [...] 1991 r. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] Minister Gospodarki, mając za podstawę art. 219 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), odmówił wydania stronie zaświadczenia o żądanej treści. Powyższe rozstrzygnięcie organ podjął po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, w wyniku którego poczynił następujące ustalenia. Pismem z dnia [...] listopada 1987 r. Główny Inspektor [...], działając na podstawie art. 2 ust. 7 pkt 5a obowiązującego wówczas dekretu z dnia 27 grudnia 1974 r. o służbie funkcjonariuszy pożarnictwa (Dz. U. z 1987 r. Nr 50, poz. 321), z dniem [...] grudnia 1987 r. mianował J. R. na stanowisko [...] w [...] Przedsiębiorstwie [...] w G. Pismem z dnia [...] grudnia 1987 r. oficer – [...] E. T., działająca z polecenia Głównego Inspektora [...], w związku z raportem z dnia [...] grudnia 1987 r., z dniem [...] stycznia 1988 r. odwołała J. R. z dotychczas zajmowanego stanowiska i przekazała go do dyspozycji Głównego Inspektora [...]. Pismem z dnia [...] czerwca 1991 r. Komendant Wojewódzki Straży Pożarnych [...] Z. M. poinformował wnioskodawcę o przyjęciu go do służby w Komendzie Rejonowej Straży Pożarnych w G., a z dniem [...] czerwca 1991 r. J. R. otrzymał akt powołania, z dniem [...] czerwca 1991 r., na stanowisko [...] w Komendzie Rejonowej Straży Pożarnych w G. Mając powyższe na uwadze, a także ustalenia poczynione w toku postępowania sądowego, zakończonego wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia [...] maja 1999 r. o sygn. akt [...], organ stwierdził, że J. R. pozostawał w okresie od dnia [...] 1988 r. do dnia [...] 1991 r. w dyspozycji Głównego Inspektora [...], z tym jednak zastrzeżeniem, że nigdy nie łączył go formalnie nawiązany stosunek pracy z [...]. Zdaniem organu, wynikające ze wskazanych wyżej dokumentów informacje oraz zawarte w treści wyroku Sądu Najwyższego z dnia [...] maja 1999 r. rozważania nie pozwalają w żaden sposób uczynić zadość żądaniu wnioskodawcy. Organ podał, iż nie posiada w żadnej ze swoich ewidencji, rejestrze, a także innych danych znajdujących się w jego posiadaniu informacji, wskazujących na fakt, którego potwierdzenia w treści zaświadczenia żąda J. R. Nie dysponuje więc jakimikolwiek danymi pozwalającymi mu na wydanie wnioskowanego zaświadczenia. Minister Gospodarki wskazał, że nie może w drodze zaświadczenia przesądzać o faktach, które nigdy nie zostały ustalone w toku żadnego z prowadzonych przez wnioskodawcę postępowań i nie znajdują odzwierciedlenia w posiadanych przez organ dokumentach. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy J. R. wyraził niezadowolenie z wydanego postanowienia. Stwierdził, iż – w jego ocenie – organ posiada wszelkie dane niezbędne do potwierdzenia wskazanych faktów i wydania wnioskowanego zaświadczenia. Postanowieniem z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] Minister Gospodarki, działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, nie znajdując podstaw do uwzględnienia wniosku. Powtarzając swoją wcześniejszą argumentację, podał, że po dokonaniu ponownej analizy zgromadzonej w sprawie dokumentacji nie znalazł powodów do zmiany postanowienia z dnia [...] stycznia 2009 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie J. R. zarzucił organowi rażące naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz niewyjaśnienie ważnych okoliczności faktycznych sprawy. Skarżący zarzucił również rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności: 1) art. 1 pkt 2, art. 28 ust. 1, art. 32 ust. 1, art. 36 ust. 1 i art. 46 dekretu z dnia 27 grudnia 1974 r. o służbie funkcjonariuszy pożarnictwa; 2) art. 76 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz. U. Nr 40, poz. 267 ze zm.) w związku z art. 11 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. Nr 53, poz. 214 ze zm.); 3) § 2 pkt 5 zarządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 4 marca 1975 r. w sprawie zasad pełnienia służby przez funkcjonariuszy pożarnictwa (Mon. Pol. Z 1975 r. Nr 9, poz. 48); 4) art. 19 wytycznych Komendanta Głównego Straży Pożarnych nr 9 z dnia 15 grudnia 1976 r. w sprawie niektórych zasad dotyczących mianowania, przenoszenia i zwalniania ze służby funkcjonariuszy pożarnictwa (Dziennik Zarządzeń i Rozkazów KGSP z 1977 r. Nr 1, poz. 6), który zobowiązywał przełożonego uprawnionego do mianowania do przesłania w ciągu 48 godzin meldunku o rozwiązaniu stosunku służbowego lub wygaśnięciu tego stosunku do właściwej jednostki nadrzędnej w celu dokonania adnotacji w karcie ewidencji personalnej. Skarżący wniósł o uchylenie obu wydanych w sprawie postanowień. W odpowiedzi na skargę Minister Gospodarki wniósł o jej oddalenie, przytaczając w uzasadnieniu swego stanowiska procesowego argumentację, jakiej użył w zaskarżonym postanowieniu. W piśmie procesowym z dnia [...] czerwca 2010 r. skarżący podtrzymał zarzuty zawarte w skardze. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia i to z przepisami obowiązującymi w dacie jego wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. Postępowanie dotyczące wydawania zaświadczeń stanowi rodzaj uproszczonego i w znacznym stopniu odformalizowanego, ale jednak postępowania administracyjnego, obowiązującego organy administracyjne przy podejmowaniu czynności materialno – technicznych, polegających na urzędowym potwierdzeniu stanu faktycznego lub prawnego. Postępowanie to służy tylko potwierdzeniu w formie urzędowej określonych okoliczności faktycznych lub prawnych. Tryb zaświadczeniowy nie może natomiast służyć rozstrzyganiu o określonych prawach czy obowiązkach osoby wnioskującej. Zaświadczenie, jak wynika z treści art. 217 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), można zdefiniować jako urzędowe potwierdzenie określonych faktów lub stanu prawnego, wydane przez właściwy organ administracji na żądanie osoby ubiegającej się o nie. Przesłanki wydania zaświadczenia określa art. 217 § 2 kpa i jako jedną z nich przewiduje w pkt 1 nakazanie wydania go przez przepis prawa, a w pkt 2 wykazanie przez osobę ubiegającą się o nie interesu prawnego w jego wydaniu. Spełnienie tego wymogu obliguje organ do wydania zaświadczenia wówczas, gdy żądanie dotyczy potwierdzenia faktów lub stanu prawnego wynikających z prowadzonej przez niego ewidencji, rejestrów lub innych posiadanych przez organ danych, jak wynika z art. 218 § 1 kpa. Nie wyklucza to oczywiście możliwości przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego (art. 218 § 2 kpa). Zakres postępowania wyjaśniającego zależy nie tylko od żądania osoby zainteresowanej uzyskaniem zaświadczenia, ale także od możliwości spełnienia tego żądania przez organ. W rozpoznawanej sprawie J. R. domaga się potwierdzenia przez organ faktu pełnienia przez niego służby, polegającej na pozostawaniu w dyspozycji Głównego Inspektora [...], w okresie od dnia [...] 1988 r. do dnia [...] 1991 r. Podkreślenia wymaga, że kwestia, czy i jaki stosunek służbowy istniał pomiędzy skarżącym a Głównym Inspektorem [...] w okresie od dnia [...] 1988 r. do dnia [...] 1991 r. była przedmiotem rozstrzygnięć sądów pracy, Sądu Najwyższego oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego. Jak wynika z uzasadnienia wyroku Sądu Najwyższego z dnia [...] maja 1999 r. o sygn. akt [...], oddalającego kasację J. R. od wyroku Sądu Wojewódzkiego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w W., wydanego w sprawie z jego powództwa przeciwko Ministerstwu Gospodarki w W. o ustalenie i odszkodowanie, w sprawie tej ustalono, że skarżący był zatrudniony w [...] Przedsiębiorstwie [...] w G. od [...] grudnia 1987 r. do [...] stycznia 1988 r., jako [...]. Następnie został przekazany do dyspozycji Głównego Inspektora [...] w celu podjęcia pracy w Zakładzie [...] w G. Do podjęcia tego zatrudnienia nie doszło. W tym czasie, aż do [...] września 1990 r. J. R. pracował na [...] etatu na stanowisku cywilnym [...] w Biurze [...] w G. Nie łączył go nigdy stosunek pracy z [...]. Dopiero od dnia [...] kwietnia 1991 r. skarżący podjął zatrudnienie jako [...] w Komendzie Rejonowej Państwowej Straży Pożarnej w G. Z uzasadnienia orzeczenia wynika ponadto, iż J. R. zgłaszał roszczenie o ustalenie ciągłości służby, lecz zostało ono odrzucone postanowieniem Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] maja 1994 r., z powodu niedopuszczalności drogi sądowej. Również Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia [...] lutego 1995 r. o sygn. akt [...] odrzucił jego skargę o nakazanie Ministrowi Przemysłu i Handlu zaliczenia mu spornego okresu do stażu służby, jako niedopuszczalną. W uzasadnieniu wydanego postanowienia wskazał, iż czynność zaliczenia pewnych okresów czasu do stażu pracowniczego lub służbowego ma charakter organizacyjno – techniczny i dokonywana jest odrębnie w sprawach o nagrody jubileuszowe, dodatki czy też w sprawach emerytalno – rentownych. Z przedstawionych względów żądanie wydania skarżącemu zaświadczenia potwierdzającego fakt istnienia stosunku służbowego administracyjnoprawnego pomiędzy nim a Głównym Inspektorem [...], w okresie od dnia [...] 1988 r. do dnia [...] 1991 r., nie mogło być przez organ uwzględnione. W niniejszej sprawie, to o co chodziło wnioskodawcy, wykraczało poza pojęcie "zaświadczenia" w rozumieniu art. 218 § 2 kpa, potwierdzającego fakty lub stan prawny, wynikający z prowadzonej przez organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Sąd zwraca przy tym uwagę, że określenie "danych znajdujących się w jego posiadaniu", użyte w art. 218 § 1 kpa, nie może być rozumiane dowolnie i rozszerzająco. Organ administracji powinien zatem odmówić wydania zaświadczenia m.in. w sytuacji, gdy wnoszący podanie żąda potwierdzenia okoliczności faktycznych lub stanu prawnego, które nie wynikają z ewidencji i rejestrów lub innych danych będących w posiadaniu tego organu (art. 218 § 1 kpa a contrario), a taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Innymi słowy, by organ mógł wydać zaświadczenie żądanej treści, okoliczności czy fakty, o których ma zaświadczyć, muszą wynikać z dokumentacji znajdującej się w posiadaniu organu. Jak już bowiem wspomniano, tryb zaświadczeniowy nie może służyć rozstrzyganiu o określonych prawach czy obowiązkach osoby wnioskującej, a tego w istocie domaga się skarżący. W takim stanie rzeczy, wydane w sprawie postanowienia należy uznać za prawidłowe, zaś zarzuty podniesione w skardze za nieuzasadnione. Z tych względów, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku.