II SA/Wa 73/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), Sędziowie WSA Janusz Walawski, Maria Werpachowska, Protokolant spec. Monika Gieroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lipca 2017 r. sprawy ze skargi A. P. i A. T. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania do umieszczenia na liście osób oczekujących na zawarcie umowy najmu lokalu 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały; 2. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz skarżącej A. P. kwotę 300 (słownie: trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania Zarząd Dzielnicy [...] uchwałą z dnia [...] września 2016 r. nr [...], na podstawie § 45 pkt 2, 4 i 5 i § 50 ust. 1 statutu Dzielnicy [...], stanowiącego załącznik nr [...] do uchwały Nr LXX/2182/2010 Rady m.st. Warszawy z dnia 14 stycznia 2010 roku w sprawie nadania statutów dzielnicom m.st. Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2016 r., poz. 420), § 6 pkt 8 uchwały nr XLVI/1422/2008 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 18 grudnia 2008 roku w sprawie przekazania dzielnicom m.st. Warszawy do wykonywania niektórych zadań i kompetencji m.st. Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2016 r., poz. 6725) § 4 w zw. z § 22 ust. 5 oraz § 24 ust. 1 uchwały Nr LVIII/1751/2009 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 9 lipca 2009 roku w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr 132, poz. 3937, z późn. zm.), w § 1 nie wyraził zgody na zakwalifikowanie do umieszczenia na liście osób zakwalifikowanych do zawarcia umowy najmu A. P. i A. T., w § 2 wykonanie uchwały Zarząd Dzielnicy [...] powierzył Naczelnikowi Wydziału Zasobów Lokalowych dla Dzielnicy [...], w § 3 wskazano, że uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia. W uzasadnieniu wskazano, że A. P. i A. T. ubiegają się wraz z dwojgiem dzieci o najem lokalu. Wnioskodawczyni zameldowana jest w [...] (gmina [...]) przy ul. [...]. Wg oświadczenia nieruchomość posiada nieuregulowany stan prawny. Ponadto zainteresowana podaje, że nieruchomość składa się z 1 pokoju i kuchni o powierzchni 30 m2, w której zamieszkują rodzice wraz z ciotką. Wnioskodawca zameldowany jest w miejscowości [...], której właścicielami są jego rodzice. Nieruchomość składa się z 2 pokoi i kuchni. Od roku zainteresowani zamieszkują w lokalu nr [...] przy ul. [...]. Lokal składa się z 1 pokoju i kuchni o powierzchni mieszkalnej 22,00 m2 i powierzchni użytkowej 29,00 m2. W lokalu zamieszkują 4 osoby. Na jedną osobę zamieszkującą w lokalu przypada 5,5 m2 powierzchni mieszkalnej. Zainteresowani zamieszkują w przedmiotowym lokalu na podstawie umowy najmu i opłacają czynsz za wynajem 1350 zł miesięcznie. Wcześniej wnioskodawcy wynajmowali lokal w dzielnicy [...] oraz w [...] i [...]. Dochód zainteresowanych wynosi 746,75 zł na osobę miesięcznie. Komisja Mieszkaniowa sprawę zaopiniowała negatywnie. Wniosek został rozpatrzony na podstawie § 4 w związku z § 22 ust. 5 Uchwały Nr LVMI/1751/2009 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 9 lipca 2009 roku w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy z późniejszymi zmianami - posiadanie tytułu prawnego do obecnie zajmowanego lokalu. W dniu [...] października 2016 r. wnioskodawcy złożyli wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Zarząd Dzielnicy ponownie przeanalizował sprawę i nie znalazł podstaw do zmiany uchwały nr [...]. A. P. i A. T. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...]. Zarzucając naruszenie art. 4 ust. 1 i 2 ustawy o ochronienie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego oraz Uchwały Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 9 lipca 2009 roku w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta St. Warszawy wnieśli o stwierdzenie jej nieważności. W uzasadnieniu wskazali, że zwrócili się do organu o zmianę stanowiska zawartego w uchwale, ale pismem z dnia [...] listopada 2016 r. poinformowano ich, że uchwała została podjęta bez naruszenia prawa. Skarżący podali, że posiadanie tytułu prawnego do zajmowanego lokalu stanowi podstawę do odmowy przyznania mieszkania socjalnego (§ 12 uchwały), a oni się o takie nie starają. Podnieśli, że obecnie zajmowany lokal ma 29 m2, a powierzchnia mieszkalna wynosi 22 m2, rodzina składa się z 5 osób, w tym z niepełnosprawnego dziecka i nie stać ich na wynajęcie większego mieszkania. Zarząd Dzielnicy [...], reprezentowany przez radcę prawnego, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Pełnomocnik wskazał, że kryteria z § 4 uchwały z dnia 9 lipca 2009 r. winny być spełnione łącznie. Przedstawiono stan sprawy, jak w podjętej uchwale. Wskazano, że w dniu [...].09.2016 roku urodziło się trzecie dziecko skarżących, co pozostało bez wpływu na powzięte rozstrzygnięcie. Podstawą negatywnego rozstrzygnięcia jest bowiem posiadanie tytułu prawnego do obecnie wynajmowanego lokalu. Skarżący wynajmują lokal na wolnym rynku i posiadają zawartą umowę najmu na czas nieoznaczony. Przedmiotowy lokal umożliwia zatem skarżącym realizację funkcji mieszkaniowej. W związku z powyższym skarżący nie pozostają osobami bezdomnymi w rozumieniu ustawy o pomocy społecznej z dnia 12 marca 2004 roku (Dz. z 2016 r., poz. 753). Jednocześnie skarżący nie próbowali zabezpieczyć swoich potrzeb mieszkaniowych poprzez ubieganie się o lokal w miejscu zameldowania. W piśmie z dnia [...] lipca 2017 r. A. P. w replice na odpowiedź na skargę, podtrzymała dotychczas podniesione zarzuty i wniosła o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Podniosła, że organ na żadnym etapie postępowania nie kwestionował kluczowych w tej sprawie okoliczności, tj. spełnienia przez skarżących kryterium dochodowego oraz faktu, że pozostają w trudnych warunkach mieszkaniowych (5,5 m2 powierzchni mieszkalnej na osobę), zaś w dniu doręczenia organowi wezwania do usunięcia naruszenia prawa uległo ono, w związku z narodzinami trzeciego dziecka, zwiększeniu (4,4 m2 powierzchni mieszkalnej na osobę). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest zasadna. W ocenie Sądu, w sprawie niniejszej doszło do istotnego naruszenia prawa, tj. przepisu § 4 uchwały nr LVIII/1751/2009 Rady miasta stołecznego Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr 132, poz. 3937 ze zm.). Powołany przepis, będący podstawą zaskarżonej uchwały, stanowi, że lokale z mieszkaniowego zasobu mogą być wynajmowane osobom: 1) które są bezdomne albo pozostają w trudnych warunkach mieszkaniowych, przy czym za trudne warunki mieszkaniowe uznaje się zamieszkiwanie w lokalu, w którym na osobę przypada nie więcej niż 6 m2 powierzchni mieszkalnej, a także zamieszkiwanie w pomieszczeniach nienadających się na stały pobyt ludzi w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, a nadto 2) w których gospodarstwie domowym średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego nie przekracza minimum dochodowego. Z ustaleń organu dokonanych w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały wynika, że na dzień jej podjęcia na jedną osobę zamieszkującą lokal nr [...] przy ul. [...], składający się z jednego pokoju i kuchni o powierzchni mieszkalnej 22,00 m2 i powierzchni użytkowej 29,00 m2 , przypada 5,5 m2 powierzchni mieszkalnej. Zatem, spełniony jest warunek określony w § 4 pkt 1 powołanej wyżej uchwały Rady m.st. Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. Organ ustalił też, że dochód na jedną osobę w gospodarstwie domowym wynosi 746,75 zł miesięcznie i nie stwierdził, że dochód ten przekracza minimum dochodowe, o czym jest mowa w § 4 uchwały Rady miasta stołecznego Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. Z uzasadnienia zaskarżonej uchwały wynika, że wnioskodawcy spełniają przesłanki, od których uzależniona jest możliwość skorzystania z lokali znajdujących się w gminnym zasobie mieszkaniowym. Organ, jako przeszkodę w wyrażeniu zgody na zakwalifikowanie do umieszczenia na liście osób zakwalifikowanych do zawarcia umowy najmu wskazał posiadanie przez wnioskodawców tytułu prawnego do obecnie zajmowanego lokalu. Przepis § 4 uchwały Rady m.st. Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. nie wymienia jednakże posiadania tytułu prawnego do lokalu jako przeszkody do ubiegania się o najem lokalu mieszkalnego. Przepis art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1610), stanowi, że gmina, na zasadach i w wypadkach przewidzianych w ustawie, zapewnia lokale socjalne i lokale zamienne, a także zaspokaja potrzeby gospodarstw domowych o niskich dochodach. Wnioskodawcy ubiegają się o najem lokalu mieszkalnego na czas nieoznaczony, jako osoby pozostające w trudnych warunkach mieszkaniowych i materialnych (rozdział 2 uchwały Rady m.st. Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r.). Z wniosku nie wynika, aby wnioskodawcy ubiegali się o najem lokalu socjalnego (pkt 1.1 wniosku). W świetle powyższego, zaszła podstawa do stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), orzekł jak w punkcie 1 wyroku. O zwrocie kosztów postępowania na rzecz A. P. Sąd orzekł, jak w punkcie 2 wyroku, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 powołanej ustawy. Do kosztów tych Sąd zaliczył uiszczony przez A. P. wpis sądowy w wysokości 300 zł.