II SA/Wa 740/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska, Iwona Maciejuk, Protokolant specjalista Monika Gieroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi E. K. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie potrącenia części uposażenia za czas nieusprawiedliwionej nieobecności uchyla zaskarżony rozkaz personalny oraz utrzymany nim w mocy rozkaz personalny z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia [...] marca 2018 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257, z późn. zm.), po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy rozkaz personalny z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] wydany w oparciu o art. 126 ust. 1 i 2 w związku z art. 121d ust. 2 i 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2017 r. poz. 2067, z późn. zm.) w sprawie potrącenia E. K. 1/30 uposażenia za każdy dzień nieusprawiedliwionej nieobecności w służbie w okresie od dnia [...] sierpnia 2017 r. do dnia [...] września 2017 r., któremu nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Organ w uzasadnieniu wskazał, że w sprawie bezsporne jest, że przełożony w związku z wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2017 r. udzielił E. K. w okresie od dnia [...] sierpnia 2017 r. do dnia [...] września 2017 r. urlopu szkolnego na przygotowanie i przeprowadzenie obrony rozprawy doktorskiej, która miała miejsce [...] września 2017 r. W dniu [...] sierpnia 2017 r. policjantka otrzymała zaświadczenie lekarskie stwierdzające jej niezdolność do służby w okresie od dnia [...] sierpnia 2017 r. do dnia [...] września 2017 r. Dokument zaś potwierdzający powyższe (tj. druk ZUS ZLA nr [...]) został przedłożony w miejscu pełnienia służby w dniu [...] września 2017 r., a zatem z uchybieniem terminu określonego w art. 121d ust. 2 ustawy o Policji. E. K. w dniu [...] sierpnia 2017 r. rozpoczęła korzystanie z udzielonego jej urlopu szkolnego na przygotowanie i przeprowadzenie obrony rozprawy doktorskiej. W dniu [...] sierpnia 2017 r. podczas wyjazdu do domu rodzinnego policjantka uległa wypadkowi w wyniku, którego doznała złamania nasady kości promieniowej lewej kończyny. Z uwagi na skomplikowany charakter złamania oraz silny ból została przyjęta do szpitala, a po okresie hospitalizacji otrzymała zaświadczenie lekarskie ZUS ZLA o niezdolności do pracy od dnia [...] sierpnia 2017 r. do dnia [...] września 2017 r. W związku z tym, że policjantka otrzymała zaświadczenie lekarskie stwierdzające jej niezdolność do służby w dniu [...] sierpnia 2017 r. uznano, że termin 7-dniowy na dostarczenie zaświadczenia lekarskiego przełożonemu właściwemu do spraw osobowych upłynął [...] sierpnia 2017 r. Tym samym zwolnienie lekarskiego w dniu [...] września 2017 r. przedłożono z uchybieniem siedmiodniowego terminu, o którym mowa w art. 121d ust. 2 ustawy o Policji. Zdaniem organu policjantka, nie stawiając się w okresie od dnia [...] sierpnia 2017 r. do dnia [...] września 2017 r. do służby oraz nie dostarczając w wymaganym terminie zaświadczenia o czasowej niezdolności do pracy, nie wykazała żadnych wiarygodnych przyczyn niedopełnienia ciążącego na niej obowiązku określonego w art. 121d ustawy o Policji. Organ w związku z tym uznał wskazany okres za nieusprawiedliwioną nieobecność w służbie i zgodnie z art. 126 ust. 1 i 2 ustawy o Policji potrącono policjantce 1/30 uposażenia za każdy dzień nieusprawiedliwionej nieobecności w omawianym okresie. Odnośnie nadania rozkazowi personalnemu z dnia [...] stycznia 2018 r. rygoru natychmiastowej wykonalności organ wskazał, że zaistniały przesłanki do jego zastosowania określone w art. 108 § 1 K.p.a., które podano w jego uzasadnieniu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie E. K. wniosła o uchylenie rozkazu personalnego Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2018 r. oraz utrzymanego nim w mocy rozstrzygnięcia z dnia [...] stycznia 2018 r., a także zniesienie postępowania prowadzonego przez Komendanta Głównego Policji i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przypisanych. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie: 1) przepisów prawa materialnego, tj. art. 121d ust. 5 oraz art. 126 ust. 1 i 2 ustawy o Policji, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i błędne przyjęcie, że w razie zbiegu urlopu szkoleniowego oraz nieobecności spowodowanej chorobą, niedostarczenie Komendantowi Głównemu Policji zaświadczenia lekarskiego – ZUS ZLA o niezdolności do pracy w terminie 7-dniowym powoduje uznanie jej nieobecności w służbie za nieusprawiedliwioną, 2) przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 K.p.a., art. 77 § 1 K.p.a. i art. 107 § 3 K.p.a. Wnosząca skargę wskazała na wykonywane przez nią w Zakładzie [...] Laboratorium Kryminalistycznego Policji obowiązki służbowe, jak też powołała się na podnoszone przez nią kwalifikacje zawodowe, które przyczyniły się do lepszego wykonywania powierzonych czynności służbowych. Wyjaśniła, że w dniu [...] sierpnia 2017 r. dyrektor [...] Laboratorium Kryminalistycznego Policji wyraził zgodę na korzystanie przez nią z urlopu szkoleniowego w związku przygotowaniem i obroną rozprawy doktorskiej od dnia [...] sierpnia 2017 r. do dnia [...] września 2017 r. W dniu [...] sierpnia 2017 r. uległa wypadkowi i doznała złamania ręki. Następnie została przyjęta do szpitala, a po okresie hospitalizacji otrzymała zaświadczenie lekarskie – ZUS ZLA o niezdolności do pracy, które przedłożyła pracodawcy w dniu [...] września 2017 r. Ponadto podała, że w czasie urlopu szkoleniowego nie przydzielono jej pełnienia żadnych zadań związanych ze służbą. Stwierdziła, że art. 121d ust. 5 ustawy o Policji nie ma zastosowania do funkcjonariusza, który korzystając z urlopu przebywa w tym samym czasie na zwolnieniu lekarskim, a przyczyną nieobecności jest w tym czasie urlop udzielony przez przełożonego. Zdaniem skarżącej zastosowanie w rozpoznawanej sprawie art. 121d ust. 5 ustawy o Policji stanowi jego nadinterpretację, ponieważ przepis ten odnosi się do osoby pełniącej służbę, a nie osoby przebywającej na urlopie szkoleniowym lub wypoczynkowym. Otrzymane zwolnienie lekarskie zastąpiło, więc urlop szkoleniowy i uniemożliwiło jego wykorzystanie. Nie jest to jednak równoznaczne z odwołaniem z urlopu szkoleniowego. Tym samym nie znajduje tu zastosowania art. 126 ustawy o Policji, który należy odczytywać w ten sposób, że dotyczy policjanta, który samowolnie opuścił miejsce pełnienia służby, a nie do funkcjonariusza, który przebywał na urlopie szkoleniowym udzielonym przez przełożonego. Zaznaczyła, że jedynym przewinieniem, którego się dopuściła było niedostarczenie zwolnienia lekarskiego w terminie 7 dni od daty jego otrzymania, a pozostałe unormowania dotyczące sankcji za nieusprawiedliwioną nieobecność w służbie nie znajdują odniesienia do stanu faktycznego w jej sprawie. Skarżąca, argumentując powołała się na stanowisko wyrażone w tym względzie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 9 kwietnia 2015 r. sygn. akt II SA/Bk 77/15, w którym przyjęto, że funkcjonariusz przebywający na urlopie wypoczynkowym zostaje zwolniony z obowiązków służbowych na okres urlopu, co oznacza, że jego nieobecność w służbie jest usprawiedliwiona. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066, z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym stosownie do art. 1 § 2 tej ustawy kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem Sądu, zarówno zaskarżony rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2018 r. nr [...], jak również utrzymany nim w mocy rozkaz personalny z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] został wydany z naruszeniem art. 121d ust. 3 i art. 126 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2017 r. poz. 2067, z późn. zm.). Zaskarżony rozkaz personalny narusza także art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwego rozstrzygnięcia. Zgodnie z art. 121c ust. 1 ustawy o Policji, okres przebywania na zwolnieniu lekarskim stwierdza zaświadczenie lekarskie wystawione zgodnie z art. 55 ust. 1 i art. 55a ust. 7 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 2017 r. poz. 1368, z późn. zm.) albo wydruk zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 6 tej ustawy, z określonymi w tym przepisie wyjątkami. Wydruk zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 6 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, zaświadczenie lekarskie, o którym mowa w art. 55a ust. 7 tej ustawy, albo zaświadczenie wystawione przez lekarza na zwykłym druku w przypadkach, o których mowa w art. 121b ust. 2 pkt 5 lit. b i c oraz art. 121c ust. 1 pkt 1, policjant jest obowiązany dostarczyć przełożonemu właściwemu do spraw osobowych w terminie 7 dni od dnia jego otrzymania (art. 121d ust. 2). Zaświadczenie jednostki organizacyjnej publicznej służby krwi albo decyzję, o której mowa w art. 121 c ust. 1 pkt 5, policjant jest obowiązany dostarczyć właściwemu przełożonemu w terminie 7 dni od dnia ich otrzymania (art. 121d ust. 3 ustawy). Oświadczenie o wystąpieniu okoliczności, o których mowa w art. 121b ust. 2 pkt 5 lit. a, policjant jest obowiązany złożyć przełożonemu właściwemu do spraw osobowych w terminie 7 dni od dnia ich zaistnienia (art. 121d ust. 4). W przypadku niedopełnienia obowiązków, o których mowa w ust. 2-4, nieobecność w służbie w okresie przebywania na zwolnieniu lekarskim uznaje się za nieobecność nieusprawiedliwioną, chyba że niedostarczenie zaświadczenia, oświadczenia albo decyzji nastąpiło z przyczyn niezależnych od policjanta (art. 121d ust. 5). Stosownie zaś do treści art. 126 ust. 1 ustawy o Policji, policjantowi, który samowolnie opuścił miejsce pełnienia służby albo pozostaje poza nim lub nie podejmuje służby, zawiesza się uposażenie od najbliższego terminu płatności. Jeżeli policjant pobrał już za czas nieusprawiedliwionej nieobecności uposażenie, potrąca mu się odpowiednią część uposażenia przy najbliższej wypłacie. W razie uznania nieobecności za usprawiedliwioną, wypłaca się policjantowi zawieszone uposażenie; w przypadku nieobecności nieusprawiedliwionej policjant traci za każdy dzień nieobecności 1/30 część uposażenia miesięcznego (art. 126 ust. 2). Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio w razie zawinionej niemożności pełnienia przez policjanta obowiązków służbowych (art. 126 ust. 3). Zdaniem Sądu, organ wadliwie zastosował w przedmiotowej sprawie przepis art. 121d ust. 3 ustawy o Policji. Nie jest sporną okoliczność, że skarżąca dostarczyła przełożonemu zaświadczenie lekarskie ZUS ZLA o niezdolności do pracy od dnia [...] sierpnia 2017 r. do dnia [...] września 2017 r. z uchybieniem 7-dniowego terminu liczonego od momentu jego wystawienia, czym naruszyła obowiązujący funkcjonariuszy nakaz nałożony art. 121d ust. 1. Przepis art. 121d ust. 3 wprowadza, jako sankcję za niedostarczenie zwolnienia lekarskiego w zakreślonym terminie uznanie "nieobecności w służbie" za nieusprawiedliwioną. Zdaniem Sądu, art. 121d ust. 3 ustawy o Policji nie ma zastosowania do funkcjonariusza Policji, który korzystając z urlopu na przygotowanie obrony rozprawy doktorskiej przebywał w tym samym czasie na zwolnieniu lekarskim. Przyczyną bowiem nieobecności funkcjonariusza w służbie w takiej sytuacji jest udzielony przez przełożonego urlop. Funkcjonariusz w związku z tym zostaje zwolniony z obowiązków służbowych na okres urlopu, co oznacza, że jego nieobecność, przez sam fakt korzystania z urlopu, jest usprawiedliwiona. W trakcie urlopu skarżącej nie odwołano z urlopu ani też nie przydzielono żadnych zadań służbowych. Zastosowanie, zatem wobec skarżącej art. 121d ust. 3 ustawy poprzez uznanie jej nieobecności w służbie w okresie od dnia [...] sierpnia 2017 r. do dnia [...] września 2017 r. jako nieusprawiedliwonej stanowi nieuprawnioną rozszerzającą wykładnię tego przepisu, która pozbawia ją za ten okres należnego uposażenia. Skarżąca, bowiem przed dniem [...] września 2017 r., kiedy to przedłożyła przełożonemu zwolnienie lekarskie, przebywała od dnia [...] sierpnia 2017 r. do dnia [...] września 2017 r. na urlopie przyznanym jej na przygotowanie obrony rozprawy doktorskiej, zatem nie można było przyjąć, że jej nieobecność w służbie w tym okresie była nieusprawiedliwona. Należy zwrócić uwagę, że przepis art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. z 2017 r. poz. 1789, z późn. zm.) na podstawie, którego udzielono skarżącej urlopu wyraźnie zaznacza, że urlop ten w wymiarze dwudziestu ośmiu dni ma swoje konkretne przeznaczenie, którym jest przygotowanie obrony pracy doktorskiej oraz przeprowadzenie obrony rozprawy doktorskiej. Przyznanie urlopu z tego tytułu następuje na wniosek doktoranta. Jeżeli pracownik nie wykorzysta przyznanego mu w tym celu urlopu wówczas urlop przepada. Mając na względzie powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.), orzekł jak w sentencji. Zgodnie z art. 239 § 1 pkt 1 lit. d tej ustawy skarżąca jest zwolniona z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Z akt sądowych sprawy nie wynika zaś, aby w toku postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie poniosła koszty postępowania, o których mowa w art. 205 § 1 powołanej ustawy, co w konsekwencji skutkowało nieuwzględnieniem przez Sąd wniosku o zasądzenie kosztów.