II SA/Wa 749/10

PostanowienieWSA w Warszawie2010-12-14

Skład orzekający: Wojciech Wiktorowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu w sprawie dotyczącej decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji powinien zostać uwzględniony?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawach ze stosunków służbowych jest bezzasadny, gdyż zwolnienie to następuje ustawowo z chwilą wniesienia skargi i nie wymaga odrębnego orzeczenia. Natomiast ustanowienie adwokata z urzędu może nastąpić, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
Stan faktyczny
M. N. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym skargi na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji. Wnioskodawczyni jest osobą bezrobotną, utrzymującą się z alimentów, pomocy finansowej rodziców oraz środków z debetu kredytowego. Wniosek obejmował zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowiono adwokata z urzędu dla M. N., z poleceniem zwrócenia się do Okręgowej Rady Adwokackiej w Warszawie o wyznaczenie pełnomocnika.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. N. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji postanawia: 1. oddalić wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić w niniejszej sprawie dla M. N. adwokata w ramach przyznania prawa pomocy, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w Warszawie. M. N. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu. Z treści wniosku o przyznanie prawa pomocy, dodatkowego oświadczenia oraz złożonych do akt dokumentów źródłowych wynika, że źródłem dochodu w gospodarstwie domowym skarżącej, które prowadzi wraz z małoletnią córką, jest kwota alimentów w wysokości 570 zł miesięcznie, pomoc finansowa rodziców oraz środki pieniężne przyznane w ramach debetu kredytowego na rachunku bankowym. Jednocześnie wnioskodawczyni przedłożyła zaświadczenie wydane przez Prezydenta [...] w dniu 22 listopada 2010 r., wedle którego jest zarejestrowana jako osoba bezrobotna od dnia 21 stycznia 2010 r. i od tego dnia nie posiada prawa do zasiłku. W pierwszej kolejności należy rozpoznać wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Otóż, stosownie do treści art. 239 pkt 1 lit. "d" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej ppsa, nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach ze stosunków pracy i stosunków służbowych. Do tej kategorii spraw zalicza się także sprawa ze skargi M. N., ponieważ przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji, a więc akt administracyjny ściśle dotyczący stosunku służbowego. Należy podkreślić, że zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych już od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania zarówno przed sądem pierwszej instancji – wojewódzkim sądem administracyjnym – jak i przed sądem II instancji – Naczelnym Sądem Administracyjnym. Tym samym, w sytuacji ustawowego zwolnienia nie wydaje się w tym zakresie odrębnego orzeczenia, bowiem skutek w postaci zwolnienia od kosztów sądowych nastąpił już w momencie wniesienia skargi, a w konsekwencji złożony przez stronę, w tym właśnie zakresie, wniosek, podlega oddaleniu. Dlatego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 cyt. ppsa, postanowiono, jak w pkt 1 sentencji. Odrębnie natomiast należy rozpoznać wniosek w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. W myśl zaś art. 246 § 1 ppsa, prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W niniejszej sprawie skarżąca wykazała, że jest osobą bezrobotną i utrzymuje się z kwoty świadczenia alimentacyjnego wypłacanego na rzecz małoletniej córki oraz pomocy finansowej rodziców. Taka zaś sytuacja materialna, nie pozwala skarżącej ponieść pełnych kosztów postępowania, w tym kosztów pomocy prawnej udzielonej przez profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i małoletniej córki. Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, postanowiono jak w pkt 2 sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło