II SA/Wa 771/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska Eugeniusz Wasilewski (spr.) Protokolant Sylwia Mikuła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 listopada 2009 r. sprawy ze skargi W. H. na decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie wypłaty uposażenia za okres od [...] 2007 r. do [...] 2008 r. oddala skargę Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] czerwca 2007 r. zwolnił [...] W. H. ze służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dniem [...] lipca 2007 r., natomiast rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r. uchylił ww. orzeczenie w części określającej termin zwolnienia funkcjonariusza i ustalił termin zwolnienia na dzień [...] sierpnia 2007 r., zaś w pozostałym zakresie utrzymał je w mocy. Powyższe rozkazy, w wyniku skargi złożonej przez W. H. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wyrokiem tego Sądu z dnia 27 lutego 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 1817/07 zostały uchylone. Wobec uchylenia rozkazów, Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. umorzył postępowanie administracyjne w sprawie zwolnienia funkcjonariusza ze służby w ABW i mianował go na stanowisko [...]. Wskazując na powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie W. H., wnioskiem z dnia [...] września 2008 r., zwrócił się do Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego o wypłacenie mu zaległego uposażenia oraz pozostałych świadczeń pieniężnych wraz z odsetkami ustawowymi za okres zwolnienia ze służby. Wezwany do sprecyzowania treści żądania, funkcjonariusz wniósł o wypłatę uposażenia za okres od dnia [...] września 2007 r. do dnia [...] lutego 2008 r., a także o wypłatę pozostałych świadczeń pieniężnych wraz z odsetkami ustawowymi. Rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, na podstawie art. 114 ust. 1 i 2 oraz art. 121 ust. 3 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. z 2002 r. Nr 74, poz. 676 z późn. zm.), odmówił W. H. wypłaty uposażenia za wnioskowany okres. Uzasadniając powyższą decyzję organ zauważył, iż zgodnie z art. 121 ust. 3 ustawy o ABW oraz AW, prawo do uposażenia wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym nastąpiło zwolnienie funkcjonariusza ze służby lub zaistniały inne okoliczności uzasadniające wygaśnięcie tego prawa, co w analizowanym stanie faktycznym i prawnym oznacza, że w konsekwencji rozwiązania stosunku służbowego z funkcjonariuszem w oparciu o rozkaz personalny nr [...] z dnia [...] czerwca 2007 r. oraz rozkaz personalny nr [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r. prawo W. H. do uposażenia wygasło w dniu [...] sierpnia 2007 r. Organ, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, zwrócił uwagę, że okoliczność, iż wyrokiem z dnia 27 lutego 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 1817/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł o uchyleniu zaskarżonych rozkazów personalnych w przedmiocie zwolnienia ze służby spowodowała, że od dnia wydania powyższego wyroku rozkazy o zwolnieniu ze służby przestały obowiązywać, a W. H. odzyskał status funkcjonariusza ABW. W związku z powyższym, w okresie od dnia [...] września 2007 r. do dnia [...] lutego 2008 r. stosunek służbowy funkcjonariusza nie istniał, a zatem brak jest również podstaw do żądania przez niego jakichkolwiek świadczeń ze stosunku tego wynikających. Ustosunkowując się do żądania strony o wypłatę odsetek organ zauważył, iż kwestia ta nie może zostać rozstrzygnięta w drodze decyzji administracyjnej, bowiem sprawa o odsetki nie jest sprawą administracyjną. Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] marca 2009 r., wydanym na skutek wniosku strony o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy swoje wcześniejsze rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu wskazał, iż zaskarżony rozkaz jest zgodny w całości z żądaniem strony zawartym we wniosku z dnia [...] września 2008 r. Organ podkreślił, iż kwestią kluczową dla oceny zasadności roszczenia W. H. o wypłatę uposażenia za okres od dnia [...] września 2007 r. do dnia [...] lutego 2008 r. jest zbadanie, czy w tymże przedziale czasowym funkcjonariusz pozostawał w stosunku służbowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 27 lutego 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 1817/07 uchylił zaskarżone rozkazy personalne w przedmiocie zwolnienia W. H. ze służby, co bez wątpienia wiąże się z koniecznością uznania przez organ, że od dnia ogłoszenia wyroku, tj. od dnia 27 lutego 2008 r. decyzje o zwolnieniu funkcjonariusza ze służby w ABW przestały obowiązywać, a wymieniony od tegoż dnia znalazł się znów w takiej sytuacji służbowej, w jakiej pozostawał w dniu zwolnienia ze służby. Nie oznacza to jednak, że decyzje te nie obowiązywały w okresie od dnia [...] września 2007 r. do dnia [...] lutego 2008 r. Organ zaznaczył, iż tak w literaturze, jak i orzecznictwie powszechnie głoszony jest pogląd, że uchylenie przez sąd decyzji, mając charakter konstytutywny, powoduje skutek ex nunc, tj. od chwili wyrokowania, przywracając stan sprzed wydania decyzji, a przez to rodząc konieczność powrotu sprawy do stadium postępowania administracyjnego. Odmiennie rzecz się ma w razie stwierdzenia przez sąd nieważności decyzji, taki bowiem deklaratoryjny wyrok, znosi następstwa nieważnego aktu prawnego z mocą wsteczną. Powyższy rozkaz personalny stał się przedmiotem skargi W. H. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący zarzucił w niej organowi naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie, iż: - odmówiono mu wznowienia postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia ze służby (pismo [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r.), - na podstawie art. 105 kpa umorzone zostało postępowanie w przedmiocie zwolnienia ze służby (rozkaz personalny nr [...] z dnia [...] czerwca 2008 r.), - nie wszczęto postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności rozkazów personalnych w przedmiocie zwolnienia ze służby z urzędu, jak i na żądanie strony, - w sposób celowy nie zamieszczono w aktach postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia ze służby dowodu mającego istotne znaczenie dla sprawy - pocztowego potwierdzenia odbioru pisma nr [...] z dnia [...] czerwca 2006 r. oraz wielokrotnie odmówiono mu zamieszczenia w aktach postępowania ww. dokumentu, jak również odmówiono udostępnienia akt, w których znajdowała się kopia pisma nr [...] z dnia [...] września 2006 r., - naruszona została zasada "lex retro non agit", - nie zostały spełnione przesłanki zawarte w art. 60 ust. 2 pkt 7 ustawy o ABW oraz AW i zachodzą przyczyny określone w art. 156 § 1 pkt 2 kpa, co powinno skutkować stwierdzeniem nieważności rozkazu personalnego wydanego w przedmiocie zwolnienia ze służby. W odpowiedzi na skargę Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego wniósł o jej oddalenie, wskazując na argumenty powołane w wydanych w sprawie rozkazach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Skarga analizowana w aspekcie tych podstaw nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W niniejszej sprawie istota zagadnienia sprowadza się do ustalenia, czy w okresie od dnia [...] września 2007 r. do dnia [...] lutego 2008 r. W. H. pozostawał w stosunku służbowym, a w związku z tym, czy żądanie przez skarżącego wypłaty uposażenia za ten okres jest uzasadnione. Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lutego 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 1817/07 zostały uchylone rozkazy personalne o zwolnieniu skarżącego ze służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Orzeczenie to uprawomocniło się w dniu 1 maja 2008 r. Należy wyjaśnić, że wzruszenie rozkazów zwolnieniowych przez sąd administracyjny wywołuje skutki na przyszłość, od dnia uprawomocnienia się wyroku. Do czasu ich wzruszenia rozkazy takie wywołują skutki w postaci zwolnienia ze służby z wszelkimi tego konsekwencjami. Jedynie wyrok stwierdzający nieważność prowadziłby bowiem do całkowitego zniesienia skutków prawnych wydanych w sprawie decyzji. Trafnie organ wskazuje zatem w zaskarżonym rozkazie personalnym, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lutego 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 1817/07 wywołał skutki na przyszłość. Dopiero z dniem uprawomocnienia się wyroku zaistniały bowiem podstawy do przywrócenia W. H. do służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i dlatego rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. skarżący został mianowany na stanowisko [...] z dniem 1 maja 2008 r. Zgodnie z treścią art. 114 ust. 1 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. Nr 74, poz. 676 z późn. zm.), prawo do uposażenia powstaje z dniem mianowania funkcjonariusza na stanowisko służbowe. Z tytułu służby funkcjonariusz otrzymuje jedno uposażenie i inne świadczenia pieniężne określone w ustawie (ust. 2). Z kolei zgodnie z art. 121 ust. 3 tej ustawy, prawo do uposażenia wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym nastąpiło zwolnienie funkcjonariusza ze służby lub zaistniały inne okoliczności uzasadniające wygaśnięcie tego prawa. Skarżący został zwolniony ze służby z dniem [...] sierpnia 2007 r. Po tej dacie W. H. przestał być funkcjonariuszem Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, zaś przywrócony do służby został dopiero z dniem uprawomocnienia się wyroku, tj. 1 maja 2008 r. Żądanie przez skarżącego wypłaty uposażenia i innych świadczeń pieniężnych za okres od dnia [...] września 2007 r. do dnia [...] lutego 2008 r., jest zatem nieuzasadnione, bowiem w tym czasie stosunek służbowy funkcjonariusza nie istniał. Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi stwierdzić należy, iż nie dotyczą one niniejszej sprawy administracyjnej, tj. odmowy wypłaty uposażenia, ale odnoszą się do postępowania w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby. Zarzuty te wykraczają zatem poza zakres rozpoznawanej sprawy i w związku z tym nie były przedmiotem badania przez Sąd. Wobec powyższego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w wyroku.