II SA/Wa 772/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki, Sędziowie WSA Iwona Maciejuk, Łukasz Krzycki (spr.), Protokolant specjalista Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi R. L. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej - oddala skargę - Zaskarżoną decyzją utrzymano w mocy, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., zwaną dalej "K.p.a.") orzeczenie Szefa Biura Ochrony Rządu z [...] stycznia 2018 r., w którym odmówiono przesłania p. R. L. (zwanemu dalej "Skarżącym") skanu dokumentu. W uzasadnieniu skarżonej decyzji przywołano następujące okoliczności faktyczne i prawne uwarunkowania sprawy: - [...] listopada 2017 r. Skarżący zwrócił się do Szefa Biura Ochrony Rządu z wnioskiem: "czy istnieje dokument ewentualnie jakaś instrukcja lub pragmatyka, z którego wynika procedura poruszania się kolumny chronionej przez Biuro Ochrony Rządu, a jeżeli tak to proszę o podanie z jakiego dnia pochodzi taki dokument, jakim numerem porządkowym (ewentualnie liczbą dziennika) został on opatrzony, a także przez kogo został podpisany oraz proszę o przesłanie mi skanu w/w/ takiego dokumentu, instrukcji lub też pragmatyki", - pismem z [...] grudnia 2017 r. Skarżący został wezwany do uzupełnienia braku formalnego wniosku w postaci jego podpisania, - pismem z [...] stycznia 2018 r. Skarżący wniósł o "wykazanie stosownym dokumentem zwierającym właściwe upoważnienie lub pełnomocnictwo do działania przez p.o. Dyrektora Gabinetu Szefa Biura Ochrony Rządu w sprawach o udzielenie informacji publicznej za Szefa Biura Ochrony Rządu", - [...] stycznia 2018 r. skierowano do Skarżącego pismo, decyzję Szefa Biura Ochrony Rządu oraz wnioskowane upoważnienie dla pełniącego obowiązki Dyrektora Gabinetu Szefa Biura Ochrony Rządu do prowadzenia spraw wynikających z ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r. poz. 1669, zwana dalej "ustawą o informacji"), - prawo dostępu do informacji publicznej nie ma charakteru absolutnego i może być ograniczone ze względu na ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (art. 61 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. – Dz.U. z 1997 r. nr 78, poz. 483 ze zm.), - informacja, o którą wnioskował Skarżący stanowi dokument niejawny o klauzuli "zastrzeżone", co jest wskazówką dla odbiorcy do właściwej ochrony przed nieuprawnionym ujawnieniem lub zniszczeniem, - art. 1 ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 412) stanowi, że informacje niejawne to informacje, których nieuprawnione ujawnienie spowodowałoby lub mogłoby spowodować szkody dla Rzeczypospolitej Polskiej albo byłoby z punktu widzenia jej interesów niekorzystne, także w trakcie ich opracowania oraz niezależnie od formy i sposobu ich wyrażania; powyższa ustawa wyjaśnia, że ochrona informacji niejawnych przybiera dwie postaci; art. 4 ust.1 dotyczy sytuacji kiedy informacje niejawne mogą być udostępnione wyłącznie osobie dającej rękojmie zachowania tajemnicy i tylko w zakresie niezbędnym do wykonywania przez nią pracy lub pełnienia służby na zajmowanym stanowisku albo wykonywania czynności zleconych; art. 8 ustawy o ochronie informacji niejawnych zapewnia szerszy zakres ochrony w stosunku do informacji niejawnych, którym nadano klauzulę tajności; takie informacje mogą być udostępnione jedynie osobie uprawnionej zgodnie z przepisami dotyczącymi dostępu do określonej klauzuli tajności; ponadto, muszą być przetwarzane w warunkach uniemożliwiających ich nieuprawnione ujawnienie, zgodnie z przepisami określającymi wymagania dotyczące kancelarii tajnych, bezpieczeństwa systemów teleinformatycznych, obiegu materiałów i środków bezpieczeństwa fizycznego, a także muszą być chronione, odpowiednio do nadanej klauzuli tajności, z zastosowaniem środków bezpieczeństwa, - w kwestii wniosku Skarżącego z [...] stycznia 2018 r. podkreślono, że zgodnie z art. 107 § 1 pkt 8 K.p.a. decyzja zawiera podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji. W skardze sformułowano zarzuty: - braku uzupełnienia rozstrzygnięcia decyzji administracyjnej Szefa Biura Ochrony Rządu poprzez wskazanie wszystkich osób, które brały udział w przygotowaniu i wydaniu tej decyzji; - naruszenia art. 5 ust. 1 ustawy o informacji poprzez brak wykazania i uzasadnienia, że żądana informacja publiczna oznaczona jest klauzulą niejawności "zastrzeżone". W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości, podtrzymując dotychczasową argumentację. Podkreślił on, że przepisy ustawy o informacjach niejawnych nie pozwalają na udzielenie żądanych przez Skarżącego informacji. Sąd zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Trafna jest argumentacja organu administracji. Z uwagi na uprzednie pełne przytoczenie, ponowne jej powtarzanie byłoby bezzasadne. Sąd przyjmuje ją za własną. Odnosząc się do zarzutów skargi należy wskazać, że nie doszło w omawianej sprawie do naruszenia art. 5 ust. 1 ustawy o informacji, gdyż organ nie ma obowiązku wykazywać zasadność opatrzenia informacji klauzulą niejawności "zastrzeżone". Zarzut braków formalnych decyzji Szefa Biura Ochrony Rządu jest także bezzasadny, ponieważ decyzja była własnoręcznie podpisana przez osobę do tego uprawnioną. Należy uznać za trafne wywody organu dotyczące ograniczenia prawa dostępu do informacji publicznej. Prawo to zostało zagwarantowane w art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z ust. 1 tego przepisu obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. W myśl ust. 3 ograniczenie tego prawa może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w odrębnych ustawach przesłanki dotyczące ochrony wolności i praw innych osób oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa. Z powyższego wynika, że prawo do uzyskania informacji publicznej nie jest prawem bezwzględnym. Artykuł 5 ust. 1 ustawy o informacji stanowi, że prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych. Zgodnie natomiast z art. 1 ust. 1 ustawy o ochronie informacji niejawnych ustawa określa zasady ochrony informacji, których nieuprawnione ujawnienie spowodowałoby lub mogłoby spowodować szkody dla Rzeczypospolitej Polskiej albo byłoby z punktu widzenia jej interesów niekorzystne, także w trakcie ich opracowywania oraz niezależnie od formy i sposobu ich wyrażania. Ustawodawca więc wyraźnie formułuje okoliczności, w których dostęp do informacji publicznej musi być ograniczony. Skarżący wnioskował o udzielenie informacji opatrzonych klauzulą niejawności "zastrzeżone". Zgodnie z art. 5 ust. 4 ustawy o ochronie informacji niejawnych, informacjom niejawnym nadaje się klauzulę "zastrzeżone", jeżeli nie nadano im wyższej klauzuli tajności, a ich nieuprawnione ujawnienie może mieć szkodliwy wpływ na wykonywanie przez organy władzy publicznej lub inne jednostki organizacyjne zadań w zakresie obrony narodowej, polityki zagranicznej, bezpieczeństwa publicznego, przestrzegania praw i wolności obywateli, wymiaru sprawiedliwości albo interesów ekonomicznych Rzeczypospolitej Polskiej. Odnosząc się do naruszenia art. 5 ust. 1 ustawy o informacji, Skarżący zarzuca brak wykazania i uzasadnienia, że żądana informacja publiczna oznaczona jest klauzulą niejawności "zastrzeżone". Należy wskazać, że zgodnie z art. 5 ust. 1 i 2 ustawy o informacji, podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej może ograniczyć dostęp do żądanych informacji publicznych między innymi z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych tajemnic ustawowo chronionych. Ze względu na specyfikę odmowy udostępnienia informacji publicznej z uwagi na ochronę informacji niejawnych organ nie musi szczegółowo uzasadniać i wskazywać konkretnych zagrożeń związanych z ich ewentualnym udostępnieniem. Należy zaznaczyć, że również ewentualna negatywna odpowiedź na sformułowane we wniosku o udzielenie informacji publicznej pytania, mogłaby prowadzić do udostępnienia informacji niejawnej. Nie jest bowiem pożądane z punktu widzenia bezpieczeństwa i obronności państwa, aby publiczną stała się informacja o metodyce działań służb specjalnych. (por. wyrok NSA o sygn. akt: I OSK 2248/16 – dostępny na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query - w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej "CBOSA"). Zadaniem Sądu, w danym postępowaniu, nie jest też rozstrzyganie czy nadanie informacjom, których udostępnienia odmówiono, klauzuli niejawności "zastrzeżone" jest zasadne. Sąd bada jedynie materialne przesłanki traktowania informacji jako niejawnych. Niemniej jednak w ocenie Sądu kwalifikacja informacji, dotyczących procedury ochrony i poruszania się kolumny zabezpieczonej przez Biuro Ochrony Rządu, jako niejawnych jest jak najbardziej uzasadniona. Sąd zapoznając się z aktami sprawy stwierdził też, że żądany dokument opatrzony jest stosowną klauzulą. W kontekście zarzutu Skarżącego dotyczącego braku uzupełnienia rozstrzygnięcia decyzji administracyjnej Szefa Biura Ochrony Rządu poprzez wskazanie wszystkich osób, które brały udział w przygotowaniu i wydaniu tej decyzji, także należy uznać go za bezzasadny. Organ wskazał, że powyższa decyzja organu I instancji była własnoręcznie podpisana w formie tradycyjnej przez pełniącego obowiązki Dyrektora Gabinetu Szefa Biura Ochrony Rządu, który w imieniu Szefa Biura Ochrony Rządu prowadził sprawy wynikające z ustawy o informacji, na podstawie upoważnienia z 13 października 2017 r. Równocześnie organ zaznaczył, że powyższe upoważnienie zostało udostępnione Skarżącemu. Ponadto, na podstawie art. 107 § 1 pkt 8 K.p.a. decyzja zawiera podpis wraz z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji. Pod pojęciem "zajęcie stanowiska w toku postępowania o udostępnienie informacji publicznej", w znaczeniu określonym w art. 16 ust. 2 pkt 2 ustawy o informacji, należy rozumieć pisemne stanowisko podmiotu innego niż organ wydający decyzję, mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy (por. wyrok NSA, sygn. akt: I OSK 1860/14 – dostępny w CBOSA). Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził także, że nie stanowi zajęcia stanowiska projekt decyzji sporządzony przez pracownika organu (wskazane wcześniej orzeczenie). Stąd też nie ma obowiązku umieszczania danych osoby sporządzającej taki projekt w decyzji doręczanej stronie postępowania. W aktach sprawy powinna znajdować się metryka, w której wymienione są osoby dokonujące istotnych czynności w postępowaniu, a egzemplarz decyzji znajdującej się w aktach postępowania administracyjnego opatrzony jest zwykle podpisem lub parafką osoby sporządzającej projekt decyzji. Nie oznacza to jednak, w świetle art. 107 § 1 k.p.a. i art. 16 ust. 2 pkt 2 ustawy o informacji, obowiązku przesyłania stronie takiej decyzji wraz z parafką osoby sporządzającej jej projekt. Należy więc uznać, że decyzja organu została wydana zgodnie z przepisami prawa i z tego względu nie można dopatrywać się jej wadliwości. W świetle powyższych rozważań Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Zarówno argumentacja skargi, jak i analiza akt sprawy, nie ujawniły wad tego rodzaju, które mogłyby prowadzić do jej uchylenia. Z przytoczonych wyżej przyczyn, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), orzeczono jak w sentencji wyroku.