II SA/Wa 779/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędziowie WSA Eugeniusz Wasilewski, Asesor WSA Sławomir Antoniuk (spr.), Protokolant Bogumiła Kobierska, po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2008 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. T. na uchwałę Rady Powiatu C. z dnia [...] grudnia 2006 r. Nr [...] w przedmiocie zmiany Statutu Powiatu C. postanawia - odrzucić skargę - Rada Powiatu C. uchwałą z dnia [...] grudnia 2006 r., nr [...] w sprawie zmiany Statutu Powiatu C., działając na podstawie art. 12 pkt 1, art. 40 ust. 2 pkt 1 i art. 43 ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 ze zm.) oraz § 41 ust. 2 Statutu Powiatu C., dokonała zmiany w § 47 załącznika nr 3 do uchwały Rady Powiatu C. z dnia [...] września 2000 r., nr [...] zmieniającej uchwałę tej Rady z dnia [...] grudnia 1998 r., nr [...] w sprawie uchwalenia Statutu Powiatu C. oraz w sprawie uchwalenia jednolitego tekstu Statutu Powiatu C. polegającej na zastąpieniu wyrazu "trzech" wyrazem "czterech". Dokonaną ww. uchwałą zmianą zwiększono z trzech do czterech liczbę radnych, którym przysługuje prawo utworzenia klubu radnych Powiatu C. W uzasadnieniu tej uchwały podniesiono, że przed zmianą statutu, dokonaną uchwałą Rady Powiatu C. z dnia [...] listopada 2004 r., radni mogli tworzyć kluby radnych, składające się z co najmniej czterech radnych. Zarząd Powiatu C. stanął na stanowisku, że minimalna liczba czterech członków klubu była najwłaściwsza. Zaproponowano tym samym przywrócenie stanu prawnego z lat [...], co uzasadniało podjęcie uchwały w powyższym zakresie. Przedmiotowa uchwała została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa M. z dnia [...] stycznia 2007 r. Nr 27, poz. 513. Pismem z dnia [...] stycznia 2007 r. S. T., pełniący funkcję przewodniczącego Klubu [...], wezwał Radę Powiatu C. do usunięcia naruszenia prawa, a następnie w dniu [...] marca 2007 r. wniósł bezpośrednio do sądu skargę na powyższą uchwałę Rady Powiatu C. W skardze S. T. podniósł, iż zgodnie z art. 18 ustawy o samorządzie powiatowym, radni mogą tworzyć kluby radnych, zaś art. 19 tej ustawy stanowi, iż zasady tworzenia klubów radnych określa statut. Przepisy te powinny być interpretowane z innymi przepisami o charakterze ustrojowym i nie mogą stwarzać przeszkód w korzystaniu przez radnych z prawa zrzeszania się w klubach. Instrumentalne ustalenie w statucie powiatu wyższego limitu osobowego przy tworzeniu klubu radnych i stosunkowo małej liczebności ustawowego składu rady stanowi – w opinii skarżącego – istotne naruszenie art. 19 ustawy o samorządzie powiatowym. Skarżący podniósł, że w latach [...] ustawowy skład rady wynosił [...] radnych, a w obecnej kadencji wynosi on jedynie [...] radnych. Tym samym ustalenie w statucie powiatu, że minimalna liczba czterech członków klubu jest najwłaściwsza nie jest oparte na rzeczowych i racjonalnych argumentach. Zaistniała sytuacja stworzyła celową przeszkodę w skorzystaniu przez radnych [...] z prawa zrzeszania się w klubie, gdyż jest ich właśnie trzech. W tym stanie rzeczy należy uznać, że Rada Powiatu C. podejmując uchwalę o zwiększeniu limitu osobowego niezbędnego do utworzenia klubu, z trzech do czterech radnych, w sposób istotny naruszyła art. 19 ustawy o samorządzie powiatowym. Końcowo skarżący podniósł, iż do dnia wniesienia skargi nie uzyskał odpowiedzi od organu powiatu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Skarga S. T., jako wniesiona w sposób niewłaściwy bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, została przez sąd w dniu [...] marca 2007 r. przesłana Radzie Powiatu C. W dniu [...] marca 2007 r. Rada Powiatu C. podjęła uchwałę nr [...] o odmowie uwzględnienia wezwania skarżącego do usunięcia naruszenia prawa, zaś w dniu [...] kwietnia 2007 r. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie przekazania skargi S. T. z dnia [...] marca 2007 r. wraz z odpowiedzią na skargę do sądu. W odpowiedzi na skargę, stanowiącej załącznik do uchwały z dnia [...] kwietnia 2007 r., Rada Powiatu C. wniosła o oddalenie skargi. W uzasadnieniu podjętego przez organ powiatowy stanowiska podniesiono m.in., że statutowe unormowania w zakresie zasad tworzenia klubów radnych mają podstawę w Konstytucji i ustawie o samorządzie powiatowym. Źródło prawa ustrojowego, obok ustawy samorządowej i Konstytucji, stanowią statuty jednostek samorządu terytorialnego, będące wyrazem autonomii w zakresie regulacji spraw wewnętrznych samorządu. Tym samym statut może normować zagadnienia ustrojowe powiatu nieunormowane w ustawie, byleby tyko nie były sprzeczne z przepisami ustawowymi. Skoro ustawodawca nie określił limitu osobowego klubów, to organ samorządowy jest władny określić to we własnym zakresie. Rada Powiatu C. liczy obecnie [...] radnych. Teoretycznie po zmianie statutu w radzie może powstać [...] klubów, a funkcjonuje tylko jeden klub – [...]. Kwestionowana uchwała nie narusza prawa radnych do zrzeszania się, bowiem została wydana przez organ ustawowo uprawniony do ustalenia limitów osobowych klubu radnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 87 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 ze zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ powiatu w sprawie z zakresu administracji publicznej, może, po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia, zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Termin do zaskarżania uchwał i zarządzeń organów jednostek samorządu terytorialnego został określony w art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę na uchwałę organu samorządowego wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Początkiem biegu tego terminu jest zatem dzień udzielenia odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, chyba że organ nie udzieli odpowiedzi w terminie miesięcznym, określonym przez przepisy k.p.a. Wtedy upływ tego terminu jest początkiem biegu terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Z przedstawionego unormowania należy wyciągnąć wniosek, że skargę do sądu administracyjnego na uchwałę podjętą przez organ powiatu w sprawie z zakresu administracji publicznej wnosi się między trzydziestym a sześćdziesiątym dniem licząc od daty wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, jeżeli odpowiedź na to wezwanie nie zostanie udzielona przez organ tej jednostki samorządu terytorialnego w ciągu miesiąca. W świetle zaś art. 54 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Zasada wnoszenia skargi za pośrednictwem organu administracji publicznej oznacza, że w przypadku wniesienia skargi bezpośrednio do sądu administracyjnego, sąd ten powinien ją przekazać właściwemu organowi administracji publicznej. O zachowaniu terminu do wniesienia skargi decyduje wówczas data nadania skargi przez sąd na adres właściwego organu administracji publicznej. Jak wynika z akt sprawy, S. T. wezwanie do usunięcia naruszenia prawa wywołanego skarżoną uchwałą wniósł w dniu [...] stycznia 2007 r. Na skutek braku odpowiedzi Rady Powiatu C., wymieniony wniósł skargę bezpośrednio do sądu w dniu [...] marca 2007 r. (ostatniego dnia sześćdziesięciodniowego terminu do wniesienia skargi). Sąd przedmiotową skargę przesłał Radzie Powiatu C. w dniu [...] marca 2007 r., a więc już po upływie terminu do jej wniesienia. W zaistniałej sytuacji, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga wniesiona po upływie terminu do jej wniesienia podlega odrzuceniu.