II SA/Wa 794/19

WyrokWSA w Warszawie2019-09-18

Skład orzekający: Sławomir Fularski, Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Karolina Kisielewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy można wydać pozwolenie na broń palną w celu uśmiercania zwierząt, jeśli wnioskodawca nie jest myśliwym, a jedynie prowadzi działalność gospodarczą polegającą na odłowach i odstrzałach dzikich zwierząt, i czy w takim przypadku dopuszczalne jest użycie broni krótkiej?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że obowiązujące przepisy ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o ochronie zwierząt nie przewidują wydania pozwolenia na broń palną w celu "uśmiercania zwierząt", a w szczególności nie dopuszczają użycia broni krótkiej do tego celu. Uśmiercanie zwierząt jest szczegółowo uregulowane w ustawie o ochronie zwierząt, a dozwolone jest głównie przy użyciu broni myśliwskiej długiej centralnego zapłonu przez uprawnione osoby.
Stan faktyczny
Skarżący, prowadzący działalność gospodarczą w zakresie odłowów i odstrzałów dzikich zwierząt, wnioskował o wydanie pozwolenia na broń palną w celu uśmiercania zwierząt, argumentując, że pozwoliłoby to na poprawę efektywności i bezpieczeństwa jego działań, zwłaszcza w terenach zurbanizowanych. Organy Policji (Komendant Wojewódzki Policji i Komendant Główny Policji) odmówiły wydania pozwolenia, uznając, że obowiązujące przepisy nie przewidują takiego celu wydania pozwolenia ani możliwości użycia broni krótkiej do uśmiercania zwierząt. Skarżący zaskarżył decyzję Komendanta Głównego Policji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając niewłaściwą interpretację przepisów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska (spr.), Asesor WSA Karolina Kisielewicz, Protokolant specjalista Marcin Kwiatkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2019 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na broń oddala skargę Decyzją z dnia (...) stycznia 2019 r. nr (...) Komendant Główny Policji utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia (...) listopada 2018 r. nr (...) odmawiającą wydania M. L.(dalej: Skarżący) pozwolenia na broń palną w celu uśmiercania zwierząt. Decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym: Skarżący wniósł o wydanie mu pozwolenia na broń palną w celu uśmiercania zwierząt. Podniósł, iż posiadanie broni palnej innej niż myśliwska spowoduje poprawę efektywności jego działalności gospodarczej w zakresie odłowów i odstrzałów dzikich zwierząt oraz podniesienie bezpieczeństwa. Dzięki użyciu amunicji o zmniejszonej energii oraz o znikomym prawdopodobieństwie do rykoszetów, Skarżący będzie mógł podejmować działania w terenach zurbanizowanych bądź wewnątrz budynków, w sytuacjach, w których dotychczas odmawiał wykonywania czynności w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Organy obu instancji odmówiły wydania pozwolenia na broń palną w celu uśmiercania zwierząt. W skardze do tutejszego Sądu M. L. zarzucił zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Policji niewłaściwą interpretację przepisów o uśmiercaniu zwierząt, wadliwą interpretację art. 4 oraz art. 33 ustawy o ochronie zwierząt, co zdaniem Skarżącego spowodowało wydanie decyzji, opartej na dowolnej ocenie przepisów ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o ochronie praw zwierząt, a ponadto godzi w interes społeczny. Skarżący podniósł, iż posiadanie broni palnej innej niż myśliwska, spowoduje poprawę efektywności jego działalności gospodarczej w zakresie odłowów i odstrzałów dzikich zwierząt oraz podniesienie bezpieczeństwa i możliwości działań w opisanym zakresie. Wskazując na powyższe Skarżący zaskarżył decyzję Komendanta Głównego Policji, a także poprzedzającą ją decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. w całości, wnosząc o sądową kontrolę powyższych rozstrzygnięć. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko, wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga musiała zostać oddalona. Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji wydaje pozwolenie na broń, jeżeli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz przedstawi ważną przyczynę posiadania broni. Przepis art. 10 ust. 2 w.w. ustawy stanowi, iż pozwolenie na broń wydaje się w szczególności w celach: 1) ochrony osobistej, 2) ochrony osób i mienia, 3) łowieckich, 4) sportowych, 5) rekonstrukcji historycznych, 6) kolekcjonerskich, 7) pamiątkowych i 8) szkoleniowych. Katalog ten ma charakter otwarty, na co wskazuje zwrot "w szczególności". Strona może zatem wystąpić o wydanie pozwolenia na broń w innym, wskazanym przez siebie celu, a obowiązkiem organu jest podjęcie czynności pozwalających na ustalenie, czy wyjaśnienia strony (dotyczące danego celu), są wystarczające dla pozytywnego rozpatrzenia jej żądania. We wniosku do Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. skarżący podkreślał, że wydanie pozwolenia na broń palną jest mu potrzebne w celu uśmiercania zwierząt, co może być konieczne w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Sąd podziela stanowisko organów, że przedstawione przez Skarżącego argumenty oraz podane na ich poparcie dowody, uniemożliwiają pozytywne rozpatrzenie tego wniosku. Obowiązujące przepisy nie pozwalają bowiem na wydanie pozwolenia na broń w celu "uśmiercania zwierząt". Zagadnienie "uśmiercania zwierząt" zostało bowiem w sposób kompleksowy i wyczerpujący uregulowane w przepisach ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2019 r. poz. 122). Zgodnie z art. 4 pkt 3 tej ustawy, przez "konieczność bezzwłocznego uśmiercenia" rozumie się obiektywny stan rzeczy stwierdzony, w miarę możliwości, przez lekarza weterynarii, polegający na tym, że zwierzę może dalej żyć jedynie cierpiąc i znosząc ból, a moralnym obowiązkiem człowieka staje się skrócenie cierpień zwierzęcia. W art. 33 ust. 3 ustawy wskazano natomiast, że w przypadku konieczności bezzwłocznego uśmiercenia, w celu zakończenia cierpień zwierzęcia, potrzebę jego uśmiercenia stwierdza lekarz weterynarii, członek Polskiego Związku Łowieckiego, inspektor organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, funkcjonariusz Policji, straży ochrony kolei, straży gminnej. Straży Granicznej, pracownik Służby Leśnej lub Służby Parków Narodowych, strażnik Państwowej Straży Łowieckiej, strażnik łowiecki lub strażnik Państwowej Straży Rybackiej. Analiza powołanych przepisów prowadzi do wniosku, że ustawa w sposób wyczerpujący określa, kto może dokonać "uśmiercenia" zwierzyny. W pierwszej kolejności jest to zawsze lekarz weterynarii, a dopiero gdy on nie może tego dokonać, decyzję w tym przedmiocie może podjąć samodzielnie każda z pozostałych osób, wymienionych w w.w. przepisie. Podkreślenia też wymaga, że w przypadku członków Polskiego Związku Łowieckiego, "uśmiercenie" zwierzęcia jest możliwe jedynie przy użyciu broni palnej myśliwskiej. Przepisy ustawy z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie (Dz. U. z 2018 r. poz. 2033) i rozporządzeń wykonawczych do tej ustawy, nie przewidują bowiem posiadania broni krótkiej do polowań, a więc do odstrzału zwierząt. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 23 marca 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków wykonywania polowania i znakowania tusz (Dz. U. z 2005 r. Nr 61, poz. 548, ze zm.), do wykonywania polowania oraz odstrzału zwierząt stanowiących nadzwyczajne zagrożenie dla życia, zdrowia lub gospodarki człowieka dopuszczona jest wyłącznie myśliwska broń palna długa centralnego zapłonu, o lufach gwintowanych lub gładkich, z wyłączeniem broni czarnoprochowej, pistoletów i rewolwerów, z której po maksymalnym załadowaniu można oddać najwyżej sześć pojedynczych strzałów z tym, że do magazynka broni samopowtarzalnej można załadować jednorazowo najwyżej dwa naboje. Tak więc nawet w razie nadzwyczajnego zagrożenia życia, można uśmiercić zwierzę tylko za pomocą broni długiej centralnego zapłonu. Używanie w tym celu broni krótkiej jest wykluczone. Rodzaj broni został wprost określony w artykule 33 ust. 1b ustawy o ochronie zwierząt, który stanowi, że jeżeli Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska łub regionalny dyrektor ochrony środowiska wydał zezwolenie na zabicie zwierząt objętych ochroną gatunkową, mogą one być uśmiercone przy użyciu broni myśliwskiej przez osoby uprawnione do posiadania tej broni. Jak wynika z akt sprawy, Skarżący jest członkiem Polskiego Związku Łowieckiego i posiada broń palną myśliwską, którą może wykorzystać do prowadzenia działalności związanej z odłowami, odstrzałem, ratownictwem i rehabilitacją dzikich zwierząt oraz utylizacją zwłok martwych zwierząt. Sąd zdaje sobie sprawę, że dla Skarżącego dogodniej byłoby posiadać broń krótką: jak sam zaznaczał, pozwoliłaby mu ona na skuteczniejsze, szybsze i efektywniejsze prowadzenie działań oraz poprawiłaby ich logistykę. Obowiązujące w obecnie przepisy prawa nie przewidują jednak wydanie pozwolenia na broń palną do "uśmiercania zwierząt", a w szczególności w ogóle nie przewidują możliwości uśmiercania zwierząt z broni krótkiej. Jak trafnie zauważyły organy, pozwolenia na broń nie wydaje się w celu "ułatwienia" jakiejkolwiek działalności, a tylko wtedy, gdy jej brak uniemożliwia realizację danego celu. Skarżący prowadzi swą działalność gospodarczą, a jednocześnie, jako myśliwy, w razie zaistnienia takiej konieczności, ma możliwość "uśmiercania" zwierząt z dotychczas posiadanej broni w razie zaistnienia odpowiedniej przesłanki ustawowej. Sąd rozumie argument, że osoby wymienione w art. 33 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt (oprócz lekarza weterynarii, członków PZŁ i inspektora organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt) mimo, że są uprawnione do posiadania broni palnej krótkiej i że mogą dokonywać "uśmiercania" zwierząt, często nie chcą tego dokonać. Niemniej jednak ta okoliczność faktyczna nie może przemawiać za tym, aby wydać skarżącemu pozwolenie na żądany rodzaj broni w opisanym przez niego celu. Na marginesie tylko stwierdzić wypada, że żadna z tych osób nie powinna odmówić wykonania tego obowiązku, w przypadku zaistnienia konieczności bezzwłocznego uśmiercenia, w celu zakończenia cierpień zwierzęcia. Ustalony w sprawie stan faktyczny wskazuje na brak podstaw do twierdzenia, iż brak broni krótkiej uniemożliwia Skarżącemu wykonywanie prowadzonej działalności: "uśmiercanie zwierząt" nie stanowi istoty tej działalności, aczkolwiek taka konieczność może powstać podczas jej prowadzenia. Nie może ona jednak zdecydować o wydaniu żądanego przez Skarżącego pozwolenia. Słuszny interes strony nie występuje tak długo, jak długo jego znaczyłby tylko wygodę i efektywność prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej, wbrew jasno brzmiącym przepisom wyżej opisanych ustaw, pozwalających na uśmiercanie zwierzyny tylko za pomocą broni długiej. Nadto, jak słusznie zauważył Komendant Główny Policji, wydanie Skarżącemu pozwolenia na broń palną w celu uśmiercania zwierząt nie leży w interesie społecznym. Sąd podkreśla, że obowiązujące w Polsce przepisy wskazują na reglamentacyjny charakter przepisów ustawy o broni i amunicji; pozwoleń na broń nie powinno być więcej, niż to wynika z oczywistej potrzeby, określonej celem, do którego broń ma być używana. Oceniając zatem wniosek o wydanie pozwolenia na broń, należy zawsze mieć na uwadze interes społeczny. Skoro zatem skarżący nie dowiódł, iż za rozstrzygnięciem sprawy, zgodnym z jego wolą, przemawia słuszny interes, należało ocenić, czy występuje interes społeczny. W opisanych okolicznościach sprawy wydanie Skarżącemu pozwolenia na broń palną w celu uśmiercania zwierząt, nie leży w interesie społecznym. Podsumowując, zaskarżone decyzje są prawidłowe, zostały wydane w oparciu o prawidłowo ustalony stan faktyczny i adekwatne podstawy prawne. Mając to na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art.151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło