II SA/Wa 795/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk Sędziowie WSA Stanisław Marek Pietras Janusz Walawski (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2014 r. sprawy ze skargi R. L. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenie nieważności postanowienia 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. określa, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości. Komendant Główny Policji, działając na podstawie art. 138 § 1, art. 123 § 2, art. 126 oraz art. 61a i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267) i art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 14 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 z późn. zm.) oraz art. 5 § 2 pkt 4 Kpa, po rozpatrzeniu wniosku R. L. o ponowne rozpatrzenie sprawy, w dniu [...] marca 2014 r. wydał postanowienie nr [...], którym utrzymał w mocy postanowienie poprzedzające nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia [...] sierpnia 3013 r. o odmowie wszczęcia postępowania dotyczącego wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2006 - 2012. Organ w uzasadnieniu postanowienia podał, że niedopuszczalność wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji następuje z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych. Do przyczyn przedmiotowych należy zaliczyć m.in. żądanie stwierdzenia nieważności decyzji, na którą skargę oddalono prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego, a także w tej samej sprawie postępowanie już się toczy. Komendant Powiatowy Policji w [...] kilkakrotnie umarzał postępowanie w przedmiocie wypłaty równoważnika pieniężnego za remont lokalu za lata 2006 - 2012. Natomiast Komendant Wojewódzki Policji w [...] na wnioski strony o stwierdzenie nieważności decyzji umarzających odmawiał wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu za lata 2006 - 2012. W chwili obecnej w tożsamych sprawach toczą sie cztery postępowania sądowe. Organy mieszkaniowe Policji nie mogą inicjować na wniosek strony postępowań dotyczących w istocie tego samego zagadnienia, które już podlega rozpoznaniu. R. L. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2014 r., w której podniósł, że nie zgadza się z ustalonym stanem faktycznym oraz prawnym i poprosił o pozytywne załatwienie jego skargi. Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Kontrola zaskarżonego postanowienia, dokonana została stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) pod kątem zgodności z prawem, z uwzględnieniem treści art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), doprowadziła Sąd do uznania, że w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym uchybiono przepisom postępowania uzasadniającym uwzględnienie skargi, jednakże z innych przyczyn niż zostały w niej podniesione. Podjęte przez Komendanta Głównego Policji będącej przedmiotem zaskarżenia postanowienie nastąpiło w trybie art. 127 § 3 Kpa. W myśl tego przepisu, od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Skoro od decyzji (postanowienia) wydanej w I instancji przez Komendanta Głównego Policji (organ centralny) przysługuje prawo złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, to decyzja (postanowienie) wydana w trybie art. 127 § 1 Kpa staje się decyzją (postanowieniem) wydaną w II instancji. Stwierdzenie to potwierdza wskazanie przez ustawodawcę, że do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji, a w tym m.in. art. 138 Kpa z kompetencjami kasacyjno-reformatoryjnymi włącznie. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że do postępowania związanego z rozpoznaniem wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy winny mieć zastosowanie przepisy dotyczące wyłączenia pracownika, o których mowa w art. 24 Kpa. Przemawia za tym potrzeba urzeczywistnienia zasady gwarantującej stronie prawo do bezstronnego, dwukrotnego rozpoznania jej sprawy, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 Kpa). W uchwale podjętej w składzie siedmiu sędziów z dnia 22 lutego 2007 r., sygn. akt II GPS 2/06, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że przepisy o wyłączeniu pracownika i pracownika organu kolegialnego (art. 24 § 1 pkt 5 i art. 27 § 1 zdanie pierwsze Kpa) mają zastosowanie do członka samorządowego kolegium odwoławczego w postępowaniu wszczętym na wniosek, o którym mowa w art. 127 § 3 Kpa, wskazując, że zasada wyłączenia pracownika od udziału w sprawie w wyższej instancji stanowi dla stron gwarancję procesową, że nikt nie będzie sędzią we własnej sprawie, bo z wydanym poprzednio rozstrzygnięciem zwykle się identyfikuje przy jego ponownej ocenie. Zawsze tam, gdzie dochodzi do ponownego rozpatrzenia wniosku przez ten sam organ (art. 127 § 3 Kpa), trzeba bezwzględnie oceniać, czy jest możliwe zastosowanie przesłanki wyłączenia pracownika przewidzianej w art. 24 § 1 pkt 5 Kpa. Jak wynika z treści zaskarżonego postanowienia, wydanego w trybie art. 127 § 2 Kpa, wydane one zostało z udziałem pracownika, który uczestniczył też w wydaniu postanowienia poprzedzającego, a zatem podlegał on wyłączeniu z mocy art. 24 § 1 pkt 5 w zw. z art. 27 § 1 Kpa. Procesowe skutki naruszenia przepisu art. 24 określa art. 145 § 1 pkt 3 Kpa, stanowiąc przesłankę wznowienia postępowania. Uchybienie to zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) stanowi podstawę uchylenia zaskarżonego postanowienia. Nie przesądzając zatem ostatecznego wyniku sprawy, wobec naruszenia przepisów postępowania dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.