II SA/Wa 796/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Sędziowie WSA Iwona Maciejuk, Janusz Walawski (spr.), Protokolant starszy specjalista Bogumiła Kobierska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2016 r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przydzielenia lokalu mieszkalnego oddala skargę. D. K., powołując się na § 9 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 marca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz tymczasowych kwater przeznaczonych dla funkcjonariuszy Agenci Bezpieczeństwa Wewnętrznego (Dz. U. z 2013 r., poz. 823), złożył do Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego wniosek o przydział lokalu mieszkalnego. Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (zwany dalej Szefem ABW), na podstawie art. 102 ust. 1 i art. 112 w zw. z art. 110 ust. 4 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. z 2010 r. Nr 29, poz. 154 z późn. zm.) – zwanej dalej ustawą o ABW i AW, oraz na podstawie § 2 ust. 1 pkt 2 i § 9 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 marca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz tymczasowych kwater przeznaczonych dla funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (Dz. U. Nr 59, poz. 520 z późn. zm.) – zwanego dalej rozporządzeniem, w dniu [...] października 2015 r. wydał decyzję nr [...], którą odmówił D. K. przydziału lokalu mieszkalnego pozostającego w dyspozycji Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego. D. K. we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zarzucił organowi, że wydając powyżej określoną decyzję naruszył następujące przepisy: 1. art. 102 ustawy o ABW oraz AW w zw. z § 9 rozporządzenia, polegające na odmowie przydzielenia lokalu mieszkalnego, w sytuacji, w której zostały spełnione wszystkie przesłanki do przydziału lokalu mieszkalnego; 2. art. 7, art. 77 § 1, art. 106 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a., polegające na uznaniu w oparciu o zebrany w toku postępowania materiał i ustalone okoliczności faktyczne, iż stanowisko m. W., które mogłoby żądać stwierdzenia nieważności decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego funkcjonariuszowi ABW stanowi okoliczność uzasadniającą odmowę przyznania lokalu mieszkalnego, w sytuacji, w której m. W. nie jest stroną niniejszego postępowania i brak jest przepisu prawa uzależniającego wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez m. W. w tej sprawie. Ponosząc powyższe zarzuty funkcjonariusz wniósł o zmianę decyzji Szefa ABW z dnia [...] października 2015 r. poprzez uwzględnienie złożonego wniosku i przydzielenie lokalu mieszkalnego. Szef ABW na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2016 r. poz. 23) – zwanej dalej K.p.a., art. 102 ust. 1 i art. 112 w zw. z art. 110 ust. 4 ustawy o ABW i AW (Dz. U. z 2015 r. poz. 1929 z późn. zm.) oraz § 2 ust. 1 pkt 2) i § 9 ust. 1 rozporządzenia (Dz. U. z 2013 r. poz. 823) w dniu [...] marca 2016 r. wydał decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję poprzedzającą z dnia [...] października 2015 r. Szef ABW w uzasadnieniu decyzji podał, że wbrew twierdzeniu funkcjonariusza, organ nie kwestionował spełnienia przez niego przesłanek do otrzymania lokalu mieszkalnego z zasobów Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, co czyni zarzut naruszenia art. 102 ustawy o ABW oraz AW w zw. z § 9 powołanego rozporządzenia niezasadnym. Organ podkreślił, że podstawą wydania decyzji odmawiającej przyznania lokalu mieszkalnego jest fakt nieposiadania przez Szefa ABW lokali mieszkalnych, które stanowiłyby własność Skarbu Państwa i które organ mógłby rozdysponować funkcjonariuszom w drodze decyzji administracyjnej. W przypadku lokali pozostających w dyspozycji organu, tj. stanowiących własność m. W. (komunalnych), organ wskazał, iż w wyniku przeprowadzonych pomiędzy Szefem ABW a m. W. uzgodnień, w dniu [...] listopada 2015 r. zostało podpisane Porozumienie w sprawie współpracy w zakresie dysponowania lokalami stanowiącymi własność m. W. i pozostającymi w dyspozycji Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, z przeznaczeniem na tymczasowe zakwaterowanie dla funkcjonariuszy Agencji. Szef ABW na mocy tego porozumienia zrzekł się prawa do dysponowania wszystkimi lokalami na rzecz m. W., a co za tym idzie, z chwilą jego podpisania Szef ABW nie wydaje decyzji administracyjnych w przedmiocie przydziału tych lokali mieszkalnych. Poza tymi lokalami Szef ABW nie posiada innych lokali, które mógłby przekazać funkcjonariuszom. Lokale, które na mocy podpisanego Porozumienia pozostają w dyspozycji Szefa ABW, mogą być przeznaczane tylko na tymczasowe kwatery dla funkcjonariuszy ABW, zgodnie z obowiązującymi w ABW w tym zakresie przepisami. Zatem funkcjonariuszowi przysługuje ewentualnie prawo do ubiegania się o przydział takiej kwatery zgodnie z art. 110 ust. 4 ustawy o ABW oraz AW. Szef ABW podniósł też, że nie budzi wątpliwości fakt, że m. W. kwestionowało ważność decyzji Szefa ABW przydzielających lokale komunalne funkcjonariuszom ABW. Szef ABW, jako organ administracji publicznej, zobowiązany jest do działania na podstawie i w granicach prawa, nie mógł zatem prowadząc postępowanie w niniejszej sprawie pominąć tej kwestii. Ewentualne stwierdzenie nieważności decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego miałoby daleko idące skutki nie tylko dla organu, ale również dla osoby, której lokal zostałby przydzielony. W obecnym stanie faktycznym i prawnym Szef ABW nie ma możliwości zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych funkcjonariusza w formie przydzielenia mu lokalu mieszkalnego, ponieważ nie dysponuje wolnymi lokalami stanowiącymi własność Skarbu Państwa. D. K., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzje Szefa ABW z dnia [...] marca 2016 r. nr [...]. Pełnomocnik skarżącego w skardze zarzucił, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem następujących przepisów: 1. prawa materialnego, tj. art. 102 ustawą o ABW i AW w zw. z § 9 i § 2 rozporządzenia, które polega na odmowie przydzielenia lokalu mieszkalnego w drodze decyzji administracyjnej funkcjonariuszowi ABW spełniającemu wszelkie przesłanki do przydziału lokalu na gruncie ww. przepisów; 2. przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 106 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a., polegające na uznaniu w oparciu o zebrany w toku sprawy materiał i ustalone okoliczności faktyczne, iż okoliczności leżące po stronie organu (Szefa ABW) takie jak "zrzeczenie się prawa do dysponowania lokalami mieszkalnymi na rzecz m. W. czy też stanowisko m. W., wyrażone w innych niesprecyzowanych sprawach, które mogłoby żądać stwierdzenia nieważności decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego funkcjonariuszowi ABW stanowią okoliczność uzasadniającą odmowę przyznania skarżącemu lokalu mieszkalnego, w sytuacji, w której m. W. nie jest stroną niniejszego postępowania i brak jest przepisu prawa uzależniającego wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez m. W. w tej sprawie. Podnosząc powyższe zarzuty pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej i zasądzenie od Szefa ABW na rzecz skarżącego kosztów postępowania. Szef ABW w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Natomiast art. 3 § 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), stanowi, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Zgodnie natomiast z art. 135 tej ustawy, sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. W tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Na wstępie podkreślić należy, że Szef ABW nie kwestionuje prawa skarżącego do lokalu mieszkalnego. Prawo to w sposób jednoznaczny wynika z art. 102 ust. 1 ustawą o ABW i AW, zgodnie z którym funkcjonariuszowi w służbie stałej przysługuje, z uwzględnieniem członków rodziny, prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej. Przepisy powołanej ustawy nie przewidują ani możliwości, ani konieczności potwierdzenia tego prawa w drodze decyzji administracyjnej, co oznacza, że gdyby taka decyzja została wydana, byłaby aktem nieważnym jako pozbawionym podstawy prawnej. Działanie organu administracji publicznej w formie administracyjnej może bowiem nastąpić tylko wówczas, gdy przepis prawa taką formę przewiduje, czyli musi posiadać wyraźną podstawę prawną. Konieczność wydania decyzji administracyjnej zachodzi dopiero wówczas, gdy dochodzi do realizacji prawa do lokalu mieszkalnego. Może to nastąpić dopiero wówczas, gdy właściwy organ dysponuje lokalem, który może stanowić przedmiot jego przydziału. Zgodnie z art. 104 ust. 1 ustawy o ABW i AW, na lokale mieszkalne dla funkcjonariuszy przeznacza się lokale uzyskane w wyniku działalności inwestycyjnej właściwej Agencji oraz pozostające i przekazane do dyspozycji Szefa tej Agencji. Z akt sprawy wynika, że skarżący dopełnił obowiązku określonego w § 9 ust. 1 rozporządzenia, który stanowi, że lokal mieszkalny przydziela się na wniosek funkcjonariusza w służbie stałej skierowany bezpośrednio do organu. Jednakże wniosek ten nie mógł zostać pozytywnie rozpatrzony, gdyż organ nie posiadał lokalu, który mógłby zostać przydzielony skarżącemu decyzją administracyjną. W tej sytuacji jedynym możliwym sposobem zakończenia postępowania wszczętego na wniosek skarżącego było wydanie decyzji o odmowie przydziału lokalu mieszkalnego. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze w ocenie Sądu są one niezasadne. Wydając zaskarżoną oraz poprzedzającą ją decyzję organ nie naruszył wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego. Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania, Sąd stwierdził, że Szef ABW w podstawie prawnej decyzji niezasadnie powołał art. 110 ust. 4 ustawy o ABW oraz AW, gdyż przepis ten nie miał w sprawie zastosowania. Uchybienie to nie miało jednak wpływu na treść rozstrzygnięcia. Szef ABW nie naruszył również art. 7, art. 77 § 1, art. 106 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a., ponieważ odjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a w szczególności wyjaśnił okoliczności związane z lokalami komunalnymi znajdującymi się w jego dyspozycji i w jaki sposób może nimi dysponować. Z całą pewnością zaskarżona decyzja nie została wydana w związku z zajętym przez m. W. stanowiskiem. Natomiast organ zobowiązany był do uwzględnienia stanu prawnego lokali, których był jedynie dysponentem oraz fakt, że nie dysponuje możliwym do przyznania skarżącemu lokalem mieszkalnym. W ocenie Sądu uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia warunki określone w art. 107 § 3 K.p.a., tzn. zawiera: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji oraz pouczenie o dopuszczalności wniesienia skargi. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.