II SA/Wa 797/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.), Sędziowie WSA Andrzej Kołodziej, Danuta Kania, Protokolant starszy sekretarz sądowy Maria Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi R. N. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, 2. uchyla postanowienie Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] Postanowieniem z [...] stycznia 2015 r. Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów, odmówiła wznowienia z urzędu postępowania w sprawie przewodu doktorskiego R.B., zakończonego nadaniem mu stopnia doktora nauk rolniczych, mocą uchwały Rady Wydziału [...] w W.. Powyższe orzeczenie zostało doręczone m.in. R.N., jako temu, który zawiadomił organ o niesamodzielności przedmiotowej pracy doktorskiej. R.N. wniósł zażalenie od powyższego postanowienia. Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów, rozpoznając zażalenie, decyzją z [...] lutego 2015 r., utrzymała w mocy postanowienie z [...] stycznia 2015 r. W uzasadnieniu wskazała, że zwróciła się do Rady Wydziału [...] w W. o zajęcie stanowiska w sprawie. W odpowiedzi, Rada poinformowała organ, iż nie znalazła podstaw do negowania autorstwa pracy doktorskiej R.B. Nadto organ ustalił, że inicjator niniejszego postępowania pozostaje w licznych sporach sądowych z R.B., których wyjaśnianie nie należy do kompetencji organu. Od powyższej decyzji skargę do tutejszego Sądu wywiódł R.N.. Podniósł w niej, że badana praca doktorska nie została napisana samodzielnie. Zwrócił też uwagę na fakt, iż organ nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w wystarczającym zakresie. Dodał również, iż wygrał już z R.B. dwa spory sądowe o przywrócenie do pracy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, z powodu niepodpisania, ewentualnie o jej oddalenie jako niezasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Oceniając zaskarżoną decyzję oraz postanowienie utrzymujące nią w mocy, w świetle wskazanych wyżej kryteriów, Sąd stwierdził, iż przedmiotowa skarga zasługuje na uwzględnienie, jednak z innych powodów aniżeli zostały w niej podniesione. Zezwala na to treść art. 134 § 1 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany granicami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ocenie Sądu, skarżona decyzja została wydana wskutek rozpoznania zażalenia osoby, niebędącej stroną postępowania, co stanowiło przesłankę do stwierdzenia nieważności, wynikającą z art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a. Istota sprawy w niniejszym postępowaniu, na obecnym jej etapie, sprowadzała się do oceny tego, czy organ wydając skarżoną decyzję, rozpoznał zażalenie wniesione przez osobę będącą stroną postępowania. W pierwszej kolejności należało zwrócić uwagę na fakt, że postępowanie organu zainicjował swoim pismem informacyjnym R.N.. Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy z 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (t. j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1852) w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora i doktora habilitowanego albo tytułu profesora oraz nadania, ograniczenia, zawieszenia i pozbawienia uprawnienia do nadawania tych stopni w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Do zaskarżania decyzji wydanych w tych postępowaniach stosuje się przepisy o zaskarżaniu decyzji administracyjnych do sądu administracyjnego. W myśl zaś ust. 3 ww. normy prawnej w przypadku zaistnienia przesłanek do wznowienia postępowania o nadanie stopnia doktora i doktora habilitowanego albo tytułu profesora organem wydającym postanowienie o wznowieniu postępowania jest Centralna Komisja. Ponieważ przywołane przepisy nie określały tego, z czyjej inicjatywy następuje wznowienie postępowania, należało, w myśl art. 29 ust. 1 powyższej ustawy, zastosować odpowiednio przepis art. 147 K.p.a., zgodnie z którym wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. Wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 oraz w art. 145a i art. 145b następuje tylko na żądanie strony. Odkodowując zaś pojęcie "strona postępowania", zasadnym było odniesienie się do regulacji art. 28 K.p.a., stanowiącego, że stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W świetle ww. uregulowań, w realiach niniejszej sprawy wyłaniają się dwie okoliczności rzutujące na ocenę poprawności skarżonej decyzji, a mianowicie: - czy organ mógł prowadzić na wniosek R.N. postępowanie w sprawie wznowienia przewodu doktorskiego R.B., - czy R.N. winien być traktowany jako strona postępowania prowadzonego przez organ z urzędu, a dotyczącego problematyki wznowienia przewodu doktorskiego R.B.. W ocenie tutejszego Sądu, odpowiedź na obydwa wyżej postawione pytania jest negatywna. Okolicznością niesporną w sprawie było to, że R.N. nie był stroną postępowania dotyczącego przewodu doktorskiego R.B.. Skoro zaś nie był stroną tego postępowania, to również nie mógł być stroną postępowania wznowieniowego dotyczącego materii przewodu doktorskiego R.B. i nie mógł w sposób skuteczny doprowadzić do wznowienia tego przewodu. W myśl art. 147 K.p.a. wznowienie następuje tylko bądź z urzędu, bądź na wniosek strony. R.N. nie był więc uprawniony do składania wniosku o wznowienie postępowania dotyczącego przewodu doktorskiego R.B., i konsekwentnie, nie mógł być stroną ewentualnie prowadzonego z urzędu przez organ postępowania w tej materii. Doniesienie do organu R.N. w sprawie podejrzewanych nieprawidłowości w przewodzie doktorskim R.B., nie powinno oczywiście pozostać bez odzewu organu. Organ winien ustosunkować się do tej sprawy w sposób procesowy. Mógł więc ewentualnie doniesienie owo potraktować jako wniosek o wznowienie postępowania i stwierdziwszy, że wniosek ten nie pochodzi od osoby uprawnionej do inicjowania takiego postępowania (bo dana osoba nie była stroną wznawianego postępowania), wydać postanowienie o odmowie wznowienia postępowania na wniosek. Również konsekwentnie do powyższych rozważań, organ wydając postanowienie z [...] stycznia 2015 r. o odmowie wznowienia postępowania z urzędu, nie powinien czynić stroną tego postępowania R.N. poprzez doręczenie mu odpisu przedmiotowego orzeczenia. Skoro bowiem R.N. nie mógł wnioskować wszczęcia postępowania wznowieniowego z urzędu, ani też nie był jego stroną (bowiem wznowienie przewodu doktorskiego R.B. nie dotyczyło interesu prawnego lub obowiązku R.N.), to tym samym nie był uprawniony do otrzymania odpisu omawianego postanowienia, jak również nie był uprawniony do składania od niego zażalenia. Z całokształtu sprawy wynikało bowiem, że R.N. posiadał jedynie interes faktyczny w inicjowaniu omawianego postępowania, u podstaw którego leżał konflikt istniejący pomiędzy nim a R.B.. W świetle powyższych dywagacji, w sytuacji gdy R.N. nie mógł być stroną postępowania zakończonego wydaniem postanowienia o odmowie wznowienia z urzędu przewodu doktorskiego R.B., to jest to równoznaczne z tym, że nie mógł też skutecznie wnieść zażalenia na to postanowienie. Stąd więc organ, rozpoznając jednak to zażalenie R.N. na postanowienie z [...] stycznia 2015 r. i wydając w wyniku tego rozpoznania skarżoną decyzję, naruszył przepisy postępowania w stopniu rażącym. W efekcie, rozpoznał bowiem zażalenie wniesione przez osobę, która nie była stroną toczącego się postępowania. Decyzja obarczona taką wadą, musiała więc zostać wyeliminowana z obrotu prawnego jako dotknięta uchybieniem powodującym jej nieważność. Na marginesie, należało także zwrócić organowi uwagę na swoistą niekonsekwencję. Mimo bowiem tego, że w dniu [...] stycznia 2015 r. organ wydał postanowienie, a w orzeczeniu wydanym w wyniku rozpoznania zażalenia na to postanowienie powołał treść przepisu art. 144 K.p.a., to mimo to skarżone rozstrzygnięcie określił mianem decyzji. W realiach faktycznych i prawnych sprawy oczywistym jest, że skarżone rozstrzygnięcie winno być oznaczone jako postanowienie. Powyższe uchybienie pozostawało jednak bez wpływu na rozstrzygnięcie. Materia, której dotyczyć może decyzja, jest bowiem znacznie szersza od materii objętej problematyką postanowienia. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 sentencji wyroku wydane zostało w oparciu o normę art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Co się tyczy wniosku organu o odrzucenie skargi, to nie mógł on zostać uwzględniony, gdyż brak formalny w postaci niepodpisania skargi został skutecznie usunięty.