II SA/Wa 802/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska, Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), Sędzia WSA Andrzej Góraj, , Protokolant specjalista Monika Gieroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi G. B. i J. B. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] lipca 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania do udzielenia pomocy mieszkaniowej stwierdza, że zaskarżona uchwała została wydana z naruszeniem prawa Zarząd Dzielnicy [...] (dalej: Zarząd Dzielnicy, organ) uchwałą z dnia [...] lipca 2024 r. nr [...], na podstawie § 6 pkt 8 uchwały nr [...] Rady [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. w sprawie przekazania dzielnicom [...] do wykonywania niektórych zadań i kompetencji [...] (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2016 r. poz. 6725), § 35 ust. 1, § 4, § 8 pkt 7, § 18 ust. 1 pkt 2, § 18 ust. 3 pkt 1, § 32 ust. 1 pkt 1 w związku z ust. 8 uchwały nr XXI11/669/2019 Rady m.st. Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. poz. 14836 z późn. zm.) odmówił zakwalifikowania G. i J. B. (dalej Skarżący) do udzielenia pomocy mieszkaniowej. Zarząd Dzielnicy w uzasadnieniu wskazał, że Skarżący wystąpili z wnioskiem o zawarcie umowy najmu lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] po uprzednim jej wypowiedzeniu z powodu zaległości w opłatach za użytkowanie mieszkania. Wnioskiem objęte zostały dzieci wnioskodawców: M. B., A. B. i L. B.. Wniosek uzasadniono tym, że lokal jest potrzebny rodzinie wnioskodawców, która jest obecnie skłócona, ale może dojdzie do porozumienia, a lokal ten jest ich docelowym miejscem zamieszkania. Skarżący czekają też na opuszczenie przez córkę A. B. Aresztu Śledczego, która miałaby w przyszłości zamieszkać w ww. lokalu. Organ wyjaśnił, że Skarżący byli najemcami lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w [...] (lokal powstały w wyniku powiększenia lokalu poprzez adaptację strychu). Najem tego lokalu został wypowiedziany Skarżącym pismem z [...] lutego 2023 r. ze skutkiem jego rozwiązania w dniu [...] kwietnia 2024 r. Powodem wypowiedzenia najmu było zadłużenie w opłatach za korzystanie z lokalu, które wynosiło wówczas 17 120,22 zł. Na koncie opłat za użytkowanie lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] występują zaległości wynoszące 20 405,28 zł., które są objęte realizowaną umową w sprawie sposobu ich spłaty. Zarząd Dzielnicy wskazał, że z oświadczenia Skarżącej, złożonego [...] września 2023 r. wynika, że z powodu konfliktu z dziećmi, nie przebywa systematycznie w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...], przebywa u rodziny w gminie [...], (adres wskazany we wniosku, jako adres korespondencyjny), ze względu na stan zdrowia, tam się leczy i ma w tej chwili rehabilitację, a w jej ocenie dojazd do lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] jest utrudniony (ok. 35 km od [...]). Skarżąca zastrzegła, aby adres jej przebywania nie był udostępniony synowi M. B. ze względów bezpieczeństwa. Z oświadczenia Skarżącego, złożonego [...] grudnia 2023 r. wynika, że przebywa częściowo poza miejscem zameldowania (ul. [...] w [...]) ze względu na opiekę nad chorą żoną, która przebywa w pobliżu swojej mamy i chorego brata w miejscowości wskazanej jako adres korespondencyjny. Zainteresowany wyjaśnił również, że nie może przedłożyć dokumentów potwierdzających, do kogo należy tytuł prawny do nieruchomości, w której przebywa z żoną, ponieważ jej właściciel – brat żony - nie wyraził zgody na udostępnienie stosownych dokumentów. Organ wskazał, że zgodnie z informacjami przekazanymi przez Starostwo Powiatowe w [...] Skarżący i osoby objęte przez nich wnioskiem oraz zameldowany w lokalu ich wnuk nie figurują jako właściciele, współwłaściciele, bądź użytkownicy wieczyści nieruchomości na terenie gminy [...]. Zarząd Dzielnicy wyjaśnił, że pismem z [...] czerwca 2024 r. poproszono Skarżących o dostarczenie dokumentów potwierdzających konflikty pomiędzy członkami rodziny oraz sytuację zdrowotną. W odpowiedzi na ww. pismo Urzędu zainteresowani wyjaśnili, że "Jeśli chodzi o konflikty między członkami rodziny one istniały od dłuższego czasu (ponad pięciu lat). Jest zrozumiałe, że osoby dorosłe, które mają różne cechy charakterów, różne potrzeby i swoje problemy, pracę, znajomych, zainteresowania, zamieszkując w jednym lokalu, będą miały różne podejście na te samą sprawę! Toteż problemy i konflikty." Zarząd Dzielnicy wskazał, że informacje i dokumenty nadesłane przez Zakład Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] (ZGN) nie potwierdzają stałego zamieszkiwania zainteresowanych w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...]. Z informacji przekazanych przez lokatorów tego budynku wynika, że wnioskodawcy nie zamieszkują w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] od 6-10 lat, a w lokalu tym zamieszkuje ich syn M. B., który nadużywa alkoholu i narkotyków, jest agresywny, często dochodzi do awantur. Jeden z sąsiadów poinformował, że Skarżący mieszkają gdzieś na wsi, w domu jednorodzinnym. W lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] zameldowanych jest pięć osób (wnioskodawcy z synami i wnukiem, który jest synem M. B.), a zgłaszane do opłat za korzystanie z niego są trzy osoby, tj. wnioskodawcy z synem M. B.. Według organu, analiza zebranych w sprawie dokumentów i informacji wskazuje, że kryteria zawarte w § 18 ust. pkt 1 pkt 2 uchwały nie są spełnione i zachodzą przesłanki do odmowy udzielenia pomocy mieszkaniowej zainteresowanym, gdyż zainteresowani nie zamieszkują nieprzerwanie w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...]. W tej sytuacji, zakwalifikowanie do realizacji wniosku Skarżących o pomoc mieszkaniową poprzez zawarcie umowy najmu lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] po wypowiedzeniu z powodu zaległości w opłatach za jego użytkowanie, nie jest możliwe. W związku z powyższym Skarżący wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] lipca 2024 r. nr [...] wnosząc o stwierdzenie jej nieważności. Skarżący zarzucili zaskarżanej uchwale naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, to jest art. 25 kodeksu cywilnego (dalej "kc") w zw. z § 18 ust. 1 pkt 2 uchwały nr XXIII/669/2019 Rady miasta stołecznego Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy (dalej “Uchwała Rady Miasta"), poprzez przyjęcie, że przejściowe przebywanie poza dotychczasowym miejscem zamieszkania pozbawia Skarżących stałego miejsca zamieszkania w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] i tym samym nie uprawnia do skorzystania z pomocy mieszkaniowej. W uzasadnieniu skargi Skarżący podnieśli, że na podstawie umowy najmu z dnia [...] sierpnia 1997 r. (dalej "umowa najmu"), Skarżącym (będącym małżeństwem) jako stronom umowy najmu przysługiwał tytuł prawny do lokalu mieszkalnego w dzielnicy [...]. Umowa została zawarta na czas nieokreślony pomiędzy Zakładem Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] (dalej “ZGN") a Skarżącymi. Do zamieszkiwania w lokalu wraz ze Skarżącymi uprawniona była trójka dzieci Skarżących. Lokal stanowi mieszkaniowy zasób gminy. W lokalu Skarżący zamieszkują wraz z swoimi dwoma dorosłymi synami. W ostatnim czasie Skarżący nie przebywali regularnie w lokalu z powodów zdrowotnych oraz zdarzeń od nich niezależnych. Aktualne miejsce pobytu, z powodu bezpośredniej dostępności do usług medycznych i lekarzy, znajduje się w domu najbliższej rodziny, ale Skarżący docelowo planują zamieszkać w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...]. Skarżący wskazują, że dnia [...] lutego 2023 r. ZGN wypowiedział Skarżącym umowę najmu mieszkalnego ze skutkiem rozwiązania dnia [...] kwietnia 2023 r. Wskazano jako podstawę wypowiedzenia, że kwota zaległości przekracza opłaty za trzy pełne okresy płatności. Skarżący zawarli ugodę z ZGN i zobowiązali się spłacić zadłużenie w 24 ratach. Dodatkowo ZGN poinformował Skarżących, że są zobowiązani ponownie złożyć wniosek o pomoc mieszkaniową, po wypowiedzeniu dotychczasowej umowy najmu. Skarżący tak też uczynili. Zaskarżoną uchwałą Zarząd Dzielnicy [...], po ponownej analizie wniosku Skarżących, odmówił zakwalifikowania do udzielenia pomocy mieszkaniowej. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie. Zarząd Dzielnicy [...] wskazał, że kryteria zawarte w § 18 ust. 1 pkt 2 uchwały nr XXIII/669/2019 Rady miasta stołecznego Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy nie są spełnione. Zdaniem Zarządu Dzielnicy [...] nie zostały potwierdzone informacje o stałym zamieszkiwaniu w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...], którego dotyczy zaskarżona uchwała. W ocenie Skarżących ze stanowiskiem Zarządu Dzielnicy [...] nie można się zgodzić. W pierwszej kolejności należy podkreślić, że z treści art. 25 kc wynika wprost element obiektywny “przebywania" w określonym miejscu oraz element subiektywny “zamiaru stałego pobytu". W rozpoznawanej sprawie wystąpiła sytuacja szczególna bowiem. Skarżący nieprzerwanie posiadali zamiar stałego pobytu, a długotrwała przerwa w faktycznym przebywaniu w lokalu, wynikła z niezamierzonych zdarzeń. Opuszczenie lokalu miało charakter tylko i wyłącznie czasowy i związane było z bezpośrednim dostępem do opieki medycznej i pomocy rodziny w kryzysowej sytuacji. Skarżący wskazują, że w praktyce i orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie budzi wątpliwości znaczenie zamiaru stałego pobytu. Naczelny Sąd Administracyjny (w wyr. z 23.11.2022 r., III OSK 4976/21) wskazał, że "od miejsca zamieszkania należy odróżnić pobyt zwykły, kiedy osoba fizyczna przebywa w danej miejscowości przez dłuższy czas i prowadzi tam aktywną działalność życiową, ale jednak nie ma lub nie uzewnętrznia zamiaru związania się na stałe z daną miejscowością (...). Z tego też względu w orzecznictwie wyrażono pogląd, że nawet długotrwała przerwa w przebywaniu w danej miejscowości nie pozbawia danej osoby miejsca stałego zamieszkania". Skarżący podkreślają, że sporny lokal nieustannie stanowi centrum ich życia. Jako najemcy wywiązują się ze swoich obowiązków, dbając o substancję i stan techniczny lokalu. Regularnie opłacają czynsz i inne opłaty związane z mieszkaniem, w tym miesięczną ratę w wysokości 100 zł na poczet długu z tytułu zaległości w opłatach za lokal. Ponadto zamieszkuje tam dwójka ich pełnoletnich synów oraz znajdują się rzeczy osobiste. W ocenie Skarżących nie można zatem przyjmować, że wymagane kryteria do uzyskania pomocy mieszkaniowej nie zostały spełnione, zaś przyjęte orzecznictwo NSA oraz okoliczności faktyczne bez wątpliwości rozstrzygają powyższą sytuację na korzyść Skarżących. Skarżący pragną również podkreślić, że zaskarżona Uchwała narusza art. 75 Konstytucji RP. Według skarżących w niniejszej sprawie działanie Zarządu Dzielnicy [...] prowadzi do sytuacji, w której Skarżący jako ludzie starsi, w wieku emerytalnym, są pozbawieni miejsca zamieszkania, z którym są związani większość swojego życia. Dodatkowo zaskarżona Uchwała wymusza na Skarżących skorzystanie z pomocy najbliższej rodziny, gdyż nie są w stanie samodzielnie zabezpieczyć swoich potrzeb mieszkaniowych. Skarżący wskazują także na konieczność odwołania się do art. 71 ust. 1 Konstytucji. Skarżący podnoszą, że ze względu na swój krytyczny stan zdrowia, podeszły wiek oraz kryzysową sytuację materialną są objęci szczególną pomocą władz publicznych. Rażące jest uznanie przez Zarząd Dzielnicy [...], że Skarżący nie kwalifikują się do otrzymania należnej im pomocy. Zarząd Dzielnicy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie skargi. W uzasadnieniu organ wskazał, że wniosek Skarżących rozpatrywany był na podstawie § 18 ust. 1 pkt 2 uchwały Nr XXIII/669/2019 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. poz. 14836, z 2020 r. poz. 5791, z 2021 r. poz. 5586, z 2022 r. poz. 3530 i 4666, z 2023 r. poz. 6855 i 12734, z 2024 r. poz. 13133 oraz z 2025 r. poz. 2932), zwanej dalej uchwałą, zgodnie z którym pomocy mieszkaniowej można udzielić osobie, która była najemcą zajmowanego lokalu, nieprzerwanie zamieszkuje w lokalu Miasta i nie zalega z opłatami za korzystanie z niego lub realizuje porozumienie w sprawie spłaty zadłużenia, jeżeli spełnione są łącznie warunki określone w przepisie. Organ podnosi, że przepis ten umożliwia uregulowanie najmu osobom już zamieszkującym w lokalu "komunalnym", wskazując iż Naczelny Sąd Administracyjny ocenił, że powyższe uregulowanie "nie odnosi się zatem do zakwalifikowania bądź odmowy zakwalifikowania do zawarcia umowy najmu lokalu mieszkalnego a dopuszcza jedynie możliwość uregulowania statusu prawnego osoby, która faktycznie korzystała z danego lokalu mieszkalnego do czasu wypowiedzenia dotychczasowej umowy na podstawie art. 11 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2023 poz. 725), poprzez ewentualne zawarcie z tą osobą umowy najmu. W konstrukcji tej zatem, nie ma jakichkolwiek elementów sprawy administracyjnej (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2010 r., sygn. kat I OSK 885/10 oraz postanowienia NSA z dnia 31 stycznia 2013 r. sygn. akt I OSK 2072/12 i I OSK 2137/12). Ponadto organ argumentuje, że zaskarżona uchwała nr [...] Zarządu Dzielnicy [...] z [...] lipca 2024 r. nie stanowi żadnego z aktów wymienionych w art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które podlegają kontroli sądu na mocy powołanego przepisu. Zaskarżona uchwała nie stanowi zatem rozstrzygnięcia organu samorządu terytorialnego podejmowanego w sprawach z zakresu administracji publicznej i w związku z tym nie może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Odnosząc się do zarzutów skargi Zarząd Dzielnicy wskazuje, że w związku z zarzutem Skarżących o naruszenie prawa materialnego poprzez przyjęcie, że przejściowe przebywanie poza dotychczasowym miejscem zamieszkania pozbawia ich stałego miejsca zamieszkania w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] i tym samym nie uprawnia do skorzystania z pomocy mieszkaniowej, a także wskazanie przez Skarżących, że opuszczenie przez nich lokalu miało charakter tylko i wyłącznie czasowy i związane było z bezpośrednim dostępem do opieki medycznej i pomocy rodziny w kryzysowej sytuacji, a sporny lokal nieustannie stanowi ich centrum życia organ zwrócił uwagę na adres wskazany w zaświadczeniu o wysokości dochodów Skarżącego z [...] września 2023 r. (załącznik nr [...] do wniosku), w zaświadczeniu o stanie zdrowia Skarżącej z [...] maja 2023 r. , w zaświadczeniu Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] z [...] lutego 2024 r., a także zaświadczeniu o stanie zdrowia Skarżącego, z [...] kwietnia 2024 r. Ponadto organ informuje, że informacje uzyskane od lokatorów budynku przy ul. [...] w [...] potwierdzają, że Skarżący nie zamieszkują w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] od około 6-ciu lat, a okres taki trudno uznać za czasowe przebywanie poza lokalem. Regularne wnoszenie opłat za użytkowanie mieszkania nie stanowi potwierdzenia stałego zamieszkiwania osób wnoszących opłaty w lokalu, jest natomiast jedną z przesłanek wymaganych przy rozpatrywaniu wniosku o pomoc mieszkaniową na podstawie § 18 ust. 1 pkt 2 uchwały, przy czym wszystkie przesłanki wynikające z przepisów uchwały muszą być spełnione łącznie. W dniu [...] marca 2025 r. Skarżący złożyli ponowny wniosek o pomoc mieszkaniową. Mając jednak na uwadze informacje i dokumenty zgromadzone przy analizie wniosku z [...] września 2023 r., wskazujące, że Skarżący nie zamieszkiwali nieprzerwanie w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...], brak będzie możliwości zarekomendowania Zarządowi Dzielnicy [...] ponownego wniosku Skarżących do realizacji. Pismem z dnia [...] sierpnia 2025 r. Skarżący, reprezentowani przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu, podtrzymali skargę. Skarżący wskazali, że zgodnie przywołanym w ww. orzeczeniu uchwałą NSA (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego 7 sędziów NSA W-wa z dnia 21 lipca 2008 r., I OPS 4/08) – Uchwała zarządu dzielnicy [...], odmawiająca zakwalifikowania i umieszczenia na liście osób oczekujących na najem lokalu z mieszkaniowego zasobu gminy, w tym także lokalu będącego pracownią służącą prowadzeniu działalności w dziedzinie kultury i sztuki, jest aktem z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto Skarżący wskazali, że obowiązkiem organu wydającego uchwałę w przedmiocie udzielenia pomocy mieszkaniowej powinno być podjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu indywidualnego i społecznego, zgodnie ze stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (wyrok z dnia 5 marca 2025 r., II SA/Wa 678/24). Skarżący uznali, że nie sposób stwierdzić, aby organ w niniejszej sprawie należycie wypełnił wymienione obowiązki. Według Skarżących powodem odmowy udzielenia skarżącym pomocy mieszkaniowej było uznanie przez organ, że skarżący nie zamieszkują nieprzerwanie w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...]. Tymczasem takie stanowisko organu nie znajduje poparcia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Skarżący nie ukrywali przed organem faktu, iż w wyniku licznych, nieprzewidzianych zdarzeń życiowych byli zobligowani do częściowego przebywania poza lokalem przy ul. [...]. Było to związane z koniecznością udzielenia pomocy mamie skarżącej, konfliktami między członkami rodziny zamieszkującymi wspólnie w lokalu przy ul. [...] oraz koniecznością podjęcia długotrwałego leczenia poza miejscem zamieszkania. Skarżący złożyli w tej kwestii wyczerpujące oświadczenia oraz dokumentację medyczną. Przebywanie poza lokalem przy ul. [...] nie wiązało się z wolą przeniesienia swojego centrum życiowego w inne miejsce, a co za tym idzie zmianą miejsca zamieszkania, a szczególnymi okolicznościami, obligującymi skarżących do okresowego przerywania przebywania w lokalu przy ul. [...]. Nieprzerwane zamieszkiwanie nie może być równoznaczne z ciągłym, fizycznym przebywaniem w lokalu. Jednocześnie co istotne, organ nie dokonał żadnych ustaleń w jakich okresach skarżący nie przebywali w lokalu, ograniczając się w tej kwestii do oświadczeń osób o nieznanej tożsamości. Tymczasem organ powinien przeprowadzić rzetelne postępowanie dowodowe, a nie ograniczać się do "plotek sąsiedzkich". Skarżący wskazują, że zebrany materiał dowodowy w żaden sposób nie potwierdza, aby skarżący kiedykolwiek zmienili wolę, co do stałego pobytu w lokalu przy ul. [...], a wręcz przeciwnie. Zgodnie z ustaleniami organu, skarżący nie posiadają tytułu prawnego do innej nieruchomości, a w tym do tej, w której przebywali u rodziny. To z kolei jednoznacznie potwierdza, iż nie zamierzali zmieniać swojego miejsca zamieszkania, albowiem bezsprzecznie musiałoby się to wiązać z uzyskaniem tytułu prawnego do innej nieruchomości. Skarżący tymczasem w dalszym ciągu posiadają rzeczy osobiste w lokalu przy ul. [...] i nieustannie uiszczają opłaty za lokal tak, jakby stale w nim przebywali, co jednoznacznie potwierdza wolę skarżących utrzymania związku z mieszkaniem, jako miejscem zamieszkania. Konieczność skorzystania z pomocy rodziny wobec szczególnych okoliczności, jaką jest choroba i leczenie w placówkach oddalonych od miejsca zamieszkania, nie świadczy o tym, iż doszło do zmiany miejsca zamieszkania. Z pewnością nie sposób takich wniosków wywieźć z faktu, iż pojedyncze instytucje, jako adres do korespondencji skarżących wskazały inny adres niż ten w [...] przy ul. [...]. Być może wskazanie takiego adresu, stanowiło ułatwienie kontaktów dla skarżących w okresach, kiedy przebywali poza lokalem przy ul. [...]. Instytucje mogły posługiwać się tym adresem ze względów praktycznych, a nie prawnych. Według Skarżących organ błędnie utożsamił adres korespondencyjny z adresem zamieszkania skarżących. Skarżący argumentują, że bezsprzecznie należy podnieść, iż wątpliwości co do nieprzerwanego zamieszkiwania powinny być rozstrzygane na korzyść mieszkańców, zwłaszcza że odmowa ponownego zawarcia umowy pozbawia skarżących dachu nad głową. Tym bardziej, że organ nie ustalił, aby skarżący dysponowali inną nieruchomością i innym adresem zamieszkania. Jednocześnie organ oparł się na niepewnych i nieobiektywnych dowodach, stanowiących "plotki sąsiedzkie" oraz informacje o adresie korespondencyjnym i całkowicie pominął wyjaśnienia stron, co do zamiaru dalszego zamieszkiwania w lokalu, po ustąpieniu wyjątkowych okoliczności, utrudniających im codzienne, fizyczne przebywanie przy ul. [...]. Pełnomocnik organu w piśmie procesowym z dnia [...] września 2025 r. podtrzymał stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę. Pełnomocnik zwrócił uwagę, że podniesiona w piśmie pełnomocnika skarżących okoliczność "pomocy mamie Skarżącej" jako powód przebywania poza lokalem przy ul. [...] w [...], nie była podnoszona w trakcie rozpatrywania wniosku i nie została udowodniona. Wskazano jednocześnie, że z wyjaśnień wnioskodawców nie wynikało, aby charakter konfliktów rodzinnych był przyczyną "opuszczenia przez Skarżących lokalu". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanych przepisów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w zakresie swojej właściwości, ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie, czy też inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu lub podjęcia spornej czynności. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935), zwanej dalej P.p.s.a. Skarga jest dopuszczalna, nie ma podstaw do jej odrzucenia. Zgodnie ze stanowiskiem wyrażonym w uchwale 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lipca 2008 r., sygn. I OPS 4/08 uchwała zarządu dzielnicy m.st. Warszawy, odmawiająca zakwalifikowania i umieszczenia na liście osób oczekujących na najem lokalu z mieszkaniowego zasobu gminy jest aktem z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2022 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej, jako: P.p.s.a.). NSA stwierdził, że jest to rozstrzygnięcie indywidualne, gdyż rozstrzyga, czy określonej osobie może być udzielona pomoc w zakresie zaspokojenia jej potrzeb lokalowych z wykorzystaniem lokali znajdujących się w mieszkaniowym zasobie gminy. Zaskarżona uchwała Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] lipca 2024 r. stanowi akt, o jakim mowa w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2023 r. poz. 40, ze zm.). Przepis ten stanowi, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Do zaskarżenia tego typu aktów zastosowanie ma art. 53 § 2a P.p.s.a., który stanowi, że w przypadku innych aktów, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi i nie stanowi inaczej, skargę można wnieść w każdym czasie bez konieczności wzywania organu do usunięcia naruszenia prawa. Zgodnie z art. 147 § 1 P.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów zasługuje na uwzględnienie. Podstawę prawną zaskarżonej uchwały stanowiły przepisy uchwały nr XXIII/669/2019 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy. Uchwała ta wydana została na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 725, ze zm.). Zgodnie z art. 4 ust. 1 tej ustawy tworzenie warunków do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych wspólnoty samorządowej należy do zadań własnych gminy. W celu realizacji zadań, o których mowa w art. 4 ustawy, gmina może tworzyć i posiadać zasób mieszkaniowy (art. 20 ust. 1 ustawy). Ustawa nie określa materialnoprawnych przesłanek zakwalifikowania do kategorii osób oczekujących na zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego z zasobów mieszkaniowych gminy, pozostawiając na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy radzie gminy kompetencję do ustalenia zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy. Z art. 21 ust. 3 pkt 5 ww. ustawy wynika, że zasady wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy powinny określać́ tryb rozpatrywania i załatwiania wniosków o najem lokali zawierany na czas nieoznaczony i o najem lokali socjalnych oraz sposób poddania tych spraw kontroli społecznej. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 4 stycznia 2017 r, wydanym w sprawie sygn. akt I OSK 2151/16 wyraźnie wskazał, że z przepisów uchwały nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] lipca 2009 r., a także z przepisów art. 21 ust. 3 pkt 5 ustawy o ochronie praw lokatorów oraz art. 2 i art. 7 Konstytucji RP, niewątpliwie wynika obowiązek, w sprawach wniosków o zawarcie umowy najmu i zamianę lokalu należącego do mieszkaniowego zasobu gminy, podejmowania przez organ wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. W trakcie postępowania organy powinny także działać́ praworządnie oraz uwzględniać́ interes społeczny i słuszny interes wnioskodawcy. W tym kontekście, pamiętając, że zaskarżona uchwała ma charakter rozstrzygnięcia w sprawie indywidualnej, można mówić o obowiązku stosowania standardów odpowiadających standardom wyznaczonym przez zasady ogólne Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym także art. 7 k.p.a. Stanowisko to należy odnieść do spraw rozstrzyganych przez Zarządy Dzielnic m.st. Warszawy na podstawie aktualnie obowiązującej regulacji prawnej, tj. uchwały nr XXIII/669/2019 Rady m.st. Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r. Za istotne naruszenie prawa uznaje się uchybienia prowadzące do takich skutków, które nie mogą zostać zaakceptowane w demokratycznym państwie prawnym, a które wpływają na treść uchwały lub zarządzenia. Takim uchybieniem jest między innymi naruszenie przepisów prawa wyznaczających kompetencje do wydania aktu, przepisów prawa ustrojowego, przepisów prawa materialnego - przez wadliwą ich wykładnię oraz przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał, jeżeli na skutek tego naruszenia zapadła uchwała innej treści, niż gdyby naruszenie nie nastąpiło (por. M. Stahl, Z. Kmieciak, Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego w świetle orzecznictwa NSA i poglądów doktryny. Samorząd terytorialny, 2001, z. 1 - 2). W świetle przedstawionych wyżej poglądów, wskazać należy, że obowiązkiem Zarządu Dzielnicy [...] wydającego zaskarżoną uchwałę było podjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu indywidualnego i społecznego. Czynnościami niezbędnymi są czynności odnoszące się do okoliczności istotnych z punktu widzenia prawa materialnego. Podkreślenia wymaga, że efekt powyższych działań organu powinien znaleźć pełne odzwierciedlenie w uzasadnieniu uchwały. Uzasadnienie powinno prezentować zarówno stanowisko organu odnośnie do ustaleń faktycznych, jak też jego wnioski wysnute z analizy faktów przez pryzmat stosownego przepisu prawa materialnego (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 10 czerwca 2021 r., sygn. akt II SA/Wa 2567/20). Choć w sprawie niniejszej nie mają zastosowania przepisy k.p.a., to postępowanie z zakresu uzyskania pomocy gminy w zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych powinno być prowadzone, jak wskazano to już wyżej, z uwzględnieniem m.in. zasady prawdy obiektywnej oraz właściwego wyważenia interesu społecznego i indywidualnego jednostki. Zasady te mają zastosowanie do wszelkiego działania organów państwa w sferze stosunków publicznoprawnych i mogą być wywiedzione wprost z art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, z którego wynika obowiązek działania organów władzy publicznej na podstawie i w granicach prawa (v. wyrok NSA z dnia 17 listopada 2015 r. sygn. akt I OSK 2025/15 (orzeczenia.nsa.gov.pl). Obowiązkiem organu jest zatem uwzględnienie i wszechstronne rozważenie przy rozpatrywaniu sprawy wszystkich okoliczności, które mogą mieć wpływ na jej rozstrzygnięcie. Nakaz poddania szczegółowej analizie wymienionych w uchwale okoliczności, pozostaje w korelacji z zawartą w art. 7 k.p.a. zasadą prawdy obiektywnej, z której wynika dla organu nakaz podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Przy czym szczegółowa analiza, do przeprowadzenia której obowiązany jest organ, powinna polegać na "sumiennym zgłębianiu, docieraniu do sedna rzeczy, dociekliwości" (por. Słownik języka polskiego pod red. M. Szymczak, PWN 1983, hasło "wnikliwie"). Organ zobowiązany jest zatem do zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa. Organ obowiązku tego w niniejszej sprawie nie wypełnił należycie. Zaskarżona uchwała podjęta została z naruszeniem art. 7, 77, 80 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W myśl § 32 ust. 1 uchwały nr XXIII/669/2019 wnioski osób ubiegających się o pomoc mieszkaniową należy poddać szczegółowej analizie uwzględniającej: 1) ocenę faktycznych warunków mieszkaniowych przeprowadzoną bezpośrednio w miejscu zamieszkiwania wnioskodawcy z zastrzeżeniem ust. 9, 10 i 11; 2) dotychczasowy sposób korzystania przez wnioskodawcę z lokalu, a w szczególności przestrzeganie przez wnioskodawcę warunków określonych w umowie najmu oraz wywiązywanie się z obowiązków najemcy; 3) zamieszkiwanie wnioskodawcy i innych osób zgłoszonych we wniosku do wspólnego zamieszkiwania w lokalu za zgodą właściciela; 4) posiadanie przez wnioskodawcę i inne osoby zgłoszone do wspólnego zamieszkiwania innego tytułu prawnego do lokalu niż wymienione w § 9 ust. 1 pkt 1 umożliwiającego zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych we własnym zakresie; 5) rozporządzenie w okresie ostatnich 7 lat przed dniem złożenia wniosku lub przed dniem podjęcia uchwały, o której mowa w § 41 ust. 1, przez wnioskodawcę i inne osoby zgłoszone do wspólnego zamieszkiwania, nieruchomością lub spółdzielczym prawem, o których mowa w § 9 ust. 1 pkt 1, które pozwoliłyby na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych we własnym zakresie, w tym fakt dokonania przez te osoby zamiany tych tytułów prawnych na lokal kwalifikujący do ubiegania się o poprawę warunków zamieszkiwania w ramach mieszkaniowego zasobu; 6) warunki mieszkaniowe w poprzednich miejscach zamieszkania oraz warunki mieszkaniowe wstępnych, zstępnych, współmałżonka wnioskodawcy lub osoby pozostającej we wspólnym pożyciu i możliwość zamieszkania wnioskodawcy w tych lokalach. Zgodnie z ust. 2, przepis ust. 1 pkt 6 nie ma zastosowania do spraw wskazanych w § 8 pkt 4, § 11-13, § 18 ust. 1 pkt 2, § 25 oraz § 30 ust. 2, a do spraw wskazanych w § 21-23 nie ma zastosowania cały ust. 1. Wynikający z § 32 ust. 1 ww. uchwały obowiązek poddania wnikliwej analizie wymienionych w tym przepisie okoliczności pozostaje w korelacji z zasadą prawdy obiektywnej. Sąd wskazuje, że argumentacja organu zawarta w skarżonej uchwale z dnia [...] lipca 2024 r. nie pozwala na uznanie, że jest wynikiem wnikliwej analizy, o której mowa w § 32 ust. 1 pkt 2, uchwały Rady Miasta, na który to przepis Zarząd Dzielnicy powołał się w podstawie prawnej zaskarżonej uchwały. Nadto, organ na podstawie dotychczasowych ustaleń nie wykazał, że wnioskodawcy nie zamieszkują nieprzerwanie w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...]. W sprawie tej organ dokonał ustalenia, że najemcami lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w [...] byli G. i J. B. (lokal powstały w wyniku powiększenia lokalu poprzez adaptację strychu). Najem tego lokalu został wypowiedziany wnioskodawcom pismem z [...] lutego 2023 r. ze skutkiem jego rozwiązania w dniu [...] kwietnia 2024 r. Powodem wypowiedzenia najmu było zadłużenie w opłatach za korzystanie z lokalu, które wynosiło wówczas 17 120,22 zł. Organ wskazał, że na koncie opłat za użytkowanie lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] występują zaległości wynoszące 20 405,28 zł., które są objęte realizowaną umową w sprawie sposobu ich spłaty. Organ stwierdził, że informacje i dokumenty nadesłane przez Zakład Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] (ZGN) nie potwierdzają stałego zamieszkiwania wnioskodawców w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...]. Organ ustalił, że W lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] zameldowanych jest pięć osób (wnioskodawcy z synami i wnukiem, który jest synem M. B.), a zgłaszane do opłat za korzystanie z niego są trzy osoby, tj. wnioskodawcy z synem M. B.. Organ podniósł też, że z informacji przekazanych przez lokatorów tego budynku wynika, że wnioskodawcy nie zamieszkują w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] od 6-10 lat, a w lokalu tym zamieszkuje ich syn M. B., który nadużywa alkoholu i narkotyków, jest agresywny, często dochodzi do awantur. Organ przedstawił też oświadczenia wnioskodawców i stwierdził, że kryteria zawarte w § 18 ust. pkt 1 pkt 2 uchwały nie są spełnione bo wnioskodawcy nie zamieszkują nieprzerwanie w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...]. Z zaskarżonej uchwały nie wynika, aby organ poddał wnikliwej analizie oświadczenia przedstawione przez wnioskodawców, jak też, aby dokonał wizji lokalnej lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w [...] w celu ustalenia zamieszkiwania przez wnioskodawców w wymienionym lokalu i na tej podstawie dokonał pełnych ustaleń. Wnioskodawczyni w oświadczeniu złożonym [...] września 2023 r. wskazywała, że z powodu konfliktu z dziećmi, nie przebywa systematycznie w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...], wskazała pod jakim adresem przebywa u rodziny (określiła ten adres jako adres do korespondencji). Wskazała, że ma to miejsce ze względu na stan zdrowia, tam się leczy i ma w tej chwili rehabilitację. Podała też, że z tego względu jej dojazd do [...] (w związku z rehabilitacją) jest utrudniony. Wnioskodawczyni wskazywała zatem, że w wymienionym lokalu nie przebywa systematycznie, co nie oznacza że w nim nie zamieszkuje. Wnioskodawczyni zwróciła też uwagę organu, że sytuacja obecna wynika również z konfliktu rodzinnego (podniosła nawet kwestie bezpieczeństwa). Organ sam wskazał, powołując się na "informacje przekazane przez lokatorów", że w lokalu "często dochodzi do awantur". Organ nie rozważył jednakże tych okoliczności i bez wizji lokalnej w wymienionym lokalu, jak również bez wezwania wnioskodawczyni o dodatkowe wyjaśnienia, co do powodu prośby wnioskodawczyni o nieudostępnianie synowi adresu, pod którym przebywa, stwierdził, że wnioskodawcy w lokalu nie zamieszkują nieprzerwanie. Wnioskodawcy wskazywali na obecne trudności i sytuację, w jakiej się znaleźli, jednakże organ – bez wykazania powyższego – stanowczo stwierdził, że nie zamieszkują oni nieprzerwanie w lokalu. Także wnioskodawca podawał (w oświadczeniu z [...] grudnia 2023 r.), że przebywa częściowo poza miejscem zameldowania (ul. [...] w [...]) ze względu na opiekę nad chorą żoną, która przebywa w pobliżu swojej mamy i chorego brata. Skarżący w toku całego postępowania wyraźnie wskazywali, że częściowo przebywają poza miejscem zamieszkania i wskazali tego powód. Organ nie wzywał do wskazania powodu przebywania przez wnioskodawczynię w pobliżu swojej mamy. Organ w sprawie tej - w związku z wnioskiem o pomoc mieszkaniową dotyczącą zajmowanego lokalu - nie podjął choćby próby przeprowadzenia wizji lokalnej w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] i stwierdzenia, czy lokal jest zamieszkiwany przez wnioskodawców. Nie jest wiadomo, czy w lokalu znajdują się rzeczy wnioskodawców, bez których nie byłoby możliwe zamieszkiwanie. Z całokształtu materiału dowodowego nie wynika, aby osoba wskazywana przez sąsiadów, tj. syn wnioskodawców M. B. wzywany był do złożenia oświadczenia, czy G. i J. B., mimo uiszczania opłat za lokal, nie zamieszkują w nim. Organ nie wskazał w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały jakie informacje i dokumenty nadesłane przez Zakład Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] (ZGN) nie potwierdzają w jego ocenie stałego zamieszkiwania skarżących w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...]. Powołanie się zaś na informacje od sąsiadów nie stanowi należytego przeprowadzenia postępowania. Sąd raz jeszcze zwraca uwagę, że organ nie podjął nawet próby weryfikacji faktycznego zamieszkiwania wnioskodawców w lokalu, albowiem nie przeprowadził wizji lokalnej. Z ustaleń organu wynika, że zaległości są spłacane, a także opłaty bieżące za lokal są uiszczane. "Informacja przekazana przez lokatorów budynku", na co organ wskazuje w uzasadnieniu uchwały, nie stanowi samodzielnej podstawy do ustalenia stanu faktycznego. W ocenie Sądu, argumentacja organu zawarta w skarżonej uchwale nie pozwala na uznanie, że jest wynikiem wnikliwej analizy, o której mowa w § 32 uchwały Rady Miasta, na który to przepis Zarząd Dzielnicy powołał się w podstawie prawnej zaskarżonej uchwały. Zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 uchwały w sprawie zasad wynajmowania lokali pomocy mieszkaniowej, poza przypadkami wskazanymi w § 4, pomocy mieszkaniowej można udzielić osobie, która była najemcą zajmowanego lokalu i nieprzerwanie zamieszkuje w lokalu Miasta, w następujących sytuacjach: upłynął okres na jaki zawarta była umowa z wyłączeniem umów związanych ze stosunkiem pracy z zastrzeżeniem pkt 5. W zaskarżonej uchwale nie zostało wykazane, że skarżący faktycznie nie mieszkają nieprzerwanie w lokalu przy ul. [...] w [...]. Nadto, podkreślenia wymaga, że art. 25 k.c. stanowi, że miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że na ww. pojęcie składają się dwa elementy: fizyczne przebywanie w danej miejscowości (corpus) i zamiar, wola stałego pobytu (animus). Jak zauważono w doktrynie, ustalenie istnienia drugiej przesłanki jest zawsze rzeczą niełatwą i w tym zakresie przyjmuje się kryterium zobiektywizowane. O zamieszkiwaniu z zamiarem stałego pobytu mówi się wówczas, gdy występują okoliczności pozwalające przeciętnemu obserwatorowi na wyciągnięcie wniosku, że określona miejscowość jest głównym ośrodkiem działalności danej dorosłej osoby fizycznej (J. Gudowski (red.). Kodeks cywilny. Komentarz. Księga pierwsza. Część ogólna - komentarz do art. 25 k.c., LEX/el). Od miejsca zamieszkania należy odróżnić pobyt zwykły, kiedy osoba fizyczna przebywa w danej miejscowości przez dłuższy czas i prowadzi tam aktywną działalność życiową, ale jednak nie ma lub nie uzewnętrznia zamiaru związania się na stałe z daną miejscowością, np. pracownik przebywający na kilkuletnim tylko kontrakcie w danej miejscowości (szerzej: A. Kidyba (red.) Kodeks cywilny. Komentarz. Tom I. Część ogólna. Wyd. 2 - komentarz do art. 25 k.c., LEX/el). Z tego też względu w orzecznictwie wyrażono pogląd, że nawet długotrwała przerwa w przebywaniu w danej miejscowości nie pozbawia danej osoby miejsca stałego zamieszkania (v. wyrok NSA z dnia 23 listopada 2022 r. sygn.. akt III OSK 4976, orzeczenia.nsa.gov.pl). Z dotychczas przedstawionych ustaleń faktycznych nie wynika, aby skarżący (wnioskodawcy) mieli zamiar związania się na stałe z miejscowością, w której przebywają u rodziny. Z akt administracyjnych i oświadczenia wnioskodawcy z dnia [...] grudnia 2023 r. wynika, że wnioskodawczyni przebywa w pobliżu swojej mamy i chorego brata, zaś wnioskodawca przebywa tam ze względu na opiekę nad chorą żoną, która wskazywała nadto organowi na fakt rehabilitacji. Organ nie ustalił od kiedy w jego ocenie wnioskodawcy nie zamieszkują nieprzerwanie w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...]. Niewątpliwie w § 18 ust. 1 pkt 2 uchwały nie chodzi o niezamieszkiwanie przez kilka tygodni, czy nawet miesięcy, ale o nieprzerwane (stałe) niezamieszkiwanie przez dłuższy czas, pozwalające przyjąć, że dana osoba ma centrum życiowe w innym miejscu. Wizyty u lekarza, proces rehabilitacji, przebywanie przez wnioskodawczynię w pobliżu matki i chorego brata, nie przesądzają o zmianie centrum życiowych interesów skarżących. Są to okoliczności obiektywne, dające podstawę do czasowego przebywania (także wielokrotnego w przypadku konieczności opieki nad członkiem rodziny), poza miejscem stanowiącym centrum życiowe. Powyższe nie stanowi o woli zmiany miejsca zamieszkania. Bezsporne jest jednocześnie, że wnioskodawcy nie mają tytułu prawnego do lokalu we wskazywanej w uchwale miejscowości, w której przebywają u rodziny. Z ustaleń organu nie wynika też, aby mieli tytuł prawny do jakiegokolwiek innego lokalu. Jak wynika z pisma procesowego pełnomocnika skarżących, skarżący w dalszym ciągu posiadają rzeczy osobiste w lokalu przy ul. [...] w [...] i nieustannie uiszczają opłaty za lokal. Sąd podziela twierdzenie pisma procesowego skarżących, że nieprzerwane zamieszkiwanie nie może być równoznaczne z ciągłym fizycznym przebywaniem w lokalu. Organ nie dokonał ustaleń, w jakich okresach skarżący nie przebywali w lokalu, ograniczając się w tej kwestii do oświadczeń sąsiadów. Dla ustalenia, czy lokal jest zamieszkiwany nieprzerwanie i przez kogo, nie są wystarczające oświadczenia sąsiadów. Twierdzenie sąsiadów nie może być podstawą rozstrzygnięcia, albowiem organ w trakcie wizji lokalnej powinien uwzględnić wszystkie spostrzeżenia i przełożyć je na stanowisko w sprawie, a w razie wątpliwości zwrócić się do wnioskodawcy o wyjaśnienie tych wątpliwości. Materiał dowodowy zgromadzony przez organ nie jest jednoznaczny i nie pozwala Sądowi stwierdzić, że organ dokonał pełnych i wszechstronnych ustaleń i rozważań. Organ nie wykluczył nieprzerwanego zamieszkiwania wnioskodawców w lokalu. Wykazał jedynie, że wnioskodawcy – z uwagi na okoliczności rodzinne – przebywają również w innej miejscowości niż [...], albowiem wnioskodawczyni przebywa w pobliżu swojej mamy i chorego brata, a wnioskodawca przebywa tam z uwagi na opiekę nad chorą żoną. Organ nie wykazał, aby wskazywane częściowe przebywanie poza lokalem przy ul. [...] w [...] wiązało się z wolą przeniesienia centrum życiowego do innej miejscowości. W ocenie Sądu, zgromadzony materiał dowodowy nie pozwalał na odmowę udzielenia pomocy mieszkaniowej z powołaniem się na brak nieprzerwanego zamieszkiwania wnioskodawców w lokalu, za który, jak wskazano w piśmie procesowym z dnia [...] sierpnia 2025 r. wnioskodawcy uiszczają opłaty. Organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa, a w toku postępowania stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W sprawie tej powyższego zabrakło. W przypadku podtrzymania przez organ twierdzenia, że skarżący nie zamieszkują nieprzerwanie w lokalu, albowiem zmianie uległo centrum życiowe skarżących i ujawnił się zamiar związania się na stałe z inną miejscowością niż Warszawa, należy określić od kiedy, tj. od jakiej daty (od którego roku, miesiąca) wnioskodawcy nie zamieszkują nieprzerwanie w lokalu przy ul. [...] w [...]. Zdaniem Sądu stwierdzenie, że dana osoba nie zamieszkuje w lokalu nieprzerwanie, wymaga ustalenia również, czy na dzień podejmowania uchwały, a co najmniej dzień wizji lokalnej lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w [...] przed podjęciem uchwały, wnioskodawcy zamieszkują, czy też nie zamieszkują w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...]. Podkreślenia wymaga przy tym, że przerwa w przebywaniu w lokalu spowodowana szczególnymi okolicznościami nie zmienia miejsca zamieszkania w znaczeniu prawnym. Z materiału dowodowego dotychczas zgromadzonego nie wynika, aby wnioskodawcy zmienili wolę, co do stałego pobytu w lokalu przy ul. [...]. Sąd podziela twierdzenie pełnomocnika skarżących, że wątpliwości co do nieprzerwanego zamieszkiwania powinny być w stanie faktycznym tej sprawy rozstrzygane na korzyść strony, zwłaszcza, że organ nie wykazał, aby wnioskodawcy dysponowali tytułem prawnym do jakiegokolwiek lokalu mieszkalnego. Mając na względzie procesowe i materialne przepisy uchwały nr XXIII/669/2019 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy, organ w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości ustali, czy skarżący spełniają przesłanki do udzielenia pomocy mieszkaniowej. Stosownie do treści art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, nie stwierdza się nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy po upływie jednego roku od dnia jej podjęcia, chyba, że uchybiono obowiązkom przedłożenia uchwały lub zarządzenia w terminie określonym w art. 90 ust. 1, albo jeżeli są one aktem prawa miejscowego. Jeżeli nie stwierdzono nieważności uchwały lub zarządzenia z powodu upływu terminu określonego w ust. 1, a istnieją przesłanki stwierdzenia nieważności, sąd administracyjny orzeka o ich niezgodności z prawem (ust. 2 zd. pierwsze). Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935) orzekł, jak w wyroku.