II SA/Wa 805/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bronisław Szydło, Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski, Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras (spraw.), Protokolant Bartosz Piwoński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2006 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji w sprawie opróżnienia zajmowanego lokalu mieszkalnego - oddala skargę, - przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego S. M. kwotę 240 (dwieście czterdzieści złotych) oraz kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa złote i osiemdziesiąt groszy) stanowiącą 22% podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Skarżący W. K. zwrócił się z wnioskiem o zmianę, w trybie art. 154 k.p.a., ostatecznej decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] lipca 2000 r. nr [...], utrzymującej w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji z dnia [...] czerwca 2000 r. nr [...], na mocy której wezwano skarżącego do opróżnienia zajmowanego lokalu mieszkalnego i w uzasadnieniu podał, że jako emeryt policyjny ma on prawo do zajmowania dożywotnio powyższego lokalu mieszkalnego. Dodał jednocześnie, że w jego sprawie winny mieć zastosowanie przepisy § 3 pkt 4 oraz § 6 i § 7 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 30 marca 1995 r. w sprawie wysokości funduszu socjalnego i zasad korzystania ze świadczeń socjalnych przez osoby uprawnione do policyjnego zaopatrzenia emerytalnego i członków ich rodzin w resorcie spraw wewnętrznych i administracji oraz w Urzędzie Ochrony Państwa (Dz. U. Nr 38, poz. 193 ze zm.) oraz art. 29 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (Dz. U. Nr 8, poz. 67). Komendant Wojewódzki Policji w [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r., działając na podstawie art. 154 § 1 i 2 k.p.a., odmówił zmiany powyższej decyzji. Uzasadniając swoje stanowisko podał, że skarżący otrzymał na podstawie decyzji Wojewódzkiego Urzędu Spraw Wewnętrznych w S. z dnia [...] stycznia 1987 r. nr [...], przydział na lokal mieszkalny nr [...] przy ul. [...] w P. o powierzchni 63,22 m2, składający się z 4 izb. Jednakże zaprzestał on płacenia czynszu i prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w S. z dnia [...] stycznia 2000 r. sygn. akt [...], zostały zasądzone zaległe świadczenia czynszowe w łącznej kwocie [...] zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia [...] listopada 1999 r. Ostateczna decyzja, tj. decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] lipca 2000 r. nr [...] oraz utrzymana nią w mocy decyzja Komendanta Powiatowego Policji z dnia [...] czerwca 2000 r. nr [...], zostały zaskarżone do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi, który wyrokiem z dnia 4 czerwca 2003 r. sygn. II SA/Łd 1415 – 1416/00, oddalił skargę. W dalszej części podał, że powołane przez skarżącego rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych w sprawie wysokości funduszu socjalnego i zasad korzystania ze świadczeń socjalnych przez osoby uprawnione do policyjnego zaopatrzenia emerytalnego i członków ich rodzin w resorcie spraw wewnętrznych i administracji oraz w Urzędzie Ochrony Państwa, zapewnia osobom uprawnionym, w tym emerytom policyjnym, do których bez wątpienia należy skarżący, prawo do świadczeń wymienionych w § 3, lecz nie ma w nim zawartego obowiązku opłacania za emeryta czynszu z tytułu użytkowania przez niego lokalu mieszkalnego i w tej sytuacji przepisy owe nie mają żadnego związku z postępowaniem administracyjnym o opróżnienie lokalu mieszkalnego z powodu nieopłacenia czynszu. Podobnie rzecz się ma z podanym przez skarżącego art. 29 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, bowiem organ zrealizował jego prawo do lokalu mieszkalnego. Niezależnie od powyższego organ wskazał, że art. 154 § 1 k.p.a. przewiduje możliwość zmiany lub uchylenia w każdym czasie decyzji ostatecznej, jeżeli przemawia za tym słuszny interes społeczny lub słuszny interes strony, zaś skarżący wywodzi, że naruszono jego interes polegający na odebraniu mu prawa do lokalu mieszkalnego. W ocenie organu na słuszny interes strony nie wskazuje jego subiektywna ocena, lecz interes godny ochrony, nie stojący w sprzeczności z prawem, ani z zasadami współżycia społecznego i musi być on ustalony w konkretnej sprawie, z indywidualizowaną treścią wynikającą ze stanu faktycznego i prawnego. Po stronie zaś skarżącego, zgodnie z prawem obowiązującym w dacie wydania decyzji i aktualnie ( art. 13 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. – Prawo lokalowe – tekst jedn. z 1987 r. Dz. U. Nr 30, poz. 105 ze zm., art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 1994 r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych – tekst jedn. z 1998 r. Dz. U. Nr 120. poz. 787 oraz art. 5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego – Dz. U. Nr 71, poz. 733 ze zm.), spoczywał i nadal spoczywa prawny obowiązek opłacania, co miesiąc czynszu. Natomiast skarżący zaprzestał regulowania tej powinności i stosownie do treści § 8 ust. 1 pkt 8 zarządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 września 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz tymczasowych kwater przeznaczony dla policjantów (M. P. Nr 76, poz. 709), decyzje o opróżnieniu lokalu mieszkalnego wydawało się w razie nieuiszczenia czynszu i opłat eksploatacyjnych przez sześć pełnych okresów płatności. Wobec powyższego interes skarżącego sprowadzający się do tego, żeby z jednej strony zajmował lokal mieszkalny, a z drugiej odmawiał należnych za niego opłat, nie może być uznany za godny ochrony, bowiem postawa skarżącego jest sprzeczna z prawem i zasadami współżycia społecznego. Reasumując, w przedmiotowej sprawie – w ocenie organu – nie występuje przesłanka słusznego interesu strony. W odwołaniu z dnia [...] lutego 2006 r. do Komendanta Głównego Policji skarżący nie zgodził się z zaskarżoną decyzją uznając ją za stronniczą oraz "powierzchowną" i wniósł o jej uchylenie oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu swojego stanowiska podał, że za zmianą decyzji przemawia interes społeczny. Powołał się przy tym – poza przepisami przytoczonymi już we wniosku z dnia [...] listopada 2003 r. – na art. 8 ust. 1 i 2 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, art. 2, 7, 9, 30, 83 i 93 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu zaś podał, że jego sprawa winna być rozpatrzona w świetle przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. Nr 156, poz. 1817) oraz rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 września 2004 r. – fundusz emerytów i rencistów Policji, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu i Państwowej Straży Pożarnej oraz ich rodzin (Dz. U. Nr 208, poz. 2124). Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] marca 2006 r. nr [...], mając za podstawę art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 154 § 1 k.p.a. oraz art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn. z 2002 r. Dz. U. 7, poz. 58 ze zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] stycznia 2006 r. W uzasadnieniu – poza argumentami przedstawionymi już przez organ pierwszej instancji – podał, że korzystanie z uprawnień w sposób niezgodny z prawem, narusza interes społeczny, jak i powoduje, że interes naruszającego nie może być uznany za słuszny. Natomiast powołanie się przez skarżącego na przepisy wskazanych w odwołaniu rozporządzeń uznać należy za bezzasadne, ponieważ nie mają one związku z postępowaniem administracyjnym mającym na celu wzruszenie decyzji w trybie ary.154 § 1 k.p.a. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, W. K. nie zgodził z zaskarżoną i poprzedzającą ją decyzją wnosząc o ich uchylenie i zarzucając im naruszenia art. 2 i 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu zaś powołał się na dotychczasowe argumenty. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Skarga analizowana pod tym kątem podlega oddaleniu, bowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Zgodnie z treścią art. 154 § 1 k.p.a., decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Zatem postępowanie prowadzone na podstawie art. 154 k.p.a. jest postępowaniem nadzwyczajnym, którego przedmiotem jest rozstrzygnięcie sprawy pod kątem weryfikacji decyzji ostatecznej, gdzie musza być spełnione łącznie ponadto dwie przesłanki, a mianowicie decyzja nie może tworzyć dla skarżącego praw oraz za jej uchyleniem lub zmianą przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony. Ponadto decyzja owa ma charakter uznania administracyjnego, na co wskazuję słowo "może". Analizując przedmiotową sprawę, Sąd nie dopatrzył się przekroczenia przez organ granic uznania administracyjnego, który w sposób wnikliwy rozpatrzył sporną kwestię i jej rozstrzygnięcie uzasadnił dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami. Nie budzi bowiem wątpliwości, że skarżący zaprzestał płacenia czynszu za lokal mieszkalny zajmowany w P. przy ul. [...] i zaległości te wynoszą [...] zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia [...] listopada 1999 r. Bezsporne również jest, że Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi wyrokiem a dnia 4 czerwca 2003 r. sygn. akt II SA/Łd 1415 – 1416/00, oddalił skargę skarżącego na ostateczną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] lipca 2000 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji z dnia [...] czerwca 2000 r. nr [...], na mocy której wezwano wymienionego do opróżnienia zajmowanego lokalu mieszkalnego z uwagi na nieopłacenie czynszu. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organu, że za zmianą decyzji nie przemawia słuszny interes społeczny. Na skarżącym spoczywa, tak jak na każdym policjancie, w tym również na emerycie policyjnym, obowiązek uiszczania czynszu za zajmowany lokal mieszkalny. Realizacja przez organ powinności zapewnienia policjantowi lokalu mieszkalnego i która to powinność została przez organ zrealizowana nie oznacza, że zajmujący ten lokal nie musi się wywiązywać z obowiązku świadczeń czynszowych. Gdyby przyjąć, że skarżący znajduje się w trudnej sytuacji finansowej, to może on się zawsze ubiegać o pomoc socjalną. Fakt zatem zaprzestania opłacania przez skarżącego czynszu za zajmowany lokal mieszkalny nie da się pogodzić – w ocenie Sądu – ze słusznym interesem społecznym. Postawa skarżącego bowiem, nie jest godna ochrony, ponieważ stoi w sprzeczności z prawem. Podobnie rzecz się ma interesem skarżącego. W żaden wiarygodny i przekonywujący sposób nie wykazał on, że nie jest możliwe opłacanie przez niego opłat czynszowych, zaś gdyby nawet tak było, to – co już wyżej zaznaczono – powinien przede wszystkim wykorzystać wszystkie dostępne mu prawem instrumenty do udzielenia pomocy socjalnej w tym zakresie, czego jednak nie uczynił. Zgodzić się ponadto ze stanowiskiem organu, że powołane przez skarżącego przepisy prawa w żaden sposób nie wskazują na możliwość zrealizowania jego żądań w zakresie powyższej sprawy administracyjnej, bowiem dotyczą one funduszu socjalnego emerytów Policji, który zgodnie z § 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 września 2004 r. w sprawie funduszu socjalnego emerytów i rencistów Policji, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu i Państwowej Straży Pożarnej oraz ich rodzin (Dz. U. Nr 208, poz. 2124) przyznaje się na: 1) zapomogi pieniężne; 2) dopłaty do kosztów leczenia oraz zwrot części kosztów opieki paliatywno-hospicyjnej; 3) zwrot części kosztów pogrzebu uprawnionego, niezależnie od przysługującego z tego tytułu zasiłku pogrzebowego; 4) dopłaty do kosztów zakwaterowania, wyżywienia i leczenia w sanatoriach lub uzdrowiskach; 5) dopłaty do kosztów wypoczynku indywidualnego i zbiorowego, a także do innych form rekreacji; 6) dopłaty do kosztów zorganizowanego wypoczynku dzieci i młodzieży w postaci obozów i kolonii oraz innych form działalności socjalnej; 7) dopłaty do korzystania z różnych form działalności kulturalno-oświatowej Mając powyższe na względzie, Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przez organ wskazanych przez skarżącego przepisów Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności oraz Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 w zw. z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji wyroku.