II SA/Wa 812/19

WyrokWSA w Warszawie2019-09-24

Skład orzekający: Sławomir Antoniuk, Agnieszka Góra – Błaszczykowska, Ewa Marcinkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy prowadzenie działalności gospodarczej polegającej na wymianie walut, wiążącej się z codziennym przewozem znacznych wartości pieniężnych i wcześniejszymi incydentami kradzieży, stanowi wystarczającą podstawę do wydania pozwolenia na broń palną bojową do ochrony osobistej ze względu na stałe, realne i ponadprzeciętne zagrożenie życia lub zdrowia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że samo prowadzenie działalności gospodarczej obarczonej ryzykiem napadu rabunkowego, nawet połączone z codziennym przewozem znacznych kwot pieniężnych i wcześniejszymi incydentami kradzieży, nie stanowi samoistnej przesłanki do wydania pozwolenia na broń palną do ochrony osobistej. Zagrożenie musi być obiektywne, stałe, realne i ponadprzeciętne, a nie tylko subiektywne odczucie wnioskodawcy. Prawo do posiadania broni w Polsce nie jest powszechne i wymaga udowodnienia, że inne środki ochrony są niewystarczające.
Stan faktyczny
Wnioskodawca, prowadzący działalność kantorową i codziennie przewożący znaczne wartości pieniężne, wystąpił o pozwolenie na broń palną bojową do ochrony osobistej, powołując się na ryzyko napadu i wcześniejsze incydenty kradzieży. Organy Policji dwukrotnie odmówiły wydania pozwolenia, uznając, że nie istnieje stałe, realne i ponadprzeciętne zagrożenie życia lub zdrowia wnioskodawcy. Wnioskodawca zaskarżył decyzję Komendanta Głównego Policji, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o broni i amunicji.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędzia WSA Agnieszka Góra – Błaszczykowska (spr.), Sędzia WSA Ewa Marcinkowska, Protokolant specjalista Monika Gieroń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 września 2019 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na broń palną bojową do ochrony osobistej oddala skargę W. S. wnioskiem z dnia (...).12.2017r. wystąpił do Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. o wydanie pozwolenia na broń palną bojową do ochrony osobistej i ochrony osób i mienia w liczbie jednego egzemplarza. W uzasadnieniu wskazał, że jest właścicielem trzech kantorów, zlokalizowanych w różnych częściach K., w których bardzo często przebywa osobiście i codziennie osobiście dokonuje przewozu znacznych wartości pieniężnych, w tym walut (między kantorami, a także między kantorami a bankiem). Podniósł, iż charakter działalności gospodarczej, którą prowadzi od roku (...), wiąże się z możliwością napadu. Posiadanie broni- jego zdaniem- zwiększy jego bezpieczeństwo i umożliwi realną ochronę osobistą, jak i jego mienia i osób, a ponadto nie będzie czuł się bezbronny wobec ewentualnych napadów. Nadmienił, iż z jego kantoru skradziono znaczną ilość gotówki; miała też miejsce kradzież gotówki w kwocie 20 tys. złotych na szkodę klienta, który dokonał wymiany pieniędzy w kantorze. Wnioskodawca zasygnalizował, iż posiadał już w przeszłości pozwolenie na posiadanie broni. Do wniosku załączył orzeczenia: lekarskie nr (...) z dnia (...).12.2017 r. i psychologiczne nr (...) z dnia (...).12.2017 r. potwierdzające, że może dysponować bronią. Komendant Wojewódzki Policji w P., po przeprowadzeniu postępowania, wydał w dniu (...).05.2018r. decyzję odmowną wskazując, iż materiał dowodowy, zgromadzony w toku prowadzonego postępowania administracyjnego, nie potwierdza w żaden sposób, by w stosunku do strony istniało stałe, realne i ponadprzeciętne zagrożenie życia lub zdrowia. Od tej decyzji strona złożyła odwołanie do Komendanta Głównego Policji wnosząc o jej uchylenie. Komendant Główny Policji po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego, decyzją z dnia ....07.2018r., uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Komendant Wojewódzki Policji w P., po ponownie przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym, decyzją z dnia ....12.2018r., odmówił wydania W. S. pozwolenia na broń palną do ochrony osobistej wskazując, iż materiał zgromadzony w jego sprawie nie potwierdza w żaden sposób, by w stosunku do wymienionego istniało stałe, realne i ponadprzeciętne zagrożenie życia lub zdrowia. W wyniku rozpatrzenia odwołania, Komendant Główny Policji decyzją z dnia ....02.2019r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia (...) grudnia 2018r. W uzasadnieniu decyzji organ podtrzymał w całości stanowisko, wyrażone w uzasadnieniu decyzji organu I instancji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, opisanej decyzji zarzucono naruszenie: - art. 7 k.p.a. poprzez nie przeprowadzenie rozprawy mimo podwójnego wniosku o jej przeprowadzenie, i brak dochodzenia prawdy obiektywnej przez organ; - art. 77 k.p.a. poprzez nie zgromadzenie całości materiału dowodowego w sprawie i uznanie, że nie ma potrzeby przeprowadzenia rozprawy mimo występujących wątpliwości w sprawie i wniosku strony wnioskującej o przeprowadzenie rozprawy; - art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie swobodnej oceny dowodów i ustalenie zupełnie dowolnych okoliczności faktycznych na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, co doprowadziło do wydania odmownej decyzji o wydanie pozwolenia na broń palną; - niewłaściwą interpretację przepisów ustawy o broni i amunicji - w tym art. 10 tejże ustawy i przyjęcie, że nie zachodzą okoliczności, stanowiące podstawę do wydania decyzji pozytywnej co do wydania pozwolenia na broń. Na podstawie powyższych zarzutów, wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko, zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art. 10 ust. 1, 2 i 3 pkt 1 ustawy o broni i amunicji (D.U. 2017, poz.1839 ze zm.), pozwolenie na broń wydaje się, jeżeli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz przedstawi ważną przyczynę posiadania broni, przy czym w przypadku broni palnej do ochrony osobistej, za ważną przyczynę uważa się w szczególności stałe, realne i ponadprzeciętne zagrożenie życia lub zdrowia. Jak trafnie zauważyły orzekające w sprawie organy, spełnienie wymogów formalnych, koniecznych do uzyskania pozwolenia na broń i brak negatywnych przesłanek, nie jest –samo przez się- wystarczające do wydania pozwolenia na broń palną do ochrony osobistej. Osoba ubiegająca się o wydanie takiego pozwolenia musi wykazać, iż znajduje się w sytuacji stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia bezpieczeństwa osobistego w stopniu wyższym niż to, na jakie narażeni są inni obywatele. Opisane wyżej przesłanki muszą istnieć łącznie, a zagrożenie wynikać z obiektywnych okoliczności, a nie tylko z subiektywnego przekonania osoby wnioskującej o wydanie jej pozwolenia na broń, iż teoretycznie może paść ofiarą napadu. Osoba ubiegająca się o wydanie pozwolenia na broń dla ochrony osobistej powinna wykazać, że w jej przypadku zachodzą, mające odzwierciedlenie w rzeczywistości, sytuacje i fakty, które pozwalają uznać przedstawione przez nią okoliczności za uzasadnione w rozumieniu art. 10 ust. 1 przywołanej ustawy. Sąd podkreśla, że ocena zagrożenia życia, zdrowia lub mienia osoby starającej się uzyskać pozwolenie na broń bojową w celu ochrony osobistej, musi być dokonana według czynników obiektywnych (a nie subiektywnych) i podlega weryfikacji przez organy Policji. Organy Policji mają obowiązek rozważenia, czy strona sprostała ciężarowi udowodnienia, iż w jej przypadku występuje zagrożenie życia, zdrowia lub mienia. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, ubiegającym się o pozwolenie. Obowiązkiem organów Policji jest podejmowanie wszelkich czynności niezbędnych do ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz uzyskania całego materiału dowodowego, pozwalającego na ocenę, czy żądanie jest uzasadnione i czy pozwolenie na broń należy wydać. Podczas podejmowania decyzji w przedmiocie pozwolenia na broń, organy muszą mieć na uwadze istniejące w polskim porządku prawnym- z woli ustawodawcy –ograniczenie dostępu do broni. Decyzja w przedmiocie pozwolenia na broń palną w celu ochrony osobistej ma charakter uznaniowy, ale nie dowolny, i jej wydanie musi być poprzedzone ustaleniem wymienionych wyżej okoliczności faktycznych oraz spełnienia przesłanek ustawowych. Organy orzekające mają obowiązek oceny, czy wnioskodawca wykazał realność zagrożenia, o którym mowa w w.w. przepisie. Zagrożenie jest realne zagrożenie wtedy, gdy jest wysoce prawdopodobne. Musi ono wynikać z ciągu wydarzeń, jakie miały miejsce w życiu wnioskodawcy i dotyczyły jego osoby. Jak wynika z bogatego orzecznictwa sądów administracyjnych, wydanego w analogicznych sprawach (cytowanego przez organy orzekające w sprawie niniejszej), strona wnosząca o wydanie omawianego pozwolenia winna udowodnić, iż znajdowała się już w sytuacji stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia życia lub zdrowia, ewentualnie powinna wykazać, iż pewnego rodzaju zdarzenia, które ją dotykają, świadczą o takim zagrożeniu. W przypadku skarżącego takie okoliczności nie zaistniały. Sąd podziela zapatrywanie organów, że nawet prowadzenie przez niego działalności gospodarczej obarczonej ryzykiem napadu rabunkowego, nie stanowi samoistnej przesłanki do wydania mu pozwolenia na broń do ochrony osobistej. Wykazywany przez skarżącego stopień zagrożenia nie jest stały, realny ani ponadprzeciętny; wydanie mu pozwolenia na broń nie jest odpowiednim środkiem prewencyjnym i obronnym przed ewentualnym napadem lub innego rodzaju zagrożeniem. Należy też podzielić stanowisko organów, że ustawodawca nie uznał prowadzenia działalności kantorowej za szczególnie niebezpieczną, skoro nie przyznał osobom prowadzącym tego rodzaju działalność gospodarczą, prawa do posiadania broni z mocy samej ustawy. Podejmowane przez skarżącego czynności, w ramach działalności gospodarczej, polegające na codziennym osobistym przewożeniu nawet znacznych kwoty pieniężnych (między kantorami, a także między kantorami a bankiem), nie zagrażają bezpośrednio jego życiu i zdrowiu, nie stanowią same przez się o ponadprzeciętnym zagrożeniu tych dóbr. Również obawa skarżącego o własne bezpieczeństwo oraz jego subiektywna ocena zagrożenia, z uwagi na przewożenie dużej ilością gotówki, nie stanowi samoistnej przesłanki uzasadniającej wydanie pozwolenia na posiadanie broni palnej. Opisane przez skarżącego zdarzenia, w których utracił znaczące środki pieniężne, nie miały miejsca podczas pobierania gotówki ani jej przewożenia stronę, tylko podczas zwykłego dnia pracy kantoru, w dodatku w nieobecności skarżącego. Skarżący prowadzi kantory wymiany walut od (...) r., dwukrotnie był ofiarą przestępstw. Pierwsze zdarzenie, kradzież pieniędzy przy posłużeniu się przez sprawców bronią palną miało miejsce 2002 roku. Prowadzone w tej sprawie przez Prokuraturę Rejonową w P. śledztwa na szkodę p. D. S. (żony skarżącego) zostały umorzone wobec niewykrycia sprawców przestępstwa. Drugie przestępstwo, polegające na kradzieży znacznej ilości gotówki (około 970 tys. zł) na jego szkodę, zostało dokonane metodą "na funkcjonariusza CBS" i miało miejsce w dniu ....09.2016 r. Postępowanie karne w tej sprawie jest w toku. Przestępstwo to zostało popełnione pod nieobecność skarżącego, zatem w żaden sposób nie zagrażało jego życiu lub zdrowiu; ewentualne posiadanie broni palnej w żaden sposób nie pozwoliłoby uniknąć ani przeciwdziałać jego popełnieniu. Jak zasadnie zauważył organ, ofiarami oszustw popełnianych metodą "na funkcjonariusza CBS'" padają także inne osoby, również nie prowadzące działalności gospodarczej. Na ewentualne wydanie skarżącemu pozwolenia na broń nie może mieć wpływu fakt, że ofiarą kradzieży kwoty 20 tys. złotych padł również klient kantoru, który wymienił wcześniej pieniądze w kantorze skarżącego. Zdarzenie to, jak ustaliły organy, nie niosło za sobą bezpośredniego zagrożenia dla życia lub zdrowia skarżącego. Jak zasadnie skonkludowały organy, ryzyko kradzieży dotyczy każdego obywatela i nie ma bezpośredniego związku z zagrożeniem życia czy zdrowia, ani nie jest wystarczające do wydania pozwolenia na broń palną bojową do ochrony osobistej. Skarżący prowadzi jeden z kantorów na dworcu PKP, ale jako bardzo doświadczony przedsiębiorca, z 30-letnim stażem w tym zakresie, sam wybiera lokalizacje, w których prowadzi swoją działalność gospodarczą. Jeśli zatem wybrał tę lokalizację, nie może teraz upatrywać w niej przesłanki do wydania pozwolenia na broń palną do ochrony osobistej, ale ewentualnie rozważyć zmianę tej lokalizacji na bardziej bezpieczną. Mają rację organy uznając, że fakt, że strona chce sama prewencyjnie chronić swoje życie lub zdrowie oraz środki pieniężne, nie obliguje organów Policji do wyposażenia jej w broń bojową. Sąd podziela również pogląd, że interes społeczny w powiązaniu z reglamentacyjnym charakterem ustawy o broni i amunicji wymaga, aby pozwoleń na broń nie było więcej, niż to wynika z oczywistej potrzeby, określonej celem, do którego broń ma być używana. Sąd podkreśla, że w Polsce prawo do broni nie jest objęte konstytucyjnym katalogiem praw i swobód obywatelskich, i nie ma charakteru powszechnego. Pozwolenie na broń może być wydane tylko, gdy ustalenia faktyczne wskazują, że inne środki dla ochrony życia i zdrowia osoby wnioskującej, nie są wystarczające lub skuteczne. Oceniając z tej perspektywy sytuację skarżącego, jego twierdzenia o grożącym mu niebezpieczeństwie, mają charakter subiektywny. W sprawie nie występuje stałe, realne i ponadprzeciętne zagrożenie życia, zdrowia lub mienia skarżącego. Odmowa wydania pozwolenia na broń nie pozbawia strony możliwości zapewnienia sobie poczucia bezpieczeństwa. Inne, proponowane w decyzji przez organy Policji środki (zlecenie ochrony lokali profesjonalnej firmie, aktywowanie monitoringu) wydają się być wystarczające w opisanej sytuacji. Podsumowując, Sąd podziela stanowisko, że skarżący nie uprawdopodobnił, iż w jego przypadku istnieje stałe, realne i ponadprzeciętne zagrożenia życia i zdrowia lub mienia. Zgodnie z art. 10 ust. 3 pkt 1 ustawy o broni i amunicji, ważną przyczyną wydania pozwolenia na broń do ochrony osobistej jest stałe, realne i ponadprzeciętne zagrożenie życia i zdrowia. Okoliczności, z których skarżący wywodzi zagrożenie dla życia i zdrowia, nie świadczą o szczególnym zagrożeniu tych dóbr. Dlatego Sąd za niezasadny uznał zarzut skargi, dotyczący naruszenia art. 10 ust. 1,2 pkt 1 i ust. 3 pkt 1 ustawy o broni i amunicji. Orzekające w sprawie organy podjęły wszelkie kroki do wyjaśnienia okoliczności niniejszej sprawy, istotnych z punktu widzenia regulacji materialnoprawnych, mających zastosowanie w sprawie. Niewątpliwie zatem organy działały na podstawie przepisów prawa, a z uzasadnienia wydanego w sprawie rozstrzygnięcia, w sposób nie budzący jakichkolwiek wątpliwości wynika, jakimi przesłankami kierowano się orzekając w przedmiotowej sprawie. Zdaniem Sądu, prawidłowe było postępowanie administracyjne, przeprowadzone w niniejszej sprawie. Organ zastosował zasadę swobodnej oceny dowodów, ocenił wszystkie zebrane w sprawie dowody i na ich podstawie prawidłowo ustalił stan faktyczny. Następnie wyczerpująco uzasadnił swoją decyzję, stosownie do art. 107 § 3 k.p.a. Odmowa przeprowadzenia rozprawy administracyjnej nie naruszyła przepisu art. 89 § 1 k.p.a. Z powołanego przepisu nie wynika konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w formie rozprawy w każdym przypadku, a jedynie w przypadkach w nim określonych. Sąd podziela ocenę organu odwoławczego, że w przedmiotowej sprawie potrzeba taka nie zachodziła. Mając na uwadze opisane powyżej okoliczności, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku, na podstawie art.151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło