II SA/Wa 813/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 30 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R.G. z dnia [...] lipca 2012 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi R.G. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty świadczenia mieszkaniowego postanawia: 1. oddalić wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić w niniejszej sprawie dla R.G. radcę prawnego w ramach przyznania prawa pomocy, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. R.G. wnioskiem z dnia [...] lipca 2012 r. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Skarżący we wniosku oświadczył, że gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z pięciorgiem małoletnich dzieci, a źródłem utrzymania w tym gospodarstwie jest uposażenie skarżącego z tytułu pełnionej zawodowej służby wojskowej w wysokości 3.665 zł brutto miesięcznie oraz zasądzone od matki dzieci alimenty w łącznej wysokości 250 zł miesięcznie. Przedstawiając swoją sytuację majątkowa skarżący wskazał, że poza kosztami związanymi z utrzymaniem domu, które oszacował na kwotę ok. 500 zł miesięcznie, spłaca również kredyt budowlano – hipoteczny na zakup domu o pow. 208 m2 (wg oświadczenia – wyłączny składnik majątku), a wysokość raty kredytowej wynosi ok. 1334 zł miesięcznie. Podał, że po rozwodzie sprawuje wyłączną opiekę na dziećmi, przy czym dwójka z dzieci wymaga szczególnej opieki (najmłodsze dziecko ma 11 miesięcy, a drugie z dzieci jest osobą niepełnosprawną). Na potwierdzenie okoliczności powołanych we wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący złożył do akt zaświadczenie o wysokości uposażenia, kopię prawomocnego wyroku, którym orzeczono rozwód i zasądzono alimenty na rzecz dzieci, kopię umowy kredytu oraz orzeczenie o niepełnosprawności syna D.G. Ponadto sytuacja majątkowa skarżącego jest znana z urzędu, bowiem była ona już przedmiotem oceny w ramach wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy złożonego do sprawy o sygn. akt II SA/Wa 234/11 (postanowieniem referendarza sądowego z dnia 2 maja 2011 r., sygn. akt jw., przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego). Od tego czasu sytuacja ta uległa pogorszeniu. Obecnie to skarżący samodzielnie utrzymuje sześcioosobową rodzinę przy zmniejszonej wysokości środków pieniężnych (uprzednio środki te wynosiły 4.631,41 zł netto), przy czym niezbędne wydatki postały na co najmniej tym samym poziomie (wg stanu na kwiecień 2011 r. wynosiły one ok. 2.450 zł miesięcznie). W myśl zaś art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270; dalej powoływana jako ppsa), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W pierwszej kolejności należy rozpoznać wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Otóż, stosownie do treści art. 239 pkt 1 lit. "d" ppsa, nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach ze stosunków pracy i stosunków służbowych. Do tej kategorii spraw zalicza się także sprawa ze skargi R.G., ponieważ przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja dotycząca świadczenia przysługującemu żołnierzowi zawodowemu w ramach stosunku służbowego. Należy podkreślić, że zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych już od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania, zarówno przed sądem pierwszej instancji – wojewódzkim sądem administracyjnym – jak i przed sądem II instancji – Naczelnym Sądem Administracyjnym. Tym samym, w sytuacji ustawowego zwolnienia nie wydaje się w tym zakresie odrębnego orzeczenia, bowiem skutek w postaci zwolnienia od kosztów sądowych nastąpił już w momencie wniesienia skargi, a w konsekwencji złożony w tym właśnie zakresie przez stronę wniosek podlega oddaleniu. Dlatego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 cyt. ppsa, postanowiono, jak w pkt 1 sentencji. Odrębnie natomiast należy rozpoznać wniosek w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu. W tej części wniosku skarżący, tak jak poprzednio, wykazał, że wysokość wydatków, z wyłączeniem kosztów zakupu żywności, ubrań i środków czystości, przekracza połowę uzyskiwanego dochodu. Tym samym oznacza to, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i dzieci. Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, postanowiono jak w sentencji.