II SA/Wa 813/16

WyrokWSA w Warszawie2017-03-09

Skład orzekający: Olga Żurawska-Matusiak, Maria Werpachowska, Ewa Marcinkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy prawomocne skazanie za umyślne przestępstwo, w tym przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji popełnione w stanie nietrzeźwości, obliguje organ Policji do obligatoryjnego cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji, czy też organ powinien badać, czy osoba taka faktycznie stanowi zagrożenie dla porządku lub bezpieczeństwa publicznego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawomocne skazanie za umyślne przestępstwo, zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji, stanowi samoistną i obligatoryjną przesłankę do cofnięcia pozwolenia na broń. Przepis ten definiuje osoby skazane za umyślne przestępstwo jako osoby stwarzające zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego, co obliguje organ Policji do cofnięcia pozwolenia, bez potrzeby dodatkowego badania indywidualnego zagrożenia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia R. G. pozwolenia na broń palną myśliwską po jego prawomocnym skazaniu za przestępstwo z art. 178a § 1 K.k. (prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości). Organy Policji uznały, że skazanie to obliguje do cofnięcia pozwolenia na podstawie przepisów ustawy o broni i amunicji. R. G. kwestionował obligatoryjny charakter tej przesłanki, argumentując, że organ powinien badać indywidualne zagrożenie, a jego dotychczasowe życie i opinie nie wskazują na takie zagrożenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, potwierdzając obligatoryjny charakter cofnięcia pozwolenia w takich przypadkach.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę R. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak, Sędziowie WSA Maria Werpachowska, Ewa Marcinkowska (spr.), , Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Duszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2017 r. sprawy ze skargi R. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę Komendant Główny Policji decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2016 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit a ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2012 r. poz. 576 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania R. G utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. nr [...],[...] z dnia [...] stycznia 2016 r. cofającą pozwolenie na broń palną myśliwską. Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu [...] grudnia 2015 r. Komendant Wojewódzki Policji w P. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w przedmiocie cofnięcia R. G. pozwolenia na broń palną do celów łowieckich w związku uzyskaną informacją o skazaniu ww. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] maja 2015 r. sygn. akt [...] za popełnienie przestępstwa z art. 178a § 1 K.k. Następnie Komendant Wojewódzki Policji w P. decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. wydaną na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a, art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, cofnął R. G. pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż R. G. można zaliczyć do grupy osób ujętych w dyspozycji art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji, tj. do grupy osób stanowiących zagrożenie dla porządku lub bezpieczeństwa publicznego: skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo. Istnienie zagrożenia dla porządku lub bezpieczeństwa publicznego wynika z ustalonego w toku prowadzonego postępowania administracyjnego faktu skazania prawomocnym orzeczeniem Sądu Rejonowego w K. [...] Wydział Karny za popełnienie czynu z art. 178a § 1 K.k. Jednoznaczne brzmienie przepisu art. 18 ust. 1 ustawy "cofa pozwolenie na broń" oznacza, że decyzja w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń nie jest decyzją wydawaną w granicach uznania administracyjnego - ma charakter decyzji związanej. Przepis ten nakłada zatem na organ Policji obowiązek wydania decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń w przypadku zaistnienia przesłanek określonych w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy. Na niniejsze rozstrzygnięcie nie mogła mieć w tej sytuacji wpływu pozytywna opinia, jaką cieszy się strona wśród sąsiadów oraz pozytywna opinia, którą strona cieszy się w macierzystym kole łowieckim. W odwołaniu od powyższej decyzji R. G., reprezentowany przez pełnomocnika, zarzucił organowi naruszenie prawa materialnego tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji poprzez błędną wykładnię, a w konsekwencji przyjęcie, iż odwołujący stanowi zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego. W związku z powyższym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania. W uzasadnieniu odwołania podniósł, iż o ile można się zgodzić z organem, że przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji nakłada na organ Policji obowiązek wydania decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń w przypadku zaistnienia przesłanek określonych w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy, to w ocenie odwołującego nakaz ten nie ma jednak charakteru obligatoryjnego. Organ zawsze powinien bowiem rozważyć, czy pomimo skazania za przestępstwo osoba stanowi zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego. Zdaniem odwołującego, jego dotychczasowy sposób życia nie pozwala na przyjęcie, by zostały spełnione przesłanki cofnięcia pozwolenia na broń. Czyn, za który został skazany, miał bowiem charakter incydentalny i przypadkowy. Jego popełnienie nie może zatem przekreślać jego dotychczasowego życia - cieszy się pozytywną opinią zarówno wśród sąsiadów, jak i w macierzystym kole łowieckim. Organ orzekający w niniejszej sprawie nie podjął natomiast nawet próby wykazania związku przyczynowego pomiędzy cechami osobowymi odwołującego, a uprawdopodobnieniem obawy, że stanowi on zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego. Zdaniem pełnomocnika, ocena okoliczności niniejszej sprawy prowadzi do wniosku, że przymioty osobowe R. G. pozwalają przyjąć, iż pomimo popełnienia przez niego przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji w stanie nietrzeźwości, nie zachodzi obawa, że stanowi on zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego, która uzasadniałaby cofnięcie pozwolenia na broń palną myśliwską. Komendant Główny Policji, w wyniku rozpoznania powyższego odwołania, decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2016 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit a ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. W uzasadnieniu decyzji przytaczając treść przepisów art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji organ odwoławczy podkreślił, iż ustawodawca sam z góry rozstrzygnął, że osoba skazana za przestępstwo umyślne pozwolenia na broń posiadać nie może. Do oceny czy w danej sprawie istnieje przesłanka do cofnięcia pozwolenia na broń wystarczy zatem ustalenie przez organ Policji, że osoba posiadająca takie pozwolenie jest skazana za przestępstwo, o którym mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji. Zważywszy zatem, iż przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ma charakter obligatoryjny, stwierdzić należy, że organy Policji mają obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń w każdym przypadku ujawnienia wskazanej okoliczności. Ustawodawca nie przewidział bowiem możliwości zachowania pozwolenia na broń osobie skazanej za przestępstwo umyślne. Bezspornym natomiast jest, iż przestępstwo z art. 178a § 1 K.k. jest przestępstwem umyślnym, tj. takim, którego sprawca chce je popełnić lub przynajmniej godzi się z taką ewentualnością. Wobec powyższych okoliczności ustalenie, że R. G. został skazany za umyślne przestępstwo z art. 178a § 1 K.k., polegające na prowadzeniu pojazdu w stanie nietrzeźwości jest dla organów Policji wiążące w sprawie cofnięcia mu pozwolenia na broń, co obliguje je do cofnięcia pozwolenia na broń na podstawie wskazanych przepisów prawa. Odnosząc się natomiast do argumentu pełnomocnika, iż fakt popełnienia przez R. G. przestępstwa z art. 178a § 1 K.k. nie świadczy o tym, że stanowi on zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego Komendant Główny Policji wyjaśnił, iż przesłanki "zagrożenie dla siebie, porządku i bezpieczeństwa publicznego" nie muszą występować łącznie, lecz każda z nich może stanowić oddzielną przesłankę cofnięcia pozwolenia na broń. Podobnie rzecz się ma z przesłankami zawartymi w pkt a i b przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, które nie muszą występować łącznie z przesłankami "zagrożenie dla siebie, porządku i bezpieczeństwa publicznego". W świetle prawomocnego skazania R. G. za przestępstwo umyślne na sposób rozstrzygnięcia niniejszej sprawy nie mogą mieć też wpływu pozytywnie świadczące o nim okoliczności, jak np. pozytywna opinia w miejscu zamieszkania, czy macierzystym kole łowieckim. W postępowaniu administracyjnym nie bada się bowiem zasadności rozstrzygnięcia sądu oraz zastosowanej w wyroku kwalifikacji prawnej czynu. Istotne jest jedynie ustalenie, że posiadacz broni został skazany za przestępstwo umyślne, co obliguje organy Policji do cofnięcia pozwolenia na broń na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a tej ustawy. W takich bowiem przypadkach ustawodawca nie dał organom Policji możliwości wyboru konsekwencji administracyjnoprawnych, przyznając bezwzględne pierwszeństwo interesowi społecznemu przed słusznym interesem obywatela. Odnosząc się natomiast do wniosku pełnomocnika strony o umorzenie postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską organ wskazał, iż w sprawie nie zaistniała żadna z przesłanek określonych w art. 105 § 1 i § 2 K.p.a. do wydania takiego rozstrzygnięcia. W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie R. G. reprezentowany przez pełnomocnika zarzucił organowi naruszenie prawa materialnego tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt. 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji poprzez błędną wykładnię, a w konsekwencji przyjęcie, iż skarżący stanowi zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego. W związku z powyższym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji oraz przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik podniósł, iż przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji nakłada na organ Policji obowiązek wydania decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń w przypadku zaistnienia przesłanek określonych w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a tej ustawy, jednak nakaz ten nie ma charakteru obligatoryjnego. Organ zawsze powinien rozważyć, czy pomimo skazania za przestępstwo osoba stanowi zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego. Organ winien więc w toku postępowania ustalić, czy zachowanie i postawa skarżącego budzi uzasadnione obawy, że może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Nie można natomiast zgodzić się ze stanowiskiem Komendanta Głównego Policji, że każde przestępstwo wymienione w pkt a i b samo w sobie z jego istoty stanowi zagrożenie dla porządku lub bezpieczeństwa publicznego. Sama konstrukcja art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji wskazuje, że łącznie musi być spełniona przesłanka, iż pozwolenia na broń nie wydaje się osobom stanowiącym zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz przesłanka o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6a ustawy o broni i amunicji - skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe. Dotychczasowy sposób życia skarżącego nie pozwala natomiast na przyjęcie, by zostały spełnione przesłanki cofnięcia pozwolenia na broń. Czyn, za który R. G. został skazany, miał bowiem charakter incydentalny i przypadkowy. Jego popełnienie nie może zatem przekreślać dotychczasowego życia skarżącego, który cieszy się pozytywną opinią zarówno wśród sąsiadów, jak i w macierzystym kole łowieckim. Organ powinien zatem dokonać prognozy przyszłych zachowań posiadacza broni w świetle zgromadzonego materiału dowodowego. Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ponownie podkreślił, iż w niniejszej sprawie dyspozycja art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji została bezsprzecznie spełniona, gdyż skarżący został skazany prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie umyślnego przestępstwa z art. 178a § 1 K.k., co obligowało organy Policji do cofnięcia mu pozwolenia na broń palną na tej podstawie. W takim zaś przypadku nie jest konieczne przeprowadzanie dodatkowych dowodów, ponieważ zgodnie z wolą ustawodawcy taka osoba do czasu zatarcia skazania broni posiadać nie może. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. W myśl natomiast art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując oceny zasadności skargi wniesionej przez R. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji Sąd doszedł do przekonania, że skarga ta nie ma uzasadnionych podstaw. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2012 r. Nr 576 ze zm.) w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 5 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. Nr 38, poz. 195), zwanej dalej również "ustawą nowelizującą", która weszła w życie z dniem 10 marca 2011 r. Zgodnie z treścią art. 18 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy o broni i amunicji, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2–6. Natomiast w myśl przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a pozwolenia na broń nie wydaje się osobom stanowiącym zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego: a) skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe. b) skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za nieumyślne przestępstwo: – przeciwko życiu i zdrowiu, – przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji popełnione w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego albo gdy sprawca zbiegł z miejsca zdarzenia. Fakt, iż skarżący prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] maja 2015 r., sygn. akt [...] zastał skazany za popełnienie przestępstwa z art. 178a § 1 K.k. jest w niniejszej sprawie bezsporny. Nie ulega również wątpliwości, że przestępstwo popełnione przez skarżącego jest przestępstwem umyślnym. Stąd też podnoszone w skardze zarzuty dotyczące braku wykazania przez organy Policji zaistnienia uzasadnionej obawy użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego są całkowicie chybione. Wystąpienie "uzasadnionej obawy", jako przesłanki cofnięcia pozwolenia na broń, przewidywał przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji w brzmieniu sprzed 10 marca 2011 r., który w niniejszej sprawie nie miał zastosowania. Wbrew twierdzeniom skarżącego, organ dokonał prawidłowej interpretacji zastosowanego w sprawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o broni i amunicji w brzmieniu nadanym ustawą nowelizującą z 2011 r. Wskazane wyżej przepisy nakazują organom Policji cofnięcie pozwolenia na broń osobom stanowiącym zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego: skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe. Zgodnie z interpretacją art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a omawianej ustawy zaprezentowaną przez skarżącego skazanie posiadacza pozwolenia na broń za umyślne przestępstwo jest tylko jedną z przesłanek cofnięcia pozwolenia, natomiast istotne jest to, iż osoba taka musi jeszcze stwarzać zagrożenie dla siebie, porządku publicznego lub bezpieczeństwa publicznego. Pogląd ten jest całkowicie chybiony. Wskazany wyżej przepis nie określa bowiem dwóch odrębnych przesłanek cofnięcia pozwolenia na broń: skazania za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe oraz stwarzania zagrożenia dla siebie, porządku publicznego lub bezpieczeństwa publicznego. Istota omawianej regulacji jest znacząco odmienna. Patrząc bowiem na konstrukcję przepisu zawartego w art.15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji należy dojść do wniosku, że zawiera on swego rodzaju definicję pojęcia "osoby stwarzającej zagrożenie dla siebie, porządku publicznego lub bezpieczeństwa publicznego", której to osobie nie można wydać pozwolenia na broń, lub której, stosownie do treści art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, organy Policji są zobowiązane cofnąć pozwolenie na broń. Ustawodawca nakazuje w tym przepisie uznawać za osoby stwarzające zagrożenie dla siebie, porządku publicznego lub bezpieczeństwa publicznego po pierwsze, osoby skazane prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe (lit. a), a po drugie osoby skazane prawomocnym orzeczeniem sądu za nieumyślne przestępstwo: przeciwko życiu i zdrowiu, a także przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji popełnione w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego albo gdy sprawca zbiegł z miejsca zdarzenia (lit. b). Skarżący, w myśl przepisów ustawy o broni i amunicji w wersji obowiązującej od 10 marca 2011 r., należy zatem do kategorii osób stwarzających zagrożenie dla siebie, porządku publicznego lub bezpieczeństwa publicznego, albowiem został prawomocnym wyrokiem sądu skazany za umyślne przestępstwo. Stąd też wobec wystąpienia przesłanki określonej w przepisie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji, organy Policji były zobligowane do cofnięcia skarżącemu przedmiotowego pozwolenia na broń. Reasumują stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji odpowiadają prawu. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło