II SA/Wa 834/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej (spr.), Sędziowie WSA Piotr Borowiecki, Iwona Dąbrowska, Protokolant specjalista Joanna Głowala, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2017 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego oddala skargę Minister Edukacji Narodowej decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej k.p.a. oraz art. 9b ust. 7 pkt 3 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2006 r. Nr 97, poz. 674 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] odmawiającej J.D. nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego. Organ rozpatrując przedmiotową sprawę ustalił następujący stan faktyczny. J.D. – nauczycielka [...] zatrudniona w Zespole Szkół - Szkoła Podstawowa i Gimnazjum w [...] - odbyła staż na stopień nauczyciela dyplomowanego w okresie [...] września 2006 r. – [...] maja 2009 r. W dniu [...] czerwca 2009 r. strona złożyła do dyrektora Zespołu Szkół – Szkoła Podstawowa i Gimnazjum w [...]; zwanej dalej placówką, sprawozdanie z realizacji planu rozwoju zawodowego nauczyciela mianowanego ubiegającego się o awans na stopień nauczyciela dyplomowanego. Dyrektor placówki w dniu [...] czerwca 2009 r. wystąpił do Rady Rodziców Zespołu Szkół w [...] o opinię w sprawie ustalenia oceny dorobku zawodowego dla J.D., a następnie w dniu [...] czerwca 2009 r. dyrektor ustalił negatywną ocenę dorobku zawodowego, od której pismem z dnia [...] czerwca 2009 r. strona wniosła odwołanie. [...] Kurator Oświaty, jako organ sprawujący nadzór pedagogiczny, po rozpatrzeniu powyższego odwołania, w dniu [...] lipca 2009 r. ustalił negatywną ocenę dorobku zawodowego za okres stażu na stopnień nauczyciela dyplomowanego, wskazując m.in., że zaplanowane przez J.D. zadania nie zostały w pełni zrealizowane. W dniu [...] września 2009 r. J.D. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na rozstrzygnięcie [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] lipca 2009 r. w przedmiocie negatywnej oceny dorobku zawodowego nauczyciela, którą Sąd postanowieniem z dnia 22 grudnia 2009 r., sygn. akt II SA/Rz 700/09 odrzucił. Następnie w dniu [...] czerwca 2012 r. J.D. złożyła do [...] Kuratora Oświaty wniosek o podjęcie postępowania kwalifikacyjnego na stopień nauczyciela dyplomowanego. [...] Kurator Oświaty decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...], na podstawie art. 9b ust. 6 ustawy – Karta Nauczyciela, odmówił J.D. nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego ze względu na niespełnienie jednego z warunków, o których mowa w art. 9b ust. 1 tej ustawy, tj. nieodbycie stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego. Nie znajdując podstaw do uwzględnienia odwołania od powyższego rozstrzygnięcia, Minister Edukacji Narodowej decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r. utrzymał je w mocy. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że zgodnie z art. 9b ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 1a – 3 ustawy – Karta Nauczyciela, warunkiem nadania nauczycielowi mianowanemu stopnia nauczyciela dyplomowanego jest: posiadanie wymaganych kwalifikacji, odbycie stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego nauczyciela oraz uzyskanie akceptacji komisji kwalifikacyjnej. Stosownie do treści art. 9b ust. 6 w zw. z art. 9b ust. 1 i 9b ust. 4 pkt 3 ustawy – Karta Nauczyciela, nauczycielowi, który nie spełnia ww. warunków, organ sprawujący nadzór pedagogiczny odmawia nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego w drodze decyzji administracyjnej, w której powinien wskazać, którego z tych warunków nauczyciel nie spełnia. Organ odwoławczy stwierdził, że w wyniku działań nadzorczych w postępowaniu dotyczącym ustalenia negatywnej oceny dorobku zawodowego J.D. przez [...] Kuratora Oświaty nie stwierdzono naruszenia przepisów prawa. Organ pierwszej instancji w sposób prawidłowy przeprowadził analizę formalną wniosku oraz dołączonej dokumentacji, a ustalenia dokonane w trakcie tej analizy stanowiły podstawę wydania decyzji odmawiającej J.D. stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J.D. wniosła o uchylenie decyzji Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...] grudnia 2012 r., uznając ją za krzywdzącą, a także zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 138 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 9b ust. 6 oraz art. 9h ust. 2, a także art. 9c ust. 6 pkt 2 oraz ust. 9 ustawy – Karta Nauczyciela oraz w zw. z § 11 ust. 1 i 2 w zw. z art. 9 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 grudnia 2004 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli (Dz. U. z 2004 r. Nr 260, poz. 2593 ze zm.), poprzez nieuwzględnienie przez organ odwoławczy okoliczności, że po złożeniu w dniu [...] maja 2009 r. sprawozdania z realizacji planu rozwoju zawodowego za okres stażu nie otrzymała od dyrekcji placówki wezwania do usunięcia uchybień formalnych w złożonym wniosku o podjęcie postępowania kwalifikacyjnego i jego załącznikach, b) art. 138 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 10 ust. 1 k.p.a. w zw. z § 12 ust. 3 w zw. z § 10 ust. 1 powołanego rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu w zw. z art. 9b ust. 6 oraz art. 9h ust. 2 ustawy – Karta Nauczyciela, a także art. 9c ust. 6 pkt 2 oraz ust. 9 tej ustawy, poprzez niedostrzeżenie błędów w postępowaniu przeprowadzonym przed [...] Kuratorem Oświaty dotyczącym odwołania od negatywnej oceny dorobku zawodowego za okres stażu, a dotyczących składu komisji (zwanej zespołem), jak również trybu jej procedowania, c) art. 7, art. 8, art. 10 ust. 1 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., art. 107 § 1 k.p.a. oraz art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez brak odniesienia się do całości żądań zgłaszanych w odwołaniu, a w szczególności brak uwzględnienia zarzutu naruszenia przez organ pierwszej instancji przepisów prawa poprzez konwalidowanie braków w postępowaniu i merytorycznej ocenie dokumentów przez dyrektora placówki w procedurze ubiegania się o nadanie stopnia awansu zawodowego, d) art. 124 § 1 k.p.a. w zw. z art. 107 k.p.a., poprzez brak wskazania w treści uzasadnienia właściwej podstawy prawnej, jak również sprzeczność uzasadnienia faktycznego i prawnego, e) art. 136 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. i art. 8 k.p.a., a także art. 138 § 2 k.p.a., poprzez niezastosowanie tego pierwszego przepisu i nieprzeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego, mimo wskazania w odwołaniu na konieczność uzupełnienia dowodów o posiadane dokumenty lub znajdujące się aktach innych postępowań, potwierdzające spełnienie wszelkich wymagań do uzyskania pozytywnej oceny dorobku zawodowego za okres stażu, bądź brak uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania w celu przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, f) art. 6, art. 7, art. 19, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. oraz art. 9 ust. 1 ustawy – Karta Nauczyciela, poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji pomimo braku pełnej i obiektywnej oceny materiału dowodowego, w szczególności nieuwzględnienie znajdujących się w aktach, a przemawiających na korzyść skarżącej dokumentów potwierdzających spełnienie wymagań do uzyskania pozytywnej oceny dorobku zawodowego za okres stażu. Skarżąca podniosła, że powołanie zespołu było działaniem sprzecznym z przepisami prawa, bowiem ani przepis ustawy – Karta Nauczyciela, ani powołanego rozporządzenia, nie przewiduje dla organu nadającego stopień awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego, uprawnienia do posiłkowania się pracami powołanego ciała gremialnego. Zaznaczyła, że w składzie zespołu nie było żadnego nauczyciela zajmującego się zbliżonym lub nauczanym przez nią przedmiotem (w ramach zbieżności tematycznej), uczestniczył w nim jedynie wizytator oraz przedstawiciele rodziców. W czasie posiedzenia tego zespołu nie została zapoznana z jego pracami, jak również nie miała możliwości wypowiedzenia się. Zespół nie zapoznał się także z posiadaną przez nią dokumentacją dotyczącą wymagań co do realizacji planu rozwoju zawodowego za okres stażu oraz innymi dokumentami. Dokumenty pochodzące z okresu stażu, od podmiotów trzecich, datowane na czas stażu, potwierdzające jej kwalifikacje zawodowe, nie znalazły się w dokumentacji, jaką dysponowały organy obu instancji. Podkreśliła, że z dyrekcją placówki pozostaje w konflikcie, który wiąże się z wniesieniem pozwu o zadośćuczynienie za stosowanie mobbingu. Wskazała, że dyrektor placówki nie uwzględnił jej kwalifikacji do nauczania [...]i [...], błędnie określił nawiązanie stosunku pracy jako umowę na czas określony zamiast zatrudnienia na podstawie mianowania, niewłaściwie wskazał podmiot odwoławczy w pouczeniu o możliwości wniesienia odwołania od oceny dorobku zawodowego, a ponadto ocena dyrektora dotycząca niskich wyników jej pracy dydaktycznej nie znajduje potwierdzenia w dokumentacji wyników nauczania oraz analizach. Podkreśliła, że wykorzystywała w swej pracy różnorodne metody nauczenia - głównie poszukujące (elementy metody projektu, metody problemowe, burze mózgu, gry dydaktyczne), a znajduje to potwierdzenie w konspektach przeprowadzonych lekcji. Wskazała, że rodzice nie zgłaszali negatywnych uwag w zakresie nauczania, a ich udział w lekcjach wynikał z wspólnej inicjatywy w celu zmobilizowania uczniów do aktywności na zajęciach z [...]. Ponadto dyrektor nie uzasadnił dlaczego programy komputerowe są niezadowalające oraz nie wyjaśnił, dlaczego stwierdził, że w sposób nieregularny prowadziła zajęcia pozalekcyjne, podczas gdy były one nieodpłatne w wymiarze 2, a nawet 3 godzin tygodniowo. Opinia dyrekcji o prowadzeniu koła LOP także jest krzywdząca. Zdaniem skarżącej spełnia wymagania do uzyskania stopnia awansu zawodowego, a ocena dorobku zawodowego ustalona przez dyrektora placówki jest niemerytoryczna i sprzeczna z przepisem § 8 ust. 2 powołanego rozporządzenia. Zawiera ona jedynie zbiór luźnych uwag w formie trudno poddającej się weryfikacji zarówno w toku postępowania przed organem nadzoru pedagogicznego, jak i procedury odwoławczej od decyzji w sprawie nadania stopnia awansu zawodowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Na podstawie art. 9b ust. 1 w związku z art. 9 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 1a - 3 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2006 r. Nr 97, poz. 674 ze zm.), warunkiem nadania nauczycielowi mianowanemu stopnia nauczyciela dyplomowanego jest: posiadanie wymaganych kwalifikacji, odbycie stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego nauczyciela oraz uzyskanie akceptacji komisji kwalifikacyjnej, po dokonaniu analizy dorobku zawodowego nauczyciela i przeprowadzonej rozmowie. Szczegółowe zasady pracy komisji kwalifikacyjnej i kryteriów ocennych pracy nauczyciela zawiera rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 1 grudnia 2004 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli (Dz. U. z 2004 r. Nr 260, poz. 2593 ze zm.), wydane na podstawie delegacji zawartej w ustawie – Karta Nauczyciela. Zgodnie z art. 9b ust. 6 w związku z art. 9b ust. 1 i 9b ust. 4 pkt 3 ustawy – Karta Nauczyciela, nauczycielowi, który nie spełnia ww. warunków, organ sprawujący nadzór pedagogiczny odmawia nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego w drodze decyzji administracyjnej. W uzasadnieniu decyzji administracyjnej odmawiającej nauczycielowi nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego organ sprawujący nadzór pedagogiczny powinien wskazać, którego z ww. warunków nauczyciel nie spełnia. Z kolei sądy administracyjne, badając legalność zaskarżonej decyzji uprawnione są jedynie do oceny poprawności zastosowania określonych wyżej norm prawa materialnego w stosunku do ustalonego w sprawie stanu faktycznego. W niniejszej sprawie podkreślenia wymaga okoliczność, że w toku postępowania odwoławczego przeprowadzono postępowanie nadzorcze na podstawie art. 9h ust. 1 pkt 2 ustawy – Karta Nauczyciela, zgodnie z którym Minister Edukacji Narodowej sprawuje nadzór nad czynnościami podejmowanymi w postepowaniu o nadanie stopnia nauczyciela dyplomowanego przez komisje kwalifikacyjne oraz przez organy sprawujące nadzór pedagogiczny. W wyniku działań nadzorczych w postępowaniu dotyczącym ustalenia negatywnej oceny dorobku zawodowego J.D. przez [...] Kuratora Oświaty nie stwierdzono naruszenia przepisów prawa. W myśl art. 9c ust. 6, ust. 8 oraz ust. 9 ustawy – Karta Nauczyciela, ocenę dorobku zawodowego nauczyciela za okres stażu ustala dyrektor szkoły w terminie nie dłuższym niż 21 dni od dnia złożenia przez nauczyciela sprawozdania ze stażu z uwzględnieniem stopnia realizacji planu rozwoju zawodowego nauczyciela. Ocena dorobku zawodowego nauczyciela może być pozytywna lub negatywna, sporządzana jest na piśmie i zawiera uzasadnienie oraz pouczenie o możliwości wniesienia odwołania. Od oceny dorobku zawodowego nauczycielowi służy odwołanie do organu sprawującego nadzór pedagogiczny w terminie 14 dni od dnia jej otrzymania. Organ sprawujący nadzór pedagogiczny rozpatruje odwołanie w terminie 21 dni. Ocena dorobku zawodowego nauczyciela ustalona przez organ sprawujący nadzór pedagogiczny jest ostateczna. W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że w dniu [...] czerwca 2009 r. J.D. do dyrektora Zespołu Szkół - Szkoła Podstawowa i Gimnazjum w [...] sprawozdanie z realizacji planu rozwoju zawodowego nauczyciela mianowanego ubiegającego się o awans na stopień nauczyciela dyplomowanego. W dniu [...] czerwca dyrektor Zespołu Szkół w [...] wystąpił, na podstawie art. 9c ust. 6 pkt 2 ustawy - Karta Nauczyciela, do Rady Rodziców Zespołu Szkół w [...], o opinię w sprawie ustalenia oceny dorobku zawodowego dla skarżącej. Następnie w dniu [...] czerwca 2009 r. Dyrektor Zespołu Szkół w [...] ustalił negatywną ocenę dorobku zawodowego J.D.. Ocena została sporządzona w terminie (art. 9c ust. 6 ustawy - Karta Nauczyciela) i na piśmie wraz z uzasadnieniem oraz pouczeniem o możliwości wniesienia odwołania do Kuratorium Oświaty w [...] w terminie 14 od dnia jej otrzymania. Pismem z dnia [...] czerwca 2009 r. (złożonym w dniu [...] lipca 2009 r.) J.D. wniosła do [...] Kuratora Oświaty odwołanie od negatywnej oceny dorobku zawodowego za okres stażu. [...] Kurator Oświaty, jako organ sprawujący nadzór pedagogiczny nad Zespołem Szkół - Szkoła Podstawowa i Gimnazjum w [...], na podstawie art. 9c ust. 9 ustawy - Karta Nauczyciela, po rozpatrzeniu odwołania od negatywnej oceny dorobku zawodowego, w dniu [...] lipca 2009 r. ustalił negatywną ocenę dorobku zawodowego J.D. za okres stażu na stopnień nauczyciela dyplomowanego, wskazując m.in., że zaplanowane przez skarżącą zadania nie zostały w pełni zrealizowane, a ocena, wydana w trybie art. 9c ust. 9 tej ustawy, jest ostateczna. Wskazać należy, że zgodnie z § 11 ust. 1 powołanego rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu, dyrektor szkoły lub właściwy organ nadający stopień awansu zawodowego przeprowadza analizę formalną wniosku o podjęcie postępowania kwalifikacyjnego lub egzaminacyjnego i dokumentacji, o której mowa w § 9 rozporządzenia. Stosownie zaś do treści § 9 ust. 1 pkt 2 tego rozporządzenia, nauczyciel mianowany ubiegający się o stopień nauczyciela dyplomowanego załącza do wniosku o wszczęcie postępowania kwalifikacyjnego zaświadczenie dyrektora szkoły zawierające informacje o: a) wymiarze zatrudnienia nauczyciela oraz o nauczanym przez niego przedmiocie lub rodzaju prowadzonych zajęć w dniu wydania zaświadczenia oraz w okresie odbywania stażu; w przypadku nauczyciela, który w okresie odbywania stażu zmienił miejsce zatrudnienia, oraz nauczyciela zatrudnionego w kilku szkołach, w każdej w wymiarze niższym niż połowa obowiązkowego wymiaru zajęć, łącznie w wymiarze co najmniej połowy obowiązkowego wymiaru zajęć, należy załączyć zaświadczenia ze wszystkich szkół, w których nauczyciel był zatrudniony w okresie stażu; b) dacie zatwierdzenia planu rozwoju zawodowego nauczyciela; c) dacie złożenia przez nauczyciela sprawozdania z realizacji d) planu rozwoju zawodowego; e) uzyskanej przez nauczyciela ocenie dorobku zawodowego za okres stażu oraz dacie jej dokonania, a w przypadku nauczyciela, który w okresie odbywania stażu zmienił miejsce zatrudnienia - także o ocenie dorobku zawodowego za okres stażu odbytego w poprzednim miejscu zatrudnienia. Zgodnie z ww. przepisami rozporządzenia w sprawie awansu zawodowego nauczycieli jedynym dokumentem, który potwierdza uzyskanie przez Wnioskodawcę oceny za okres stażu jest zaświadczenie wydane przez dyrektora szkoły zawierające informację o uzyskaniu tej oceny. Zaświadczenie dyrektora Zespołu Szkół – Szkoła Podstawowa i Gimnazjum w [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. zawiera informacje, o których mowa w ww. przepisie rozporządzenia, w tym informację o otrzymaniu przez skarżącą w dniu [...] czerwca 2009 r. negatywnej oceny dorobku zawodowego za okres stażu. [...] Kurator Oświaty przeprowadził analizę formalną wniosku J.D. o podjęcie postępowania na stopień nauczyciela dyplomowanego oraz dołączonej do wniosku dokumentacji. W punkcie V arkuszu analizy formalnej odnotowano, że nauczyciel nie uzyskał pozytywnej oceny dorobku zawodowego oraz, iż nauczyciel nie odbył dodatkowego stażu w związku z negatywną oceną z dnia [...] lipca 2009 r. W ocenie Sądu Minister Edukacji Narodowej zasadnie utrzymał w mocy decyzję [...] Kuratora Oświaty o odmowie nadania J.D. stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego, stwierdzając, że prawidłowo została przeprowadzona analiza formalna wniosku oraz dołączonej do niej dokumentacji. W świetle postanowień powołanego rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu nie jest trafne stanowisko skarżącej, że dyrektor szkoły był obowiązany do wezwania jej do uzupełnienia braków formalnych wniosku o podjęcie postępowania na stopień awansu nauczyciela dyplomowanego kiedy stwierdził, że dorobek zawodowy nauczycielki nie może uzyskać pozytywnej oceny. Z tych względów, nie podzielając pozostałych argumentów zawartych w złożonej skardze oraz uznając, że organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, jak również, że przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów postępowania, bowiem podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy i w sposób wyczerpujący zebrał oraz rozpatrzył cały materiał dowodowy, a także dokonał prawidłowej wykładni przepisów ustawy – Karta Nauczyciela mających zastosowanie wobec ustalonych okoliczności faktycznych sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.).