II SA/Wa 834/24
WyrokWSA w Warszawie2024-12-10
Skład orzekający: Łukasz Krzycki, Joanna Kruszewska-Grońska, Dorota Kozub-Marciniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie komisji lekarskiej o zdolności funkcjonariusza Służby Więziennej do służby z ograniczeniem, oparte na dokumentacji medycznej i badaniu psychiatrycznym, może zostać utrzymane w mocy pomimo zarzutów niewystarczającego uzasadnienia i braku odniesienia do warunków służby na zajmowanym stanowisku?Ratio decidendi
Sąd uznał, że orzeczenie komisji lekarskiej, oparte na specjalistycznej dokumentacji medycznej i badaniu psychiatrycznym, prawidłowo kwalifikuje funkcjonariusza do kategorii zdolności do służby z ograniczeniem. Pomimo pewnych uchybień formalnych w uzasadnieniu, nie miały one istotnego wpływu na wynik sprawy, zwłaszcza że funkcjonariusz nie pełnił już służby w momencie orzekania. Skarga została oddalona, a zaskarżone orzeczenie utrzymane w mocy.Stan faktyczny
Funkcjonariusz Służby Więziennej K. R. został zakwalifikowany przez Rejonową Komisję Lekarską do kategorii zdolności do służby z ograniczeniem (kategoria B) na podstawie badania psychiatrycznego i dokumentacji medycznej. Centralna Komisja Lekarska utrzymała to orzeczenie w mocy po rozpatrzeniu odwołania. Funkcjonariusz zaskarżył orzeczenie, zarzucając m.in. niewystarczające uzasadnienie i nieuwzględnienie warunków służby na zajmowanym stanowisku.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi K. R. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej w [...] podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych z dnia [...] grudnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia zdolności funkcjonariusza do służby oddala skargę
Zaskarżonym aktem utrzymano w mocy - na zasadzie art. 47 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz.U. z 2020 r., poz. 398 ze zm.), zwanej dalej "ustawą o komisjach lekarskich" - orzeczenie [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (dalej jako "Komisja Rejonowa") z [...] kwietnia 2023 r., w przedmiocie zdolności do służby w Służbie Więziennej (dalej jako "SW") p. K. R., zwanego dalej "Funkcjonariuszem".
W uzasadnieniu skarżonego rozstrzygnięcia organ – zwany dalej "Centralną Komisją" - przywołał następujące okoliczności faktyczne i prawne uwarunkowania sprawy:
- po zapoznaniu się z odwołaniem Funkcjonariusza od wydanego w I. instancji orzeczenia oraz ze zgromadzoną dokumentacją orzeczniczo-lekarską, skierowano go na konsultację [...]; badanie specjalistyczne przeprowadzono [...] grudnia 2023 r.; konsultująca specjalista psychiatra – po zapoznaniu się z kserokopią dokumentacji z leczenia ambulatoryjnego i szpitalnego oraz po badaniu własnym - opisała: "[...]",
- po wnikliwym przeanalizowaniu zgromadzonej dokumentacji, oraz opinii lekarzy [...] złożonych do Komisji Rejonowej i opinii [...] konsultującej dla Komisji Centralnej nie znaleziono podstaw do zmiany, bądź uchylenia zaskarżonego orzeczenia,
- zgromadzona dokumentacja nie zaświadcza o przewlekłości, ciężkości i oporności w leczeniu; schorzenie prawidłowo zakwalifikowano do § 103 pkt. 2 wykazu chorób i ułomności wraz z kategoriami zdolności do służby; na jego podstawie wydaje się orzeczenie o stanie zdrowia, o zdolności lub niezdolności funkcjonariusza SW do służby; stanowi on załącznik do rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 marca 2022 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby kandydata do Służby Więziennej i funkcjonariusza Służby Więziennej (Dz.U. poz. 772), zwany dalej "Załącznikiem"; w rubryce 5 wskazano kategorię: "A/B"; Funkcjonariusza zaliczono do kategorii "B" zdolności do służby; jego schorzenie ogranicza bowiem zdolność do służby,
- wobec powyższego utrzymano w mocy kwestionowane orzeczenie - wydane w I. instancji.
W skardze zarzucono wydanie kwestionowanej decyzji z naruszeniem przepisów:
- art. 7, 10, 11, 77 § 1, art. 80 i 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 572), zwanego dalej "K.p.a.", poprzez niedostateczne wyjaśnienie oceny przedstawionych w sprawie dowodów, jako cech oraz przesłanek uznania Funkcjonariusza, jako zdolnego do służby więziennej z ograniczeniem - z kwalifikacją do kategorii zdrowia "B",
- art. 6 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy o komisjach lekarskich, przez błędne zastosowanie; polegało to na uznaniu, że Funkcjonariusz jest zdolny do służby więziennej z ograniczeniem; nie wykazano zaś w tym zakresie właściwych przesłanek uzasadniających taką ocenę; nie wskazano także, jaki wpływ na wykonywaną przez Funkcjonariusza pracę mogą stanowić stwierdzone ograniczenia; jest to wymagane zgodnie z tymi przepisami,
- art. 34 ustawy o komisjach lekarskich, poprzez nieuwzględnienie charakteru i warunków służby więziennej na zajmowanym poprzednio stanowisku i kryteriów zdrowotnych oraz przebiegu służby; SW jest - zgodnie z regulacją w art. 1 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (obecnie opubl. w Dz.U. z 2024 r. poz. 1869) - umundurowaną i uzbrojoną formacją, posiadającą własną strukturę organizacyjną,
- art. 107 § 3 K.p.a. (oczywisty błąd stanowiło powołanie art. "103" ) w zw. z art. 4 i 39 ust. 5 ustawy o komisjach lekarskich, poprzez brak szczegółowego uzasadnienia faktycznego i prawnego, w tym wskazania przyczyn oceny zdolności do służby z ograniczeniem bez określenia w tym zakresie uzasadniających to przeciwwskazań.
W szerszym uzasadnieniu skargi rozwinięto powyższe zarzuty. Podniesiono m.in. że badań dokonywał tylko jeden lekarz psychiatra. Polegało ono na krótkiej rozmowie i pominięto kwestie trwającego leczenia Funkcjonariusza.
W odpowiedzi na skargę Centralna Komisja wniosła o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Skargę rozpoznano w trybie uproszczonym, wobec treści art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.).
Sąd zważył, co następuje:
Skargę oddalono, gdyż zaskarżony akt nie narusza prawa, w zakresie skutkującym potrzebą wyeliminowania go z obrotu prawnego.
Brak podstaw do kwestionowania stanowiska organu, prezentowanego w zaskarżonym orzeczeniu. Powołano w nim niezbędne, istotne okoliczności sprawy: dolegliwość trafnie - wedle organu odwoławczego - zdiagnozowaną u Funkcjonariusza oraz podstawy kwalifikacji do kategorii "B" (zdolny do służby z ograniczeniami). Wobec uprzedniego zreferowania, jego powtarzanie byłoby zbędne. Sąd uznaję je za własne.
Odnosząc się do zarzutów skargi należy jedynie dodać, że nie są one zasadne z poniższych przyczyn.
Sąd nie znajduje podstaw, aby zakwestionować zasadność diagnozy, postawionej przez wyspecjalizowany organ - składający się z lekarzy orzeczników - na podstawie zgromadzonej dokumentacji medycznej – w tym badania przez lekarza psychiatrę na zlecenie Centralnej Komisji. Stosowną wiedzą specjalną nie dysponuje też Funkcjonariusz (oraz reprezentujący go profesjonalny pełnomocnik). Wedle z kolei treści art. 2 ust. 1 pkt 2, w zw. z art. 6 ust. 1 ustawy o komisjach lekarskich, właściwymi do orzekania w przedmiocie zdolności funkcjonariuszy do służby w trakcie jej pełnienia są komisje lekarskie odpowiedniego szczebla.
Sąd nie ma wobec tego przesłanek, aby wątpić, że występujące u Funkcjonariusza dolegliwości prawidłowo zakwalifikowano do grup schorzeń, wymienionych w Załączniku. Wskazana zaś w części A pkt 10 pod lit. a w pkt 1 orzeczenia Komisji Rejonowej (utrzymanego w mocy skarżonym aktem) dolegliwość - jako opisana w § 103 pkt 2 Załącznika – może natomiast przesądzać o kwalifikacji do kategorii "B" (zdolność do służby z ograniczeniami) - tak kolumna nr 5 tabeli.
Wprawdzie w przypadku wskazanych schorzeń prawodawca przewidział możliwość uznania ich także jako uzasadniające kwalifikację do kategorii "A" (zdolny do służby - zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o komisjach lekarskich) – tak opis kategoria: "A/B". W skardze nie kwestionowano jednak, aby schorzenie Funkcjonariusza mogło być przeszkodą do pełnienia służby. Twierdzono wręcz, że go do tego dyskwalifikuje.
Nie sposób wobec tego zakładać, aby dokonana przez komisję lekarską stosowna ocena zdolności do służby była wadliwa. Zwłaszcza, gdy stanowiącą podstawę kwalifikacji diagnoza, co do stanu zdrowia Funkcjonariusza, oparto – wbrew wywodom skargi - na stanowisku lekarza specjalisty.
W takiej sytuacji pewne deficyty, co do treści uzasadnienia - uchybiono tu przepisom postępowania w kontekście powinności, określonej art. 107 §. 3 wobec art. 8 §. 1 i 11 K.p.a. w zw. z art. 4 i 39 ust. 5 pkt 2 czy 6 ustawy o komisjach lekarskich - nie mogą mieć istotnego znaczenia, dla wyników sprawy. Zwłaszcza, gdy zasady doświadczenia życiowego oraz logicznego rozumowania potwierdzają konstatację, że szereg dolegliwości psychicznych, może stanowić przeszkodę w pełnieniu służby więziennej - na niektórych stanowiskach bądź w ogóle.
Jednocześnie ponownie trzeba podkreślić, że określona kwalifikacja schorzeń Funkcjonariusza (wedle § 103 pkt 2 Załącznika) - której trafności Sąd nie ma podstaw podważać - determinowała jego kwalifikacje jako zdolnego do służby bez ograniczeń bądź z takowymi. Nie mogła natomiast stanowić podstawy dla uznania go za niezdolnego do służby (kategoria "C") - jak oczekiwałby tego Funkcjonariusz.
Nie stanowi też wadliwości w postępowaniu orzeczniczym poddanie Funkcjonariusza badaniu przez jednego, wyspecjalizowanego lekarza - [...]. Nie zmienia to oceny, że jego sprawa - wobec zgromadzonej dokumentacji - była przedmiotem rozważania przez zespół orzeczniczy, składający się z trzech osób - jak wymaga tego ustawa o komisjach lekarskich (tak art. 45). W myśl tego aktu nie jest niezbędne, aby osobę kwalifikowaną poddawano badaniu przez komisję lekarską w pełnym składzie.
Sąd nie znalazł także podstaw, aby kwestionować kwalifikacje lekarza psychiatry, który diagnozował Funkcjonariusza, co do wiedzy specjalistycznej, w tym przyjęcia właściwej pragmatyki prowadzenia badań i oceny przedłożonej mu dokumentacji - tak: w kwestii zarzutów skargi pobieżności i krótkotrwałości konsultacji.
Trafnie natomiast podniesiono w skardze, że wydane przez organ I. instancji orzeczenie - otrzymane w mocy skarżonym aktem - dotknięte jest pewną wadliwością. Zasadnie zauważono, że - w myśl art. 6 ustawy 2 ustawy o komisjach lekarskich - w orzeczeniu o zdolności do pełnienia służby należy się odnieść do możliwości jej kontynuowania na zajmowanym stanowisku (tak pkt 2 i 3 wskazanego ustępu). Ocenę taką trzeba dokonać w kontekście pełnionej funkcji. W treści aktu wydanego w I. instancji tego nie uczyniono - co trafnie podkreślano w skardze. W tej sytuacji nie przesądzono, jakie ograniczenia w pełnieniu służby, co do możliwości zajmowania stanowisk w formacji SW dotyczą Funkcjonariusza. W kontekście jednakże realiów rozpoznawanej sprawy - gdzie z treści uzasadnienia orzeczenia Komisji Rejonowej wynika jednoznacznie, że - z dniem 29 lipca 2022 r. (przed datą orzekania - z [...] kwietnia 2023 r.) - zwolniono już Funkcjonariusza ze służby i zaczął on pobierać świadczenia emerytalne (tak sformułowanie w części "F": "do [...].07.2022r. tj do ubycia na zaopatrzenie emerytalne") - nie może mieć to znaczenia dla jej wyniku. W kontekście bowiem ukształtowania skarżonym aktem sytuacji prawnej Funkcjonariusza na dzień orzekania - gdy nie pełnił on już służby - uchybienie danemu wymaganiu nie mogło mieć istotnego znaczenia. W tym kontekście nie mają również znaczenia ramy prawne orzekania (charakter i warunki służby na zajmowanym przez funkcjonariusza stanowisku), wskazane w przywołanym w skardze art. 34 ustawy o komisjach lekarskich.
Wobec zarzutów skargi ani też z urzędu, Sąd nie dostrzegł więc w zaskarżonym akcie wad, które uzasadniałyby jego wyeliminowanie z obrotu prawnego.
Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło