II SA/Wa 84/10

PostanowienieWSA w Warszawie2010-03-03

Skład orzekający: Iwona Malicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stronie skarżącej w sprawie ze stosunków służbowych, która jest ustawowo zwolniona z kosztów sądowych, należy przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Stronie skarżącej w sprawie ze stosunków służbowych, która zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. d PPSA jest ustawowo zwolniona z kosztów sądowych, nie jest potrzebne przyznawanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od tych kosztów. Jednakże, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 PPSA, może ona uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny.
Stan faktyczny
A. P. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie zwolnienia ze służby. Wnioskodawczyni podała, że jest częściowo niezdolna do pracy, została zwolniona ze służby i otrzymuje rentę, a jej mąż jest jedynym żywicielem rodziny. Wnioskodawczyni szczegółowo opisała dochody i wydatki rodziny, wskazując na trudną sytuację finansową.
Rozstrzygnięcie
Przyznano A. P. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2010 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku A. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Izbie Celnej postanawia: przyznać A. P. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. A. P. wnioskiem z dnia 22 lutego 2010 r., w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] w przedmiocie zwolnienia jej ze służby w Izbie Celnej, wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że – zgodnie z orzeczeniem komisji lekarskiej ZUS - jest częściowo niezdolna do pracy do dnia [...] lipca 2010 r., z dniem [...] stycznia 2010 r. została zwolniona ze służby w Izbie Celnej, a decyzją ZUS z dnia [...] lutego 2010 r. została jej przyznana renta w wysokości 990 zł brutto (847,35 zł netto). Jednocześnie podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem D. P. i synem M., ur. w 2002 r. Podniosła, że cały ciężar utrzymania domu spoczywa na mężu, który zarabia 4.500 zł brutto. Ponadto podała, że łączny dochód rodziny wynosi 5.490 zł brutto (3.350 zł netto) - z tego na utrzymanie mieszkania przeznacza 1.040 zł (czynsz – 620 zł, energia elektryczna – 230 zł i gaz – 190 zł), na spłatę kredytu, zaciągniętego na jej leczenie i rehabilitację, w wysokości 15.000 zł - 810 zł miesięcznie oraz na przedszkole 450 zł. Skarżąca oświadczyła, że mieszka wraz z rodziną w mieszkaniu kwaterunkowym o wielkości 55 m2, posiada działkę rekreacyjną o powierzchni 0,2 ha oraz domek letniskowy, a także wspólnie z mężem 15-letni samochód marki [...], o wartości około 7.000 zł, natomiast mąż posiada 10-letni samochód marki [...] o wartości około 10.000 zł. Do wniosku została dołączona kserokopia decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lutego 2010 r. o przyznaniu renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Na wstępie należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie na A. P. nie ciąży obowiązek poniesienia jakichkolwiek kosztów sądowych. Stosownie bowiem do art. 239 pkt 1 lit. d ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach ze stosunków pracy i stosunków służbowych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Z uwagi na powyższe, rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie jest zbędne i nie podlega ocenie w zakresie przesłanek ustawowych. Natomiast należało zbadać, czy jest zasadny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego. Zgodnie z art. 262 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, mają odpowiednie zastosowanie do stron, korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Stosownie do art. 245 § 1 i 3 wskazanej wyżej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko ustanowienie adwokata. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ze złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że w chwili obecnej w gospodarstwie domowym skarżącej około 1/3 dochodu rodziny przeznaczana jest na utrzymanie mieszkania, 1/3 na spłatę kredytu zaciągniętego na leczenie skarżącej w związku z wypadkiem, a 1/3 zostaje na codzienne utrzymanie rodziny, co średnio wynosi po około 500 zł na osobę. W związku z powyższym należy uznać, iż w niniejszej sprawie skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a tym samym, że spełnia przesłanki do przyznania pełnomocnika z urzędu. Dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 262 oraz w związku z art. 254 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło