II SA/Wa 847/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Stanisław Marek Pietras, Asesor WSA - Piotr Kraczowski, Asesor WSA - Janusz Walawski (spr.), Protokolant - Anna Siwonia, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi B. N. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o okresach służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury policyjnej - oddala skargę Komendant Stołeczny Policji, działając na podstawie art. 219 Kpa w zw. z § 2 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz. U. Nr 86, poz. 734) oraz § 14 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 października 2004 r. w sprawie trybu postępowania i właściwości organu w zakresie zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu i Państwowej Straży Pożarnej oraz ich rodzin (Dz. U. Nr 239, poz. 2404), w dniu [...] stycznia 2006 r. wydał postanowienie o odmowie wydania B. N. zaświadczenia o okresach służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury policyjnej za okres od dnia [...] grudnia 1989 r. do dnia [...] października 1990 r. W uzasadnieniu postanowienia organ podał m.in., że archiwalne akta osobowe J. N. nie zawierają zakresów obowiązków realizowanych przez niego w latach 1989-1990, nie zawierają także dokumentów potwierdzających, iż ww. nabył uprawnienia i kwalifikacje, w tym także w zakresie [...], do udziału w działaniach bojowych, realizowanych przez jednostkę lub komórkę [...] Policji oraz brał udział, w ramach obowiązków służbowych, w działaniach bojowych Policji lub w procesie szkolenia, mającym na celu przygotowanie do takich działań. Z tych względów, na podstawie art. 218 § 2 Kpa przeprowadzono postępowanie wyjaśniające w zakresie ustalenia stanu faktycznego, które jednak nie przyniosło zamierzonego efektu w postaci uzyskania dokumentów potwierdzających pełnienie przez B. N. służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury za okres od dnia [...] grudnia 1989 r. do dnia [...] października 1990 r. W aktualnym stanie faktycznym i prawnym brak jest możliwości wydania żądanego zaświadczenia i odmowa jego wydania jest uzasadniona. Od powyższego postanowienia B. N. złożył do Komendanta Głównego Policji zażalenie, w którym m.in. podał, że spełnia warunki do otrzymania przedmiotowego zaświadczenia. Stwierdził również, iż nie ma on wpływu na prowadzenie archiwalnej dokumentacji i jej zawartości, a fakt pełnienia służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury potwierdził w złożonym oświadczeniu, jak również w załączonych do wniosku zeznaniach świadków. Komendant Główny Policji, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 Kpa, utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy podzielił argumenty przedstawione w uzasadnieniu postanowienia organu pierwszej instancji. Stwierdził ponadto, iż organy Policji prowadząc postępowanie wyjaśniające w sprawie wydania żądanego zaświadczenia, nie mogą uwzględniać jako dowodu zeznań świadków, gdyż zgodnie z art. 75-86 Kpa mogą być one dopuszczone w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przed organem emerytalnym, w celu ustalenia okoliczności mających wpływ na prawo do świadczeń pieniężnych z tytułu zaopatrzenia emerytalnego lub ich wysokości. Od postanowienia Komendanta Głównego Policji B. N. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie: 1) § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz. U. Nr 167, poz. 1373), 2) art. 15 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67 z późn. zm.), 3) art. 218 § 1 i 2 Kpa, 4) art. 77 § 1, art. 80 w zw. z art. 218 § 2 Kpa, 5) zasad postępowania administracyjnego, tj. art. 6-8 Kpa. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Skarga analizowana pod tym kątem podlega oddaleniu, bowiem zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Postępowanie w sprawie wydania zaświadczenia zostało wprowadzone do Kpa w wyniku nowelizacji w 1980 r. jako – z samego założenia – jego uproszczenie i odformalizowanie. Postępowanie to ma charakter zbliżony do postępowania administracyjnego, a z uwagi na skąpą liczbę przepisów je regulujących i niewielki stopień sformalizowania jego czynności, jest postępowaniem uproszczonym. Zaświadczenie to środek dowodowy należący do czynności faktycznych lub czynności materialno-technicznych administracji, niemający cech aktu administracyjnego. Zaświadczenie jest tylko potwierdzeniem stanu rzeczy. W przypadku, gdy organ dysponuje danymi z kartotek, ewidencji, rejestrów lub akt innego rodzaju, powinien wydać zaświadczenie niezwłocznie. Organ administracyjny może przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, które będzie dotyczyło stanu faktycznego lub stanu prawnego wymagającego potwierdzenia zaświadczenia. To postępowanie powinno być przeprowadzone przy odpowiednim zastosowaniu przepisów dotyczących dowodów w postępowaniu orzekającym. Odpowiednie stosowanie tych przepisów podyktowane jest uproszczonym charakterem postępowania w sprawie wydawania zaświadczeń (por. wyrok NSA z dnia 9 maja 2002 r. sygn. akt II SA 944/00) Skarżący, składając wniosek o wydanie zaświadczenia stwierdził, że "zaświadczenie jest mu niezbędne do podwyższenia emerytury." A zatem, żądanie jego nie opiera się na podstawie prawnej z art. 217 § 2 pkt 2 Kpa. Przepis ten stanowi, że zaświadczenie wydaje się, jeżeli osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Jednakże w myśl art. 218 § 1 Kpa, w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2 Kpa, organ administracji państwowej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Z akt sprawy wynika, iż organ nie wydał skarżącemu żądanego zaświadczenia, albowiem w archiwach podległych mu urzędów brak było dokumentów potwierdzających, iż pełnił on w okresie od dnia [...] grudnia 1989 r. do dnia [...] października 1990 r. służbę w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury policyjnej. Zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz. U. Nr 167, poz. 1373), środkiem dowodowym potwierdzającym okresy służby pełnionej w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, jest zaświadczenie o okresach służby pełnionej w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, sporządzone na podstawie akt osobowych funkcjonariusza lub innych dokumentów potwierdzających pełnienie służby w tych warunkach, wystawione przez właściwe organy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu lub Państwowej Straży Pożarnej. Z treści powyżej przytoczonego przepisu jednoznacznie wynika, iż zakres prowadzonego postępowania dowodowego w sprawie o wydanie zaświadczenia o okresach służby pełnionej w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, jest zawężony. Wskazać należy również na art. 34 ust. 1-4 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67 z późn. zm.), zgodnie z którym w celu ustalenia okoliczności mających wpływ na prawo do świadczeń pieniężnych z tytułu zaopatrzenia emerytalnego lub ich wysokość oraz na wypłatę albo wstrzymanie tych świadczeń, organ emerytalny może: 1) wzywać i przesłuchiwać zainteresowanych, świadków oraz zwracać się do biegłych o wydanie opinii i do innych organów o dokonanie czynności związanych z toczącym się postępowaniem; 2) żądać od osób zgłaszających wnioski o świadczenia przedstawiania dowodów uzasadniających prawo do świadczeń i ich wysokość; 3) żądać od osób uprawnionych do świadczeń przedstawiania dowodów uzasadniających dalsze istnienie prawa do tych świadczeń oraz zawiadamiania o okolicznościach mających wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokość albo na wstrzymanie wypłaty tych świadczeń; 4) kierować osoby wymienione w pkt 2 i 3 do komisji lekarskich, w celu stwierdzenia stopnia ich niezdolności do pracy i służby oraz ustalenia niezdolności do samodzielnej egzystencji, w rozumieniu ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, a w sprawach rent rodzinnych - do lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Osoby, o których mowa w ust. 1, są obowiązane uczynić zadość żądaniu organu emerytalnego przez zgłoszenie się na wezwanie, złożenie zeznań, przedstawienie wymaganych dowodów lub poddanie się badaniom lekarskim (ust. 2). Jeżeli osoba, o której mowa w ust. 1 pkt 4, bez uzasadnionej przyczyny nie uczyni zadość żądaniu organu emerytalnego, organ ten wydaje decyzję na podstawie zebranych dowodów (ust. 3). Osoby zgłaszające wnioski o świadczenia lub uprawnione do świadczeń albo składające zeznania w związku z prowadzonym postępowaniem w sprawach świadczeń, wezwane do stawiennictwa, mają prawo do zwrotu kosztów przejazdu (ust. 4). Natomiast art. 32 ust. 1 powołanej ustawy stanowi, iż prawo do zaopatrzenia emerytalnego i wysokość świadczeń pieniężnych z tytułu tego zaopatrzenia, organ ustala w formie decyzji. Z powyżej przytoczonych przepisów wynika, że organy prowadzące postępowanie wyjaśniające, którego celem jest wydanie zaświadczenia nie mogą uwzględniać zeznań świadków, gdyż zgodnie z art. 75-86 dowody takie mogą być uwzględniane, ale w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez organ emerytalny. Reasumując stwierdzić należy, że organ zasadnie odmówił skarżącemu wydania przedmiotowego zaświadczenia, gdyż nie dysponował dokumentami potwierdzającymi pełnienie przez skarżącego służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury policyjnej, a dokonane ustalenia nie potwierdziły, iż skarżący uczestniczył w czynnościach określonych w § 2 pkt 2 powołanego rozporządzenia. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze Sąd uznał, że nie są one trafne. Organ wydając zaskarżone postanowienie, wbrew twierdzeniu skarżącego, nie naruszył wskazanych przez niego przepisów. W niniejszym uzasadnieniu Sąd wyczerpująco wyjaśnił tryb postępowania przewidziany przy wydawaniu zaświadczeń, jak również zakres stosowania przepisów Kpa, a w szczególności dotyczących postępowania dowodowego. Z przytoczonych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa i dlatego na podstawie art. 151 w zw. z art. 132 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.