II SA/Wa 847/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński (spr.) Sędziowie WSA Eugeniusz Wasilewski Sławomir Fularski Protokolant specjalista Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2011 r. sprawy ze skargi L. K. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu równowartości kosztów nauki żołnierza pełniącego służbę kandydacką 1) oddala skargę, 2) przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adw. D. P. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) zł i kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć i 20/100) zł tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu. Minister Obrony Narodowej decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r. uchylił w całości decyzję Rektora - Komendanta Wojskowej Akademii Technicznej nr [...] z dnia [...] września 2010 r. w sprawie obowiązku zwrotu przez L. K. równowartości kosztów nauki żołnierza pełniącego służbę kandydacką, zwolnionego z tej służby, ustalonej na kwotę 28.392,69 zł oraz umorzył postępowanie przed organem pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji Minister Obrony Narodowej wskazał, co następuje: L. K. pełnił służbę kandydacką jako słuchacz Wojskowej Akademii Technicznej. Ze służby tej został zwolniony z dniem 31 maja 2009 r., wskutek niespełnienia wymogów określonych w regulaminie studiów wyższych w Wojskowej Akademii Technicznej. Zaistniała zatem przesłanka do obciążenia L. K. kosztami nauki żołnierza pełniącego służbę kandydacką. Rektor - Komendant WAT decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. ustalił zwrot równowartość kosztów nauki żołnierza pełniącego służbę kandydacką i zwolnionego ze służby w kwocie 28.392,68 zł. - jako koszty zakwaterowania, umundurowania i wyżywienia oraz innych nieodpłatnych świadczeń pieniężnych i rzeczowych poniesionych przez resort Obrony Narodowej na utrzymanie i naukę w WAT w latach 2007 - 2009. W dniu 30 czerwca 2009 r. do organu I instancji wpłynęło pismo skarżącego z dnia 28 czerwca 2009 r., zwane wnioskiem, które organ potraktował jako wniosek o całkowite zwolnienie z obowiązku zwrotu wyżej określonych kosztów, ze względu na trudną sytuację rodzinną i materialną. Rektor - Komendant WAT decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. odmówił zwolnienia z obowiązku zwrotu kosztów określonych swoją decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. Wskutek odwołania sprawę rozpatrzył Minister Obrony Narodowej, który decyzją z dnia [...] listopada 2009 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Rektora - Komendanta Wojskowej Akademii Technicznej z dnia [...] sierpnia 2009 r. Decyzja ta została przez L. K. zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 26 maja 2010 r. (sygn. akt II SA/Wa 49/10) stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu wyroku sąd ten wskazał na pochopne zakwalifikowanie pisma L. K. z dnia 28 czerwca 2009 r. jako wniosku o całkowite zwolnienie z obowiązku zwrotu kosztów nauki żołnierza pełniącego służbę kandydacką, który został zwolniony ze służby i Sąd nakazał organowi I instancji zbadanie istoty tego pisma, to jest: czy pismo to stanowi odwołanie od decyzji Rektora - Komendanta WAT z dnia [...] czerwca 2009 r. ustalającej zwrot równowartość kosztów nauki żołnierza pełniącego służbę kandydacką i zwolnionego ze służby, czy też stanowi wniosek o całkowite zwolnienie z obowiązku zwrotu tych kosztów. Ponownie rozpatrując sprawę jako organ I instancji Rektor - Komendant Wojskowej Akademii Technicznej decyzją nr [...] z dnia [...] września 2010 r. ponownie ustalił wysokość kosztów, które szer. pchor. rez. L. K. zobowiązany jest zwrócić, jako równowartość niektórych kosztów związanych z jego nauką, w kwocie 28.392,69 zł. L. K. złożył odwołanie od tej decyzji, jednakże Minister Obrony Narodowej postanowieniem nr [...] z dnia [...] listopada 2010 r. stwierdził uchybienie terminu do złożenia odwołania. Zainteresowany zaskarżył to rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, dołączając do skargi potwierdzenie nadania przesyłki poleconej nr [...] w urzędzie pocztowym w S. w dniu [...] października 2010 r. Ponieważ koperta, w której przesłane zostało przedmiotowe odwołanie została zniszczona przez pracowników kancelarii Wojskowej Akademii Technicznej, Minister Obrony Narodowej uznał skargę za zasadną i postanowieniem nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. uwzględnił ją w całości, uchylając jednocześnie postanowienie Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] listopada 2010 r. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Rektora - Komendanta Wojskowej Akademii Technicznej nr [...] z dnia [...] września 2010 r. Następnie po merytorycznym rozpatrzeniu odwołania decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r. uchylił w całości zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie pierwszej instancji, wskazując na brak wykonania przez organ I instancji zaleceń zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 maja 2010 r. sygn. akt II SA/Wa 49/10, to jest brak wyjaśnienia istoty pisma L. K. z dnia 28 czerwca 2009 r., które wpłynęło do organu I instancji w dniu 30 czerwca 2009 r. Na to rozstrzygniecie L. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Podnosi w niej, iż nie zgadza się z zaskarżonym rozstrzygnięciem. Twierdzi, że wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 26 maja 2010 r., uchylone zostały wszystkie dotychczasowe decyzje wydane przez Ministra Obrony Narodowej i przez Rektora - Komendanta WAT, zatem organ II instancji powinien rozpatrzyć jego odwołanie. W odpowiedzi na skargę Minister Obrony Narodowej podtrzymał swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] lutego 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. W niniejszej sprawie sądem tym jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, wojewódzki sąd administracyjny nie orzeka, co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Badana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Minister Obrony Narodowej decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r. prawidłowo rozstrzygnął sprawę. Po pierwsze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 26 maja 2010 r. stwierdził nieważność decyzji Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] listopada 2009 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Rektora - Komendanta Wojskowej Akademii Technicznej nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. w przedmiocie odmowy zwolnienia z obowiązku zwrotu kosztów określonych decyzją Rektora - Komendanta Wojskowej Akademii Technicznej nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. w wysokości 28.392,68 zł. stanowiących równowartość kosztów zakwaterowania, umundurowania, wyżywienia oraz innych nieodpłatnych świadczeń pieniężnych i rzeczowych, poniesionych przez resort Obrony Narodowej na utrzymanie i naukę skarżącego w WAT w latach 2007 - 2009. Sąd nie wyeliminował natomiast z obrotu prawnego decyzji Rektora - Komendanta Wojskowej Akademii Technicznej nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. Tym samym za bezpodstawne uznać należy twierdzenie zawarte w skardze, jakoby przedmiotowym wyrokiem uchylone został wszystkie dotychczasowe decyzje wydane przez Ministra Obrony Narodowej oraz Rektora - Komendanta Wojskowej Akademii Technicznej. Po drugie nadal została nierozpoznana sprawa istoty pisma L. K. z dnia 28 czerwca 2009 r., które wpłynęło do organu w dniu 30 czerwca 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpatrując niniejszą sprawę po raz kolejny, wskazuje na niewyjaśnienie przez Rektora - Komendanta Wojskowej Akademii Technicznej, czy pismo to stanowi odwołanie od decyzji Rektora - Komendanta WAT z dnia [...] czerwca 2009 r. ustalającej zwrot równowartość kosztów nauki żołnierza pełniącego służbę kandydacką i zwolnionego ze służby, czy też stanowi wniosek o całkowite zwolnienie z obowiązku zwrotu tych kosztów, mimo wyraźnych wytycznych w tym przedmiocie, zawartych w wyżej wskazanym wyroku z dnia 26 maja 2010 r. W tym stanie rzeczy, prawidłowe było uchylenie przez Ministra Obrony Narodowej decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. decyzji Rektora - Komendanta WAT z dnia [...] września 2010 r. i umorzenie postępowania przed organem I instancji, albowiem decyzja z dnia [...] września 2010 r. jest wadliwa z dwóch powodów. Po pierwsze została wydana bez wyjaśnienia istoty pisma L. K. z dnia 28 czerwca 2009 r., po drugie decyzja ta stanowi powtórzenie decyzji wydanej przez organ w I instancji z dnia [...] czerwca 2009 r., która nadal istnieje w obrocie prawnym. Należy zatem jeszcze raz powtórzyć zawarte w uzasadnieniu wyroku z dnia 26 maja 2010 r. wytyczne, na które trafnie powołuje się Minister Obrony Narodowej w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] lutego 20011 r.: Rektor - Komendant WAT powinien najpierw ustalić jakiego zagadnienia dotyczy pismo L. K. z dnia z dnia 28 czerwca 2009 r., które wpłynęło do organu I instancji w dniu 30 czerwca 2009 r. - czy pismo to stanowi odwołanie od decyzji Rektora - Komendanta WAT z dnia [...] czerwca 2009 r., ustalającej zwrot równowartość kosztów nauki żołnierza pełniącego służbę kandydacką i zwolnionego ze służby, czy też stanowi wniosek tego żołnierza o całkowite zwolnienie z obowiązku zwrotu tych kosztów. W pierwszym wypadku należy przekazać to pismo do rozpatrzenia organowi II instancji jako odwołanie. Natomiast w drugim, Rektor - Komendant WAT, jako organ I instancji, winien decyzją rozstrzygnąć, czy wniosek zainteresowanego o zwolnienie od ponoszenia ustalonych wcześniej kosztów powinien zostać uwzględniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dopatrzył się naruszenia prawa przez Ministra Obrony Narodowej przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji i dlatego, na mocy art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.